Adhyaya 11
Vṛtrāsura Rebukes Indra; Heroic Combat and the Asura’s Pure Devotional Prayers
ຫຼັງຈາກພວກເທວະດາໂຈມຕີພວກອະສູນທີ່ກຳລັງໜີ, Vṛtrāsura ໄດ້ຕຳນິຄວາມຂີ້ຂາດຂອງກອງທັບຕົນ ແລະ ທ້າທາຍພວກເທວະດາໃຫ້ຕໍ່ສູ້ຢ່າງມີກຽດ. ລາວໄດ້ຕີຊ້າງ Airāvata ຂອງພະອິນ ແຕ່ໄດ້ໄວ້ຊີວິດພະອິນເມື່ອພະອົງລົ້ມລົງ, ໂດຍຍຶດໝັ້ນໃນທຳ. Vṛtrāsura ໄດ້ປະນາມພະອິນທີ່ຂ້າ Viśvarūpa ແຕ່ຍອມຮັບວ່າລາວຈະຕາຍຕາມຄວາມປະສົງຂອງພະວິຊະນຸ. ບົດນີ້ຈົບລົງດ້ວຍການອະທິຖານດ້ວຍຄວາມພັກດີອັນບໍລິສຸດຂອງ Vṛtrāsura, ເຊິ່ງລາວປະຕິເສດການຫຼຸດພົ້ນແລະອຳນາດ, ໂດຍສະແຫວງຫາພຽງແຕ່ການຮັບໃຊ້ຜູ້ທີ່ເຄົາລົບພະເຈົ້າຕະຫຼອດໄປ.
Shlokas
Verse 1
श्रीशुक उवाच त एवं शंसतो धर्मं वच: पत्युरचेतस: । नैवागृह्णन्त सम्भ्रान्ता: पलायनपरा नृप ॥ १ ॥
ພຣະສີສຸກະເທວະ ໂກສະວາມີ ກ່າວວ່າ: ໂອ ພຣະຣາຊາ, ວຣິຕຣາສຸຣະ ຈອມທັບອະສຸຣ ໄດ້ຕັກເຕືອນຜູ້ໃຕ້ບັງຄັບດ້ວຍຫຼັກທຳ, ແຕ່ບັນດານາຍທັບອະສຸຣຜູ້ຂີ້ຂວັນ ທີ່ມຸ່ງໜີອອກຈາກສະໜາມຮົບ ກັບຖືກຄວາມຢ້ານກົວລົບກວນຈົນບໍ່ອາດຮັບຄຳຂອງເຂົາໄດ້
Verse 2
विशीर्यमाणां पृतनामासुरीमसुरर्षभ: । कालानुकूलैस्त्रिदशै: काल्यमानामनाथवत् ॥ २ ॥ दृष्ट्वातप्यत सङ्कुद्ध इन्द्रशत्रुरमर्षित: । तान् निवार्यौजसा राजन् निर्भर्त्स्येदमुवाच ह ॥ ३ ॥
ໂອ ພຣະຣາຊາ! ເມື່ອເວລາເປັນໃຈ ພວກເທວະໄດ້ອາໄສໂອກາດໂຈມຕີຈາກດ້ານຫຼັງ ແລະຂັບໄລ່ກອງທັບອະສຸຣໃຫ້ແຕກກະຈາຍ ດັ່ງກອງທັບທີ່ບໍ່ມີຜູ້ນຳ. ເມື່ອເຫັນສະພາບອັນນ່າສົງສານຂອງທະຫານຕົນ ວຣິຕຣາສຸຣະ ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ອະສຸຣ ຜູ້ຖືກເອີ້ນວ່າ ອິນດຣະຊັດຣຸ ສັດຕູຂອງອິນດຣະ ເສົ້າແລະໂກດຢ່າງຫນັກ. ລາວໄດ້ຫ້າມພວກເທວະດ້ວຍກຳລັງ ແລະຕຳໜິພວກເຂົາ ກ່ອນກ່າວຄຳຕໍ່ໄປດ້ວຍຄວາມໂກດ
Verse 3
