Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 99

तस्माच्चिंत्यस्त्वयाह्येष प्रासादो यो मया कृतः । चिंतनीयं सदैवेह स्नानादिभिरनेकशः

tasmācciṃtyastvayāhyeṣa prāsādo yo mayā kṛtaḥ | ciṃtanīyaṃ sadaiveha snānādibhiranekaśaḥ

അതുകൊണ്ട് ഞാൻ നിർമ്മിച്ച ഈ പ്രാസാദത്തെ നീ നിർബന്ധമായി മനസ്സിൽ ധരിക്കണം. ഇവിടെ സ്നാനാദി അനേകം പുണ്യകർമ്മങ്ങളോടൊപ്പം ഇതിനെ വീണ്ടും വീണ്ടും സ്മരിക്കണം.

तस्मात्therefore
तस्मात्:
Sambandha (Cause-link/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात् इति हेत्वर्थे अव्ययीभाव-प्रयोगः (indeclinable: therefore/from that reason)
चिन्त्यःto be contemplated/kept in mind
चिन्त्यः:
Kriya (Obligation/क्रिया)
TypeAdjective
Rootचिन्त् (धातु) + य (प्रत्यय)
Formचिन्त्-धातोः यत्/ण्यत्-अर्थे ‘चिन्त्य’ (gerundive); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय-विशेषण (प्रासादः)
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/Agent-instrumental/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिश्चय/हेतौ निपात (particle)
एषःthis
एषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
प्रासादःpalace/temple
प्रासादः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रासाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
यःwhich
यः:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
मयाby me
मया:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
कृतःmade/built
कृतः:
Kriya (Action-result/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formकृ-धातोः क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘प्रासादः ... कृतः’
चिन्तनीयम्should be contemplated
चिन्तनीयम्:
Kriya (Obligation/क्रिया)
TypeAdjective
Rootचिन्त् (धातु) + अनीय (प्रत्यय)
Formचिन्त्-धातोः अनीय-प्रत्ययान्त भाव्य/कर्तव्य (gerundive); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय-विशेषण (कर्म/वाक्य-भाव)
सदाalways
सदा:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (always)
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक निपात
इहhere
इह:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (here)
स्नानादिभिःby bathing and other (rites)
स्नानादिभिः:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootस्नानादि (प्रातिपदिक; स्नान + आदि)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (स्नानं च आदि च)
अनेकशःin many ways; repeatedly
अनेकशः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनेकशस् (अव्यय)
Formप्रकार/बहुशः-वाचक अव्यय (in many ways/repeatedly)

Durvāsā (implied)

Type: ghat

Scene: A devotee points toward the temple he built, instructing another to remember it and to perform repeated bathing and rites; the tīrtha waters and ghāṭa-like steps appear nearby.

P
prāsāda (temple)
S
snāna (ritual bathing)

FAQs

Sacred geography is internalized through remembrance: contemplation of the shrine, reinforced by tīrtha-rites, sustains spiritual transformation.

The verse glorifies the specific prāsāda (shrine) established in the narrative setting of Nāgarakhaṇḍa’s Tīrthamāhātmya.

Repeated snāna (ritual bathing) and related practices, joined with continual contemplation/remembering of the shrine.