Adhyaya 321

Verse 1

ईश्वर उवाच । अथ ते कीर्तयिष्यामि रहस्यं स्थानमुत्तमम् । सर्वपापहरं नॄणामुन्नतस्थानवासिनाम्

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഇപ്പോൾ ഞാൻ നിന്നോട് പരമ രഹസ്യവും ഉത്തമവുമായ ഒരു പുണ്യസ്ഥലം പ്രസ്താവിക്കുന്നു; ഉന്നതസ്ഥാനത്തിൽ വസിക്കുന്ന മനുഷ്യരുടെ സർവ്വപാപങ്ങളും അത് ഹരിക്കുന്നു।

Verse 2

श्रेष्ठदेवस्य माहात्म्यं ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । उन्नतस्थानसंस्थस्य देवस्य बालरूपिणः । यस्य दर्शनमात्रेण सर्वपापैः प्रमुच्यते

അവ്യക്തജന്മനായ ശ്രേഷ്ഠദേവൻ ബ്രഹ്മാവിന്റെ മഹാത്മ്യം ഞാൻ വിവരിക്കുന്നു; ഉന്നതസ്ഥാനത്തിൽ അദ്ദേഹം ബാലരൂപത്തിൽ അധിഷ്ഠിതൻ; അദ്ദേഹത്തെ ദർശിച്ചതുമാത്രത്തിൽ സർവ്വപാപങ്ങളിൽ നിന്നു മോചനം ലഭിക്കുന്നു।

Verse 3

देव्युवाच । बालरूपीति यत्प्रोक्तमुन्नतं तत्कथं वद । स्थानेष्वन्येषु सर्वत्र वृद्धरूपी पितामहः

ദേവി അരുളിച്ചെയ്തു—ഉന്നതസ്ഥാനത്തിൽ (ബ്രഹ്മാവ്) ബാലരൂപിയെന്നു നിങ്ങൾ പറഞ്ഞു; അത് എങ്ങനെ എന്നു പറയുക. മറ്റു എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും പിതാമഹൻ ബ്രഹ്മാവ് വൃദ്ധരൂപത്തിലേ കാണപ്പെടുന്നു।

Verse 4

कस्मिन्स्थाने स्थितस्तत्र किमर्थं तत्र वा गतः । कथं स पूज्यो विप्रेन्द्रैस्तिथौ कस्यां क्रमाद्वद

അവൻ അവിടെ ഏത് കൃത്യസ്ഥാനത്ത് സ്ഥാപിതനാണ്, എന്തുകൊണ്ടാണ് അവിടെ ചെന്നത്? ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണർ അദ്ദേഹത്തെ എങ്ങനെ പൂജിക്കണം, ഏത് തിഥിയിൽ—ക്രമമായി പറയുക।

Verse 5

ईश्वर उवाच । ऋषितोयापश्चिमे तु ऐशान्यां स्थलकेश्वरात् । ब्रह्मणः परमं स्थानं ब्रह्मलोक इवापरः

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഋഷിതോയയുടെ പടിഞ്ഞാറും, സ്ഥലകേശ്വരനിൽ നിന്ന് ഈശാന്യ (വടക്കുകിഴക്ക്) ദിശയിലും ബ്രഹ്മാവിന്റെ പരമസ്ഥാനം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; അത് മറ്റൊരു ബ്രഹ്മലോകംപോലെ തന്നേ.

Verse 6

ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च पूज्याः प्राभासिके सदा । ब्रह्मभागे स्थितो ब्रह्मा ऋषितोयातटे शुभे

പ്രഭാസത്തിൽ ബ്രഹ്മാ, വിഷ്ണു, രുദ്രൻ എന്നിവർ എപ്പോഴും പൂജ്യരാണ്. ഋഷിതോയാ നദിയുടെ ശുഭ തീരത്തിലെ ‘ബ്രഹ്മഭാഗ’ത്തിൽ ബ്രഹ്മാ അധിഷ്ഠിതനാണ്।

Verse 7

रुद्रभागेऽग्नितीर्थे च पूज्यो रुद्रः सनातनः । गिरौ रैवतके रम्ये पूज्यो दामोदरो हरिः

രുദ്രഭാഗത്തിലെ അഗ്നിതീർത്ഥത്തിൽ സനാതന രുദ്രനെ പൂജിക്കണം. കൂടാതെ മനോഹരമായ റൈവതക പർവതത്തിൽ ഹരി ദാമോദരനെ പൂജിക്കണം।

Verse 8

सोमेन प्रार्थितो देवो बालरूपी पितामहः । आगतश्चाष्टवर्षस्तु ह्युन्नते स्थान उत्तमे

സോമൻ പ്രാർത്ഥിച്ചതിനാൽ ദേവ പിതാമഹൻ ബ്രഹ്മാ ബാലരൂപം ധരിച്ചു, എട്ടുവയസ്സുകാരനായി, ആ ഉത്തമമായ ഉയർന്ന പുണ്യസ്ഥാനത്തേക്ക് വന്നു।

