Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 10

अयने चोत्तरे प्राप्ते यः कुर्याद्घृतकंबलम् । न स भूयोऽत्र संसारे जन्म प्राप्नोति दारुणम्

ayane cottare prāpte yaḥ kuryādghṛtakaṃbalam | na sa bhūyo'tra saṃsāre janma prāpnoti dāruṇam

ഉത്തരായണം വന്നപ്പോൾ ‘ഘൃതകംബലം’ എന്ന പേരിലുള്ള ഘൃതദാനം/ഹോമം ചെയ്യുന്നവൻ ഈ സംസാരചക്രത്തിൽ വീണ്ടും ഭീകരജന്മം പ്രാപിക്കുകയില്ല.

अयनेin the ayana (solstitial period)
अयने:
Adhikarana (Time-locative/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootअयन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; कालवाचक (at the solstice/ayana)
and
:
Samuccaya (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयार्थक)
उत्तरेin the northern (uttara)
उत्तरे:
Visheshana (Modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; ‘अयने’ इत्यस्य विशेषण (in the northern)
प्राप्तेwhen (it) has arrived
प्राप्ते:
Adhikarana (Locative absolute/सप्तमी-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootप्र + √आप् (धातु)
Formसप्तमी-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (locative absolute sense: when attained/arrived)
यःwhoever
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कुर्यात्should do
कुर्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
घृतकंबलम्a ghee-blanket (ghṛta-kaṃbala)
घृतकंबलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootघृत (प्रातिपदिक) + कंबल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्म (a ghee-blanket/covering made with ghee; ritual item)
not
:
Pratishedha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध/negation)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
भूयःagain
भूयः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभूयः (अव्यय)
Formअव्यय (पुनरर्थक/adverb: again)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक/locative adverb)
संसारेin worldly existence
संसारे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंसार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
जन्मbirth
जन्म:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजन्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; प्राप्नोति इत्यस्य कर्म
प्राप्नोतिattains
प्राप्नोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + √आप् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
दारुणम्terrible
दारुणम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदारुण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘जन्म’ इत्यस्य विशेषण

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (uttarāyaṇa observance)

Type: kshetra

Scene: At dawn of uttarāyaṇa, pilgrims assemble with ghee vessels and a folded cloth bundle (kambala) for donation; the sun is shown beginning its northward course; temple flags flutter in coastal wind.

U
Uttarāyaṇa
M
Mahākāleśvara

FAQs

Timely charity aligned with sacred calendrical moments (uttarāyaṇa) is said to lessen saṃsāric suffering and prevent dreadful rebirth.

The broader setting is the Mahākāleśvara/Kāleśvara sacred complex in Prabhāsa Kṣetra.

Performing ‘ghṛta-kambala’ during uttarāyaṇa—an offering/charitable act associated with ghee and formally named in the tradition.