HomeRamayanaSundara KandaSarga 1Shloka 172
Previous Verse
Next Verse

Shloka 172

समुद्रलङ्घनारम्भः

Commencement of the Ocean-Crossing

तत्तृतीयं हनुमतो दृष्ट्वा कर्म सुदुष्करम्।साधु साध्विति भूतानि प्रशशंसुस्तदा हरिम्।।।।

tattṛtīyaṃ hanumato dṛṣṭvā karma suduṣkaram | sādhu sādhv iti bhūtāni praśaśaṃsus tadā harim ||

ഹനുമാൻ ചെയ്ത അത്യന്തം ദുഷ്കരമായ ആ മൂന്നാമത്തെ കൃത്യം കണ്ടപ്പോൾ, ലോകത്തിലെ ജീവികൾ ആ വാനരവീരനെ വീണ്ടും വീണ്ടും പുകഴ്ത്തി—“സാധു! സാധു!” എന്നു വിളിച്ചു.

तत्that
तत्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणत्वेन तृतीयम् (कर्म) इत्यस्य
तृतीयम्third
तृतीयम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतृतीय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणत्वेन कर्म इत्यस्य
हनुमतःof Hanuman
हनुमतः:
सम्बन्ध (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootहनुमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
पूर्वकाल-क्रिया (Absolutive/पूर्वकाले)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), ‘having seen’
कर्मdeed
कर्म:
कर्म (Object/कर्म-कारक; of दृष्ट्वा)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
सुदुष्करम्very difficult
सुदुष्करम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + दुष्कर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणत्वेन कर्म इत्यस्य; समास/निर्माणः सु-उपसर्गपूर्वक दुष्कर
साधुwell done
साधु:
उद्गार (Exclamation/निपात)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय; प्रशंसा-निपात (particle of approval)
साधुwell done
साधु:
उद्गार (Exclamation/निपात)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति (repetition for emphasis)
इतिthus
इति:
वाक्यचिह्न (Quotative/इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; वाक्य-समाप्ति/उद्धरण-चिह्न (quotative particle)
भूतानिbeings
भूतानि:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), बहुवचन (Plural)
प्रशशंसुःpraised
प्रशशंसुः:
क्रिया (Verb/आख्यात)
TypeVerb
Rootप्र + शंस् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन, परस्मैपद
तदाthen
तदा:
कालाधिकरण (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
हरिम्the Vanara (Hanuman)
हरिम्:
कर्म (Object/कर्म-कारक)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

Witnessing Hanuman achieving a very difficult feat for the third time, all the living beings applauded him saying "Well- done, well-done".

H
Hanumān
B
bhūtāni (beings/creatures)

FAQs

Righteous effort in a just mission earns universal approval; the verse affirms that steadfast action aligned with dharma is recognized and celebrated.

As Hanumān begins his great crossing, the cosmos itself responds, acknowledging the magnitude of his undertaking and success.

Perseverance and extraordinary capability in service of truth—Hanumān repeatedly achieves what is nearly impossible.