Adhyaya 59

Verse 1

। सूत उवाच । तस्मिन्क्षेत्रे रविः पूर्वं विदुरेण प्रतिष्ठितम् । शिवश्च परया भक्त्या तथा विष्णुर्द्विजोत्तमाः

ສູຕະ ກ່າວວ່າ: ໃນເຂດສັກສິດນັ້ນ ໃນການກ່ອນ ວິດຸຣະໄດ້ປະດິດສະຖາປະນາ ພຣະອາທິດ (ຣະວິ). ແລະດ້ວຍພັກຕິອັນສູງສຸດ ລາວຍັງປະດິດສະຖາປະນາ ພຣະສິວະ ແລະພຣະວິສະນຸ ດ້ວຍ, ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນດວິຊະທັງຫຼາຍ.

Verse 2

यस्तान्पूजयते भक्त्या मानुषो भक्तितस्ततः । स यास्यति परं स्थानं यज्ञैरपि सुदुर्लभम्

ຜູ້ໃດເປັນມະນຸດ ບູຊາເທວະທັງຫຼາຍນັ້ນດ້ວຍສັດທາ—ດ້ວຍສັດທານັ້ນເອງ ຈະໄດ້ເຖິງຖິ່ນພຳນັກອັນສູງສຸດ ຊຶ່ງແມ່ນຫາຍາກຍິ່ງ ແມ່ນແຕ່ດ້ວຍຍັດຍາກໍຍັງຍາກໄດ້.

Verse 3

हस्तिनापुरसंस्थेन विदुरेण पुरा द्विजाः । गालवो मुनिशार्दूलः पृष्टः स्वगृहमागतः

ໂອ ພຣາຫມັນທັງຫຼາຍ, ໃນກາລກ່ອນ ວິດຸຣະ ຜູ້ພຳນັກຢູ່ເມືອງຫັດສະຕິນາປຸຣະ ໄດ້ຖາມ ກາລະວະ ມຸນິສາຣະດູນ—ເສືອໃນຫມູ່ມຸນີ—ເມື່ອທ່ານມາຮອດເຮືອນຂອງຕົນ.

Verse 4

अपुत्रस्य गतिर्लोके कीदृक्संजायते परे । एतन्मे पृच्छतो ब्रूहि कृत्वा सद्भावमुत्तमम्

ຄົນທີ່ບໍ່ມີບຸດ ໃນໂລກນີ້ຈະມີຄະຕິແນວໃດ? ໃນໂລກຫຼັງຈະເປັນຢ່າງໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ ເພາະຂ້າພະເຈົ້າຖາມດ້ວຍຄວາມຈິງໃຈອັນສູງສຸດ ແລະຈິດໃຈເຄົາລົບ.

Verse 5

गालव उवाच । अपुत्रस्य गतिर्नास्ति मृतः स्वर्गं न गच्छति । द्वादशानामपि तथा यद्येकोऽपि न विद्यते

ກາລະວະກ່າວວ່າ: “ຜູ້ບໍ່ມີບຸດ ບໍ່ມີຄະຕິອັນຄວນ; ເມື່ອຕາຍແລ້ວ ບໍ່ໄດ້ໄປສະຫວັນ. ແມ່ນດັ່ງນັ້ນເຊັ່ນກັນ ໃນບຸດທັງສິບສອງປະເພດ ຖ້າບໍ່ມີແມ່ນແຕ່ປະເພດດຽວ ຜົນກໍເປັນດັ່ງນັ້ນ.”

Verse 6

औरसः क्षेत्रजश्चैव क्रयक्रीतश्च पालितः । पौनर्भवः पुनर्दत्तः कुंडो गोलस्तथा परः । कानीनश्च सहोढश्च अश्वत्थो ब्रह्मवृक्षकः

ບຸດເກີດແທ້ (aurasa), ບຸດເຂດຕຣະຈະ (kṣetraja), ບຸດຊື້ມາ (kraya-krīta) ແລະບຸດອຸປະຖຳ (pālita); ບຸດຂອງຍິງທີ່ແຕ່ງງານໃໝ່ (paunarbhava), ບຸດທີ່ຖືກມອບຄືນ (punardatta), ບຸດຄຸນດະ (kuṇḍa) ແລະ ໂກລະ (gola) ພ້ອມອີກປະເພດໜຶ່ງ; ບຸດຄານີນະ (kānīna) ແລະ ສະໂຫດະ (sahoḍha), ອັສວັດຖະ (aśvattha) ແລະ ພຣະຫມະ-ວຶກສະກະ (brahma-vṛkṣaka)—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນບັນດາປະເພດບຸດຕາມຈາຣີດປະເພນີທີ່ໄດ້ຈັດລຽງໄວ້.