विशीर्यमाणां पृतनामासुरीमसुरर्षभ: । कालानुकूलैस्त्रिदशै: काल्यमानामनाथवत् ॥ २ ॥ दृष्ट्वातप्यत सङ्कुद्ध इन्द्रशत्रुरमर्षित: । तान् निवार्यौजसा राजन् निर्भर्त्स्येदमुवाच ह ॥ ३ ॥
ໂອ ພຣະຣາຊາ! ເມື່ອເວລາເປັນໃຈ ພວກເທວະໄດ້ອາໄສໂອກາດໂຈມຕີຈາກດ້ານຫຼັງ ແລະຂັບໄລ່ກອງທັບອະສຸຣໃຫ້ແຕກກະຈາຍ ດັ່ງກອງທັບທີ່ບໍ່ມີຜູ້ນຳ. ເມື່ອເຫັນສະພາບອັນນ່າສົງສານຂອງທະຫານຕົນ ວຣິຕຣາສຸຣະ ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ອະສຸຣ ຜູ້ຖືກເອີ້ນວ່າ ອິນດຣະຊັດຣຸ ສັດຕູຂອງອິນດຣະ ເສົ້າແລະໂກດຢ່າງຫນັກ. ລາວໄດ້ຫ້າມພວກເທວະດ້ວຍກຳລັງ ແລະຕຳໜິພວກເຂົາ ກ່ອນກ່າວຄຳຕໍ່ໄປດ້ວຍຄວາມໂກດ
Verse 4
किं व उच्चरितैर्मातुर्धावद्भि: पृष्ठतो हतै: । न हि भीतवध: श्लाघ्यो न स्वर्ग्य: शूरमानिनाम् ॥ ४ ॥
ໂອ ເທວະທັງຫຼາຍ! ທະຫານອະສຸຣເຫຼົ່ານີ້ເກີດມາໄຮ້ຄ່າ ດັ່ງອອກຈາກຮ່າງແມ່ເຫມືອນຂອງເສື້ອມ. ຈະໄດ້ປະໂຫຍດຫຍັງຈາກການຂ້າສັດຕູຈາກດ້ານຫຼັງ ໃນຂະນະທີ່ເຂົາກຳລັງຫນີດ້ວຍຄວາມຢ້ານ? ຜູ້ທີ່ຖືວ່າຕົນເປັນວີຣະບຸລຸດ ບໍ່ຂ້າສັດຕູທີ່ຫວາດກົວ. ການຂ້າແບບນັ້ນບໍ່ເປັນກຽດ ແລະບໍ່ນຳໄປສູ່ສະຫວັນ.
Verse 5
यदि व: प्रधने श्रद्धा सारं वा क्षुल्लका हृदि । अग्रे तिष्ठत मात्रं मे न चेद ग्राम्यसुखे स्पृहा ॥ ५ ॥
ໂອ ພວກເທວະຜູ້ນ້ອຍນິດ! ຖ້າພວກເຈົ້າມີສັດທາແທ້ໃນຄວາມກ້າຫານໃນສົງຄາມ, ມີຄວາມອົດທົນໃນໃຈ ແລະບໍ່ໂລບສຸກທາງອິນທຣີ, ຈົ່ງຢືນຕໍ່ໜ້າຂ້າພະເຈົ້າຊົ່ວຄາວໜຶ່ງ।
Verse 6
एवं सुरगणान् क्रुद्धो भीषयन् वपुषा रिपून् । व्यनदत् सुमहाप्राणो येन लोका विचेतस: ॥ ६ ॥
ສຸກເກວະ ໂກສວາມີ ກ່າວວ່າ: ວຣິຕຣາສູຣ ວີລະບຸລຸດຜູ້ໂກດແຄ້ນ ແລະມີພະລັງອັນຍິ່ງ ໄດ້ຂູ່ເຫຼົ່າເທວະດ້ວຍກາຍອັນໜາແຂງ; ເມື່ອລາວຄຳຮ້ອງກຶກກ້ອງ ສັດທັງຫຼາຍໃນໂລກເກືອບສິ້ນສະຕິ।
Verse 7
