Adhyaya 3

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे द्वितीयो ऽध्यायः ऋषय ऊचुः वर्णा भगवतोद्दिष्टाश्चत्वारो ऽप्याश्रमास्तथा / इदानीं क्रममस्माकमाश्रमाणां वद प्रभो

ഇങ്ങനെ ശ്രീകൂർമപുരാണത്തിലെ ഷട്സാഹസ്ത്രീ സംഹിതയുടെ പൂർവവിഭാഗത്തിൽ ദ്വിതീയ അധ്യായം സമാപിച്ചു. ഋഷികൾ പറഞ്ഞു—ഭഗവാൻ നാലു വർണങ്ങളെയും അതുപോലെ നാലു ആശ്രമങ്ങളെയും ഉപദേശിച്ചു; ഇപ്പോൾ, പ്രഭോ, ഞങ്ങളുടെ ആശ്രമങ്ങളുടെ ക്രമം പറഞ്ഞുതരണമേ.

Verse 2

श्रीकूर्म उवाच ब्रह्मचारी गृहस्थश्च वानप्रस्थो यतिस्तथा / क्रमेणैवाश्रमाः प्रोक्ताः कारणादन्यथा भवेत्

ശ്രീകൂർമൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ബ്രഹ്മചര്യം, ഗൃഹസ്ഥം, വാനപ്രസ്ഥം, യതി—ഇവ ആശ്രമങ്ങൾ ക്രമമായി പ്രസ്താവിച്ചിരിക്കുന്നു; യുക്തമായ കാരണമുണ്ടെങ്കിൽ മാത്രമേ ക്രമഭേദം വരൂ.

Verse 3

उत्पन्नज्ञानविज्ञानो वैराग्यं परमं गतः / प्रव्रजेद् ब्रह्मचर्यात् तु यदिच्छेत् परमां गतिम्

യഥാർത്ഥ ജ്ഞാനവും അനുഭവസിദ്ധമായ വിവേകവും ഉദിച്ച് പരമവൈരാഗ്യം ലഭിച്ചാൽ, പരമഗതി (മോക്ഷം) ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ബ്രഹ്മചര്യത്തിൽ നിന്നുതന്നെ പ്രവ്രജ്യ സ്വീകരിക്കണം.

Verse 4

दारानाहृत्य विधिवदन्यथा विविधैर्मखैः / यजेदुत्पादयेत् पुत्रान् विरक्तो यदि संन्यसेत्

വിധിപൂർവ്വം ഭാര്യയെ സ്വീകരിച്ച്, പിന്നെ വിവിധ യജ്ഞങ്ങളാൽ യജന ചെയ്ത് പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിക്കണം; വൈരാഗ്യം വന്നാൽ പിന്നെ സന്ന്യാസം സ്വീകരിക്കാം.

Verse 5

अनिष्ट्वा विधिवद् यज्ञैरनुत्पाद्य तथात्मजम् / नगार्हस्थ्यं गृहीत्यक्त्वा संन्यसेद् बुद्धिमान् द्विजः

വിധിപൂർവ്വം യജ്ഞങ്ങൾ നടത്താതെയും പുത്രനെ ജനിപ്പിക്കാതെയും ഗൃഹസ്ഥാശ്രമം ഉപേക്ഷിച്ച് സന്ന്യാസം സ്വീകരിക്കരുത്—ഇത് ബുദ്ധിമാനായ ദ്വിജന്റെ നയം.

Verse 6

अथ वैराग्यवेगेन स्थातुं नोत्सहते गृहे / तत्रैव संन्यसेद् विद्वाननिष्ट्वापि द्विजोत्तमः

പിന്നീട് വൈരാഗ്യത്തിന്റെ പ്രബല വേഗം മൂലം ഗൃഹത്തിൽ നില്ക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നാൽ, പണ്ഡിതനായ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജൻ അവിടെയുതന്നെ സന്ന്യാസം സ്വീകരിക്കണം—യജ്ഞങ്ങൾ ചെയ്തിട്ടില്ലെങ്കിലും.