Verse 7

एतेषामपि यद्येकः पुरुषाणां न जायते । तन्नूनं नरके वासः पुंसंज्ञे वै प्रजायते

ຖ້າແມ່ນແມ່ນໃນຫມູ່ນີ້ ຊາຍຜູ້ໜຶ່ງບໍ່ມີລູກຊາຍເກີດຂຶ້ນແມ່ນແຕ່ຄົນດຽວ ກໍ່ກ່າວກັນວ່າ ຊະຕາກຳຂອງລາວແມ່ນການຢູ່ໃນນະລົກ—ນີ້ແມ່ນຄຳປະກາດສຳລັບຜູ້ທີ່ເອີ້ນວ່າ «ຊາຍ» ຕາມທຳມະນີ້।

Verse 8

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य गालवस्य महात्मनः । अपुत्रत्वात्परं दुःखं जगाम विदुरस्तदा

ສູຕະໄດ້ກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄຳນັ້ນຂອງກາລະວະຜູ້ມີຈິດໃຫຍ່, ວິດຸຣະໃນຂະນະນັ້ນກໍ່ຕົກຢູ່ໃນຄວາມໂສກເສົ້າລຶກລ້ຳ ເນື່ອງຈາກຄວາມບໍ່ມີລູກ।

Verse 9

तप्तस्तं गालवः प्राह मा त्वं दुःखपदं व्रज । मद्वाक्यात्पुत्रकं वृक्षं विष्णुसंज्ञं द्रुतं कुरु

ດ້ວຍຄວາມເມດຕາສົງສານ ກາລະວະໄດ້ກ່າວແກ່ລາວວ່າ: “ຢ່າເຂົ້າໄປສູ່ພາວະແຫ່ງຄວາມໂສກ. ດ້ວຍຖ້ອຍຄຳຂອງຂ້າ ຈົ່ງຮັບເອົາຕົ້ນໄມ້ນີ້ເປັນລູກຊາຍໂດຍໄວ ແລະຕັ້ງນາມວ່າ ‘ວິສນຸ’.”

Verse 10

तस्मात्प्राप्स्यसि निःशेषं फलं पुत्रसमुद्भवम् । गत्वा पुण्यतमे देशे रक्तशृंगस्य मूर्धनि

“ດັ່ງນັ້ນ ເຈົ້າຈະໄດ້ຮັບຜົນອັນຄົບຖ້ວນທີ່ເກີດຈາກການມີລູກຊາຍ—ເມື່ອເຈົ້າໄປຍັງແດນອັນບຸນສູງສຸດ ເຖິງຍອດຂອງຣັກຕາສຣິງກະ (ພູຍອດແດງ).”

Verse 11

हाटकेश्वरजे क्षेत्रे सर्ववृद्धिशुभोदये । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विदुरस्तत्क्षणाद्ययौ

ໃນເຂດສັກສິດຂອງ ຫາຕະເກສະວະຣະ—ບ່ອນທີ່ຄວາມເຈຣິນທັງປວງເຕີບໃຫຍ່ ແລະມົງຄຸນກໍ່ເກີດຂຶ້ນ—ເມື່ອວິດຸຣະໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄຳນັ້ນ ກໍ່ອອກເດີນທາງໃນທັນທີ।

Verse 12

तत्स्थानं गालवोद्दिष्टं हर्षेण महतान्वितः । तत्राश्वत्थतरुं स्थाप्य पुत्रत्वे चाभिषेच्य च

ເມື່ອເຖິງສະຖານທີ່ທີ່ ກາລະວະ ຊີ້ບອກ ດ້ວຍຄວາມປິຕິຍິນດີອັນໃຫຍ່ ທ່ານໄດ້ປູກຕົ້ນອັສວັດຖະ (ພິພານ) ໄວ້ທີ່ນັ້ນ ແລະປະກອບພິທີອະພິເສກ ໃຫ້ມີສະຖານະເປັນບຸດ।

