Adhyaya 283

Verse 1

आनि नाम द्व्यशीत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः पञ्चविशतिरिति ञ , ट च कर्पूरजहुकातैलमिति ख कर्पूरजानुकातैलमिति ज अथ त्र्यशीत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः मन्त्ररूपौषधकथनं धन्वन्तरिर् उवाच आयुरारोग्यकर्तर ओंकारद्याश् च नाकदाः ओंकारः परमो मन्त्रस्तं जप्त्वा चामरो भवेत्

ഇപ്പോൾ ‘മന്ത്രരൂപ ഔഷധകഥനം’ എന്ന പേരിലുള്ള ഇരുനൂറ്റി എൺപത്തിമൂന്നാം അധ്യായം ആരംഭിക്കുന്നു. ധന്വന്തരി പറഞ്ഞു—‘ഓംകാരവും ഓംകാരാദി മന്ത്രതത്ത്വങ്ങളും ആയുസ്സും ആരോഗ്യവും നൽകുന്നവയും সাধകനെ സ്വർഗ്ഗസ്ഥിതിയിലേക്കു നയിക്കുന്നവയും ആകുന്നു. ഓംകാരമാണ് പരമമന്ത്രം; അതിനെ ജപിച്ചാൽ മനുഷ്യൻ അമരത്വം പ്രാപിക്കും.’

Verse 2

गायत्री परमो मन्त्रस्तं जप्त्वा भुक्तिमुक्तिभाक् ॐ नमो नारायणाय मन्त्रः सर्वार्थसाधकः

ഗായത്രി പരമമന്ത്രമാണ്; അതിനെ ജപിക്കുന്നവൻ ഭോഗവും മോക്ഷവും ഇരണ്ടും പ്രാപിക്കുന്നു. ‘ഓം നമോ നാരായണായ’ മന്ത്രം സർവാർത്ഥസാധകം.

Verse 3

ॐ नमो भगवते वासुदेवाय सर्वदः ॐ हूं नमो विष्णवे मन्त्रोयञ्चौषधं परं

‘ഓം നമോ ഭഗവതേ വാസുദേവായ’—സർവദാതാവായ ഭഗവാനെ നമസ്കാരം; കൂടാതെ ‘ഓം ഹൂം നമോ വിഷ്ണവേ’—വിഷ്ണുവിനെ നമസ്കാരം. ഈ മന്ത്രം നിശ്ചയമായും പരമൗഷധമാണ്.

Verse 4

अनेन देवा ह्य् असुराः सश्रियो निरुजो ऽभवत् भूतानामुपकारश् च तथा धर्मो महौषधम्

ഇതിനാൽ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും ശ്രീസമ്പന്നരും രോഗരഹിതരുമായി; കൂടാതെ ജീവികൾക്കുള്ള ഉപകാരം—അതായത് ധർമ്മം—മഹൗഷധമാണ്.

Verse 5

धर्मः सद्धर्मकृद्धर्मी एतैर् धर्मैश् च निर्मलः श्रीदः श्रीषः श्रीनिवासः श्रीधरःश्रीनिकेतनः

അവൻ തന്നെയാണ് ധർമ്മം; സദ്ധർമ്മം സ്ഥാപിക്കുന്നവൻ; ധർമ്മധാരി; ഈ ധർമ്മങ്ങളാൽ അവൻ നിർമ്മലൻ. അവൻ ശ്രീദൻ, ശ്രീശൻ, ശ്രീനിവാസൻ, ശ്രീധരൻ, ശ്രീനികേതനൻ.

Verse 6

श्रियः पतिः श्रीपरम एतैः श्रियमवाप्नुयात् कामी कामप्रदः कामः कामपालस् तथा हरिः

‘ശ്രിയഃ പതി’, ‘ശ്രീപരമ’—ഈ നാമങ്ങൾ ജപിച്ചാൽ ശ്രീപ്രാപ്തി ലഭിക്കും. അതുപോലെ ‘കാമി’, ‘കാമപ്രദ’, ‘കാമം’, ‘കാമപാല’, കൂടാതെ ‘ഹരി’ എന്നും ജപിക്കണം.

