काली-परिचयः / Himagiri Presents Kālī (Pārvatī) to Śiva

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ शैलपतिर्हृष्टः सत्पुष्पफलसंचयम् । समादाय स्वतनयासहितोऽगाद्धरांतिकम्

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ ശൈലപതി (ഹിമാലയം) ഹർഷത്തോടെ ഉത്തമ പുഷ്പഫലസഞ്ചയം എടുത്തുകൊണ്ട്, തന്റെ പുത്രിയോടുകൂടെ ധരാ (ഭൂമി)യുടെ സന്നിധിയിലേക്കു പോയി.

Verse 2

स गत्वा त्रिजगन्नाथं प्रणम्य ध्यानतत्परम् । अर्थयामास तनयां कालीं तस्मै हृदाद्भुताम्

അവൻ ത്രിജഗന്നാഥന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു, ധ്യാനത്തിൽ ലീനനായ പ്രഭുവിനെ നമസ്കരിച്ചു, ഹൃദയത്തിന് അത്ഭുതമായി പ്രിയമായ പുത്രി—കാളി—യെ അപേക്ഷിച്ചു.

Verse 3

फलपुष्पादिकं सर्वं तत्तदग्रे निधाय सः । अग्रे कृत्वा सुतां शम्भुमिदमाह च शैलराट्

അവൻ ഫലപുഷ്പാദികളായ എല്ലാം അവിടുത്തെ മുമ്പിൽ സമർപ്പിച്ചു; പിന്നെ പുത്രിയെ മുന്നിൽ നിർത്തി, ശൈലരാജൻ ശംഭുവിനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 4

हिमगिरिरुवाच । भगवंस्तनया मे त्वां सेवितुं चन्द्रशेखरम् । समुत्सुका समानीता त्वदाराधनकांक्षया

ഹിമഗിരി പറഞ്ഞു— ഹേ ഭഗവാൻ ചന്ദ്രശേഖരാ! എന്റെ പുത്രി നിന്നെ സേവിക്കുവാൻ അത്യന്തം ഉത്സുകയാണ്; നിന്റെ ആരാധനാകാംക്ഷ കൊണ്ടുതന്നെ അവളെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നു।

Verse 5

सखीभ्यां सह नित्यं त्वां सेवतामेव शंकरम् । अनुजानीहि तां नाथ मयि ते यद्यनुग्रहः

“അവൾ തന്റെ രണ്ടു സഖികളോടൊപ്പം നിത്യവും ശങ്കരനെയേ സേവിക്കട്ടെ. നാഥാ, എനിക്കു നിങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിൽ അവൾക്ക് ഈ അനുവാദം നൽകണമേ.”

Verse 6

ब्रह्मोवाच । अथ तां शंकरोऽपश्यत्प्रथमारूढयौवनाम् । फुल्लेन्दीवरपत्राभा पूर्णचन्द्रनिभाननाम्

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ ശങ്കരൻ അവളെ കണ്ടു; അവൾ യൗവനത്തിന്റെ ആദ്യ പുഷ്പത്തിൽ പ്രവേശിച്ചവൾ, വിരിഞ്ഞ നീലത്താമരയുടെ ദളങ്ങളെപ്പോലെ ദീപ്തയും പൂർണ്ണചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ള മുഖവുമുള്ളവളായി തിളങ്ങി।

Verse 7

समस्तलीलासंस्थानशुभवेषविजृम्भिकाम् । कम्बुग्रीवां विशालाक्षीं चारुकर्णयुगोज्ज्वलाम्

അവൾ എല്ലാ ദിവ്യലീലകൾക്കും യോജ്യമായ മനോഹരസംസ്ഥാനത്തോടെ, മംഗളവും ദീപ്തവുമായ വേഷഭൂഷണത്തിൽ വിരാജിച്ചു; ശംഖസദൃശമായ കഴുത്തും, വിശാലവും പ്രകാശമുള്ള കണ്ണുകളും, സുന്ദരമായ കർണയുഗലവും അവളുടെ ശോഭയെ വർധിപ്പിച്ചു।