तेन देवगणा: सर्वे वृत्रविस्फोटनेन वै । निपेतुर्मूर्च्छिता भूमौ यथैवाशनिना हता: ॥ ७ ॥
ເມື່ອເທວະທັງປວງໄດ້ຍິນສຽງຄຳຮ້ອງອັນຮຸນແຮງຂອງວຣິຕຣາສູຣ ພວກເຂົາກໍສິ້ນສະຕິ ແລະລົ້ມລົງກັບພື້ນ ດັ່ງຖືກຟ້າຜ່າ।
Verse 8
ममर्द पद्भ्यां सुरसैन्यमातुरं निमीलिताक्षं रणरङ्गदुर्मद: । गां कम्पयन्नुद्यतशूल ओजसा नालं वनं यूथपतिर्यथोन्मद: ॥ ८ ॥
ໃນສະໜາມຮົບ ວຣິຕຣາສູຣຜູ້ຄະນອງໄດ້ຢ່າງຢີ້ກອງທັບເທວະທີ່ຢ້ານຈົນປິດຕາ. ລາວຊູຕຣີສູນ ແລະເຮັດໃຫ້ແຜ່ນດິນສັ່ນດ້ວຍພະລັງ, ດັ່ງຊ້າງຄຸ້ມຄັ່ງໃນປ່າຢ່າງຢີ້ໄຜ່ກົ້ງໃຫ້ແຫຼກ।
Verse 9
विलोक्य तं वज्रधरोऽत्यमर्षित: स्वशत्रवेऽभिद्रवते महागदाम् । चिक्षेप तामापततीं सुदु:सहां जग्राह वामेन करेण लीलया ॥ ९ ॥
ເມື່ອເຫັນທ່າທີຂອງວຣິຕຣາສູຣ ອິນທຣາຜູ້ຖືວັຊຣະໂກດຮ້າຍຢ່າງຫນັກ ແລະໂຍນຄ້ອນຍັກອັນຕ້ານທານຍາກໃສ່ສັດຕູ. ແຕ່ເມື່ອຄ້ອນນັ້ນພຸ່ງມາ ວຣິຕຣາສູຣກໍຈັບໄວ້ດ້ວຍມືຊ້າຍຢ່າງງ່າຍດາຍດັ່ງຫຼິ້ນ।
Verse 10
स इन्द्रशत्रु: कुपितो भृशं तया महेन्द्रवाहं गदयोरुविक्रम: । जघान कुम्भस्थल उन्नदन्मृधे तत्कर्म सर्वे समपूजयन्नृप ॥ १० ॥
ໂອ ພະລາຊາ, ພະຍາວຣິຕຣາສູນ ຜູ້ມີອິດທິລິດ, ສັດຕູຂອງພະອິນ, ໄດ້ໃຊ້ກະບອງຟາດຫົວຊ້າງຂອງພະອິນດ້ວຍຄວາມໂກດແຄ້ນ, ເຮັດໃຫ້ເກີດສຽງດັງສະນັ່ນໃນສະໜາມຮົບ. ທະຫານທັງສອງຝ່າຍຕ່າງກໍຍ້ອງຍໍການກະທຳອັນກ້າຫານນີ້.
Verse 11
ऐरावतो वृत्रगदाभिमृष्टो विघूर्णितोऽद्रि: कुलिशाहतो यथा । अपासरद् भिन्नमुख: सहेन्द्रो मुञ्चन्नसृक् सप्तधनुर्भृशार्त: ॥ ११ ॥
ຊ້າງໄອຣາວັນ ຖືກກະບອງຂອງວຣິຕຣາສູນຟາດ ປານພູເຂົາຖືກຟ້າຜ່າ, ຮູ້ສຶກເຈັບປວດຢ່າງແຮງ ແລະ ຮາກເລືອດອອກຈາກປາກທີ່ແຕກ, ຖອຍຫຼັງໄປສິບສີ່ຫຼາ. ດ້ວຍຄວາມທຸກທໍລະມານຢ່າງໃຫຍ່ຫຼວງ, ຊ້າງນັ້ນໄດ້ລົ້ມລົງພ້ອມກັບພະອິນທີ່ຢູ່ເທິງຫຼັງ.