Verse 7

अन्यथा विविधैर्यज्ञैरिष्ट्वा वनमथाक्षयेत् / तपस्तप्त्वा तपोयोगाद् विरक्तः संन्यसेद् यदि

അല്ലെങ്കിൽ വിവിധ യജ്ഞങ്ങൾ വിധിപൂർവ്വം അനുഷ്ഠിച്ച് പിന്നെ വനത്തിൽ ആശ്രയിക്കണം. തപോയോഗത്തിന്റെ ശാസനയാൽ തപസ്സു ചെയ്ത് വൈരാഗ്യം ഉദിച്ചാൽ, സന്ന്യാസം സ്വീകരിച്ച് പ്രവ്രജ്യ ചെയ്യാം.

Verse 8

वानप्रस्थाश्रमं गत्वा न गृहं प्रविशेत् पुनः / न संन्यासी वनं चाथ ब्रह्माचर्यं न साधकः

വാനപ്രസ്ഥാശ്രമത്തിൽ പ്രവേശിച്ചാൽ പിന്നെ ഗൃഹസ്ഥന്റെ വീട്ടിലേക്കു മടങ്ങി പ്രവേശിക്കരുത്. അതുപോലെ സന്ന്യാസിയും വാനപ്രസ്ഥരീതിയിലേക്കു തിരികെ പോകരുത്; സാധകനും തന്റെ യുക്തമായ സാധനാധർമ്മം വിട്ട് ബ്രഹ്മചര്യാശ്രമത്തിലേക്ക് പിന്നോട്ടു പോകരുത്.

Verse 9

प्राजापत्यां निरूप्येष्टिमाग्नेयीमथवा द्विजः / प्रव्रजेत गृही विद्वान् वनाद् वा श्रुतिचोदनात्

പ്രാജാപത്യ ഇഷ്ടി അല്ലെങ്കിൽ അഗ്നിസംബന്ധമായ കർമ്മം വിധിപൂർവ്വം നിശ്ചയിച്ച് അനുഷ്ഠിച്ച ശേഷം, വിദ്യാവാനായ ദ്വിജ ഗൃഹസ്ഥൻ ശ്രുതിയുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം പ്രവ്രജ്യ സ്വീകരിക്കണം. അല്ലെങ്കിൽ വാനപ്രസ്ഥനായി വനത്തിൽ വസിച്ച ശേഷം പോലും വേദവിധിപ്രകാരം സന്ന്യാസം സ്വീകരിക്കാം.

Verse 10

प्रकर्तुमसमर्थो ऽपि जुहोतियजतिक्रियाः / अन्धः पङ्गुर्दरिद्रो वा विरक्तः संन्यसेद् द्विजः

ദ്വിജന് ഹോമ-യജ്ഞാദി കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യാൻ അശക്തനായാലും—അന്ധനായാലും, മുടന്തനായാലും, ദരിദ്രനായാലും, അല്ലെങ്കിൽ അന്തർവൈരാഗ്യമുള്ളവനായാലും—സന്ന്യാസം സ്വീകരിക്കണം.

Verse 11

सर्वेषामेव वैराग्यं संन्यासाय विधीयते / पतत्येवाविरक्तो यः संन्यासं कर्तुमिच्छति

എല്ലാവർക്കും സന്ന്യാസത്തിനുള്ള അടിസ്ഥാനമായി വൈരാഗ്യം തന്നെയാണ് വിധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. വൈരാഗ്യമില്ലാതെ സന്ന്യാസം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ തീർച്ചയായും പതനത്തിലാകും.

Verse 12

एकस्मिन्नथवा सम्यग् वर्तेतामरणं द्विजः / श्रद्धावनाश्रमे युक्तः सो ऽमृतत्वाय कल्पते

ഒരു ദ്വിജൻ ഒരേയൊരു ആശ്രമത്തിലായാലും ശ്രദ്ധയോടെ, ആ ആശ്രമധർമ്മത്തിൽ നിയന്ത്രിതനായി സമ്യക്ആചരിച്ചാൽ, അവൻ അമൃതത്വം (മോക്ഷം) പ്രാപിക്കാൻ യോഗ്യനാകുന്നു.

Verse 13

न्यायागतधनः शान्तो ब्रह्मविद्यापरायणः / स्वधर्मपालको नित्यं सो ऽमृतत्वाय कल्पते

ന്യായമായി സമ്പാദിച്ച ധനമുള്ളവൻ, ശാന്തൻ, ബ്രഹ്മവിദ്യയിൽ പരായണൻ, നിത്യം സ്വധർമ്മം പാലിക്കുന്നവൻ—അവൻ അമൃതത്വം (മോക്ഷം) പ്രാപിക്കാൻ യോഗ്യനാകുന്നു.

