Adhyaya 61: The Observance for the Fulfilment of Desires: Worship of Keśava in the Form of Guha (Kumāra)

Verse 1

अगस्त्य उवाच । कामव्रतं महाराज शृणु मे गदतोऽधुना । येन कामाः समृद्ध्यन्ते मनसा चिन्तिता अपि ॥ ६१.१ ॥

അഗസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു—മഹാരാജാവേ! ഇപ്പോൾ ഞാൻ പറയുന്ന കാമവ്രതം കേൾക്കുക; അതിനാൽ മനസ്സിൽ ചിന്തിച്ച ആഗ്രഹങ്ങളും സമൃദ്ധിയായി സഫലമാകും.

Verse 2

षष्ठ्यां फलाशनो यस्तु वर्षमेकं व्रतं चरेत् । पौषमाससिते पक्षे चतुर्थ्यां कृतभोजनः ॥ ६१.२ ॥

ഷഷ്ഠി ദിനത്തിൽ ഫലാഹാരം മാത്രം സ്വീകരിച്ച് ഒരു വർഷം ഈ വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കണം; കൂടാതെ പൗഷമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ചതുർത്ഥി ദിനത്തിൽ ഭോജനം ചെയ്യണം—ഇതാണ് വിധി.

Verse 3

षष्ठ्यां तु पारयेद् धीमान् प्रथमं तु फलं नृप । ततो भुञ्जीत यत्नेन वाग्यतः शुद्धमोदनम् ॥ ६१.३ ॥

ഹേ നൃപാ! ഷഷ്ഠി ദിനത്തിൽ ബുദ്ധിമാൻ വ്രതപാരണ നടത്തണം—ആദ്യം ഫലം സ്വീകരിക്കണം; തുടർന്ന് പരിശ്രമത്തോടെ, വാക്കിൽ സംയമം പാലിച്ച്, ശുദ്ധ ഓദനം (വേവിച്ച അരി) ഭുജിക്കണം.

Verse 4

ब्राह्मणैः सह राजेन्द्र अथवा केवलैः फलैः । तमेेकं दिवसं स्थित्वा सप्तम्यां पारयेन्नृप ॥ ६१.४ ॥

ഹേ രാജേന്ദ്രാ! ബ്രാഹ്മണന്മാരോടുകൂടിയോ അല്ലെങ്കിൽ ഫലാഹാരമാത്രമോ ആയി ഒരു ദിവസം വ്രതം പാലിച്ച്, ഹേ നൃപ, സപ്തമീതിഥിയിൽ അതിന്റെ പാരണ നടത്തണം।

Verse 5

अग्निकार्यं तु कुर्वीत गुहारूपेण केशवम् । पूजयित्वाभिधानॆन वर्षमेकं व्रतं चरेत् ॥ ६१.५ ॥

അഗ്നികാര്യവും നിർവഹിക്കണം; ‘ഗുഹാരൂപ’ എന്ന നാമത്തിൽ കേശവനെ പൂജിച്ച്, ഒരു വർഷം ഈ വ്രതം ആചരിക്കണം।

Verse 6

षड्वक्त्र कार्त्तिक गुह सेनानी कृत्तिकासुत । कुमार स्कन्द इत्येवं पूज्यो विष्णुः स्वनामभिः ॥ ६१.६ ॥

‘ഷഡ്വക്ത്ര, കാർത്തിക, ഗുഹ, സേനാനി, കൃത്തികാസുത, കുമാര, സ്കന്ദ’—ഇങ്ങനെ സ്വനാമങ്ങളാൽ വിഷ്ണുവിനെ പൂജിക്കണം।

Verse 7

समाप्तौ तु व्रतस्यास्य कुर्याद् ब्राह्मणभोजनम् । षण्मुखं सर्वसौवर्णं ब्राह्मणाय निवेदयेत् ॥ ६१.७ ॥

ഈ വ്രതത്തിന്റെ സമാപ്തിയിൽ ബ്രാഹ്മണഭോജനവും നടത്തണം; പിന്നെ മുഴുവനായും സ്വർണ്ണത്തിൽ നിർമ്മിച്ച ഷൺമുഖ പ്രതിമ ബ്രാഹ്മണന് സമർപ്പിക്കണം।

Verse 8

सर्वे कामाः समृद्ध्यन्तां मम देव कुमारक । त्वत्प्रसादादिमं भक्त्या गृह्यतां विप्र माचिरम् ॥ ६१.८ ॥

ഹേ ദേവകുമാരാ! എന്റെ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും സഫലമാകട്ടെ. ഹേ വിപ്രാ, നിങ്ങളുടെ പ്രസാദത്താൽ ഇത് ഭക്തിയോടെ വൈകാതെ സ്വീകരിക്കണമേ।

Verse 9

अनेन दत्त्वा मन्त्रेण ब्राह्मणाय सयुग्मकम् । ततः कामाः समृद्ध्यन्ते सर्वे वै इह जन्मनि ॥ ६१.९ ॥

ഈ മന്ത്രം ചൊല്ലി യുഗ്മസഹിതമായ ദാനം ബ്രാഹ്മണന് നൽകിയാൽ, ഈ ജന്മത്തിൽ തന്നേ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും സമൃദ്ധിയാകും.

Verse 10

अपुत्रो लभते पुत्रमधनो लभते धनम् । भ्रष्टराज्यो लभेद्राज्यं नात्र कार्या विचारणा ॥ ६१.१० ॥

പുത്രനില്ലാത്തവന് പുത്രൻ ലഭിക്കും, ധനഹീനന് ധനം ലഭിക്കും, രാജ്യം നഷ്ടപ്പെട്ടവന് രാജ്യം വീണ്ടും ലഭിക്കും—ഇവിടെ സംശയം വേണ്ട.

Verse 11

एतद् व्रतं पुरा चीर्णं नलेन नृपसत्तम । ऋतुपर्णस्य विषये वसता व्रतचर्यया ॥ ६१.११ ॥

ഹേ നൃപശ്രേഷ്ഠാ! ഈ വ്രതം പണ്ടുകാലത്ത് നളൻ, ഋതുപർണന്റെ രാജ്യത്തിൽ വസിച്ച് വ്രതചര്യയോടെ അനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു.

Verse 12

तथा राज्यच्युतैरन्यैर्बहुभिर्नृपसत्तमैः । पौराणिकं व्रतं चैव सिद्ध्यर्थं नृपसत्तम ॥ ६१.१२ ॥

ഹേ നൃപശ്രേഷ്ഠാ! അതുപോലെ രാജ്യം നഷ്ടപ്പെട്ട അനേകം ഉത്തമ രാജാക്കന്മാർ സിദ്ധി പ്രാപിക്കാനായി ഈ പൗരാണിക വ്രതവും അനുഷ്ഠിച്ചു.