The Outline (Anukramaṇī) of the Viṣṇu Purāṇa
ພຣະພຣະມາປະກາດອະນຸກຣະມະນີຂອງ ວິສນຸປຸຣານ ອັນເປັນມະຫາວາຍສະນະວະ ບອກຂະໜາດແລະອານຸພາບລ້າງບາບ. ຈາກນັ້ນລຽງ 6 ອຳສະ: (1) ການສ້າງໂລກ, ກຳເນີດເທວະ, ການກວນມະຫາສະມຸດ, ວົງສາຈາກທັກສະ; ທຣຸວະ, ປຣຶຖຸ, ປຣະເຈຕັສ, ປຣະຫລາດ, ສາຍປຣິຍະວຣະຕະ ແລະພູມສັນຖານ (ທະວີບ/ວັຣສະ). (2) ໂລກໃຕ້ດິນແລະນະຣົກ, ສະຫວັນ 7 ຊັ້ນ, ດາລາສາດພຣະອາທິດ-ພຣະຈັນ, ລັກສະນະວັນປະຈຳອາທິດ; ຄຳສອນປົດປ່ອຍຂອງພາຣະຕະ ແລະສົນທະນາ ນິດາຄະ–ຣຶບຫຸ. (3) ມັນວັນຕະຣະ, ການອະວະຕານຂອງວຽາສະ, ພິທີພົ້ນນະຣົກ, ທຳມະຂອງ ສະຄະຣະ–ອໍຣະວະ, ວິທີສຣາດທະ, ໜ້າທີ່ວັນນາສຣະມະ, ຕາມດ້ວຍສະດາຈາຣະ ແລະຄວາມຫຼົງທີ່ເກີດຈາກມາຍາ. (4) ວົງສຸຣະຍະ ແລະ ຈັນທຣະ ພ້ອມເລື່ອງກະສັດ. (5) ການສອບຖາມເລື່ອງກຣິສນະອະວະຕາຣະ ແລະລີລາຈາກໂກກຸລະໄປມະຖຸຣາ ແລະທະວາຣະກາ, ການປາບດາຍຕະ, ການແຕ່ງງານ, ແລະເລື່ອງອັສຕາວັກຣະ. (6) ຈັນຍາບັນໃນກະລິຍຸກ, ປຣະລະຍະ 4 ປະເພດ, ພຣະຍານພຣະພຣະມັນຂອງຄານຑິກຍະ; ພ້ອມທັງຄຳສອນທຳມະໃນ ວິສນຸທັມໂມຕຕະຣະ (ວຣະຕະ, ຢະມະ/ນິຢະມະ), ທັມມະສາດ–ອັດຖະສາດ, ເວດານຕະ, ໂຊຕິສະ, ສະໂຕຕຣະ ແລະມະນຸ. ທ້າຍບົດມີຜົນອານິສົງ: ອ່ານ, ຟັງ, ຂຽນ, ຖວາຍ, ແລະສອນ ຄວາມໝາຍປຸຣານ ນຳໄປສູ່ພຣະວິສນຸທາມ.