Verse 12
न सन्नवाहाय विषण्णचेतसे प्रायुङ्क्त भूय: स गदां महात्मा । इन्द्रोऽमृतस्यन्दिकराभिमर्श वीतव्यथक्षतवाहोऽवतस्थे ॥ १२ ॥
ເມື່ອລາວເຫັນຊ້າງຊົງຂອງພະອິນອິດເມື່ອຍ ແລະ ບາດເຈັບ, ແລະ ເຫັນພະອິນໂສກເສົ້າເພາະຊ້າງຊົງຖືກທຳຮ້າຍ, ວຣິຕຣາສູນຜູ້ມີຈິດໃຈປະເສີດ, ປະຕິບັດຕາມຫຼັກທຳ, ຈຶ່ງງົດເວັ້ນຈາກການຕີພະອິນຊ້ຳອີກ. ພະອິນຈຶ່ງຖືໂອກາດນີ້ໃຊ້ມືທິບຂອງພະອົງລູບຄຳຊ້າງ, ຊ່ວຍບັນເທົາຄວາມເຈັບປວດ ແລະ ປິ່ນປົວບາດແຜ. ຈາກນັ້ນ ທັງຊ້າງ ແລະ ພະອິນ ກໍຢືນຢູ່ຢ່າງງຽບໆ.
Verse 13
स तं नृपेन्द्राहवकाम्यया रिपुं वज्रायुधं भ्रातृहणं विलोक्य । स्मरंश्च तत्कर्म नृशंसमंह: शोकेन मोहेन हसञ्जगाद ॥ १३ ॥
ໂອ ພະລາຊາ, ເມື່ອວິລະບຸລຸດຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ວຣິຕຣາສູນ ເຫັນພະອິນ, ສັດຕູຜູ້ຂ້າອ້າຍຂອງຕົນ, ຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າພ້ອມສາຍຟ້າໃນມື ດ້ວຍຄວາມປາຖະໜາຈະຕໍ່ສູ້, ວຣິຕຣາສູນ ກໍຫວນລະນຶກເຖິງການທີ່ພະອິນຂ້າອ້າຍຂອງຕົນຢ່າງໂຫດຫ້ຽມ. ເມື່ອຄິດເຖິງການກະທຳອັນເປັນບາບຂອງພະອິນ, ລາວກໍແທບບ້າດ້ວຍຄວາມໂສກເສົ້າ ແລະ ຄວາມຫຼົງລືມ. ຫົວຂວັນຢ່າງເຍີ້ຍຢັນ, ລາວຈຶ່ງກ່າວດັ່ງນີ້.
Verse 14
श्रीवृत्र उवाच दिष्ट्या भवान् मे समवस्थितो रिपु- र्यो ब्रह्महा गुरुहा भ्रातृहा च । दिष्ट्यानृणोऽद्याहमसत्तम त्वया मच्छूलनिर्भिन्नदृषद्धृदाचिरात् ॥ १४ ॥
ສີ ວຣິຕຣາສູນ ກ່າວວ່າ: ຜູ້ທີ່ຂ້າພຣາມ, ຜູ້ທີ່ຂ້າອາຈານທາງຈິດວິນຍານ - ແລະ ແທ້ຈິງແລ້ວ, ຜູ້ທີ່ຂ້າອ້າຍຂອງຂ້ອຍ - ດຽວນີ້, ດ້ວຍໂຊກດີ, ຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າຂ້ອຍແບບປະເຊີນໜ້າໃນຖານະສັດຕູ. ໂອ ຄົນຊົ່ວຊ້າທີ່ສຸດ, ເມື່ອຂ້ອຍແທງຫົວໃຈຫີນຂອງເຈົ້າດ້ວຍຕີສູນຂອງຂ້ອຍ, ຂ້ອຍຈະຫຼຸດພົ້ນຈາກໜີ້ທີ່ມີຕໍ່ອ້າຍຂອງຂ້ອຍ.