Verse 8

मृणालायतपर्य्यन्तबाहुयुग्ममनोहराम् । राजीवकुड्मलप्रख्यौ घनपीनौदृढौस्तनौ

അവളുടെ മനോഹരമായ ഇരുകൈകളും কোমലമായ താമരത്തണ്ടുപോലെ മുട്ടുവരെ നീണ്ടിരുന്നു. അവളുടെ സ്തനങ്ങൾ താമരമൊട്ടുപോലെ—ഘനവും പൂർണ്ണവും ദൃഢവും സുന്ദരവൃത്തവുമായിരുന്നു; ദിവ്യമാതാവിന്റെ ശുഭ സഗുണ ദേഹസൗഭാഗ്യം അതിലൂടെ തെളിഞ്ഞു.

Verse 9

बिभ्रतीं क्षीणमध्यां च त्रिवलीमध्यराजिताम् । स्थलपद्मप्रतीकाशपादयुग्मविराजिताम्

അവൾ ക്ഷീണമായ നടുവുള്ളവളായി, മദ്ധ്യഭാഗത്ത് ത്രിവളിയുടെ ശോഭയാൽ അലങ്കൃതയായി നിലകൊണ്ടു. ഉറച്ച നിലത്ത് വിരിഞ്ഞ താമരപോലെ അവളുടെ പാദയുഗളം ദീപ്തമായി—ഇങ്ങനെ ദേവി പാർവതിയുടെ ശുഭ സഗുണ രൂപം വർണ്ണിക്കപ്പെട്ടു.

Verse 10

ध्यानपंजरनिर्बद्धमुनिमानसमप्यलम् । दर्शनाद्भ्रंशने शक्तां योषिद्गणशिरोमणिम्

അവൾ സ്ത്രീകളിൽ ശിരോമണി—ധ്യാനമെന്ന പഞ്ചരത്തിൽ ദൃഢമായി ബന്ധിതനായ മുനിയുടെ മനസ്സിനെയും വെറും ദർശനമാത്രംകൊണ്ട് തന്നെ ചലിപ്പിക്കാൻ ശേഷിയുള്ളവൾ.

Verse 11

दृष्ट्वा तां तादृशीं तात ध्यानिनां च मनोहराम् । विग्रहे तन्त्रमन्त्राणां वर्द्धिनीं कामरूपिणीम्

ഹേ താത, അവളെ ആ അത്ഭുതരൂപത്തിൽ—ധ്യാനികളുടെ മനസ്സിനെ ആകർഷിക്കുന്നവളായി—കണ്ടപ്പോൾ, അവൾ തന്ത്രമന്ത്രങ്ങളുടെ സാക്ഷാത് വിഗ്രഹം, അവയുടെ ശക്തിവർദ്ധിനി, ഇഷ്ടരൂപധാരിണിയായ ദേവിയായി തോന്നി.

Verse 12

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे शिवहिमाचलसम्वादवर्णनं नाम द्वादशोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീശിവമഹാപുരാണത്തിലെ ദ്വിതീയ റുദ്രസംഹിതയിലെ തൃതീയ പാർവതീഖണ്ഡത്തിൽ “ശിവ-ഹിമാചല സംവാദവർണനം” എന്ന പേരിലുള്ള ദ്വാദശ അധ്യായം സമാപ്തമായി.

Verse 14

ववन्द शीर्ष्णा च पुनर्हिमाचलः स संशयं प्रापददीनसत्त्वः । उवाच वाक्यं जगदेकबन्धुं गिरीश्वरो वाक्यविदां वरिष्ठः

അപ്പോൾ ഹിമാചലൻ വീണ്ടും ശിരസ്സു നമിച്ച് വന്ദിച്ചു; ദീനചിത്തനായി സംശയത്തിൽ പതിച്ചു. തുടർന്ന് ലോകത്തിന്റെ ഏകബന്ധുവും വാക്യവിദ്യയിൽ ശ്രേഷ്ഠനുമായ ഗിരീശ്വരൻ അവനോട് വചനം അരുളിച്ചെയ്തു.