Shlokas
Verse 1
श्रीब्रह्मोवाच । श्रृणु वत्स प्रवक्ष्यामि पुराणं वैष्णवं महत् । त्रयोविंशतिसहस्रं सर्वपातकनाशनम् ॥ १ ॥
ພຣະສຣີ ພຣະພຣະຫມາ ກ່າວວ່າ: «ຟັງເຖີດ ລູກທີ່ຮັກ; ເຮົາຈະປະກາດ ປູຣານະໄວສະນະວະອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ມີ 23,000 ຄຳກະວີ ເປັນຜູ້ທຳລາຍບາບທັງປວງ»។
Verse 2
यत्रादिभागे निर्विष्टाः षडंशाः शक्तिजेन ह । मैत्रेयायादिमे तत्र पुराणस्यावतारिकाम् ॥ २ ॥
ໃນພາກຕົ້ນນັ້ນ ສັດຈິງແລ້ວ ຫົກພາກໄດ້ຖືກຈັດວາງໂດຍ ສັກຕິຊະ; ແລະທີ່ນັ້ນ ທ່ານໄດ້ກ່າວນຳເຂົ້າ ຂອງປູຣານະນີ້ ແກ່ ໄມເຕຣຍະ ດ້ວຍ।
Verse 3
आदिकारणसर्गश्च देवादीनां च संभवः । समुद्रमथनाख्यानं दक्षादीनां ततोऽन्वयः ॥ ३ ॥
ມັນພັນລະນາການສ້າງໂລກແຕ່ປະຖົມເຫດ, ການກຳເນີດຂອງເທວະດາ ແລະສັດທັງຫຼາຍ, ເລື່ອງການກວນມະຫາສະໝຸດ, ແລະຕໍ່ມາ ສາຍວົງສານຸວົງ ເລີ່ມຈາກ ທັກສະ ແລະອື່ນໆ।
Verse 4
ध्रुवस्य चरितं चैव पृथोश्चरितमेव च । प्रचेतसं तथाख्यानं प्रह्लादस्य कथानकम् ॥ ४ ॥
ຍັງໄດ້ກ່າວເຖິງກິດຈະກຳອັນສັກສິດຂອງ ທຣຸວະ, ກິດຈະກຳຂອງພະຣາຊາ ປຣຶຖຸ, ຕຳນານຂອງ ປຣະເຈຕະສ ແລະເລື່ອງຂອງ ປຣະຫລາດ ດ້ວຍ.
Verse 5
पृथग्राज्याधिकाराख्या प्रथमोंऽशइतीरितः । प्रियव्रताऽन्वयाख्याख्यानं द्वीपवर्षनिरूपणम् ॥ ५ ॥
ອົງທຳອິດໄດ້ຖືກເອີ້ນວ່າ «ອຳນາດການປົກຄອງແບບແຍກຕ່າງ»; ໃນນັ້ນຍັງມີຕຳນານສາຍສະກຸນຂອງ ປຣິຍະວຣະຕະ ແລະການພັນນາດວີປ (dvīpa) ກັບວັຣສະ (varṣa) ອີກດ້ວຍ.
Verse 6
पातालनरकाख्यानं सप्तस्वर्गनिरूपणम् । सूर्यादिवारकथनं पृथग्लक्षणसंयुतम् ॥ ६ ॥
ໃນນັ້ນມີຕຳນານກ່ຽວກັບ ປາຕາລະ (ໂລກໃຕ້ດິນ) ແລະ ນະຣະກະ (ນະຣົກ), ການຈຳແນກສະຫວັນເຈັດຊັ້ນ, ການພັນນາພຣະອາທິດ ແລະດາວຟ້າອື່ນໆ, ພ້ອມກັບການອະທິບາຍວັນທັງເຈັດ ໂດຍລັກສະນະແຕ່ລະຢ່າງຢ່າງແຈ້ງເຈນ.
Verse 7
चरितं भरतस्याथ मुक्तिमार्गनिदर्शनम् । निदाघऋभुसंवादो द्वितीयोंश उदाहृतः ॥ ७ ॥
ຕໍ່ມາໄດ້ເລົ່າເລື່ອງຂອງ ພະຣະຕະ ເພື່ອຊີ້ແນະເສັ້ນທາງແຫ່ງການຫຼຸດພົ້ນ; ແລະບົດສົນທະນາລະຫວ່າງ ນິດາຄະ ກັບ ຣຶບຫຸ ຖືກຍົກຂຶ້ນເປັນອົງທີສອງ.
Verse 8
मन्वन्तरसमाख्यानं वेदव्यासावतारकम् । नरकोद्धारकं कर्म गदितं च ततः परम् ॥ ८ ॥
ຕໍ່ຈາກນັ້ນໄດ້ເລົ່າເຖິງບັນດາ ມັນວັນຕະຣະ, ການອະວະຕາຣະ (ການເສດັດລົງມາ) ຂອງ ເວທະວຽາສະ, ແລະຕໍ່ມາກ່າວເຖິງພິທີກຳ ແລະກິດຈະກຳທີ່ຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນຈາກນະຣົກ.