Verse 15
यो नोऽग्रजस्यात्मविदो द्विजाते- र्गुरोरपापस्य च दीक्षितस्य । विश्रभ्य खड्गेन शिरांस्यवृश्चत् पशोरिवाकरुण: स्वर्गकाम: ॥ १५ ॥
ພຽງແຕ່ເພື່ອຄວາມສຸກໃນສະຫວັນ, ເຈົ້າໄດ້ຂ້າອ້າຍຂອງຂ້ອຍ, ຜູ້ເປັນພາມຜູ້ຮູ້ແຈ້ງ, ບໍລິສຸດ ແລະ ເປັນຄູຂອງເຈົ້າ. ເຈົ້າໄດ້ຕັດຫົວຂອງລາວຢ່າງໂຫດຮ້າຍ ຄືກັບການຂ້າສັດ.
Verse 16
श्रीह्रीदयाकीर्तिभिरुज्झितं त्वां स्वकर्मणा पुरुषादैश्च गर्ह्यम् । कृच्छ्रेण मच्छूलविभिन्नदेह- मस्पृष्टवह्निं समदन्ति गृध्रा: ॥ १६ ॥
ພະອິນ, ເຈົ້າບໍ່ມີຄວາມອາຍ, ຄວາມເມດຕາ, ກຽດສັກສີ ແລະ ໂຊກລາບ. ຍ້ອນການກະທຳຂອງເຈົ້າ, ແມ່ນແຕ່ພວກຍັກກໍຍັງປະນາມເຈົ້າ. ດຽວນີ້ ຂ້ອຍຈະເອົາສາມງ່າມແທງຮ່າງກາຍຂອງເຈົ້າ ແລະ ແຮ້ງກໍຈະກິນສົບຂອງເຈົ້າ.
Verse 17
अन्येऽनु ये त्वेह नृशंसमज्ञा यदुद्यतास्त्रा: प्रहरन्ति मह्यम् । तैर्भूतनाथान् सगणान् निशात त्रिशूलनिर्भिन्नगलैर्यजामि ॥ १७ ॥
ເຈົ້າເປັນຄົນໂຫດຮ້າຍໂດຍທຳມະຊາດ. ຖ້າເທວະດາອົງອື່ນຫຼົງຜິດນຳເຈົ້າມາໂຈມຕີຂ້ອຍ, ຂ້ອຍຈະຕັດຫົວຂອງພວກເຂົາດ້ວຍສາມງ່າມອັນແຫຼມຄົມນີ້ ແລະ ບູຊາແດ່ພະໄພຣະວະ ແລະ ເຫຼົ່າຜີ.
Verse 18
अथो हरे मे कुलिशेन वीर हर्ता प्रमथ्यैव शिरो यदीह । तत्रानृणो भूतबलिं विधाय मनस्विनां पादरज: प्रपत्स्ये ॥ १८ ॥
ແຕ່ ໂອ ພະອິນຜູ້ກ້າຫານ! ຖ້າເຈົ້າຕັດຫົວຂອງຂ້ອຍດ້ວຍວັດຊະລະຂອງເຈົ້າ, ຂ້ອຍຈະຫຼຸດພົ້ນຈາກກຳ ແລະ ໄດ້ຮັບຂີ້ຝຸ່ນຈາກຕີນຂອງຜູ້ບູຊາທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ ເຊັ່ນ ພະນາດມຸນີ.