Verse 15

हिमाचल उवाच । देवदेव महादेव करुणाकर शंकर । पश्य मां शरणम्प्राप्तमुन्मील्य नयने विभो

ഹിമാചലൻ പറഞ്ഞു— ദേവദേവാ, മഹാദേവാ, കരുണാകര ശങ്കരാ! വിഭോ, കണ്ണുകൾ തുറന്ന് എന്നെ നോക്കണമേ; ഞാൻ നിന്റെ ശരണത്തിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു।

Verse 16

शिव शर्व महेशान जगदानन्दकृत्प्रभो । त्वां नतोऽहं महादेव सर्वापद्विनिवर्तकम्

ശിവാ, ശർവാ, മഹേശാനാ— ലോകാനന്ദം പകരുന്ന പ്രഭോ! മഹാദേവാ, ഞാൻ നിനക്കു നമസ്കരിക്കുന്നു; നീ സർവ്വാപത്തുകളും നീക്കുന്നവൻ।

Verse 17

न त्वां जानंति देवेश वेदाश्शास्त्राणि कृत्स्नशः । अतीतो महिमाध्वानं तव वाङ्मनसोः सदा

ഹേ ദേവേശാ, വേദങ്ങളും സമസ്ത ശാസ്ത്രങ്ങളും നിന്നെ പൂർണ്ണമായി അറിയുന്നില്ല; നിന്റെ മഹിമയുടെ പഥം എപ്പോഴും വാക്കിനും മനസ്സിനും അതീതമാണ്।

Verse 18

अतद्व्यावृत्तितस्त्वां वै चकितं चकितं सदा । अभिधत्ते श्रुतिः सर्वा परेषां का कथा मता

നീ ‘അതദ്’ (ഇത് അല്ല) എന്ന എല്ലാ പരിമിത വിവരണങ്ങൾക്കും അതീതൻ, സർവോപാധി-വിവർജിതൻ. അതുകൊണ്ട് സമസ്ത ശ്രുതി നിന്നെ സദാ അത്ഭുതമയൻ, വിസ്മയകരൻ എന്നു പ്രസ്താവിക്കുന്നു. ശ്രുതിയേ ഇങ്ങനെ പറയുമ്പോൾ, മറ്റുള്ളവരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ നിന്നെ വർണ്ണിക്കുക എങ്ങനെ സാധ്യം?

Verse 19

जानंति बहवो भक्तास्त्वत्कृपां प्राप्य भक्तितः । शरणागत भक्तानां न कुत्रापि भ्रमादिकम्

അനേകം ഭക്തർ ഭക്തിയാൽ നിന്റെ കൃപ പ്രാപിച്ച് അതിലൂടെയേ ആ കൃപയെ അറിയുന്നു. നിന്റെ ശരണാഗത ഭക്തർക്കു എവിടെയും ഭ്രമം മുതലായവയ്ക്ക് ഇടമില്ല.

Verse 20

विज्ञप्तिं शृणु मत्प्रीत्या स्वदासस्य ममाधुना । तव देवाज्ञया तात दीनत्वाद्वर्णयामि हि

എന്നോടുള്ള സ്നേഹത്താൽ, നിങ്ങളുടെ ദാസനായ എന്റെ ഈ വിനീത അപേക്ഷ ഇപ്പോൾ കേൾക്കണമേ। പ്രിയനേ, നിങ്ങളുടെ ദിവ്യാജ്ഞപ്രകാരം എന്റെ ദീനാവസ്ഥ ഞാൻ തീർച്ചയായും വിവരിക്കും।

Verse 21

सभाग्योहं महादेव प्रसादात्तव शंकर । मत्वा स्वदासं मां नाथ कृपां कुरु नमोऽस्तु ते

ഹേ മഹാദേവാ, ഹേ ശങ്കരാ, നിങ്ങളുടെ പ്രസാദത്താൽ ഞാൻ ഭാഗ്യവാൻ. ഹേ നാഥാ, എന്നെ നിങ്ങളുടെ ദാസനെന്നു കരുതി എനിക്കു കരുണ നൽകണമേ—നമസ്കാരം.

