Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 54
व्यास उवाच । कष्टं वने निवसतोऽत्र सदा नरस्य नो केवलं निजतनुप्रभवं भवेच्च । दैवं च पित्र्यमखिलं न विभाति कृत्यं तस्माद्गृहे निवसतात्महितं प्रचिन्त्यम्
vyāsa uvāca | kaṣṭaṃ vane nivasato'tra sadā narasya no kevalaṃ nijatanuprabhavaṃ bhavecca | daivaṃ ca pitryamakhilaṃ na vibhāti kṛtyaṃ tasmādgṛhe nivasatātmahitaṃ pracintyam
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു—എപ്പോഴും വനത്തിൽ വസിക്കുന്ന മനുഷ്യന് കഷ്ടം ഉണ്ടാകുന്നു; അത് തന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്നുമാത്രം ജനിച്ചതല്ല. ദേവന്മാർക്കും പിതൃക്കൾക്കും അർപ്പിക്കേണ്ട സമസ്ത കൃത്യങ്ങളും അവിടെ യഥാവിധി പ്രകാശിക്കുന്നില്ല, അഥവാ ശരിയായി നിർവഹിക്കപ്പെടുന്നില്ല. അതുകൊണ്ട് ഗൃഹത്തിൽ വസിച്ച് ആത്മഹിതം ചിന്താപൂർവ്വം അനുഷ്ഠിക്കണം।
Vyāsa
Scene: Vyāsa instructs on the limits of constant forest-dwelling: an ascetic hut in a sparse forest contrasts with a household courtyard where fire-altar, offerings, and pitṛ-tarpaṇa are performed; the teaching is calm and didactic.
FAQs
Renunciation without capacity to fulfill essential dharmic obligations is incomplete; one should pursue spiritual good while honoring duties.
No particular tīrtha is named; the verse supports the Mahātmya’s broader dharma framework that makes pilgrimage meaningful.
It points to daiva and pitṛya obligations (offerings/rites to gods and ancestors) as duties more practicable within gṛhastha life.