Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

ऋषय ऊचुः । चित्रेश्वरमिदं पीठमगस्त्यमुनिनिर्मितम् । यत्प्रमाणं यत्प्रभावं तदस्माकं प्रकीर्तय

ṛṣaya ūcuḥ | citreśvaramidaṃ pīṭhamagastyamuninirmitam | yatpramāṇaṃ yatprabhāvaṃ tadasmākaṃ prakīrtaya

ഋഷികൾ പറഞ്ഞു—അഗസ്ത്യമുനി സ്ഥാപിച്ച ഈ ചിത്രേശ്വരനാമ പീഠം. ഇതിന്റെ പ്രമാണം (വിസ്തൃതി/രൂപം)യും മഹാപ്രഭാവവും ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി പ്രസ്താവിക്കൂ.

ऋषयःsages
ऋषयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd), बहुवचन (Plural)
चित्रेश्वरम्Citreśvara (name of the deity/place)
चित्रेश्वरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचित्र + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
इदम्this
इदम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
पीठम्sacred seat/peetha
पीठम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपीठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
अगस्त्य-मुनि-निर्मितम्made by sage Agastya
अगस्त्य-मुनि-निर्मितम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअगस्त्य (प्रातिपदिक) + मुनि (प्रातिपदिक) + निर्मित (कृदन्त; √मा/मि 'निर्मा' धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); भूतकृदन्त (Past passive participle)
यत्-प्रमाणम्what (is) its measure/authority
यत्-प्रमाणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + प्रमाण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (Singular)
यत्-प्रभावम्what (is) its power/effect
यत्-प्रभावम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + प्रभाव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (Singular)
तत्that
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
अस्माकम्to us / of us
अस्माकम्:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन (Plural)
प्रकीर्तयproclaim/tell
प्रकीर्तय:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + कीर्त् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यम-पुरुष (2nd), एकवचन (Singular)

Ṛṣayaḥ (Sages)

Tirtha: Citreśvara-pīṭha

Type: kshetra

Listener: Sūta (as respondent)

Scene: Forest-āśrama setting: a circle of sages respectfully questioning Sūta about Citreśvara, with a distant suggestion of a Śiva-pīṭha/linga established by Agastya.

Ṛṣayaḥ
C
Citreśvara
A
Agastya
P
pīṭha

FAQs

Sacred geography is to be learned through inquiry and listening—knowing a tīrtha’s form and power guides proper devotion.

Citreśvara-pīṭha, attributed to Agastya’s establishment.

None directly; the sages request details of the site’s pramāṇa (extent/description) and prabhāva (spiritual efficacy).