Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Purva Ardha›Adhyaya 5›Shloka 45
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 45

Devanagari script

आपृच्छ्य सर्वान्समुनीन्मुनीश्वरः सबालवृद्धानपि तत्रवासिनः । तृणानि वृक्षांश्चलताः समस्ताः पुरीं परिक्रम्य च निर्ययौ च

Transliteration

āpṛcchya sarvānsamunīnmunīśvaraḥ sabālavṛddhānapi tatravāsinaḥ | tṛṇāni vṛkṣāṃścalatāḥ samastāḥ purīṃ parikramya ca niryayau ca

Translation

ພຣະມຸນີຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໄດ້ລາບັນດາມຸນີທັງປວງ ແລະຊາວບ້ານເມືອງທີ່ຢູ່ທີ່ນັ້ນ ທັງເດັກແລະຜູ້ເຖົ້າ. ແລ້ວທ່ານໄດ້ເວຍນປະທັກສິນາຮອບນະຄອນ ແລະຈາກໄປ; ດັ່ງກັບວ່າຫຍ້າແລະຕົ້ນໄມ້ທັງປວງກໍເຄື່ອນຕາມທ່ານໄປດ້ວຍ

Word by Word
आपृच्छ्यhaving taken leave/asked
आपृच्छ्य:
Purvakala-Kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootआ-प्रच्छ् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यबन्त अव्ययकृदन्त (gerund), अर्थः—‘पूछित्वा/अनुज्ञां गृहीत्वा’
सर्वान्all
सर्वान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; विशेषण
सु-मुनीन्the good sages
सु-मुनीन्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसु (अव्यय/उपसर्गवत्) + मुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; कर्मधारयः—‘सुमुनयः’ (good sages)
मुनीश्वरःlord of sages
मुनीश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—‘मुनीनां ईश्वरः’
स-बाल-वृद्धान्(those) with children and elders
स-बाल-वृद्धान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस (अव्यय) + बाल (प्रातिपदिक) + वृद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; ‘बाल’+‘वृद्ध’ द्वन्द्वः, ‘स’ = ‘सहित’ (with)
अपिalso
अपि:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
वासिनःresidents
वासिनः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवासिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन (पाठानुसारं); ‘तत्रवासिनः’ इति समासे सति प्रायः द्वितीया बहुवचन
तृणानिgrasses
तृणानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतृण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
वृक्षान्trees
वृक्षान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवृक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
चलताःmoving
चलताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeVerb
Rootचल् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (शतृ-प्रत्ययान्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; विशेषणवत्—‘चलन्तः’
समस्ताःall together
समस्ताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; विशेषण (सर्वेषां समाहारः)
पुरीम्the city
पुरीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
परिक्रम्यhaving circumambulated
परिक्रम्य:
Purvakala-Kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootपरि-क्रम् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यबन्त अव्ययकृदन्त (gerund), अर्थः—‘परिभ्रम्य’
चand
च:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
निर्ययौwent out/departed
निर्ययौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्-या (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
चand
च:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
Speaker

Narrator (Skanda-to-Agastya frame inferred; verse is narrative description within Kāśīkhaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī-parikramā (kṣetra-pradakṣiṇā)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A venerable sage, after bowing to assembled sages and townsfolk—children, elders—walks the circumambulatory path around Kāśī; trees lean and grasses ripple as if following, while the city’s ghāṭas and temples glow in farewell light.

Characters & Entities
A
Agastya (implied)
K
Kāśī (the city)
S
Sages
R
Residents of Kāśī

FAQs

A holy place is honored through respectful leave-taking and parikramā; devotion sanctifies even the act of departure.

Kāśī (Vārāṇasī), revered as a city worthy of circumambulation.

Purī-parikramā—circumambulation of the sacred city as an act of reverence.

←Previous Verse
Next Verse→