Verse 19
सुरेश कस्मान्न हिनोषि वज्रं पुर: स्थिते वैरिणि मय्यमोघम् । मा संशयिष्ठा न गदेव वज्र: स्यान्निष्फल: कृपणार्थेव याच्ञा ॥ १९ ॥
ໂອ ລາຊາແຫ່ງເທວະດາ! ໃນເມື່ອຂ້ອຍຜູ້ເປັນສັດຕູຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າເຈົ້າ, ເປັນຫຍັງເຈົ້າຈຶ່ງບໍ່ຂວ່າງວັດຊະລະໃສ່ຂ້ອຍ? ເຖິງແມ່ນວ່າກະບອງຂອງເຈົ້າຈະບໍ່ມີປະໂຫຍດ ຄືກັບການຂໍເງິນຈາກຄົນຂີ້ຖີ່, ແຕ່ວັດຊະລະຂອງເຈົ້າຈະບໍ່ລົ້ມເຫຼວ.
Verse 20
नन्वेष वज्रस्तव शक्र तेजसा हरेर्दधीचेस्तपसा च तेजित: । तेनैव शत्रुं जहि विष्णुयन्त्रितो यतो हरिर्विजय: श्रीर्गुणास्तत: ॥ २० ॥
ໂອ ຊັກຣະ (ອິນທຣາ)! ວັດຊະຣະທີ່ເຈົ້າຖືເພື່ອຂ້າຂ້ອຍ ໄດ້ຮັບພະລັງຈາກເດຊະຂອງພຣະສີຫຣິ-ວິສນຸ ແລະກຳລັງຕະປະຂອງດະທີຈິ. ເພາະເຈົ້າມາຕາມພຣະບັນຊາຂອງວິສນຸ ຈົ່ງຂ້າສັດຕູດ້ວຍວັດຊະຣະນັ້ນ; ພຣະຫຣິຢູ່ຂ້າງເຈົ້າ ດັ່ງນັ້ນຊັຍຊະນະ ສິຣີ ແລະຄຸນດີທັງປວງຈະແນ່ນອນ.
Verse 21
अहं समाधाय मनो यथाह न: सङ्कर्षणस्तच्चरणारविन्दे । त्वद्वज्ररंहोलुलितग्राम्यपाशो गतिं मुनेर्याम्यपविद्धलोक: ॥ २१ ॥
ດ້ວຍແຮງຂອງວັດຊະຣະຂອງເຈົ້າ ພັນທະທາງວັດຖຸຂອງຂ້ອຍຈະຖືກຕັດຂາດ; ຂ້ອຍຈະລະທິ້ງກາຍນີ້ແລະໂລກແຫ່ງຄວາມປາຖະໜາ. ຂ້ອຍຈະຕັ້ງໃຈໄວ້ທີ່ດອກບົວພຣະບາດຂອງພຣະສີສັງກະຣະຊະນະ ຕາມທີ່ພຣະອົງກ່າວ ແລະຈະບັນລຸຄະຕິຂອງມະຫາລິສີເຊັ່ນ ນາຣະດະມຸນີ.
Verse 22
पुंसां किलैकान्तधियां स्वकानां या: सम्पदो दिवि भूमौ रसायाम् । न राति यद्द्वेष उद्वेग आधि- र्मद: कलिर्व्यसनं सम्प्रयास: ॥ २२ ॥
ຜູ້ທີ່ມີໃຈແນ່ວແນ່ຍອມມອບຕົນຢູ່ດອກບົວພຣະບາດຂອງພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າສູງສຸດ ແລະຄິດຮອດພຣະບາດນັ້ນເສມອ ພຣະອົງຮັບເຂົາເປັນຄົນຂອງພຣະອົງ ເປັນຜູ້ຮັບໃຊ້. ແຕ່ພຣະອົງບໍ່ປະທານຄວາມຮັ່ງມີອັນສະຫວ່າງໄສໃນສະຫວັນ ໂລກມະນຸດ ຫຼືໂລກໃຕ້ດິນໃຫ້ເຂົາ ເພາະຊັບວັດຖຸນຳໃຫ້ເກີດຄວາມເປັນສັດຕູ ຄວາມກັງວົນ ຄວາມປັ່ນປ່ວນໃຈ ຄວາມຫຍິ່ງຍະໂສ ການທະເລາະ ຄວາມວິບັດ ແລະຄວາມພະຍາຍາມຫນັກ; ເມື່ອສູນເສຍກໍເກີດທຸກຂ໌ໃຫຍ່.
