Previous Verse
Next Verse

Shloka 30

शरबन्धनविलापः

The Lament under the Net of Arrows

शुश्रुवुस्तस्यतेसर्वेवानराःपरिदेवनम् ।।6.49.30।।वर्तयाञ्चक्रूरश्रूणिनेत्रैःकृष्णेतरेक्षणाः ।

śuśruvus tasya te sarve vānarāḥ paridevanam ||6.49.30|| vartayāṃ cakrur aśrūṇi netraiḥ kṛṣṇetarekṣaṇāḥ |

അവന്റെ വിലാപം കേട്ടപ്പോൾ, ആ എല്ലാ വാനരന്മാരും—തവിട്ടുനിറമുള്ള കണ്ണുകളുള്ളവർ—കണ്ണുകളിൽ നിന്ന് കണ്ണുനീർ ഒഴുക്കിത്തുടങ്ങി.

śuśruvuḥheard
śuśruvuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootśru (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd person), बहुवचनम् (plural)
tasyaof him/that (his)
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठीविभक्तिः (Genitive/6th), एकवचनम् (singular), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग-प्रयोगः (contextual)
tethey
te:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचनम् (plural), पुंलिङ्गः
sarveall
sarve:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचनम् (plural); विशेषणम् (qualifier of te/vānarāḥ)
vānarāḥmonkeys/Vanaras
vānarāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootvānara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचनम् (plural)
paridevanamlamentation
paridevanam:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootparidevana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचनम् (singular)
vartayāmset in motion/caused (to flow)
vartayām:
Kriyā-aṅga (क्रियाङ्ग/part of verbal complex)
TypeVerb
Rootvṛt (धातु)
Formणिच् (Causative) + लिट् (Perfect) 1st person singular form used as periphrastic/idiomatic with cakruḥ; अव्ययवत् प्रयोगः (as a verbal element in periphrastic perfect)
cakruḥdid/made (began)
cakruḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः (3rd person), बहुवचनम् (plural); सहायकक्रिया (auxiliary) with vartayām
aśrūṇitears
aśrūṇi:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootaśru (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया (Accusative/2nd), बहुवचनम् (plural)
netraiḥwith (their) eyes
netraiḥ:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootnetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, तृतीया (Instrumental/3rd), बहुवचनम् (plural)
kṛṣṇetara-īkṣaṇāḥhaving tawny/darkish eyes
kṛṣṇetara-īkṣaṇāḥ:
Karta-anvaya (कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootkṛṣṇa + itara + īkṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचनम् (plural); समासः: कर्मधारयः (kṛṣṇetara = 'blackish/tawny', qualifying īkṣaṇa 'eyes'); विशेषणम् (qualifier of vānarāḥ)

"Of what purpose is my life when I behold my brother lying lifeless in war? What do I have with Sita? Or even with my life?"

V
Vanaras
R
Rama

FAQs

Dharma is communal empathy: righteous allies share another’s suffering, showing that moral bonds are sustained by compassion, not mere strategy.

The Vanara host hears Rāma’s sorrow and responds emotionally, shedding tears.

Devotion and fellow-feeling: the Vanaras’ loyalty manifests as shared grief and humane sensitivity.