Verse 13

वैवाहिकेन विधिना कृतकृत्यो बभूव ह । ततो बभ्राम तत्क्षेत्रं तीर्थयात्रापरायणः

ດ້ວຍພິທີແຕ່ງງານຕາມວິທີທີ່ກຳນົດ ທ່ານຮູ້ສຶກວ່າໜ້າທີ່ໄດ້ສຳເລັດແລ້ວ; ຈາກນັ້ນ ດ້ວຍໃຈອຸທິດແກ່ການເດີນທາງຈາລິກຕີຣຖະ ທ່ານໄດ້ພາຕົນເດີນທ່ອງໄປໃນເຂດສັກສິດນັ້ນ ເຂົ້ານະມັດສະການຕີຣຖະທັງຫຼາຍ।

Verse 15

स दृष्ट्वा कुरुवृद्धस्य कीर्तनानि महात्मनः । ततश्चक्रे मतिं तत्र दिव्यप्रासादकर्मणि

ເມື່ອທ່ານເຫັນການສັນລະເສີນ ແລະກິດການອັນມີຊື່ສຽງຂອງຜູ້ເຖົ້າຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ໃນວົງກຸຣຸ ທ່ານຈຶ່ງຕັ້ງໃຈຢູ່ທີ່ນັ້ນ ຈະປະກອບວຽກສ້າງພຣະວິຫານອັນທິບຍະ।

Verse 16

ततो माहेश्वरं लिंगं वटाधस्ताद्विधाय सः । विष्णुं च स्थापयामास अश्वत्थस्य तरोरधः

ຈາກນັ້ນ ທ່ານໄດ້ສ້າງແລະສະຖາປະນາ ລິງຄະຂອງພຣະມາເຫສວະຣະ ໄວ້ໃຕ້ຕົ້ນວັດ (ບັນຍານ); ແລະຍັງສະຖາປະນາພຣະວິສນຸ ໄວ້ໃຕ້ຕົ້ນອັສວັດຖະ (ພິພານ) ອີກດ້ວຍ।

Verse 17

निवेश्य च तथा दिव्यं ब्राह्मणेभ्यो न्यवेदयत् । एतद्देवत्रयं क्षेत्रे युष्माकं हि मया कृतम् । भवद्भिः सकला चास्य चिन्ताकार्या सदैव हि

ເມື່ອສະຖາປະນາສິ່ງອັນທິບຍະແລ້ວ ທ່ານໄດ້ແຈ້ງແກ່ພຣາຫມະນະທັງຫຼາຍວ່າ: “ເທວະທັງສາມນີ້ໃນເຂດສັກສິດ (ເກສຕຣະ) ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສ້າງໄວ້ເພື່ອພວກທ່ານ. ດັ່ງນັ້ນ ພວກທ່ານຈົ່ງຮ່ວມກັນດູແລ ແລະບຳລຸງຮັກສາໃຫ້ຄົບຖ້ວນ ຢູ່ເປັນນິດ”।

Verse 18

ब्राह्मणा ऊचुः । वयमस्य करिष्यामो यात्राद्याः सकलाः क्रियाः

ພວກພຣາຫມັນກ່າວວ່າ: «ພວກເຮົາຈະປະກອບພິທີກຳທັງປວງສຳລັບສະຖານທີ່ສັກສິດນີ້ ເລີ່ມຈາກຂະບວນແຫ່ ແລະວິນັຍທີ່ຈຳເປັນທຸກປະການ»។

Verse 19

तथा वंशोद्भवा ये च पुत्राः पौत्रास्तथापरे । करिष्यंति क्रियाः सर्वास्त्वं गच्छ स्वगृहं प्रति

«ເຊັ່ນດຽວກັນ ລູກຊາຍ ແລະຫຼານຊາຍທີ່ເກີດໃນວົງສານຂອງພວກເຮົາ ພ້ອມທັງຜູ້ສືບຕໍ່ພາຍຫຼັງ ຈະປະກອບພິທີກຳທັງປວງ. ບັດນີ້ ເຈົ້າຈົ່ງກັບໄປສູ່ເຮືອນຂອງເຈົ້າ»។

