Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 26

अन्येषु सर्वतीर्थेषु वृद्धरूपी पितामहः । मुक्त्वा प्राभासिकं क्षेत्रं सदैव विबुधप्रिये

anyeṣu sarvatīrtheṣu vṛddharūpī pitāmahaḥ | muktvā prābhāsikaṃ kṣetraṃ sadaiva vibudhapriye

മറ്റെല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും പിതാമഹൻ വൃദ്ധരൂപത്തിൽ ദർശനമരുളുന്നു; ദേവപ്രിയേ, പ്രാഭാസിക ക്ഷേത്രം ഒഴികെ എല്ലായിടത്തും അങ്ങനെതന്നെ.

अन्येषुin other
अन्येषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; विशेषण (locative plural: "in other")
सर्वतीर्थेषुin all sacred fords/holy places
सर्वतीर्थेषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसर्व + तीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; कर्मधारयः ("all" qualifying "tīrthas")
वृद्धरूपीold-formed
वृद्धरूपी:
Karta (Predicate adjective/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootवृद्ध + रूपिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (कर्मधारय-भावार्थे): वृद्धरूपः ("in the form of an old man")
पितामहःthe grandsire (Brahmā)
पितामहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (nominative singular)
मुक्त्वाhaving left
मुक्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootमुच् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund): "having left/abandoned"
प्राभासिकम्Prābhāsika
प्राभासिकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootप्राभासिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण (accusative singular neuter)
क्षेत्रम्the sacred field/region
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (accusative singular)
सदैवalways
सदैव:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसदा + एव (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb): "always"
विबुधप्रियेO beloved of the gods
विबुधप्रिये:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविबुध + प्रिय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; तत्पुरुषः: विबुधानां प्रिया ("dear to the gods")

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prābhāsika-kṣetra (Prabhāsa)

Type: kshetra

Listener: Devī (addressed as vibudha-priyā)

Scene: A split-scene contrast: in many tīrthas Brahmā appears as a venerable old grandsire; in Prabhāsa he is youthful/childlike. Devī (‘vibudha-priyā’) listens as Īśvara points to the contrast, with Prabhāsa shining brighter than the other depicted tīrthas.

B
Brahmā
P
Prabhāsa-kṣetra
D
Devī (implied by vibudhapriye)

FAQs

Not all tīrthas are described as equal in effect; Prabhāsa is praised as exceptionally transformative.

Prabhāsa-kṣetra, singled out as unique among all tīrthas.

None; it is an evaluative praise of Prabhāsa’s distinctive spiritual influence.