Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 14
Devanagari script
तासां ज्येष्ठतमा साध्वी सतीनाम शुचिस्मिता । बभूव कन्यका सर्वैर्गुणैर्युक्ताऽयतेक्षणा
Transliteration
tāsāṃ jyeṣṭhatamā sādhvī satīnāma śucismitā | babhūva kanyakā sarvairguṇairyuktā'yatekṣaṇā
Translation
त्यांमध्ये ज्येष्ठ साध्वी कन्या ‘सती’ होती—पवित्र स्मिताने शुचिस्मिता; ती सर्व गुणांनी युक्त आणि दीर्घ, मनोहर नेत्रांची होती।
Word by Word
तासाम्of them
तासाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन
ज्येष्ठतमाthe eldest
ज्येष्ठतमा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootज्येष्ठ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; तमप्-प्रत्ययान्त (superlative)
साध्वीvirtuous woman
साध्वी:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसाध्वी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्
सतीनाम्of the maidens/wives (satīs)
सतीनाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन
शुचिस्मिताshe of pure smile
शुचिस्मिता:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुचि + स्मित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारय (शुचि स्मितं यस्याः)
बभूवbecame / was
बभूव:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
कन्यकाa maiden
कन्यका:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकन्यका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
सर्वैःwith all
सर्वैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन; विशेषणम्
गुणैःqualities
गुणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन
युक्ताendowed, joined
युक्ता:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootयुक्त (कृदन्त; √युज्)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्
अयतेक्षणाlong-eyed
अयतेक्षणा:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootअयत + ईक्षण (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; समासः—बहुव्रीहि (अयते ईक्षणे यस्याः = having long/extended eyes)
Speaker
Sūta
Skanda Dialogue
Listener: Ṛṣayaḥ / dvijāḥ
Visual Art Cues
Scene: Portrait-like description of Satī: eldest daughter, virtuous, with a pure gentle smile and long graceful eyes, radiating auspicious serenity.
Characters & Entities
S
SūtaS
SatīFAQs
Satī is presented as an ideal of purity and virtue, grounding the later sacred narrative in dharmic character.
Not directly; this verse characterizes Satī within the broader Hāṭakeśvara-kṣetra narrative frame.
None.