Adhyaya 67
या अध्यायात शिव देवीला उपदेश करतात की प्रभास-क्षेत्रात ‘कामेश्वर’ नावाचे एक विशिष्ट महालिंग आहे. ते दैत्यसूदनाच्या पश्चिमेस, सात धनुष्य-प्रमाणाच्या आत असल्याचे सांगितले आहे आणि पूर्वी कामदेवाने या लिंगाची पूजा केली होती; म्हणून यात्रेकरूने तेथे जावे असा निर्देश आहे. कथानकात स्मरण होते की शिवाच्या तृतीय नेत्राग्नीने कामदेव दग्ध झाले. त्यानंतर ‘अनंग’ (देहरहित) अवस्थेची स्मृती ठेवून त्यांनी सहस्र वर्षे महेश्वराची आराधना केली आणि कामना-सृष्टीची सामर्थ्य पुन्हा प्राप्त केली. अखेरीस लिंगाचे फलश्रुतीपर वर्णन येते—हे पृथ्वीवर प्रसिद्ध, सर्व पापांचा नाश करणारे व सर्व इच्छित फळ देणारे आहे. माधव (वैशाख) महिन्यात शुक्ल पक्षातील त्रयोदशीला विधिपूर्वक कामेश्वरपूजा करावी असे व्रत सांगितले आहे; त्यातून सर्वकामसिद्धी, समृद्धी तसेच स्त्रियांसाठी सौभाग्य/आकर्षणवृद्धी इत्यादी फळे पुराणभाषेत प्रतिपादिली आहेत।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गछेन्महालिंगं कामेश्वरमिति श्रुतम् । कामेनाराधितं पूर्वं दैत्यसूदनपश्चिमे
ईश्वर म्हणाले—त्यानंतर ‘कामेश्वर’ म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या त्या महालिंगाकडे जावे. ते दैत्यसूदनाच्या पश्चिमेस स्थित आहे आणि पूर्वी कामदेवाने त्याची आराधना केली होती।
Verse 2
धनुषां सप्तके तत्र स्थितं देवि महाप्रभम् । निर्दग्धस्तु यदा काम स्तृतीयेनाग्निना मम
हे देवि! तेथे सात धनुष्यांच्या अंतरावर तो महाप्रभ लिंग स्थित आहे. जेव्हा माझ्या तृतीय नेत्राच्या अग्निने काम जळून गेला,
Verse 3
तदा वर्षसहस्रं तु समाराध्य महेश्वरम् । प्रपेदे कामनासर्गं यत्रानंगः पुरा किल
तेव्हा त्याने सहस्र वर्षे महेश्वराची आराधना करून, ज्या स्थानी पूर्वी अनंग (देहरहित काम) होता, त्याच ठिकाणी कामनेचा पुनःसर्ग प्राप्त केला।
Verse 4
तेन कामेश्वरंनाम ख्यातं लिंगं धरातले । सर्वपापहरं देवि सर्वकामफलप्रदम्
म्हणून पृथ्वीवर ते लिंग ‘कामेश्वर’ या नावाने प्रसिद्ध आहे। हे देवि, ते सर्व पापांचा नाश करणारे व सर्व कामनांचे फल देणारे आहे।
Verse 5
त्रयोदश्यां विधानेन शुक्लायां मासि माधवे । संपूज्य तं विधानेन स स्त्रीणां कामवद्भवेत्
माधव (वैशाख) मासातील शुक्लपक्षातील त्रयोदशीला विधिपूर्वक त्याची पूजा केल्यास पुरुष स्त्रियांसाठी काम्य व आकर्षक होतो।
Verse 67
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्या संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये कामेश्वरमाहात्म्यवर्णनं नाम सप्तषष्टितमोऽध्यायः
अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणातील एकाशीतिसाहस्री संहितेच्या सप्तम ‘प्रभासखण्डा’तील प्रथम ‘प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य’ मध्ये ‘कामेश्वरमाहात्म्यवर्णन’ नावाचा सडसष्टावा अध्याय समाप्त झाला.