Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 32

Devanagari script

सिद्धोऽहमिति विज्ञाय नृत्यं चक्रे ततः परम् । ब्राह्मीं शिलां समारुह्य आनंदाश्रुपरिप्लुतः

Transliteration

siddho'hamiti vijñāya nṛtyaṃ cakre tataḥ param | brāhmīṃ śilāṃ samāruhya ānaṃdāśrupariplutaḥ

Translation

ຮູ້ວ່າ “ຂ້ອຍໄດ້ສຳເລັດແລ້ວ” ແລ້ວທ່ານກໍເລີ່ມຟ້ອນລຳ. ຂຶ້ນໄປເທິງຫີນສັກສິດອັນເນື່ອງກັບພຣະພຣະຫມາ ແລະຖືກຊຸມດ້ວຍນ້ຳຕາແຫ່ງປິຕິ.

Word by Word

• सिद्धः: accomplished, perfected
• सिद्धः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सिद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण-रूपेण ‘अहम्’ इत्यस्य

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/सर्वनाम, प्रथमा (1st), एकवचन

• इति: thus
• इति: Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/वाक्य-समाप्ति-सूचक अव्यय (quotative particle)

• विज्ञाय: having realized
• विज्ञाय: Kriya-viseshana (Adverbial to main verb/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: वि+ज्ञा (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having known/realized’

• नृत्यम्: dance
• नृत्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नृत्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म

• चक्रे: did, performed
• चक्रे: Kriya (Main action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद-रूप (काव्य-प्रयोग)

• ततः: then, thereafter
• ततः: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
• Form: अव्यय (adverb) ‘thereafter/from that’

• परम्: further, next
• परम्: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय-प्रयोग (adverbial accusative) ‘further/next’

• ब्राह्मीम्: Brahmī, sacred (of Brahmā)
• ब्राह्मीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: ब्राह्मी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘शिला’ इत्यस्य विशेषण

• शिलाम्: stone, rock
• शिलाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शिला (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म

• समारुह्य: having climbed onto
• समारुह्य: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: सम्+आ+रुह् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having mounted/ascended’

• आनन्दाश्रुपरिप्लुतः: flooded with tears of joy
• आनन्दाश्रुपरिप्लुतः: Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: आनन्द + अश्रु + परि+प्लुत (प्रातिपदिक; √प्लु/प्लव् क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘आनन्दाश्रुभिः परिप्लुतः’ इति तृतीया-तत्पुरुष-भावः; विशेषण-रूपेण कर्तरि

Speaker

Deductive (Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya narrator; likely Sūta/Lomaharṣaṇa in Purāṇic frame)

Characters & Entities

• muni
• brāhmī śilā (sacred stone)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When a tīrtha grants inner fulfillment, devotion naturally overflows as gratitude, joy, and reverence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

A tīrtha featuring a “Brāhmī śilā” (sacred stone) in Nāgarakhaṇḍa; the excerpt does not provide the site-name.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; it depicts the experiential fruit (siddhi/ānanda) following prior rites at the tīrtha.