Verse 9
सगरस्यौर्वसंवादे सर्वधर्मनिरूपणम् । श्राद्धकल्पं तथोद्दिष्टं वर्णाश्रमनिबन्धनम् ॥ ९ ॥
ໃນບົດສົນທະນາລະຫວ່າງ ສະກະຣະ ແລະ ອໍຣະວະ ມີການອະທິບາຍທຳມະທັງປວງ; ພ້ອມກຳນົດພິທີ Śrāddha ແລະ ຂໍ້ຜູກພັນຕາມ ວັນນະ–ອາສຣະມະ ດ້ວຍ।
Verse 10
सदाचारश्च कथितो मायामोहकथा ततः । तृतीयोंऽशोऽयमुदितः सर्वपापप्रणाशनः ॥ १० ॥
ໄດ້ກ່າວເຖິງສະດາຈາຣະ (ຄວາມປະພຶດດີ) ແລ້ວ ຕໍ່ມາເປັນເລື່ອງມົວໝອງອັນເກີດຈາກ ມາຍາ; ດັ່ງນັ້ນ ພາກທີສາມນີ້ຖືກອະທິບາຍ ເປັນຜູ້ທຳລາຍບາບທັງປວງ।
Verse 11
सूर्यवंशकथ पुण्या सोमवंशाऽनुकीर्तनम् । चतुर्थेंऽशेमुनिश्रेष्ठ नानाराजकथान्वितम् ॥ ११ ॥
ໃນພາກທີສີ່ ໂອ ມຸນິຜູ້ປະເສີດ ມີເລື່ອງອັນມີບຸນກ່ຽວກັບວົງສຸຣິຍະ (ວົງພຣະອາທິດ) ແລະການຂັບຂານວົງໂສມະ (ວົງພຣະຈັນ) ພ້ອມເລື່ອງກະສັດຫຼາຍພະອົງ।
Verse 12
कृष्णावतारसंप्रश्नो गोकुलीया कथा ततः । पूतनादिवधो बाल्ये कौमारेऽघादिहिंसनम् ॥ १२ ॥
ຕໍ່ມາແມ່ນການສອບຖາມເຖິງການອະວະຕາຣ (avatāra) ຂອງ ພຣະກຣິດສະນະ; ຕາມດ້ວຍເລື່ອງຊີວິດໃນ ໂກກຸລ. ໃນວັຍທາຣົກ ມີການປາບປູຕະນາ ແລະອື່ນໆ; ໃນວັຍເດັກ ມີການທຳລາຍ ອະຄະ ແລະສັດຕູທຳນອງດຽວກັນ।
Verse 13
कैशोरे कंसहननं माथुरं चरितं तथा । ततस्तु यौवने प्रोक्ता लीला द्वारवतीभवा ॥ १३ ॥
ໃນວັຍເດັກ ໄດ້ອະທິບາຍການປາບ ກັງສະ ແລະພຣະຈະຣິດໃນ ມະຖຸຣາ; ຕໍ່ມາໃນວັຍໜຸ່ມ ໄດ້ປະກາດລີລາອັນເທວະດາ ທີ່ເກີດຂຶ້ນໃນ ດວາຣະວະຕີ (ດວາຣະກາ)।
Verse 14
सर्वदैत्यवधो यत्र विवाहाश्च पृथग्विधाः । यत्र स्थित्वाजगन्नाथः कृष्णो योगेश्वरेश्वरः ॥ १४ ॥
ໃນບົດບັນທຶກອັນສັກສິດນັ້ນ ໄດ້ກ່າວເຖິງການປະຫານດາຍຕະທັງປວງ ແລະພິທີແຕ່ງງານຫຼາຍຮູບແບບ. ທີ່ນັ້ນ ພຣະກຣິດສະນະ—ພຣະເຈົ້າແຫ່ງຈັກກະວານ ແລະອົງສູງສຸດໃນບັນດາຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງໂຢກະ—ປະທັບຢູ່ແລະປາກົດແຈ້ງ.
