Shloka 11
शुकसारण-चारप्रवेशः
Suka and Sāraṇa’s Espionage and Release
संस्थितंपर्वताग्रेषुनिर्दरेषुगुहासुच ।समुद्रस्यचतीरेषुवनेषूपवनेषुच ।।।।तरमाणंचतीर्णंचतर्तुकामंचसर्वशः ।निविष्टंनिविश्चैवभीमनादंमहाबलम् ।।।।तद्बलार्णवमक्षोभ्यंददृशातेनिशाचरौ ।
saṃsthitaṃ parvatāgreṣu nirdareṣu guhāsu ca | samudrasya ca tīreṣu vaneṣūpavaneṣu ca ||
taramāṇaṃ ca tīrṇaṃ ca tartukāmaṃ ca sarvaśaḥ | niviṣṭaṃ niviś caiva bhīmanādaṃ mahābalam ||
tad-balārṇavam akṣobhyaṃ dadṛśāte niśācarau ||
ആ നിശാചരർ അക്ഷോഭ്യവും മഹാബലവുമുള്ള സമുദ്രസമാന സൈന്യത്തെ എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു—പർവ്വതശിഖരങ്ങളിൽ, കന്ദരങ്ങളിലും ഗുഹകളിലും, സമുദ്രതീരങ്ങളിൽ, വനങ്ങളിലും ഉപവനങ്ങളിലും; ചിലർ ഇനിയും കടന്നുകൊണ്ടിരുന്നു, ചിലർ കടന്നുകഴിഞ്ഞിരുന്നു, ചിലർ കടക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചിരുന്നു, മറ്റുചിലർ അവിടെ തന്നെ ഇരുന്ന് ഭയങ്കരനാദം മുഴക്കുകയായിരുന്നു।
The ocean of army settled on the mountain summits, in caverns and caves, on the shores of the ocean, in the forests and adjoining gardens; some who crossed the sea some in the process of crossing settled all over was witnessed by the Rakshasas. It was never ending and making terrific noise.
FAQs
Dharma appears as disciplined collective action: a righteous cause is supported by organized effort, restraint, and readiness rather than chaos—strength is shown as ordered presence across terrain.
The spies Śuka and Sāraṇa witness the vast Vānara encampment spread across the shoreline, hills, and forests, with troops in different stages of crossing and deployment.
Steadfastness and resolve (dṛḍhatā): the host is described as “unshakable,” reflecting unwavering commitment to Rāma’s mission.