Verse 20

ततो जगाम विदुरः स्वपुरं प्रति हर्षितः । कृतकृत्यो द्विजास्ते च चक्रुर्वाक्यं तदुद्भवम्

ຕໍ່ມາ ວິດຸຣະມີໃຈຍິນດີ ໄດ້ເດີນທາງໄປສູ່ເມືອງຂອງຕົນ. ພວກພຣາຫມັນເຫຼົ່ານັ້ນກໍຮູ້ສຶກວ່າໄດ້ສຳເລັດພັນທະແລ້ວ ແລະໄດ້ເວົ້າຖ້ອຍຄຳທີ່ເໝາະສົມກັບວາລະອັນສັກສິດນັ້ນ।

Verse 21

माघमासस्य सप्तम्यां सूर्यवारेण यो नरः । पूजयेद्भास्करं तत्र स याति परमां गतिम्

ຜູ້ໃດໃນວັນທີ 7 (ສັບຕະມີ) ແຫ່ງເດືອນມາຄະ ເມື່ອຕົງກັບວັນອາທິດ ໄດ້ບູຊາພຣະພາສະກະຣະ (ພຣະອາທິດ) ຢູ່ທີ່ນັ້ນ ຜູ້ນັ້ນຈະໄດ້ບັນລຸຄະຕິອັນສູງສຸດ।

Verse 22

शिवं वा सोमवारेण शुक्लाष्टम्यां विशेषतः । शयने बोधने विष्णुं सम्यक्छ्रद्धासमन्वितः

ຫຼືໃນວັນຈັນ ໂດຍສະເພາະໃນວັນທີ 8 ແຫ່ງຂ້າງຂຶ້ນ (ສຸກລະ) ຄວນບູຊາພຣະສິວະ; ແລະໃນການປະກອບພິທີ “ບັນທົມ” ແລະ “ຕື່ນ” ຂອງພຣະວິສນຸ ຄວນບູຊາພຣະວິສນຸດ້ວຍສັດທາອັນໝັ້ນຄົງ ແລະຖືກຕ້ອງ।

Verse 23

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन देवानां तत्त्रयं शुभम् । पूजनीयं विशेषेण नरैः स्वर्गतिमीप्सुभिः

ດັ່ງນັ້ນ ດ້ວຍຄວາມພະຍາຍາມທຸກປະການ ຈົ່ງບູຊາເທວະທັງສາມອັນເປັນມງຄົດນັ້ນ ໂດຍສະເພາະຜູ້ປາຖະໜາທາງໄປສະຫວັນ।

Verse 24

तत्र सिद्धिं गताः पूर्वं मुनयः संशितव्रताः । विदुरेश्वरमाराध्य शतशोऽथ सहस्रशः

ທີ່ນັ້ນ ໃນການກ່ອນ ບັນດາມຸນີຜູ້ຖືວຣະຕະແນ່ນອນ ໄດ້ບັນລຸສິດທິ ໂດຍບູຊາວິດຸເຣສະວະຣະ ເປັນຮ້ອຍໆ ແລະເຖິງພັນໆ।

Verse 25

ततस्तत्सिद्धिदं ज्ञात्वा लिंगं वै पाकशासनः । पांसुभिः पूरयामास यथा कश्चिन्न बुध्यते

ແລ້ວຕໍ່ມາ ປາກະສາສະນະ (ອິນທຣະ) ຮູ້ວ່າ ລິງຄະນັ້ນເປັນຜູ້ປະທານສິດທິ ຈຶ່ງເອົາຝຸ່ນດິນກົດທັບເຕັມ ເພື່ອໃຫ້ບໍ່ມີໃຜຮູ້ຈັກ।

Verse 26

कस्यचित्त्वथ कालस्य विदुरस्तत्र चागतः । दृष्ट्वा लोपगतं लिंगं दुःखेन महतान्वितः

ຕໍ່ມາໃນການເວລາຜ່ານໄປບາງຄາວ ວິດຸຣະໄດ້ມາຮອດທີ່ນັ້ນອີກ; ເມື່ອເຫັນລິງຄະຖືກປິດບັງຈາກສາຍຕາ ກໍຖືກຄວາມໂສກໃຫຍ່ຄອບງຳ।