Verse 23
त्रैवर्गिकायासविघातमस्मत्- पतिर्विधत्ते पुरुषस्य शक्र । ततोऽनुमेयो भगवत्प्रसादो यो दुर्लभोऽकिञ्चनगोचरोऽन्यै: ॥ २३ ॥
ໂອ ອິນທຣາ! ພຣະເຈົ້າຂອງພວກເຮົາຫ້າມຜູ້ພັກດີຂອງພຣະອົງບໍ່ໃຫ້ພະຍາຍາມຢ່າງໄຮ້ຜົນເພື່ອ ທັມມະ, ອັດຖະ ແລະ ກາມະ. ຈາກນີ້ພຶງອະນຸມານໄດ້ວ່າ ພຣະປະສາດຂອງພຣະພະຄະວານເມດຕາປານໃດ. ຄວາມເມດຕານີ້ໄດ້ມາແຕ່ຜູ້ພັກດີບໍລິສຸດ ບໍ່ຫວັງຜົນ ແລະບໍ່ຍຶດຕິດຊັບ; ບໍ່ແມ່ນຜູ້ປາຖະໜາກຳໄລວັດຖຸ.
Verse 24
अहं हरे तव पादैकमूल- दासानुदासो भवितास्मि भूय: । मन: स्मरेतासुपतेर्गुणांस्ते गृणीत वाक् कर्म करोतु काय: ॥ २४ ॥
ໂອ ພຣະຫຣິ! ຂ້ອຍຈະໄດ້ກັບມາເປັນ “ຜູ້ຮັບໃຊ້ຂອງຜູ້ຮັບໃຊ້” ຂອງບັນດາຜູ້ຮັບໃຊ້ນິດທີ່ພຶ່ງພາແຕ່ດອກບົວພຣະບາດຂອງເຈົ້າໄດ້ບໍ? ໂອ ເຈົ້າແຫ່ງຊີວິດຂ້ອຍ ຂໍໃຫ້ຂ້ອຍເປັນຜູ້ຮັບໃຊ້ຂອງເຂົາອີກ ເພື່ອໃຫ້ໃຈຂ້ອຍລະລຶກຄຸນອັນເຫນືອໂລກຂອງເຈົ້າເສມອ ວາຈາຂ້ອຍສັນລະເສີນຄຸນນັ້ນ ແລະກາຍຂ້ອຍຮັບໃຊ້ເຈົ້າດ້ວຍຄວາມຮັກ.
