Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 88

Mahāviṣṇu-Mantras: Aṣṭākṣarī, Sudarśana-Astra, Nyāsa Systems, Āvaraṇa-Pūjā, and Prayogas

तारः कामो रमा पश्चान् ङेंतः स्यात्पुरुषोत्तमः । वर्मास्त्राण्यग्निप्रियांतो मन्त्रो वह्नीन्दुवर्णवान् ॥ ८८ ॥

tāraḥ kāmo ramā paścān ṅeṃtaḥ syātpuruṣottamaḥ | varmāstrāṇyagnipriyāṃto mantro vahnīnduvarṇavān || 88 ||

त्यानंतर ‘तार’, ‘काम’ आणि ‘रमा’ असा जप करावा. पुढे नासिकान्त ‘ङेंत’ जोडल्यास तो ‘पुरुषोत्तम’ मंत्ररूप होतो. हा कवच-रक्षा व अस्त्र-मंत्रांनी युक्त, ‘अग्निप्रिया’ येथे समाप्त, आणि अग्नी व चंद्रासारख्या वर्णाचा म्हटला आहे॥

तारःTāra
तारः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कामःKāma
कामः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
रमाRamā (Lakṣmī)
रमा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootरमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पश्चात्afterwards
पश्चात्:
Kala-adhikarana (काल-अधिकरण/Temporal)
TypeIndeclinable
Rootपश्चात् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time: afterwards)
ङेंतः(unclear reading: ṅeṃtaḥ)
ङेंतः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootङेंत (प्रातिपदिक/अस्पष्ट-पाठ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; पाठदोष/दुर्लभ-रूपम्—मूलपाठे अन्यरूपं सम्भाव्यते
स्यात्may be / should be
स्यात्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; ‘may be/should be’
पुरुषोत्तमःPuruṣottama
पुरुषोत्तमः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपुरुष (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः: ‘उत्तमः पुरुषः’
वर्मarmor
वर्म:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootवर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (पाठे ‘वर्मा’ इति दीर्घः—वर्म/वर्मा रूपभेदः)
अस्त्राणिweapons
अस्त्राणि:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन
अग्नि-प्रिय-अन्तःhaving an end/part dear to Agni (unclear compound)
अग्नि-प्रिय-अन्तः:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootअग्नि (प्रातिपदिक) + प्रिय (प्रातिपदिक) + अन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (determinative): ‘अग्निप्रियः अन्तः/अन्तः-भागः’ (reading uncertain due to sandhi/pāṭha)
मन्त्रःmantra
मन्त्रः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वह्नि-इन्दु-वर्णवान्having the color of fire and moon
वह्नि-इन्दु-वर्णवान्:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootवह्नि (प्रातिपदिक) + इन्दु (प्रातिपदिक) + वर्णवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष-समासः (determinative): ‘वह्नि-इन्दु-सदृश-वर्णः यस्य सः’ (अर्थतः बहुव्रीह्यर्थ-प्रायः, परन्तु रूपेण वर्णवत्-विशेषणम्)

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

P
Purushottama
V
Vishnu
R
Rama (Lakshmi)
A
Agni

FAQs

It presents a technical, ritual-precise way of forming a Puruṣottama (Viṣṇu) mantra using seed-syllables and prescribed endings, emphasizing both devotion and protective potency (kavaca/astra).

By linking Ramā (Śrī/Lakṣmī) and Puruṣottama in a structured mantra, it frames bhakti as disciplined remembrance and recitation—devotion expressed through correct mantra-vidhi rather than emotion alone.

It highlights mantra-śāstra precision—especially phonetic/ending markers (śikṣā-style attention to sounds) and formulaic components like kavaca (armor) and astra (weapon) used in ritual protections.