Verse 27

एतस्मिन्नेव काले तु वागुवाचाशरीरिणी । मा त्वं कुरु विषादं हि लिंगार्थे विदुराधुना

ໃນເວລານັ້ນເອງ ສຽງບໍ່ມີຮ່າງກາຍໄດ້ກ່າວວ່າ: “ວິດຸຣະເອີຍ ບັດນີ້ຢ່າເສົ້າໂສກເພາະລິງຄະນັ້ນເລີຍ।”

Verse 28

योऽयं स दृश्यते वालो वटस्तस्य तले स्थिता । देवद्रोणिः सुरेशेन पांसुभिः परिपूरिता

ຕົ້ນໄຊນ້ອຍທີ່ເຈົ້າເຫັນນີ້—ໃຕ້ຮົ່ມມັນມີ ເທວະໂດຣນີ ຕັ້ງຢູ່; ພຣະອິນທຣາ ຈອມເທວະ ໄດ້ເຕີມມັນດ້ວຍຝຸ່ນດິນ.

Verse 29

ततो गजाह्वयात्तूर्णं समानीय धनं बहु । शोधयामास तत्स्थानं दिवारात्रमतन्द्रितः

ຈາກນັ້ນ ລາວໄດ້ນໍາຊັບສິນແລະກໍາລັງຫຼາຍມາຢ່າງໄວຈາກ ກະຊາອາຫວະຍະ (ຮັສຕິນາປຸຣະ) ແລ້ວຊໍາລະສະຖານນັ້ນທັງກາງວັນກາງຄືນ ບໍ່ຮູ້ເມື່ອຍ.

Verse 30

ततो विलोक्य तान्देवान्हर्षेण महतान्वितः । प्रासादं निर्ममे तेषां योग्यं साध्वभिसंस्थितम्

ຈາກນັ້ນ ເມື່ອເຫັນເທວະເຫຼົ່ານັ້ນ ລາວປິຕິຍິນດີຢ່າງໃຫຍ່ ແລະສ້າງປະສາດອັນເໝາະສົມໃຫ້ແກ່ພວກເທວະ ວາງແຜນຖືກຕ້ອງ ແລະຕັ້ງມັ່ນຄົງ.

Verse 31

कैलासशिखराकारं भास्करार्थे महामुनिः । जटामध्यगतं दृष्ट्वा वटस्य च महेश्वरम्

ເພື່ອການບູຊາພຣະສຸຣິຍະ ມະຫາມຸນີໄດ້ເຫັນພຣະມະເຫສວະຣະ ຢູ່ໃນຕົ້ນໄຊ ສະຖິດກາງມວນຜົມຊະຕາ ແລະໄດ້ພິຈາລະນາພຣະອົງໃນຮູບດັ່ງຍອດເຂົາໄກລາສ.

Verse 32

प्रासादं नाकरोत्तत्र लिंगं यावन्न चालयेत् । वासुदेवस्य योग्यां च कृत्वा शालां बृहत्तराम्

ລາວບໍ່ໄດ້ຍົກສ້າງປະສາດຢູ່ທີ່ນັ້ນ ຕາບໃດທີ່ລິງຄະຍັງບໍ່ຄວນຖືກຂະບວນຫຼືເຄື່ອນຍ້າຍ; ແລະຍັງໄດ້ສ້າງສາລາອັນກວ້າງໃຫຍ່ ເໝາະສົມ ສໍາລັບພຣະວາສຸເທວະ.

Verse 33

दत्त्वा वृत्तिं च संहृष्टो ब्राह्मणेभ्यो निवेद्य च । जगाम स्वाश्रमं भूयो विप्रानामंत्र्य तांस्ततः

ເມື່ອໄດ້ມອບການຫາກິນຫາຢູ່ເປັນອຸປະຖຳ ແລະມີໃຈຍິນດີ ໄດ້ນໍາໄປຖວາຍແດ່ພຣະພຣາຫມັນຕາມຄວນ; ແລ້ວຈຶ່ງລາພວກວິປຣາ ແລະກັບໄປອາສຣົມຂອງຕົນອີກຄັ້ງ।