Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 16

भवेद्बृहस्पतेः पीडा यस्य गोचरवेधतः । तेनात्र विधिवत्स्नानं कार्यं संकल्पपूर्वकम्

bhavedbṛhaspateḥ pīḍā yasya gocaravedhataḥ | tenātra vidhivatsnānaṃ kāryaṃ saṃkalpapūrvakam

പ്രതികൂല ഗോചരവേധം മൂലം ആര്ക്കെങ്കിലും ബൃഹസ്പതി പീഡ ഉണ്ടെങ്കിൽ, അവൻ ഇവിടെ സംകല്പപൂർവ്വം വിധിപ്രകാരം സ്നാനം ചെയ്യണം।

भवेत्may occur
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative); परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन
बृहस्पतेःof Bṛhaspati (Jupiter)
बृहस्पतेः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी, एकवचन
पीडाaffliction
पीडा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपीडा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
यस्यof whom
यस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी, एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम
गोचरवेधतःdue to obstruction of (planetary) transit
गोचरवेधतः:
Hetu/Apadana (Cause expressed by ablative/हेतु)
TypeNoun
Rootगोचर + वेध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (‘गोचरस्य वेधः’); हेत्वर्थे पञ्चमी (ablative of cause)
तेनtherefore/by that (reason)
तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक; तृतीया (3rd/करण), एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (adverb: ‘here’)
विधिवत्properly
विधिवत्:
Prakara (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootविधिवत् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb: ‘according to rule’)
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karma (Object of gerundive/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (कर्मणि-भावे)
कार्यम्should be done
कार्यम्:
Vidhi (Obligation predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootकृ (धातु) → कार्य (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; तव्यत्/यत्-प्रत्ययान्त (gerundive: ‘to be done’); विधेय-विशेषण
संकल्पपूर्वकम्preceded by a resolve (sankalpa)
संकल्पपूर्वकम्:
Prakara (Manner/प्रकार)
TypeAdjective
Rootसंकल्प + पूर्वक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (स्नानस्य); समासः—तत्पुरुष (‘संकल्पेन पूर्वकं’)

Brahmā (deduced for Vaiṣṇavakhaṇḍa context)

Tirtha: Sarayū-snānāṅga in Ayodhyā-kṣetra

Type: ghat

Scene: A devotee at Sarayū performs saṅkalpa with folded hands before entering the water, seeking relief from Guru’s adverse transit.

B
Bṛhaspati
G
Gocara (planetary transit)
S
Saṅkalpa

FAQs

Purāṇic dharma integrates inner intention (saṅkalpa) with sacred action (snāna) as a remedy for suffering.

The ‘here’ refers to the praised Ayodhyā tīrtha associated with Bṛhaspati—Bṛhaspati-kuṇḍa.

Vidhivat snāna (proper bathing) performed with a prior saṅkalpa, as a remedy for Guru/Bṛhaspati-related affliction.