Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 125

अपश्यंस्तारको विष्णुं पुनर्वृषभवा हनम् । आधावत्कुपितो दैत्यो मुष्टिमुद्यम्य वेगतः

apaśyaṃstārako viṣṇuṃ punarvṛṣabhavā hanam | ādhāvatkupito daityo muṣṭimudyamya vegataḥ

വിഷ്ണുവിനെ വീണ്ടും കാണാതിരുന്ന താരക ദൈത്യൻ ക്രോധിച്ചു; മുഷ്ടി ഉയർത്തി വേഗത്തോടെ വൃഷഭധ്വജനായ മഹേശ്വരനിലേക്കു വീണ്ടും പാഞ്ഞുചെന്നു।

apaśyanseeing / while seeing
apaśyan:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Root√paś (धातु) + śatṛ (कृदन्त-प्रत्यय)
Formवर्तमानकाले (Present), परस्मैपदी; शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (Present active participle); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; 'तारकः' इति कर्तरि विशेषणरूपेण
tārakaḥTāraka (the demon)
tārakaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottāraka (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
viṣṇumViṣṇu
viṣṇum:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootviṣṇu (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
punaragain
punar:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpunar (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
vṛṣabhavāhanamthe one whose vehicle is a bull
vṛṣabhavāhanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvṛṣabha (प्रातिपदिक) + vāhana (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: वृषभस्य वाहनम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; 'विष्णुम्' इत्यस्य विशेषण/उपाधिरूपेण
ādhāvatran towards / charged
ādhāvat:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootā-√dhāv (धातु)
Formलङ् (Imperfect/past), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदी
kupitaḥangered
kupitaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√kup (धातु) + kta (कृदन्त-प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle used adjectivally); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; 'दैत्यः' इति विशेषणम्
daityaḥthe demon
daityaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
muṣṭimfist
muṣṭim:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmuṣṭi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
udyamyahaving raised
udyamya:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootud-√yam (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund/absolutive); 'उद्यम्य' = 'उद्यम्य' (having raised)
vegataḥswiftly / with speed
vegataḥ:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootvega (प्रातिपदिक) + tas (तसिल्-प्रत्यय)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced)

Scene: Tāraka, failing to spot Viṣṇu, pivots in fury and rushes straight at Śiva (bull-bannered), fist lifted, speed emphasized; gods and hosts recoil as the charge begins.

T
Tāraka
V
Viṣṇu
Ś
Śiva (Vṛṣabhavāhana)

FAQs

When delusion blinds discernment, anger turns one toward greater ruin; dharma urges self-control even amid conflict.

No specific sacred site is mentioned in this verse.

None; the verse is martial narration.