Nirukta, Phonetic Variants, and Vedic Dhātu–Svara Taxonomy
वर्चाद्या अनुदात्तेत एकविंशतिरीरीताः । गुपादयो द्विचत्वारिंशदुदात्तेताः समीरिताः ॥ २२ ॥
varcādyā anudātteta ekaviṃśatirīrītāḥ | gupādayo dvicatvāriṃśadudāttetāḥ samīritāḥ || 22 ||
“वर्च-” आदि गणापासून एकवीस पदे अनुदात्त (नीच स्वर) अशी सांगितली आहेत. “गुप-” आदि गणापासून बेचाळीस पदे उदात्त (उच्च स्वर) अशी समीरित आहेत॥२२॥
Sanatkumara (teaching Narada in a Vedanga/Śikṣā-style enumeration)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: none
It stresses that precision in Vedic sound—especially correct svara (accent)—is a disciplined limb of sacred learning, supporting purity of mantra-recitation and the steadiness of the mind in dharma and moksha-oriented practice.
While not directly teaching bhakti, it supports devotional practice by emphasizing accurate chanting; in Vishnu-bhakti traditions, correct intonation safeguards the intended meaning and devotional efficacy of Vedic and mantra recitation.
Śikṣā (Vedic phonetics): it classifies groups of roots/terms by accent—identifying sets that take anudātta versus udātta—useful for correct oral transmission and chanting.