Shloka 57
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
प्रसादतो वृषेन्द्रस्य गोधर्मं जगृहे ऽथ सः / मनसैव तदा दध्रे तद्विधस्तत्परायणः
Transliteration
prasādato vṛṣendrasya godharmaṃ jagṛhe 'tha saḥ / manasaiva tadā dadhre tadvidhastatparāyaṇaḥ
Translation
വൃഷേന്ദ്രന്റെ പ്രസാദത്താൽ അവൻ ഗോധർമ്മം സ്വീകരിച്ചു. അപ്പോൾ മനസ്സിൽ തന്നേ അത് ധരിച്ചു, അതേ വിധിയനായി അതിലേയ്ക്ക് പരായണനായി നിന്നു.
Word by Word
prasādataḥfrom (his) favor/grace
prasādataḥ:
Apādāna (अपादान/Source)
TypeNoun
Rootprasāda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन (Sg); अव्ययीभावार्थे—‘from/through favor’
vṛṣendrasyaof the lordly bull
vṛṣendrasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootvṛṣa (प्रातिपदिक) + indra (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कर्मधारय/उपपद: ‘bull-lord’); पुंलिङ्ग (m.), षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Sg)
go-dharmamthe duty/law concerning cows
go-dharmam:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootgo (प्रातिपदिक) + dharma (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: ‘of cows’); पुंलिङ्ग (m.), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Sg)
jagṛheaccepted/took up
jagṛhe:
Kriyā (क्रिया/Finite verb)
TypeVerb
Rootgrah (ग्रह् धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (Sg); परस्मैपद
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध/Sequencer)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-क्रमसूचक (then/thereupon)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (1st), एकवचन (Sg)
manasāwith (his) mind
manasā:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootmanas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन (Sg)
evaindeed/only
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis/only)
tadāat that time
tadā:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Time)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb)
dadhreheld/maintained
dadhre:
Kriyā (क्रिया/Finite verb)
TypeVerb
Rootdhṛ (धृ धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन (Sg); आत्मनेपद
tad-vidhaḥof that sort
tad-vidhaḥ:
Karta (कर्ता/Subject qualifier)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + vidha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सर्वनामपूर्वपद: ‘of that kind’); पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (1st), एकवचन (Sg)
tat-parāyaṇaḥdevoted to that
tat-parāyaṇaḥ:
Karta (कर्ता/Subject qualifier)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + parāyaṇa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (‘devoted to that’); पुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (1st), एकवचन (Sg)