Verse 9

दृष्ट्वा ब्रह्मा द्विजाञ्छ्रेष्ठांस्तत्र स्थाने स्थितो विभुः

അവിടെ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജന്മാരെ കണ്ടപ്പോൾ, സർവ്വവ്യാപിയായ പ്രഭു ബ്രഹ്മാ ആ പുണ്യസ്ഥാനത്തിൽ തന്നേ നിലകൊണ്ടു।

Verse 10

नास्ति ब्रह्मसमो देवो नास्ति ब्रह्मसमो गुरुः । नास्ति ब्रह्मसमं ज्ञानं नास्ति ब्रह्मसमं तपः

ബ്രഹ്മനോടു സമമായ ദേവൻ ഇല്ല; ബ്രഹ്മനോടു സമമായ ഗുരു ഇല്ല. ബ്രഹ്മനോടു സമമായ ജ്ഞാനം ഇല്ല; ബ്രഹ്മനോടു സമമായ തപസ്സ് ഇല്ല।

Verse 11

तावद्भ्रमंति संसारे दुःखशोकभयाप्लुताः । न भवंति सुरज्येष्ठे यावद्भक्ताः पितामहे

ദുഃഖം, ശോകം, ഭയം എന്നിവയിൽ മുങ്ങിയ ജീവികൾ അത്രകാലം സംസാരത്തിൽ അലഞ്ഞുതിരിയും—ദേവന്മാരിൽ ജ്യേഷ്ഠനായ പിതാമഹ ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഭക്തരാകുന്നതുവരെ।

Verse 12

समासक्तं यथा चित्तं जंतोर्विषयगोचरे । यद्येवं ब्रह्मणि न्यस्तं को न मुच्येत बंधनात्

ജീവിയുടെ ചിത്തം വിഷയഗോചരത്തിൽ എങ്ങനെ അത്യന്തം ആസക്തമാകുന്നുവോ—അതു പോലെ അത് ബ്രഹ്മനിൽ നിക്ഷിപ്തമാകുകയാണെങ്കിൽ, ബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് ആരാണ് മോചിതനാകാതിരിക്കുക?

Verse 13

परमायुः स्मृतो ब्रह्मा परार्धं तस्य वै गतम् । उन्नतस्थानसंस्थस्य द्वितीयं भविताऽधुना

ബ്രഹ്മാവ് പരമായുസ്സുള്ളവനെന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു; അവന്റെ ആയുസ്സിലെ ഒരു പരാർദ്ധം നിശ്ചയമായും കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ഉന്നതസ്ഥാനത്തിൽ അധിഷ്ഠിതനായ അവനു രണ്ടാം പരാർദ്ധം ആരംഭിക്കും।

Verse 14

यदासावुन्नते स्थाने ब्रह्मलोकात्पितामहः । आगतश्चाष्टवर्षस्तु बालरूपी तदोच्यते

പിതാമഹ ബ്രഹ്മാവ് ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ നിന്ന് ആ ഉന്നതസ്ഥാനത്തിലേക്ക് വരുമ്പോൾ, അവനെ ‘ബാലരൂപൻ’ എന്നു പറയുന്നു—അത് എട്ടുവയസ്സുകാരനെപ്പോലെ എന്നർത്ഥം।

Verse 15

स्थानेष्वन्येषु विप्राणां वृद्धरूपी पितामहः । युक्तं तदुन्नतस्थानं सदा च ब्रह्मणः प्रियम्

ഹേ വിപ്രന്മാരേ, മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ പിതാമഹ ബ്രഹ്മാവ് വൃദ്ധരൂപത്തിലാണ്. അതിനാൽ ആ സ്ഥലം ‘ഉന്നതസ്ഥാനം’ എന്നു വിളിക്കുന്നത് യുക്തം; അത് എപ്പോഴും ബ്രഹ്മാവിന് പ്രിയമാണ്।

Verse 16

स्नात्वा च विधिवत्पूर्वं ब्रह्मकुंडे नरोत्तम । पूजयेत्पुष्पधूपाद्यैर्ब्रह्माणं बालरूपिणम्

ഹേ നരോത്തമാ! ആദ്യം ബ്രഹ്മകുണ്ഡത്തിൽ വിധിപൂർവ്വം സ്നാനം ചെയ്ത്, പുഷ്പം ധൂപം മുതലായ നിവേദ്യങ്ങളാൽ ബാലരൂപധാരിയായ ബ്രഹ്മാവിനെ പൂജിക്കണം.

Verse 321

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य उन्नतस्थाने ब्रह्ममाहात्म्यवर्णनंनामैकविंशत्युत्तर त्रिशततमोध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിൽ, ‘പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യം’ എന്ന ആദ്യ വിഭാഗത്തിൽ, ‘ഉന്നതസ്ഥാനത്തിലെ ബ്രഹ്മമാഹാത്മ്യവർണനം’ എന്ന ശീർഷകമുള്ള 321-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.