Rig Veda 3.1.1: Mandala 3, Sukta 1, Mantra 1

Sukta 3.1

Rishi: Viśvāmitra (traditional for RV 3.1, Agni hymn)

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh (standard for many Agni hymns in this section; verify by critical meter count)

Samhita Patha (Devanagari)

सोमस्य मा तवसं वक्ष्यग्ने वह्निं चकर्थ विदथे यजध्यै । देवाँ अच्छा दीद्यद्युञ्जे अद्रिं शमाये अग्ने तन्वं जुषस्व ॥

Transliteration

sómasya mā tavásaṃ vakṣy agne váhniṃ cakartha vidáthe yájadhyai | devā́n ácchā dī́dyad yuñjé ádriṃ śamā́ye agne tanvàṃ juṣasva ||

Translation

ഹേ അഗ്നേ, സോമത്തിന്റെ തവസം—ബലവത്തായ ആനന്ദം—എനിക്കായി വഹിക്ക; യജ്ഞത്തിന്റെ വിദഥയിൽ യജിക്കാൻ നീ വാഹ്നി—വഹിക്കുന്ന ജ്വാല—സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു. ദേവന്മാരെ സമീപത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ, ദീപ്തനായ നീ അദ്രി—സോമപേഷണശില—യെ യോജിപ്പിക്കുന്നു. ശമായേ—ശാന്തിയും സൗഹാർദ്ദവും വേണ്ടി—ഹേ അഗ്നേ, ഞങ്ങളുടെ തൻവം—ദേഹധാരി അസ്തിത്വം—സ്വീകരിച്ച് ആസ്വദിക്ക.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सोमस्य: of Soma
• सोमस्य: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• मा: me
• मा: कर्म (of वक्षि)
• Type: Pronoun
• Root: अहम् (अस्मद्-प्रातिपदिक)

• तवसम्: mighty, powerful
• तवसम्: कर्म (of वक्षि); विशेषणम् (of वह्निम्)
• Type: Adjective
• Root: तवस् (प्रातिपदिक)

• वक्षि: carry (you carry)
• वक्षि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वह्

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• वह्निम्: the bearer / fire-priest (Agni as carrier)
• वह्निम्: कर्म (of वक्षि)
• Type: Noun
• Root: वह्नि (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: समुच्चय
• Type: Indeclinable
• Root: च

• चकर्थ: you have made
• चकर्थ: क्रिया
• Type: Verb
• Root: कृ

• विदथे: in the rite/assembly (at the worship)
• विदथे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: विदथ (प्रातिपदिक)

• यजध्यै: to worship, for sacrificing
• यजध्यै: प्रयोजन (purpose)
• Type: Verbal noun (infinitive)
• Root: यज्

• देवान्: the gods
• देवान्: कर्म (of युञ्जे/युनक्ति implied)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• अच्छा: towards
• अच्छा: दिशा/गति-निर्देश
• Type: Indeclinable
• Root: अच्छा

• दीद्यत्: shining, blazing
• दीद्यत्: कर्तृ-विशेषण
• Type: Participle
• Root: दीद्/दीप् (दीद्यति)

• युञ्जे: he yokes / he harnesses
• युञ्जे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: युज्

• अद्रिम्: the stone (pressing-stone)
• अद्रिम्: कर्म (of युञ्जे)
• Type: Noun
• Root: अद्रि (प्रातिपदिक)

• शमाये: for peace, for well-being
• शमाये: सम्प्रदान (dative of purpose/benefit)
• Type: Noun
• Root: शम (प्रातिपदिक/भाव)

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• तन्वम्: body, self
• तन्वम्: कर्म (of जुषस्व)
• Type: Noun
• Root: तनू (प्रातिपदिक)

• जुषस्व: enjoy, accept, be pleased with
• जुषस्व: क्रिया
• Type: Verb
• Root: जुष्