Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 4
Devanagari script
सा प्रोक्ता हरिणा तिष्ठ किञ्चित्कालांतरे शुभे । अनेनैव तु रूपेण यावत्स्याद्द्वापरक्षयः
Transliteration
sā proktā hariṇā tiṣṭha kiñcitkālāṃtare śubhe | anenaiva tu rūpeṇa yāvatsyāddvāparakṣayaḥ
Translation
അപ്പോൾ ഹരി അവളോട് പറഞ്ഞു—‘ശുഭമായ ഒരു കാലയളവ് വരെ ഈ രൂപത്തിൽ തന്നേ നിലകൊൾക; ദ്വാപരയുഗത്തിന്റെ അവസാനം വരുവോളം.’
Word by Word
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्
प्रोक्ताwas addressed/told
प्रोक्ता:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-वच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः, स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्
हरिणाby Hari
हरिणा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया, एकवचनम्
तिष्ठstay/stand
तिष्ठ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुषः (2nd), एकवचनम्, परस्मैपदम्
किञ्चित्some/a little
किञ्चित्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकिञ्चित् (अव्यय/सर्वनाम)
Formअव्ययवत् प्रयोगः; परिमाणवाचक-विशेषणार्थे
कालान्तरेin an interval of time
कालान्तरे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचनम्; तत्पुरुषः (काल-अन्तर)
शुभेauspicious
शुभे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी, एकवचनम्; विशेषणम् (कालान्तरे)
अनेनwith this
अनेन:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया, एकवचनम्; सर्वनाम
एवonly/indeed
एव:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधारणार्थक-निपातः
तुbut/and
तु:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्ययम्; विरोध/अन्वयार्थक-निपातः
रूपेणin the form
रूपेण:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया, एकवचनम्
यावत्until/as long as
यावत्:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधिपर्यन्तार्थक-सम्बन्धसूचकः
स्यात्may be/should be
स्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
द्वापरक्षयःthe end of Dvāpara (yuga)
द्वापरक्षयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्वापर + क्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; तत्पुरुषः (द्वापरस्य क्षयः)
Speaker
Sūta (narrating Hari’s speech)
Tirtha Mahatmya
Type: kshetra
Skanda Dialogue
Listener: Dvijāḥ (implied)
Visual Art Cues
Scene: Hari addresses Kamalā, instructing her to remain in the elephant-faced form for an auspicious interval until the close of Dvāpara-yuga.
Characters & Entities
H
Hari (Viṣṇu)D
Dvāpara-yugaFAQs
Divine order governs even painful transformations; endurance and obedience to dharma align one with eventual restoration.
Not specified in this verse; the focus is on Hari’s instruction and yuga-timing.
No explicit ritual is prescribed here.