Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 148

ब्रह्मास्त्रे विफले जाते ह्याग्नेयं दानवोत्तमः । प्रेषयामास तां क्रुद्धो ह्यहनद्वारुणेन सा

brahmāstre viphale jāte hyāgneyaṃ dānavottamaḥ | preṣayāmāsa tāṃ kruddho hyahanadvāruṇena sā

ബ്രഹ്മാസ്ത്രം ഫലഹീനമായപ്പോൾ ക്രുദ്ധനായ ദാനവോത്തമൻ അഗ്നേയാസ്ത്രം പ്രേക്ഷിച്ചു; ദേവി വാരുണാസ്ത്രംകൊണ്ട് അതിനെ പ്രതിഹതപ്പെടുത്തി വീഴ്ത്തി।

ब्रह्मास्त्रेwhen the Brahmā-weapon (was)
ब्रह्मास्त्रे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootब्रह्म + अस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः
विफलेineffective
विफले:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्; विशेषणम्
जातेhaving become
जाते:
Adhikarana (Sati-saptami/अधिकरण)
TypeAdjective
Root√जन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्तः (past participle, क्त), नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्; सति-सप्तमी प्रयोगः
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphasis/causal particle)
आग्नेयम्the Agneya weapon (fire-missile)
आग्नेयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआग्नेय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्
दानवोत्तमःthe best of Dānavas
दानवोत्तमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदानव (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; समासः—कर्मधारयः
प्रेषयामासsent/dispatched
प्रेषयामास:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-√इष्/√प्रेष् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्; परस्मैपदम्
ताम्it/that (weapon)
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्; सर्वनाम-शब्दः
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
Karta (Qualifier of subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√क्रुध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्तः (past participle, क्त), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; विशेषणम्
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphasis)
अहनत्struck/neutralized
अहनत्:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√हन् (धातु)
Formलङ्-लकारः (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्; परस्मैपदम्
वारुणेनwith the Varuṇa-weapon (water-missile)
वारुणेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवारुण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम्
साshe (the goddess)
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; सर्वनाम-शब्दः

Deductive: Purāṇic narrator (likely Sūta/Lomaharṣaṇa)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Somnātha region)

Type: kshetra

Scene: A furious Dānava hurls a blazing Agneyāstra; the Devī calmly releases the Vāruṇāstra, forming a vast, cool oceanic surge that quenches the fire in mid-sky.

D
Devī
A
Agneya-astra
V
Vāruṇa-astra
D
Dānava

FAQs

Dharma restores balance: destructive fire is pacified by the cooling, ordering power symbolized by Varuṇa.

Not specified in this verse; the broader setting remains Arbuda within the Prabhāsa Khaṇḍa.

None; it is a description of elemental astras in combat.