Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 75

दिनेदिने द्विकालं च आयास्ये मुनिसत्तम । विनोदयिष्ये तां तां तु मुनिकन्यां च काम्यया

dinedine dvikālaṃ ca āyāsye munisattama | vinodayiṣye tāṃ tāṃ tu munikanyāṃ ca kāmyayā

ഹേ മുനിശ്രേഷ്ഠാ! ഞാൻ ദിനംപ്രതി, ഇരുകാലങ്ങളിലും (പ്രാതഃ-സായം) വരും; എന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം ആ മുനികന്യയെ വീണ്ടും വീണ്ടും ആനന്ദിപ്പിക്കും.

दिनेin (each) day
दिने:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचनम्
दिनेday by day
दिने:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, सप्तमी, एकवचनम्; पुनरुक्ति (iteration)
द्विकालम्twice (daily)
द्विकालम्:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootद्वि + काल (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समासः; क्रियाविशेषणम् (adverbial accusative): द्वौ कालौ यथा (twice a day)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्ययम् (and)
आयास्येI shall come
आयास्ये:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु) + आ (उपसर्ग)
Formलृट् (Simple Future), आत्मनेपदम्, उत्तमपुरुषः (1st person), एकवचनम्; धातुः: या (to go/come), उपसर्गः: आ
मुनिसत्तमO best of sages
मुनिसत्तम:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, सम्बोधन (8th/vocative), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (मुनीनां सत्तमः)
विनोदयिष्येI shall amuse/entertain
विनोदयिष्ये:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनुद् (धातु) + वि (उपसर्ग)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपदम्, उत्तमपुरुषः, एकवचनम्; धातुः: नुद् (to drive/urge) → विनोदयति (to amuse/entertain)
ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचनम्; सर्वनाम
ताम्that very (her)
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्; पुनरुक्ति (emphasis)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषबोधक-निपातः (but/indeed)
मुनिकन्याम्the sage’s daughter
मुनिकन्याम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमुनि + कन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (मुनेः कन्या)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्ययम् (and)
काम्ययाwith desire / as desired
काम्यया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootकाम्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, तृतीया (3rd/करण), एकवचनम्; भाववाचक/हेतुवाचक-प्रयोगः (as per desire/with desire)

Keśava (Śrī Viṣṇu)

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Listener: muni-sattama addressed in-verse

Scene: A radiant visitor promises to arrive twice daily, morning and evening, to delight a sage’s maiden; the scene alternates between dawn light and twilight lamps near an āśrama by the sea.

K
Keśava
M
muni
M
munikanyā

FAQs

Divine grace is portrayed as active and recurring—Bhagavān repeatedly approaches devotees to console and uplift them.

Dvārakā, within the Dvārakā Māhātmya of the Prabhāsa Khaṇḍa.

No explicit ritual is prescribed here; it emphasizes the Lord’s repeated coming (dvikāla—twice daily).