Sutra 3
Devanagari script
शक्तिसाम्ये यो विपुलारम्भस्य पार्ष्णिं गृह्णाति सोऽतिसंधत्ते ॥ कZ_०७.१३.०३ ॥
Transliteration
śaktisāmye yo vipulārambhasya pārṣṇiṃ gṛhṇāti so’tisaṃdhatte
Translation
शक्ती समान असताना, जो विपुल आरंभ (मोठ्या प्रमाणातील तयारी) केलेल्याची पार्ष्णि पकडतो तो ‘अतिसंधि’ करतो।
Word by Word
शक्तिसाम्येwhen there is equality of power
शक्तिसाम्ये:
TypeNoun
Rootशक्ति, साम्य
Formसप्तमी एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम्; (शक्तेः) साम्यम् = शक्तिसाम्यम्, तस्मिन्
यःwho (he who)
यः:
TypePronoun
Rootयद्
Formप्रथमा एकवचनम्; पुल्लिङ्गम्; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
विपुलारम्भस्यof one who has undertaken a large enterprise
विपुलारम्भस्य:
TypeNoun
Rootविपुल, आरम्भ
Formषष्ठी एकवचनम्; पुल्लिङ्गम्; विपुलः आरम्भः = विपुलारम्भः, तस्य
पार्ष्णिम्the heel; the rear/weak backside (of an opponent)
पार्ष्णिम्:
TypeNoun
Rootपार्ष्णि
Formद्वितीया एकवचनम्; स्त्रीलिङ्गम्
गृह्णातिseizes; takes hold of
गृह्णाति:
TypeVerb
Rootग्रह्
Formलट् लकारः; परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः; एकवचनम्
सःhe
सः:
TypePronoun
Rootतद्
Formप्रथमा एकवचनम्; पुल्लिङ्गम्
अतिसंधत्तेoverreaches; goes too far in his stratagem/arrangement
अतिसंधत्ते:
TypeVerb
Rootअति-सम्-धा
Formलट् लकारः; आत्मनेपदम्; प्रथमपुरुषः; एकवचनम्
Entities Mentioned
V
vipulārambha (large mobilizer)FAQs
Risk rises sharply: striking the rear of a fully mobilized opponent can trigger escalation without guaranteeing decisive advantage.