Verse 22

प्रत्यहं चागमिष्यामि दर्शनार्थं तव प्रभो । अनया सुतया स्वामिन्निदेशं दातुमर्हसि

ഹേ പ്രഭോ, നിങ്ങളുടെ ദർശനാർത്ഥം ഞാൻ പ്രതിദിനം വരും. ഹേ സ്വാമീ, ഈ എന്റെ പുത്രിയുടെ മുഖേന ദയവായി എനിക്ക് നിങ്ങളുടെ നിർദ്ദേശം നൽകണമേ।

Verse 23

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तस्योन्मील्य नेत्रे महेश्वरः । त्यक्तध्यानः परामृश्य देवदेवोऽब्रवीद्वचः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—അവന്റെ വചനങ്ങൾ കേട്ട് മഹേശ്വരൻ കണ്ണുകൾ തുറന്നു. ധ്യാനം വിട്ട് ക്ഷണമാത്രം ആലോചിച്ച് ദേവദേവൻ ഈ വാക്കുകൾ അരുളിച്ചെയ്തു.

Verse 24

महेश्वर उवाच । आगंतव्यं त्वया नित्यं दर्शनार्थं ममाचल । कुमारीं सदने स्थाप्य नान्यथा मम दर्शनम्

മഹേശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ അചല (ഹിമാലയാ)! എന്റെ ദർശനാർത്ഥം നീ നിത്യം വരേണ്ടതാണ്. കുമാരിയെ (പാർവതിയെ) നിന്റെ ഭവനത്തിൽ സ്ഥാപിക്ക; അല്ലെങ്കിൽ എന്റെ ദർശനം ലഭിക്കുകയില്ല.

Verse 25

ब्रह्मोवाच । महेशवचनं श्रुत्वा शिवातातस्तथाविधम् । अचलः प्रत्युवाचेदं गिरिशं नतकमधरः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: മഹേശന്റെ ആവിധമായ വചനം കേട്ട ശേഷം, ശിവന്റെ പിതാവായ അചലൻ (ഹിമാലയം) തലകുനിച്ച് ഗിരീശനോട് (ശിവനോട്) ഇങ്ങനെ മറുപടി പറഞ്ഞു.

Verse 26

हिमाचल उवाच । कस्मान्मयानया सार्द्धं नागंतव्यं तदुच्यताम् । सेवने किमयोग्येयं नाहं वेद्म्यत्र कारणम्

ഹിമാചലൻ പറഞ്ഞു—ഞാൻ അവളോടൊപ്പം അവിടെ പോകേണ്ടതില്ലെന്നത് എന്തുകൊണ്ട്? അത് പറയുക. ഈ സേവനത്തിൽ ഞാൻ അയോഗ്യനോ? ഇതിന്റെ കാരണം എനിക്ക് അറിയില്ല.

Verse 27

ब्रह्मोवाच । ततोऽब्रवीद्गिरिं शंभुः प्रहसन्वृषभध्वजः । लोकाचारं विशेषेण दर्शयन्हि कुयोगिनाम्

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ വൃഷഭധ്വജനായ ശംഭു പുഞ്ചിരിയോടെ ഗിരിരാജനോട് സംസാരിച്ചു; കുയോഗികളുടെ തെറ്റായ വഴിയെ വെളിപ്പെടുത്താൻ പ്രത്യേകമായി ലോകാചാരം കാണിച്ചു.

Verse 28

शंभुरुवाच । इयं कुमारी सुश्रोणी तन्वी चन्द्रानना शुभा । नानेतव्या मत्समीपे वारयामि पुनः पुनः

ശംഭു പറഞ്ഞു—ഈ കുമാരി സുസ്രോണി, സുന്ദരമായി സ്ലിം ആയവൾ, ചന്ദ്രമുഖി, ശുഭമയി; എന്നാൽ അവളെ എന്റെ സമീപത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരരുത്. ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും വിലക്കുന്നു.

