Shloka 9
Kārttavīrya-vadha (Death of Karttavīrya) / Bhārgava Rāma’s Battle with the King’s Sons
Devanagari script
तदा तु सर्वे द्रुहिणप्रधानाः समागताः स्वस्वविमानसंस्थाः / समाकिरन्नन्दनमाल्यवर्षैः समन्ततो राममहीनवीर्यम्
Transliteration
tadā tu sarve druhiṇapradhānāḥ samāgatāḥ svasvavimānasaṃsthāḥ / samākirannandanamālyavarṣaiḥ samantato rāmamahīnavīryam
Translation
അപ്പോൾ ദ്രുഹിണൻ (ബ്രഹ്മാവ്) പ്രധാനനായ ദേവഗണങ്ങൾ തത്തത്തം വിമാനങ്ങളിൽ ഇരുന്ന് സമാഗമിച്ച്, നന്ദനവനത്തിലെ മാല്യവർഷംകൊണ്ട് ചുറ്റുമെങ്ങും രാമന്റെ അതുലവീര്യം മൂടി വിതറി।
Word by Word
तदाthen
तदा:
अधिकरण (Adhikaraṇa)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
तुbut/indeed
तु:
सम्बन्ध (Sambandha/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/अन्वयार्थक
सर्वेall
सर्वे:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), बहुवचन (plural)
द्रुहिण-प्रधानाःchiefs headed by Brahmā
द्रुहिण-प्रधानाः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootद्रुहिण (प्रातिपदिक) + प्रधान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (druhiṇasya pradhānāḥ)
समागताःassembled
समागताः:
कर्ता (Karta)
TypeVerb
Rootसम्-आ-गम् (धातु)
Formभूतकालिक-कृदन्त (past active participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘having assembled/come together’
स्व-स्व-विमान-संस्थाःseated in their respective aerial chariots
स्व-स्व-विमान-संस्थाः:
विशेषण (Adjectival to Karta)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक) + स्व (प्रातिपदिक) + विमान (प्रातिपदिक) + संस्थ (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष-समासार्थ: ‘in their own aerial cars situated’
समाकिरन्they showered/strewn
समाकिरन्:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootसम्-आ-कॄ (धातु)
Formलङ् (imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
नन्दन-माल्य-वर्षैःwith showers of Nandana-garden garlands
नन्दन-माल्य-वर्षैः:
करण (Karaṇa)
TypeNoun
Rootनन्दन (प्रातिपदिक) + माल्य (प्रातिपदिक) + वर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd case, instrumental), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘with showers of garlands from Nandana (garden)’
समन्ततःon all sides
समन्ततः:
अधिकरण (Adhikaraṇa)
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (spatial adverb)
रामम्Rāma
रामम्:
कर्म (Karma)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
अहीन-वीर्यम्of undiminished valor
अहीन-वीर्यम्:
विशेषण (Adjectival to Karma)
TypeAdjective
Rootअहीन (प्रातिपदिक) + वीर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय: ‘un-diminished in valor’ (qualifying रामम्)