Verse 7

आनन्दो माधवश् चैव नाम कामाय वै हरेः रामः परशुरामश् च नृसिंहो विष्णुरेव च

ആഗ്രഹസിദ്ധിക്കായി ഹരിയുടെ നാമങ്ങൾ—ആനന്ദൻ, മാധവൻ; കൂടാതെ രാമൻ, പരശുരാമൻ, നരസിംഹൻ, വിഷ്ണുവും।

Verse 8

त्रिविक्रमश् च नामानि जप्तव्यानि जिगीषुभिः विद्यामभ्यस्यतां नित्यं जप्तव्यः पुरुषोत्तमः

വിജയം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ ത്രിവിക്രമന്റെ നാമങ്ങൾ ജപിക്കണം; നിത്യമായി വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യുന്നവർ പുരുഷോത്തമനെ തുടർച്ചയായി ജപിക്കണം।

Verse 9

दामोदरो बन्धहरः पुष्कराक्षो ऽक्षिरोगनुत् हृषीकेशो भयहरो जपेदौषधकर्मणि

ഔഷധകർമ്മത്തിൽ ജപിക്കേണ്ട നാമങ്ങൾ—ദാമോദരൻ (ബന്ധഹരൻ), പുഷ്കരാക്ഷൻ (പദ്മനേത്രൻ), നേത്രരോഗനാശകൻ, ഹൃഷീകേശൻ (ഇന്ദ്രിയാധിപൻ), ഭയഹരൻ।

Verse 10

अच्युतञ्चामृतं मन्त्रं सङ्ग्रामे चापराजितः जलतारे नारसिंहं पूर्वादौ क्षेमकामवान्

ക്ഷേമം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ‘അച്യുത’യും ‘അമൃത’ മന്ത്രവും ജപിക്കണം; യുദ്ധത്തിൽ ‘അപരാജിത’ (മന്ത്രം)। ജലം കടക്കാൻ ‘നാരസിംഹ’; കൂടാതെ കിഴക്ക് മുതലായ ദിക്കുകളിലും ക്ഷേമാർത്ഥം ജപിക്കണം।

Verse 11

चक्रिणङ्गदिनञ्चैव शार्ङ्गिणं खड्गिनं स्मरेत् नारायणं सर्वकाले नृसिंहो ऽखिलभीतिनुत्

ചക്ര-ഗദാധാരിയും, ശാർങ്ഗധനുസ്സധാരിയും, ഖഡ്ഗധാരിയും ആയ പ്രഭുവിനെ സ്മരിക്കണം; സർവകാലവും നാരായണനെ സ്മരിക്കണം—അഖിലഭീതിനാശകൻ നരസിംഹൻ।

Verse 12

गरुडध्वजश् च विषहृत् वासुदेवं सदाजपेत् धान्यादिस्थापने स्वप्ने अनन्ताच्युतमीरयेत्

‘ഗരുഡധ്വജ’യും ‘വിഷഹൃത’യും എന്ന നാമങ്ങൾ നിത്യജപം ചെയ്യുകയും ‘വാസുദേവ’ നാമം സദാ പാരായണം ചെയ്യുകയും വേണം. ധാന്യാദി സംഭരിക്കുന്ന വേളയിലും സ്വപ്നത്തിലും ‘അനന്ത’ ‘അച്യുത’ നാമങ്ങൾ ഉച്ചരിക്കണം.

Verse 13

नारायणञ्च दुःस्वप्ने दाहादौ जलशायिनं हयग्रीवञ्च विद्यार्थी जगत्सूतिं सुताप्तये बलभद्रं शौरकार्ये एकं नामार्थसाधकम्

ദുഃസ്വപ്നം വന്നാൽ ‘നാരായണ’നെ സ്മരിക്കണം; ദാഹാദി ഭീഷണികളിൽ ‘ജലശായി’ (വിഷ്ണു)യെ സ്മരിക്കണം. വിദ്യാർത്ഥി ‘ഹയഗ്രീവ’നെ സ്മരിക്കണം; പുത്രപ്രാപ്തിക്കായി ‘ജഗത്സൂതി’ (ജഗന്മാതാവ്)യെ സ്മരിക്കണം. ശൗര്യകാര്യങ്ങളിൽ ‘ബലഭദ്ര’നെ സ്മരിക്കണം. ഇങ്ങനെ ഒരൊറ്റ ദിവ്യനാമം കൊണ്ടുതന്നെ അഭിപ്രേതഫലം സിദ്ധമാകുന്നു.