Shloka 18
शततमः सर्गः — Rāma Questions Bharata on Rājadharma
Governance, Counsel, and Public Welfare
कच्चिन्मन्त्रयसे नैकः कच्चिन्न बहुभिस्सह।कच्चित्ते मन्त्रितो मन्त्रो राष्ट्रं न परिधावति।।।।
kaccin mantrayase naikaḥ kaccin na bahubhiḥ saha | kaccit te mantrito mantro rāṣṭraṃ na paridhāvati ||
നീ ഒറ്റയ്ക്കു മാത്രം ആലോചന നടത്തുന്നതല്ലേ? അതുപോലെ അനവധി പേരോടൊപ്പം ഒരേസമയം കൂടിയാലോചിക്കുന്നതുമല്ലേ? നീ നിശ്ചയിച്ച മന്ത്രം രാജ്യത്തിലുടനീളം പരന്നുപോകാതെ രഹസ്യമായി നിയന്ത്രിതമായി നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടോ?
I hope you neither decide alone nor discuss with many. I trust a decision once made by you is not leaked in the kingdom.
FAQs
Rajadharma requires balanced counsel—neither autocratic isolation nor indiscriminate consultation—and the ethical restraint to protect sensitive decisions from becoming public rumor that can harm the state.
After meeting Bharata, Rāma questions him about his governance, offering practical tests of good kingship—how he consults and whether decisions remain secure.
Prudence (nīti) and self-control: the ruler must seek wise counsel appropriately and maintain confidentiality for the welfare of the kingdom.