Mantra 6
Sukta 7.15
Rishi: Vasiṣṭha
Devata: Agni
Chandas: Gāyatrī (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
सेमां वेतु वषट्कृतिमग्निर्जुषत नो गिरः । यजिष्ठो हव्यवाहनः ॥
Samhita Patha (IAST)
सेमां वे॑तु॒ वष॑ट्कृतिम॒ग्निर्जु॑षत नो॒ गिर॑: । यजि॑ष्ठो हव्य॒वाह॑नः ॥
Transliteration
sá imā́ṃ vetu vaṣaṭ-kṛtím agnír juṣata no gíraḥ | yájiṣṭho havya-vā́hanaḥ ||
Translation
ഈ വഷട്കൃതി (വഷട്-ഘോഷം) മുന്നോട്ട് പോകട്ടെ; അഗ്നി നമ്മുടെ ഗിരഃ (സ്തുതി-വാക്കുകൾ)യിൽ പ്രസന്നനാകട്ടെ. യജിഷ്ഠനായ ഹവ്യവാഹനൻ അതിനെ സ്വീകരിക്കട്ടെ.
Padapatha (Word Analysis)
सः । इ॒माम् । वे॒तु॒ । वष॑ट्ऽकृतिम् । अ॒ग्निः । जु॒ष॒त॒ । नः॒ । गिरः॑ । यजि॑ष्ठः । ह॒व्य॒ऽवाह॑नः ॥सः । इमाम् । वेतु । वषट्कृतिम् । अग्निः । जुषत । नः । गिरः । यजिष्ठः । हव्यवाहनः ॥saḥ | imām | vetu | vaṣaṭ-kṛtim | agniḥ | juṣata | naḥ | giraḥ | yajiṣṭhaḥ | havya-vāhanaḥ
Word by Word
साshe/that (invocation/utterance)
सा:
कर्तृ (आह्वान/आशीर्वाद-वाक्ये विषयः)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इमाम्this (her/this one)
इमाम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वेतुmay (she/it) come / reach
वेतु:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√वे (वेञ् गतौ/प्राप्तौ)
वषट्कृतिम्the vaṣaṭ-utterance / the vaṣaṭ-cry
वषट्कृतिम्:
कर्म (वेतु इत्यस्य)
TypeNoun
Rootवषट् + √कृ (करणे) → कृति (स्त्री) / कृतिः
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ (जुषत इत्यस्य)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
जुषतmay he enjoy / accept
जुषत:
(क्रिया)
TypeVerb
Root√जुष् (सेवने/प्रीतौ)
नःof us / our
नः:
सम्बन्ध (गिरः इत्यस्य)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गिरःsongs / hymns / words
गिरः:
कर्म (जुषत इत्यस्य)
TypeNoun
Rootगिर् (स्त्री) (प्रातिपदिक)
यजिष्ठःmost worshipful / best at sacrifice
यजिष्ठः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootयजिष्ठ (यज्-धातोः सुपरलेटिव/इष्ठ-प्रत्ययान्त विशेषण-प्रातिपदिक)
हव्यवाहनःoblation-carrier (bearer of offerings)
हव्यवाहनः:
कर्तृ-विशेषण
TypeNoun (epithet)
Rootहव्य + √वह् (वहने) → वाहन (प्रातिपदिक); समास: हव्य-वाहन