Verse 15
भूभारहरणं चक्रे परेषां हननादिभिः । अष्टावक्रीयमाख्यानं पंचमोंऽश इतीरितः ॥ १५ ॥
ພຣະອົງໄດ້ບັນເທົາພາລະຂອງແຜ່ນດິນ ໂດຍການປະຫານກຳລັງປະປັກ ແລະອື່ນໆ. ນິທານກ່ຽວກັບ ອັດຕາວັກຣະ (Aṣṭāvakra) ຖືກປະກາດວ່າເປັນພາກທີຫ້າ.
Verse 16
कलिजं चरितं प्रोक्तं चातुर्विध्यं लयस्य च । ब्रह्मज्ञानसमुद्देशः खांडिक्यस्य निरूपितः ॥ १६ ॥
ໄດ້ກ່າວເຖິງຈະລິດໃນຍຸກກະລິ ແລະການແບ່ງປະເພດຂອງລະຍະ (ການລະລາຍ/ການສິ້ນສຸດ) ເປັນສີ່ຢ່າງ. ອີກທັງໄດ້ວາງແນວທາງຂອງພຣະພຣະມະຍານ (Brahma-jñāna) ຕາມທີ່ ຄານດິກຍະ (Khāṇḍikya) ໄດ້ສອນໄວ້.
Verse 17
केशिध्वजेन चेत्येष षष्ठोंऽशः परिकीर्तितः । अतः परं तु सूतेन शौनकादिभिरादरात् ॥ १७ ॥
ດັ່ງນັ້ນ ພາກທີຫົກນີ້ ໄດ້ຖືກສັນລະເສີນວ່າ ເຄຊິດວະຈະ (Keśidhvaja) ໄດ້ກ່າວບັນຍາຍໄວ້ທີ່ສະຖານສັກສິດ. ຈາກນັ້ນໄປ ສູຕະ (Sūta) ຈະເລົ່າຕໍ່ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ແກ່ ເຊົານະກະ (Śaunaka) ແລະບັນດາລະສີອື່ນໆ.
Verse 18
पृष्टेन चोदिताः शश्वद्विष्णुधर्मोत्तराह्वयाः । नानाधर्मकथाः पुण्या व्रतानि नियमा यमाः ॥ १८ ॥
ເມື່ອຖືກຖາມ ແລະຖືກກະຕຸ້ນຢູ່ເລື້ອຍໆ ຄຳສອນທີ່ເອີ້ນວ່າ ວິສນຸທັມໂມຕຕະຣະ (Viṣṇudharmottara) ໄດ້ກ່າວເຖິງທັມມະກະຖາອັນບຸນກຸສົນຫຼາຍປະການ—ວຣະຕະ (vrata) ຄຳປະຕິຍານ, ນິຍະມະ (niyama) ຂໍ້ປະພຶດ, ແລະ ຍະມະ (yama) ການສຳລວມຕົນ.
Verse 19
धर्मशास्त्रं चार्थशास्त्रं वेदांतं ज्योतिषं तथा । वंशाख्यानं प्रकरणात् स्तोत्राणि मनवस्तथा ॥ १९ ॥
ຍັງມີ ທັມມະສາດ ແລະ ອັດຖະສາດ, ເວດານຕະ ແລະ ໂຈຕິສະ; ນິທານວົງສາວະດານຈັດເປັນພາກໆ, ພ້ອມທັງ ບົດສັນລະເສີນ (ສໂຕຕຣະ) ແລະ ເລື່ອງລາວຂອງມະນຸທັງຫຼາຍ।
Verse 20
नानाविद्यास्तथा प्रोक्ताः सर्वलोकोपकारिकाः । एतद्विष्णुपुराणं वै सर्वशास्त्रार्थसंग्रहम् ॥ २० ॥
ດັ່ງນັ້ນ ວິຊາຫຼາຍປະການຖືກກ່າວໄວ້ ເພື່ອເປັນປະໂຫຍດແກ່ທຸກໂລກ. ແທ້ຈິງແລ້ວ ວິສນຸປຸຣານະນີ້ ແມ່ນການຮວບຮວມອັດຖະແກ່ນຂອງສາດທັງປວງ।
Verse 21
वाराहकल्पवृत्तांतं व्यासेन कथितं त्विह । यो नरः पठते भक्त्या यः श्रृणोति च सादरम् ॥ २१ ॥
ໃນນີ້ ວຽາສະໄດ້ເລົ່າເຖິງຄວາມເປັນໄປຂອງ ວະຣາຫະກັລປະ. ຜູ້ໃດອ່ານດ້ວຍພັກຕິ ຫຼື ຟັງດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ—(ຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນອັນມົງຄຸນ).
Verse 22
तावुभौ विष्णुलोकं हि व्रजेतां भुक्तभोगकौ । तल्लिखित्वा च यो दद्यादाषाढ्यां घृतधेनुना ॥ २२ ॥
ແທ້ຈິງແລ້ວ ທັງສອງນັ້ນ ຍ່ອມໄປສູ່ໂລກຂອງພຣະວິສນຸ ຫຼັງຈາກໄດ້ເສວຍຜົນບຸນ. ແລະຜູ້ໃດຂຽນຄຳສອນນີ້ແລ້ວຖວາຍເປັນທານໃນເດືອນອາສາດະ ພ້ອມກັບ «ຄຣິຕະເທນູ» (ງົວເນີຍໃສ) ຍ່ອມໄດ້ບຸນນັ້ນ.
Verse 23
सहितं विणुभक्ताय पुराणार्थविदेद्विज । स याति वैष्णवं धाम विमानेनार्कवर्चसा ॥ २३ ॥
ໂອ ພຣາຫມະນ, ຜູ້ໃດຮູ້ອັດຖະໝາຍຂອງປຸຣານະ ແລະ ສອນໃຫ້ຜູ້ເປັນພັກຕິຂອງພຣະວິສນຸຢ່າງຄົບຖ້ວນ—ຜູ້ນັ້ນຍ່ອມໄປສູ່ ວະຍສນະວະທາມ ໂດຍວິມານສະຫວ່າງດັ່ງດວງອາທິດ।
Verse 24
यश्च विष्णुपुराणस्य समनुक्रमणीं द्विज । कथयेच्छृणुयाद्वापि स पुराणफलं लभेत् ॥ २४ ॥
ໂອ ພຣາຫມັນ (ທະວິຊະ) ຜູ້ໃດກໍຕາມ ທີ່ສວດທ່ອງ ຫຼືແມ່ນແຕ່ຟັງ ບົດສັງລວມຕາມລຳດັບ (ອນຸກຣາມະນີ) ຂອງ ວິສນຸປຸຣານະ ຈະໄດ້ຮັບຜົນບຸນອັນເຕັມສົມບູນດັ່ງຜົນຂອງປຸຣານະນັ້ນເອງ।
Verse 25
इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे विष्णुपुराणानुक्रमणीनिरूपणं नाम चतुर्नवतितमोऽध्यायः ॥ ९४ ॥
ດັ່ງນີ້ ໃນ «ສຣີ ບຣິຫັນນາຣະດີຍະປຸຣານະ» ພາກທຳອິດ ໃນມະຫາອຸປາຂະຍານ ໃນພາດທີສີ່ ບົດທີ 94 ຊື່ວ່າ «ການອະທິບາຍອນຸກຣາມະນີ ຂອງ ວິສນຸປຸຣານະ» ຈຶ່ງສິ້ນສຸດລົງ।
Frequently Asked Questions
It functions as a canonical index: by listing divisions and topics (cosmology, dynasties, avatāra-kathā, ritual law, and mokṣa teachings), it validates the Viṣṇu Purāṇa’s scope and provides a study-map that mirrors the Purāṇic method of synthesizing many śāstric domains into a single devotional framework.
Devotional reading (pāṭha) and reverent listening (śravaṇa) to the Varāha-kalpa narration, reciting or hearing the anukramaṇī itself, and also writing and gifting the text—especially in Āṣāḍha with a ghṛta-dhenū (ghee-cow)—as well as teaching Purāṇic meaning to a Viṣṇu devotee.