Verse 29

मायारूपा स्मृता नारी विद्वद्भिर्वेदपारगैः । युवती तु विशेषेण विघ्नकर्त्री तपस्विनाम्

വേദപാരംഗതരായ പണ്ഡിതർ പറയുന്നു—സ്ത്രീ മായാരൂപമാണെന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു; യുവതി പ്രത്യേകിച്ച് തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന തപസ്വികൾക്ക് വിഘ്നകാരിണിയാകുന്നു.

Verse 30

अहं तपस्वी योगी च निर्लिप्तो मायया सदा । प्रयोजनं न युक्त्या वै स्त्रिया किं मेस्ति भूधर

ഞാൻ തപസ്വിയും യോഗിയും ആകുന്നു; സദാ മായയിൽനിന്ന് നിർലിപ്തൻ. സ്ത്രീയുമായി എനിക്കെന്തു പ്രയോജനം? ഹേ ഭൂധരാ, പറയുക.

Verse 31

एवं पुनर्न वक्तव्यं तपस्विवरसंश्रित । वेदधर्मप्रवीणस्त्वं यतो ज्ञानिवरो बुधः

ശ്രേഷ്ഠ തപസ്വിയെ ആശ്രയിച്ചവനേ, ഇങ്ങനെ വീണ്ടും പറയരുത്. നീ വേദധർമ്മപഥത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവൻ; അതിനാൽ നീ ബുദ്ധിമാൻ, ജ്ഞാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ.

Verse 32

भवत्यचल तत्संगाद्विषयोत्पत्तिराशु वै । विनश्यति च वैराग्यं ततो भ्रश्यति सत्तपः

ഹേ അചലാ, ആ സംഗം മൂലം വിഷയങ്ങളുടെ ഉദയം വേഗത്തിൽ സംഭവിക്കുന്നു. പിന്നെ വൈരാഗ്യം നശിക്കുന്നു; അതിനാൽ സാത്ത്വിക തപസ്സും തളരുന്നു.

Verse 33

अतस्तपस्विना शैल न कार्या स्त्रीषु संगतिः । महाविषयमूलं सा ज्ञानवैराग्यनाशिनी

അതുകൊണ്ട് ഹേ ശൈലാ, തപസ്വി സ്ത്രീകളോടു അടുക്കുന്ന സംഗതി ചെയ്യരുത്. അത് മഹാവിഷയഭോഗത്തിന്റെ മൂലവും ജ്ഞാന-വൈരാഗ്യനാശിനിയും ആകുന്നു.

Verse 34

ब्रह्मोवाच । इत्याद्युक्त्वा बहुतरं महायोगी महेश्वरः । विरराम गिरीशं तं महायोगिवरः प्रभुः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—ഇങ്ങനെ എന്നും മറ്റും വളരെ പറഞ്ഞ ശേഷം, ആ മഹായോഗിയായ പ്രഭു മഹേശ്വരൻ, ആ ഗിരീശൻ—യോഗികളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ—അപ്പോൾ വിരമിച്ച് മൗനത്തിലായി।

Verse 35

एतच्छ्रुत्वा वचनं तस्य शंभोर्निरामयं निःस्पृहं निष्ठुरं च । कालीतातश्चकितोऽभूत्सुरर्षे तद्वत्किंचिद्व्याकुलश्चास तूष्णीम्

ഹേ ദേവർഷേ! ശംഭുവിന്റെ ആ വാക്കുകൾ—നിരാമയം, നിസ്പൃഹം, കഠിനം—എന്ന് കേട്ട് കാളിയുടെ പിതാവ് ഞെട്ടി; അതുപോലെ അല്പം വ്യാകുലനായി മൗനത്തിൽ നിന്നു।

Verse 36

तपस्विनोक्तं वचनं निशम्य तथा गिरीशं चकितं विचार्य्य । अतः प्रणम्यैव शिवं भवानी जगाद वाक्यं विशदन्तदानीम्

തപസ്വി പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ കേട്ടും ഗിരീശനെ (ശിവനെ) കുറിച്ച് അത്ഭുതത്തോടെ ആലോചിച്ചും, ഭവാനി ശിവനെ നമസ്കരിച്ചു; അപ്പോൾ തന്നെ വ്യക്തമായ ഉദ്ദേശത്തോടെ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു।