Adhyaya 20

Verse 1

शौनक उवाच । सुकृतं किं तथा प्राह कृत्वा संसारसागरात् । तरिष्यंति कलौ सूत तमोन्धकूपमंडुकाः

ശൗനകൻ പറഞ്ഞു— ഹേ സൂതാ, അദ്ദേഹം ഏതു പുണ്യകർമ്മമാണ് പ്രസ്താവിച്ചത്? അത് ചെയ്താൽ കലിയുഗത്തിൽ അജ്ഞാനരൂപമായ അന്ധകൂപത്തിലെ തവളകളെപ്പോലെ ഉള്ളവർ സംസാരസാഗരം കടക്കും?

Verse 2

सूत उवाच । राधाकृष्णप्रिये चौर्जे प्रातःस्नानं समाचरेत् । राधादामोदरं भक्त्या कुर्यात्पूजां समाहिता

സൂതൻ പറഞ്ഞു— രാധാകൃഷ്ണർക്കു പ്രിയമായ ചൗർജാ ദിനത്തിൽ പ്രഭാതസ്നാനം ആചരിക്കണം. തുടർന്ന് മനസ്സിനെ ഏകാഗ്രമാക്കി ഭക്തിയോടെ രാധാ-ദാമോദരനെ പൂജിക്കണം.

Verse 3

त्यक्त्वामिषादिकं ब्रह्मन्पतिसेवापरायणा । सा याति श्रीहरेः स्थानं गोलोकाख्यं सुदुर्ल्लभम्

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ, മാംസാദികളെ ഉപേക്ഷിച്ച് ഭർത്തൃസേവയിൽ പൂർണ്ണമായി പരായണയായ അവൾ ശ്രീഹരിയുടെ പരമസ്ഥാനമായ, ‘ഗോലോകം’ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്ന അത്യന്തം ദുർലഭ ധാമത്തിൽ എത്തുന്നു.

Verse 4

राधादामोदराभ्यां या धूपदीपं तु कार्तिके । दद्यात्सा भवनं विष्णोर्याति वै त्यक्तपातकाः

കാർത്തിക മാസത്തിൽ രാധാ-ദാമോദരർക്കു ധൂപവും ദീപവും അർപ്പിക്കുന്നവൾ പാപങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ച് വിഷ്ണുവിന്റെ ധാമത്തിൽ എത്തുന്നു.

Verse 5

योषिद्या कार्त्तिके विप्र दद्याद्वस्त्रं निकेतने । राधादामोदराभ्यां तु वसेत्सा श्रीहरेश्चिरम्

ഹേ വിപ്രാ! കാർത്തിക മാസത്തിൽ ഒരു സ്ത്രീ തന്റെ വീട്ടിൽ വസ്ത്രദാനം ചെയ്താൽ, അവൾ രാധാ-ദാമോദരന്മാരോടൊപ്പം ശ്രീഹരിയുടെ പുണ്യധാമത്തിൽ ദീർഘകാലം വസിക്കുന്നു।

Verse 6

राधादामोदराभ्यां सा पुष्पं माल्यं सुवासितम् । कार्तिके मासि सा दद्याद्याति वैकुंठमंदिरम्

കാർത്തിക മാസത്തിൽ അവൾ രാധാ-ദാമോദരന്മാർക്ക് സുഗന്ധമുള്ള പുഷ്പങ്ങളും മാലകളും അർപ്പിച്ചാൽ, അവൾ വൈകുണ്ഠമന്ദിരം (ധാമം) പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 7

गंधं या चापि नैवेद्यं दद्याद्वै शर्करादिकम् । राधादामोदराभ्यां सा गच्छेद्वै विष्णुमंदिरम्

രാധാ-ദാമോദരന്മാർക്ക് സുഗന്ധദ്രവ്യവും, നൈവേദ്യമായി ശർക്കര മുതലായവയും അർപ്പിക്കുന്ന സ്ത്രീ, നിശ്ചയമായും വിഷ്ണുവിന്റെ ദിവ്യ മന്ദിരം (ധാമം) പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 8

यत्किंचिद्यच्छति ब्रह्मन्कार्तिके च द्विजातये । राधादामोदरप्रीत्यै तस्याः पुण्याक्षयं भवेत्

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ! കാർത്തിക മാസത്തിൽ രാധാ-ദാമോദരന്മാരുടെ പ്രീതിക്കായി ദ്വിജനു എന്തെങ്കിലും ദാനം ചെയ്താൽ, ആ ദാനത്തിന്റെ പുണ്യം അക്ഷയമാകുന്നു।

Verse 9

या नारी कार्तिके भक्त्या राधादामोदरं द्विज । प्रातः सपर्यां सा याति न कुर्य्यान्निरयं चिरम्

ഹേ ദ്വിജാ! കാർത്തിക മാസത്തിൽ ഭക്തിയോടെ പ്രഭാതത്തിൽ രാധാ-ദാമോദരന്മാരുടെ പൂജാ-സേവ ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീ ദീർഘകാലം നരകത്തിൽ പോകുകയില്ല।

Verse 10

कदाचिज्जन्मभूमौ सा विधवा प्रति जन्मनि । भवेच्चासाद्य पूर्व्वं वै चाप्रिया स्वामिनोऽपि च

ചിലപ്പോൾ സ്വന്തം ജന്മഭൂമിയിലേ തന്നെ അവൾ ഓരോ ജന്മത്തിലും വിധവയാകുന്നു. ആദ്യം ദൈവദുരിതം അനുഭവിച്ച് ഭർത്താവിനും അവൾ അപ്രിയയായി മാറുന്നു.

Verse 11

पुरा त्रेतायुगे विप्र वृषलो नाम शंकरः । सौराष्ट्रदेशवासी च तस्य जाया कलिप्रिया

ഹേ വിപ്രാ! പുരാതന ത്രേതായുഗത്തിൽ സൗരാഷ്ട്രദേശത്ത് ശങ്കരൻ എന്നൊരു വൃഷലൻ വസിച്ചിരുന്നു; അവന്റെ ഭാര്യയുടെ പേര് കലിപ്രിയ ആയിരുന്നു.

Verse 12

जाराकांक्षी सदा नाम्ना तृणवन्मन्यते पतिम् । असौ पतिर्न मे योग्यो मे स्वामी परपूरुषः

എപ്പോഴും പരപുരുഷനെ ആഗ്രഹിക്കുന്ന സ്ത്രീ, പേരിനുവേണ്ടി മാത്രം ഭർത്താവിനെ പുല്ലുപോലെ കണക്കാക്കുന്നു. “ഈ ഭർത്താവ് എനിക്ക് യോഗ്യനല്ല; എന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വാമി മറ്റൊരു പുരുഷൻ” എന്നു അവൾ ചിന്തിക്കുന്നു.

Verse 13

इति मत्वा सदा तस्मै चोच्छिष्टं तु ददाति वै । नीचसंगान्महामूढा मद्यमांसं चखाद ह

ഇങ്ങനെ കരുതി അവൾ അവനു എപ്പോഴും ഉച്ഛിഷ്ടം തന്നെയായിരുന്നു നൽകുന്നത്. നീചസംഗം മൂലം ആ മഹാമൂഢയായ സ്ത്രീ മദ്യവും മാംസവും ഭക്ഷിക്കാനും തുടങ്ങി.

Verse 14

स्वामिनो भर्त्सनां नित्यं कुर्यात्कामं तु निष्ठुरा । पादरज्जुर्भवेच्चासौ कस्माद्वै न मृतोऽपि च

അവൾ നിത്യവും ഭർത്താവിനെ ശാസിച്ചു നിന്ദിക്കുകയും, നിഷ്ഠുരയായി ഇഷ്ടംപോലെ പെരുമാറുകയും ചെയ്തു. അവൾ പാദരജ്ജുവായി (കാലിലെ കയർ) മാറി—എന്നിട്ടും അവൾ എന്തുകൊണ്ട് മരിച്ചില്ല?

Verse 15

मृते तस्मिन्नहं भोगं करिष्यामि यदृच्छया । विचार्येति हृदा मूढा जारेणैकेन सा तदा

“അവൻ മരിച്ചാൽ ഞാൻ ഇഷ്ടംപോലെ ഭോഗം അനുഭവിക്കും” എന്നു മനസ്സിൽ നിശ്ചയിച്ച്, ഹൃദയം മോഹിതയായ ആ സ്ത്രീ അപ്പോൾ ഒരേയൊരു ജാരനോടു ചേർന്നു।

Verse 16

अन्यदेशं गमिष्यावः संकेतमकरोद्द्विज । सुप्तस्य स्वामिनो रात्रौ चासिना तद्गलं द्विज

“നാം മറ്റൊരു ദേശത്തേക്കു പോകാം” എന്നു ആ ദ്വിജൻ പദ്ധതി നിശ്ചയിച്ചു. പിന്നെ രാത്രിയിൽ, സ്വാമി ഉറങ്ങുമ്പോൾ, വാളാൽ അവന്റെ കഴുത്തറുത്തു, ഹേ ദ്വിജ।

Verse 17

छित्त्वा जारकृते सापि संकेतस्य स्थलं गता । आगतं जारपुरुषं द्वीपिना भक्षितं द्विज

ജാരനുവേണ്ടി (സ്വാമിയെ) വധിച്ച് അവളും നിശ്ചയിച്ച കൂടിക്കാഴ്ചസ്ഥലത്തേക്കു പോയി. എന്നാൽ ജാരപുരുഷൻ വന്നപ്പോൾ, ഹേ ദ്വിജ, അവൻ പുലിയാൽ ഭക്ഷിക്കപ്പെട്ടു।

Verse 18

दृष्ट्वा सा रोदनं कृत्वा मूर्च्छिता निपपात ह । चिरादाश्वस्य सा मूढा करुणं विललाप ह

അതു കണ്ടു അവൾ കരഞ്ഞു; മൂർച്ചിച്ചു നിലത്തു വീണു. ഏറെ കഴിഞ്ഞ് ബോധം വന്നപ്പോൾ, ആ മോഹിതയായ സ്ത്രീ കരുണയായി വിലപിച്ചു।

Verse 19

कलिप्रियोवाच । स्वकीयं स्वामिनं हत्वा चागता परपूरुषम् । तं जारं स्वामिनं दैवात्शार्दूलो भक्षयन्मम । किं करोमि क्व गच्छामि विधात्रा वंचितास्म्यहम्

കലിപ്രിയ പറഞ്ഞു—എന്റെ സ്വന്തം സ്വാമിയെ വധിച്ച് ഞാൻ പരപുരുഷന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു. എന്നാൽ ദൈവവശാൽ എന്റെ ആ ജാരനെ വ്യാഘ്രം ഭക്ഷിച്ചു. ഞാൻ എന്തു ചെയ്യും, എവിടെ പോകും? വിധാതാവ് എന്നെ വഞ്ചിച്ചു।

Verse 20

इति श्रीपाद्मे महापुराणे ब्रह्मखंडे सूतशौनकसंवादे राधादामोदरपूजा । माहात्म्यकथनंनाम विंशतितमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീപദ്മ മഹാപുരാണത്തിലെ ബ്രഹ്മഖണ്ഡത്തിൽ, സൂത-ശൗനകസംവാദത്തിൽ, ‘രാധാ-ദാമോദരപൂജയുടെ മഹാത്മ്യകഥനം’ എന്ന പേരിലുള്ള ഇരുപതാം അധ്യായം സമാപിച്ചു।

Verse 21

कलिप्रियोवाच । हा नाथ किं कृतं कर्म्म मया हंतातिदारुणम् । कं लोकं वा गमिष्यामि वद स्वामिन्मनाग्गिरम्

കലിപ്രിയ പറഞ്ഞു— ഹാ നാഥാ! ഞാൻ ചെയ്ത ഈ അതിദാരുണ കർമ്മം എന്ത്? ഞാൻ ഏത് ലോകത്തിലേക്കു പോകും? സ്വാമീ, അല്പമെങ്കിലും പറയുക।

Verse 22

भर्त्सनां तु यथाकामं कुर्य्याच्चाहं सुनिंदिता । किंचिन्न वदसि स्वामिन्नेनो यन्मे न विद्यते

നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത്ര എന്നെ ശാസിക്കാം; ഞാൻ ഏറെ നിന്ദിതയാണല്ലോ. എന്നാൽ സ്വാമീ, നിങ്ങൾ ഒന്നും പറയുന്നില്ല— എനിക്ക് അറിയാത്ത എന്റെ കുറ്റം ഏതാണ്?

Verse 23

सूत उवाच । ननाम चरणे तस्य गतान्यनगरं प्रति । तत्र प्रविष्टा सा योषिद्दृष्ट्वा पुण्यजनान्बहून्

സൂതൻ പറഞ്ഞു— അവൾ അവന്റെ പാദങ്ങളിൽ നമസ്കരിച്ചു മറ്റൊരു നഗരത്തിലേക്ക് പോയി. അവിടെ പ്രവേശിച്ച ആ സ്ത്രീ അനേകം പുണ്യജനങ്ങളെ കണ്ടു।

Verse 24

ऊर्जे स्नानपरान्प्रातर्नर्मदायां च वैष्णवान् । तत्र नद्यां स्त्रियश्चापि राधादामोदरं द्विज

ഊർജ (കാർത്തിക) മാസത്തിൽ പ്രഭാതത്തിൽ നർമദയിൽ സ്നാനത്തിൽ തത്പരരായ വൈഷ്ണവരെ അവൾ കണ്ടു; ഹേ ദ്വിജ, അതേ നദിയിൽ സ്ത്രീകളും രാധാ-ദാമോദരനെ പൂജിച്ചു।

Verse 25

सपर्यां च कृतां चैव शंखनादैर्महोत्सवैः । गंधपुष्पैर्धूपदीपैर्वस्त्रैर्नानाविधैः फलैः

ശംഖനാദവും മഹോത്സവങ്ങളും സഹിതം വിധിപൂർവ്വം പൂജ നടന്നു; സുഗന്ധം, പുഷ്പം, ധൂപ-ദീപങ്ങൾ, നാനാവിധ വസ്ത്രങ്ങൾ, വിവിധ ഫലങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട് അർച്ചന ചെയ്തു।

Verse 26

मुखवासैर्भक्तियुक्ता दृष्ट्वा सा विनयान्विता । पप्रच्छ ब्रूत यूयं मे किमेतत्क्रियते स्त्रियः

മുഖവാസം (സുഗന്ധദ്രവ്യം) ധരിച്ചു ഭക്തിയോടെ നിന്ന സ്ത്രീകളെ കണ്ടു, വിനയത്തോടെ അവൾ ചോദിച്ചു—“സ്ത്രീകളേ, എനിക്കു പറയുവിൻ; ഇതെന്താണ് ചെയ്യുന്നത്?”

Verse 27

स्त्रिय ऊचुः । सर्वमासोत्तमे चोर्जे राधादामोदरौ शुभौ । पूजां कृत्वा वयं मातः सर्वपापहरां शुभाम्

സ്ത്രീകൾ പറഞ്ഞു—“മാതേ, എല്ലാ മാസങ്ങളിലും ശ്രേഷ്ഠമായ ഊർജ മാസത്തിൽ ഞങ്ങൾ ശുഭമായ രാധാ-ദാമോദരരുടെ സർവ്വപാപഹരമായ മംഗളപൂജ നിർവ്വഹിച്ചു।”

Verse 28

कोटिजन्मार्जितं पापं नष्टं प्राप्तं निकेतनम् । सपर्य्यामामिषं त्यक्त्वा कृत्वा सा च हरेर्द्दिने

ഹരിയുടെ പുണ്യദിനത്തിൽ പൂജ ചെയ്ത് മാംസാദി ആമിഷം ഉപേക്ഷിച്ചാൽ, കോടി ജന്മങ്ങളിൽ സമ്പാദിച്ച പാപം നശിക്കുകയും അതിന് ആശ്രയവും നിലനിൽക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യും।

Verse 29

निधनत्वं पौर्णमास्यां गता सा निर्मला द्विज । किंकराश्चागतास्तूर्णं यमस्य निलयं प्रति

ഹേ ദ്വിജ, ആ നിർമ്മല സ്ത്രീ പൗർണ്ണമിദിനത്തിൽ ദേഹത്യാഗം ചെയ്തു; യമന്റെ കിങ്കരന്മാർ വേഗത്തിൽ യമാലയത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു।

Verse 30

नेतुं तां क्रोधसंयुक्ता बबंधुश्चर्मरज्जुभिः । तदागता विष्णुदूता विमानं स्वर्णनिर्मितम्

അവളെ കൊണ്ടുപോകുവാൻ ക്രോധം നിറഞ്ഞവർ അവളെ ചർമ്മരജ്ജുക്കളാൽ ബന്ധിച്ചു. അതേ സമയത്ത് സ്വർണ്ണനിർമ്മിത ദിവ്യവിമാനത്തോടുകൂടെ വിഷ്ണുദൂതന്മാർ എത്തി.

Verse 31

शंखचक्रगदापद्मधारिणो वनमालिनः । निजघ्नुश्चक्रधाराभिर्यमदूताः पलायिताः

ശംഖം, ചക്രം, ഗദ, പദ്മം ധരിച്ച് വനമാലയാൽ അലങ്കരിച്ചവർ ചക്രധാരകളാൽ പ്രഹരിച്ചു; യമദൂതന്മാർ ഓടിപ്പോയി.

Verse 32

राजहंसयुते विप्र विमाने स्वर्णनिर्मिते । आरूढा सा गता तैस्तु वेष्टिता विष्णुमंदिरम्

ഹേ വിപ്രാ! രാജഹംസങ്ങളാൽ യുക്തമായ സ്വർണ്ണനിർമ്മിത വിമാനം അവൾ കയറി; അവരുടെ പരിവേഷ്ടനത്തിൽ വിഷ്ണുമന്ദിരത്തിലേക്ക് പോയി.

Verse 33

तत्र तस्थौ चिरं भोगं कृत्वा सा वै यथेप्सितम् । या कुर्यात्कार्त्तिके विप्र राधादामोदरार्चनम्

അവിടെ അവൾ ദീർഘകാലം താൻ ആഗ്രഹിച്ചതുപോലെ ഫലഭോഗം അനുഭവിച്ചു. ഹേ വിപ്രാ! കാർത്തികമാസത്തിൽ രാധാ-ദാമോദരാരാധന ചെയ്യുന്നവന് ഇത്തരമൊരു ഫലം ലഭിക്കുന്നു.

Verse 34

याति पूजा त्यक्तपापाद्गोलोकाख्यं मनोहरम् । य इदं शृणुयाद्भक्त्या या च नारी समाहिता । कोटिजन्मार्जितं पापं तस्य तस्या विनश्यति

പൂജയാൽ പാപം വിട്ട് മനോഹരമായ ‘ഗോലോകം’ പ്രാപിക്കുന്നു. ഇത് ഭക്തിയോടെ കേൾക്കുന്നവനും—ഏകാഗ്രചിത്തയായി കേൾക്കുന്ന ഏതു സ്ത്രീയും—അവന്റെ/അവളുടെ കോടി ജന്മസഞ്ചിത പാപം നശിക്കുന്നു.