Verse 14

ब्रह्मण्याधाय क्रमाणि निःसङ्गः कामवर्जितः / प्रसन्नेनैव मनसा कुर्वाणो याति तत्पदम्

എല്ലാ കര്‍മ്മങ്ങളും ബ്രഹ്മനിൽ അർപ്പിച്ച്, അസക്തനായി, കാമവിരഹിതനായി, പ്രസന്നമനസ്സോടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നവൻ ആ പരമപദം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 15

ब्रह्मणा दीयते देयं ब्रह्मणे संप्रदीयते / ब्रह्मैव दीयते चेति ब्रह्मार्पणमिदं परम्

ദാനം ബ്രഹ്മനാൽ തന്നെയാണ് നൽകപ്പെടുന്നത്; ബ്രഹ്മനിലേക്കാണ് സമർപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്; നൽകപ്പെടുന്നതും ബ്രഹ്മൻ തന്നെയാകുന്നു—ഇതാണ് പരമ ബ്രഹ്മാർപ്പണം.

Verse 16

नाहं कर्ता सर्वमेतद् ब्रह्मैव कुरुते तथा / एतद् ब्रह्मार्पणं प्रोक्तमृषिभिः तत्त्वदर्शिभिः

“ഞാൻ കർത്താവല്ല; ഇതെല്ലാം ബ്രഹ്മൻ തന്നെയാണ് യഥാവിധി ചെയ്യുന്നത്”—ഇങ്ങനെ തത്ത്വദർശികളായ ഋഷിമാർ ‘ബ്രഹ്മാർപ്പണം’ എന്നു ഉപദേശിച്ചു.

Verse 17

प्रीणातु भगवानीशः कर्मणानेन शाश्वतः / करोति सततं बुद्ध्या ब्रह्मार्पणमिदं परम्

ഈ കര്‍മ്മംകൊണ്ട് ശാശ്വതനായ ഭഗവാന്‍ ഈശന്‍ പ്രസന്നനാകട്ടെ. സ്ഥിരബുദ്ധിയോടെ നിരന്തരം എല്ലാ കര്‍മ്മങ്ങളും ബ്രഹ്മനില്‍ അര്‍പ്പിക്കുന്നതുതന്നെ പരമ ബ്രഹ്മാര്‍പ്പണം.

Verse 18

यद्वा फलानां संन्यासं प्रकुर्यात् परमेश्वरे / कर्मणामेतदप्याहुः ब्रह्मार्पणमनुत्तमम्

അല്ലെങ്കില്‍ പരമേശ്വരനില്‍ കര്‍മ്മഫലങ്ങളുടെ സന്ന്യാസം ചെയ്യുക; ഇതും ജ്ഞാനികള്‍ കര്‍മ്മങ്ങളുടെ അനുത്തമ ബ്രഹ്മാര്‍പ്പണമെന്നു പറയുന്നു.

Verse 19

कार्यमित्येव यत्कर्म नियतं सङ्गवर्जितम् / क्रियते विदुषा कर्म तद्भवेदपि मोक्षदम्

‘ഇത് ചെയ്യേണ്ടതുതന്നെ’ എന്ന ബോധത്തോടെ, നിയത കര്‍ത്തവ്യമായി, ആസക്തിയില്ലാതെ ചെയ്യുന്ന കര്‍മ്മം—ജ്ഞാനി ചെയ്യുമ്പോള്‍ അത് മോക്ഷദായകവുമാകുന്നു.

Verse 20

अन्यथा यदि कर्माणि कुर्यान्नित्यमपि द्विजः / अकृत्वा फलसंन्यासं बध्यते तत्फलेन तु

അല്ലെങ്കില്‍, ദ്വിജന്‍ നിത്യവും കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ചെയ്താലും ഫലസന്ന്യാസം ചെയ്യാതിരുന്നാല്‍ അവന്‍ ആ ഫലങ്ങളാല്‍ തന്നേ ബന്ധിതനാകും.

