Shloka 43
रावण–रामयुद्धप्रारम्भः
The Intensification of the Rama–Ravana Duel
शरान् खरमुखांश्चान्यान्वराहमुखसंश्रितान् ।।6.100.43।।श्वानकुक्कुटवक्त्रांश्चमकराशीविषाननान् ।एतांश्चान्यांश्चमायावीससर्जनिशितान् शरान् ।।6.100.44।।रामंप्रतिमहातेजाःक्रुद्धस्सर्पइवश्वसन् ।
śarān kharamukhāṃś cānyān varāhamukhasaṃśritān || 6.100.43 ||
śvānakukkuṭavaktrāṃś ca makarāśīviṣānanān |
etāṃś cānyāṃś ca māyāvī sasarja niśitān śarān || 6.100.44 ||
rāmaṃ prati mahātejāḥ kruddhaḥ sarpa iva śvasan |
അപ്പോൾ മഹാതേജസ്സുള്ള മായാവിയായ രാവണൻ ക്രോധത്തോടെ സർപ്പത്തെപ്പോലെ ശ്വാസം ചീറ്റിക്കൊണ്ട് രാമനോട് അതിതീക്ഷ്ണമായ അമ്പുകൾ പ്രയോഗിച്ചു—ചിലത് കഴുതമുഖങ്ങളായും, ചിലത് വരാഹമുഖങ്ങളായും, ചിലത് നായയും കോഴിയും പോലെയുള്ള മുഖങ്ങളായും, ചിലത് മകരവും വിഷസർപ്പവും പോലെയുള്ള മുഖങ്ങളായും; ഇങ്ങനെ അനേകം മറ്റു അമ്പുകളും കൂടി അവൻ വിട്ടു।
Arrows having lion and tiger face, buzzards and red geese face, eagles and falcons faced, in the same way arrows with jackals' face, wolves' face, terrible with mouth wide open five headed serpent like fearful sharp arrows were released by Ravana.
FAQs
The passage contrasts deceit and rage with righteous conduct: dharma avoids māyā-driven aggression and upholds integrity and self-control even in war.
Rāvaṇa continues the assault with more grotesque, fearsome missiles, explicitly directed against Rāma.
Rāma’s implied virtue is composure under provocation; the verse spotlights Rāvaṇa’s lack of that virtue through anger and deceit.