Verse 25
न नाकपृष्ठं न च पारमेष्ठ्यं न सार्वभौमं न रसाधिपत्यम् । न योगसिद्धीरपुनर्भवं वा समञ्जस त्वा विरहय्य काङ्क्षे ॥ २५ ॥
ຂ້າແຕ່ພຣະເຈົ້າ! ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ປາດຖະນາສະຫວັນ ຫຼື ພຣະພຣົມໂລກ ບໍ່ປາດຖະນາອໍານາດສູງສຸດເຫນືອໂລກ ຫຼື ໂລກຕໍ່າ. ບໍ່ປາດຖະນາິດໂຍຄະ ແລະບໍ່ປາດຖະນາຫຼຸດພົ້ນ ຖ້າຕ້ອງລະທິ້ງພຣະບາດດອກບົວຂອງພຣະອົງ
Verse 26
अजातपक्षा इव मातरं खगा: स्तन्यं यथा वत्सतरा: क्षुधार्ता: । प्रियं प्रियेव व्युषितं विषण्णा मनोऽरविन्दाक्ष दिदृक्षते त्वाम् ॥ २६ ॥
ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ມີນະຍນດຸດດອກບົວ! ເຫມືອນລູກນົກທີ່ປີກຍັງບໍ່ງອກຄອຍແມ່ກັບມາປ້ອນອາຫານ, ເຫມືອນລູກງົວຫິວຄອຍເວລາດູດນົມ, ຫຼືເຫມືອນພັນລະຍາຜູ້ໂສກສ້າທີ່ໂຫຍຫາຜົວຜູ້ຢູ່ໄກ—ໃຈຂ້າພະເຈົ້າກໍປາດຖະນາຈະໄດ້ເຫັນແລະຮັບໃຊ້ພຣະອົງໂດຍກົງເສມອ
Verse 27
ममोत्तमश्लोकजनेषु सख्यं संसारचक्रे भ्रमत: स्वकर्मभि: । त्वन्माययात्मात्मजदारगेहे- ष्वासक्तचित्तस्य न नाथ भूयात् ॥ २७ ॥
ຂ້າແຕ່ນາຖາ! ເນື່ອງຈາກຜົນກຳຂອງຕົນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງພະເລີນພະເລີນຢູ່ໃນວົງຈອນສັງສາຣ. ດັ່ງນັ້ນຂ້າພະເຈົ້າຂໍແຕ່ມິດຕະພາບໃນສັງຄົມຂອງພະພັກຕະຜູ້ບໍລິສຸດແລະຮູ້ແຈ້ງຂອງພຣະອົງ. ໂດຍມາຍາພາຍນອກຂອງພຣະອົງ ໃຈຂ້າພະເຈົ້າຍັງຕິດກັບກາຍ ເມຍ ລູກ ແລະເຮືອນ; ຂໍໃຫ້ຄວາມຕິດນັ້ນບໍ່ມີອີກ—ຂໍໃຫ້ຈິດແລະສະຕິທັງປວງຜູກພັນກັບພຣະອົງພຽງຜູ້ດຽວ
Frequently Asked Questions
Vṛtrāsura frames warfare under dharma-yuddha: a true hero confronts a prepared opponent, not a fleeing or terrified one. His rebuke exposes that victory gained through fear and opportunism lacks kīrti (glory) and does not elevate one spiritually. The Bhāgavata uses this to contrast external “success” with inner dharma and to spotlight Vṛtrāsura’s unexpected nobility despite being labeled an asura.
The chapter distinguishes temperament and role from ultimate consciousness. Vṛtrāsura’s outward ferocity belongs to the battlefield narrative, but his inner orientation is exclusive dependence on Bhagavān: he accepts death as Viṣṇu’s arrangement, rejects svarga and power, and prays for dāsyam—service to the Lord’s servants. In Bhāgavata theology, bhakti is measured by śaraṇāgati and remembrance, not by social designation (deva/asura) or external intensity.
It demonstrates adherence to righteous conduct even toward an enemy. Seeing Indra disadvantaged, Vṛtrāsura refrains from a second strike, aligning with the principle that a warrior should not exploit helplessness. This restraint heightens the chapter’s moral tension: Indra’s eventual victory will not be due to Indra’s superior virtue but to the thunderbolt empowered by Viṣṇu and Dadhīci—emphasizing divine providence over mere martial dominance.
He asks not for heaven, dominion, mystic powers, or even liberation devoid of devotion. His prayer is for perpetual association with and service to the Lord’s devotees (the “servant of Your servants”), so that mind, speech, and body remain engaged in glorification and loving service. The imagery of dependent calves, fledgling birds, and a longing spouse conveys single-pointed yearning for direct service (sevā) rather than reward.
Saṅkarṣaṇa is a plenary expansion of the Supreme Lord associated with sustaining and spiritual strength, also linked with Balarāma in Vaiṣṇava theology. Vṛtrāsura’s fixation on Saṅkarṣaṇa’s lotus feet signals that his ‘death’ is contemplated as yogic transition—mind anchored in Bhagavān at the final moment—thereby aligning the battle narrative with the canto’s liberation-through-bhakti emphasis.