Verse 21

तस्मात् सर्वप्रयत्नेन त्यक्त्वा कर्माश्रितं फलम् / अविद्वानपि कुर्वोत कर्माप्नोत्यचिरात् पदम्

അതുകൊണ്ട്, എല്ലാ ശ്രമത്തോടെയും കര്‍മ്മാശ്രിതമായ ഫലം ത്യജിച്ച്, അവിദ്വാനായാലും കര്‍ത്തവ്യകര്‍മ്മം ചെയ്യട്ടെ; അത്തരമൊരു കര്‍മ്മംകൊണ്ട് അവന്‍ शीഘ്രം പരമപദം പ്രാപിക്കും.

Verse 22

कर्मणा क्षीयते पापमैहिकं पौर्विकं तथा / मनः प्रसादमन्वेति ब्रह्म विज्ञायते ततः

ധർമ്മയുക്തമായ കര്‍മത്താൽ ഈ ജന്മത്തിലെയും പൂർവ്വജന്മത്തിലെയും പാപം ക്ഷയിക്കുന്നു. തുടർന്ന് മനസ്സിൽ പ്രസാദം ഉദിക്കുന്നു; അതിലൂടെ ബ്രഹ്മത്തെ യഥാർത്ഥമായി അറിയുന്നു.

Verse 23

कर्मणा सहिताज्ज्ञानात् सम्यग् योगो ऽबिजायते / ज्ञानं च कर्मसहितं जायते दोषवर्जितम्

കര്‍മസഹിതമായ ജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നു സമ്യക് യോഗം ജനിക്കുന്നു; കര്‍മയുക്തമായ ജ്ഞാനവും ദോഷമില്ലാതെ ശുദ്ധമായി ഉദിക്കുന്നു.

Verse 24

तस्मात् सर्वप्रयत्नेन तत्र तत्राश्रमे रतः / कर्माणीश्वरतुष्ट्यर्थं कुर्यान्नैष्कर्म्यमाप्नुयात्

അതുകൊണ്ട്, താൻ ഏത് ആശ്രമധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നുവോ അവിടെ സർവ്വശ്രമത്തോടും കൂടി ഈശ്വരതൃപ്തിക്കായി കര്‍മങ്ങൾ ചെയ്യണം; അങ്ങനെ നൈഷ്കർമ്യം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 25

संप्राप्य परमं ज्ञानं नैष्कर्म्यं तत्प्रसादतः / एकाकी निर्ममः शान्तो जीवन्नेव विमुच्यते

അവന്റെ പ്രസാദത്താൽ പരമജ്ഞാനവും നൈഷ്കർമ്യവും പ്രാപിച്ച് साधകൻ ഏകാകി (അന്തര്നിമഗ്നൻ), നിർമമൻ, ശാന്തൻ ആയി, ജീവിച്ചിരിക്കെ തന്നെ വിമുക്തനാകുന്നു.

Verse 26

वीक्षते परमात्मानं परं ब्रह्म महेश्वरम् / नित्यानन्दं निराभासं तस्मिन्नेव लयं व्रजेत्

പരമാത്മാവായ പരബ്രഹ്മ മഹേശ്വരനെ നിത്യാനന്ദസ്വരൂപനും ആഭാസാതീതനും ആയി ദർശിക്കണം; അവനിൽ തന്നെയായി ലയം പ്രാപിക്കണം.

Verse 27

तस्मात् सेवेत सततं कर्मयोगं प्रसन्नधीः / तृप्तये परमेशस्य तत् पदं याति शाश्वतम्

അതുകൊണ്ട് പ്രസന്നവും നിർമ്മലവുമായ ബുദ്ധിയോടെ നിത്യം കർമ്മയോഗം അനുഷ്ഠിക്കണം. പരമേശ്വരന്റെ തൃപ്തിക്കായി അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നവൻ ആ ശാശ്വത പരമപദം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 28

एतद् वः सथितं सर्वं चातुराश्रम्यमुत्तमम् / न ह्येतत् समतिक्रम्य सिद्धिं विन्दति मानवः

നിങ്ങൾക്കായി ചാതുരാശ്രമ്യത്തിന്റെ ഈ സമഗ്രമായ ഉത്തമവിധി സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതിനെ ലംഘിച്ചാൽ മനുഷ്യന് സിദ്ധി ലഭിക്കുകയില്ല.