Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 57

Devanagari script

यस्तां श्रद्धासमोपेतः शुचिर्भूत्वा प्रपूजयेत् । नवम्यामाश्विने मासि शुक्लपक्षे समाहितः । न स संवत्सरं यावद्व्यसनं स्वकुलो द्भवम्

Transliteration

yastāṃ śraddhāsamopetaḥ śucirbhūtvā prapūjayet | navamyāmāśvine māsi śuklapakṣe samāhitaḥ | na sa saṃvatsaraṃ yāvadvyasanaṃ svakulo dbhavam

Translation

ആശ്വിനമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ നവമിയിൽ, ശ്രദ്ധയോടെ ശുചിയായി ഏകാഗ്രചിത്തനായി അവളെ പൂജിക്കുന്നവന് ഒരു വർഷം വരെ സ്വന്തം കുലത്തിൽ നിന്നുയരുന്ന ദുരിതം സംഭവിക്കുകയില്ല।

Word by Word

• यः: who (he who)
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• ताम्: her
• ताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• श्रद्धासमोपेतः: endowed with faith
• श्रद्धासमोपेतः: Karta (Qualifier of subject)
• Type: Adjective
• Root: श्रद्धा (प्रातिपदिक) + सम्-उपसर्ग + उपेत (इ-धातु/इण् ‘इ’ + क्त)
• Form: तृतीया-तत्पुरुष: ‘श्रद्धया समोपेतः’; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• शुचिः: pure
• शुचिः: Karta (Qualifier of subject)
• Type: Adjective
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of ‘यः’)

• भूत्वा: having become
• भूत्वा: Purvakala-kriya (Absolutive)
• Type: Indeclinable
• Root: भू (धातु) + त्वा (क्त्वा/ल्यप्)
• Form: क्त्वान्त अव्ययीभाव (gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having become)

• प्रपूजयेत्: should worship
• प्रपूजयेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु) + प्र-उपसर्ग
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• नवम्याम्: on the ninth (tithi)
• नवम्याम्: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: नवमी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; तिथिवाचक

• आश्विने: in Āśvina
• आश्विने: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: आश्विन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण (of ‘मासि’)

• मासि: in the month
• मासि: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• शुक्लपक्षे: in the bright fortnight
• शुक्लपक्षे: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शुक्ल (प्रातिपदिक) + पक्ष (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय: ‘शुक्लः पक्षः’; पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• समाहितः: composed, attentive
• समाहितः: Karta (Qualifier of subject)
• Type: Adjective
• Root: धा (धातु) + सम्-आ-उपसर्ग + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘एकाग्र/समाधिस्थ’

• न: not
• न: Pratishedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध (negation particle)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• संवत्सरम्: for a year
• संवत्सरम्: Karma (Extent/कर्म-प्रवृत्ति)
• Type: Noun
• Root: संवत्सर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कालपरिमाणवाचक

• यावत्: as long as
• यावत्: Kriya-vishesana (Limit)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधिवाचक (as long as/until)

• व्यसनम्: misfortune
• व्यसनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: व्यसन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• स्वकुलोद्भवम्: arising from one’s own family
• स्वकुलोद्भवम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + कुल (प्रातिपदिक) + उद्भव (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष: ‘स्वकुलात् उद्भवम्’ (arising from one’s own family); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of ‘व्यसनम्’)

Speaker

Sūta (benefit statement typical of māhātmya phalaśruti)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Ambā-Revatī / Kāmadā Devī

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Naimiṣāraṇya ṛṣis

Visual Art Cues

Scene: Navamī worship scene: devotees purified, offering lamps, flowers, red cloth, and naivedya before Ambā-Revatī; a calendar/astral motif indicates Āśvina-śukla-navamī; family members stand together seeking protection.

Characters & Entities

• Navamī
• Āśvina
• Śukla Pakṣa
• Devī (Ambā-Revatī/Kāmadā)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purity, faith, and mental focus in worship align the devotee with protective divine order, yielding tangible safeguarding of one’s household.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The kṣetra of Ambā-Revatī/Kāmadā Devī within Nāgara Khaṇḍa’s Tīrthamāhātmya, where Navamī worship is declared especially efficacious.

What ritualistic prescription is mentioned?

Prapūjā (full worship) of the Goddess on Āśvina-śukla Navamī, performed in śauca (purity) and samādhāna (collected attention).