Adhyaya 79: Description of the Inner Basins (Droṇīs): Śrīsaras, Śrīvana, Bilva Forest, and Tāla Grove
Droṇī-varṇanaṃ: Śrīsaraḥ–Śrīvana–Bilvavana–Tālavana-prasaṅgaḥ
Ancient-Geography (Sacred Ecology and Cosmographic Topography)
ವರಾಹಪುರಾಣದ ವರಾಹ–ಪೃಥಿವೀ ಉಪದೇಶಸಂವಾದದಲ್ಲಿ ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಮೇರುಪರ್ವತದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ‘ದ್ರೋಣೀ’ ಎಂಬ ಒಳಗಟ್ಟಿದ ಕಣಿವೆ/ಕುಂಡಗಳ ಭೂಗೋಳ–ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವರ್ಣನಾತ್ಮಕ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಪ್ತ ಪಾಠದಲ್ಲಿ ರುದ್ರನು ವಕ್ತನಾಗಿ ಶ್ರೀಸರಸ್, ಶ್ರೀವನ, ಬಿಲ್ವವನ, ತಾಳವನ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಸರೋವರಗಳು, ವನಗಳು ಮತ್ತು ಪರ್ವತಾಂತರಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿ, ಯೋಜನ–ಕ್ರೋಶ ಪ್ರಮಾಣಗಳು, ಬಿಲ್ವ–ತಾಳ ವೃಕ್ಷಲಕ್ಷಣಗಳು ಹಾಗೂ ಸಿದ್ಧಾದಿ ಸತ್ತ್ವಗಳ ನಿವಾಸವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಶ್ರೀಸರಸ್ಸಿನ ಪದ್ಮಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೀವನದಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೀ (ಲಕ್ಷ್ಮೀ) ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬ ವರ್ಣನೆಯ ಮೂಲಕ ಭೂಮಿಯ ಸೌಭಾಗ್ಯ, ಪವಿತ್ರ ಜಲರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಭೂದೃಶ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜಲಶುದ್ಧತೆ, ವನರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧ ಜೀವಾವಾಸ—ಇವು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡೀಯ ಸಮತೋಲನ ಹಾಗೂ ಶುಭಕ್ರಮದ ಸೂಚಕಗಳು ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
Primary Speakers
Key Concepts
Shlokas in Adhyaya 79
Verse 1
रुद्र उवाच । सीतान्तस्याचलेन्द्रस्य कुमुदस्यान्तरेण च । द्रोण्यां विहङ्गपुष्टायां नानासत्त्वनिषेवितम् ॥ ७९.१ ॥
ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದರು—ಅಚಲೆಂದ್ರ ಸೀತಾಂತ ಪರ್ವತ ಮತ್ತು ಕುಮುದ ಪರ್ವತಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಪೋಷಿತವಾದ ಒಂದು ದ್ರೋಣಿ (ಕಣಿವೆ) ಇದೆ; ಅಲ್ಲಿ ನಾನಾವಿಧ ಸತ್ತ್ವಗಳು ವಾಸಿಸಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತವೆ।
Verse 2
त्रियोजनशतायामं शतयोजनविस्तृतम् । सुरसामलपानीयं रम्यं तत्र सुरोचनम् ॥ ७९.२ ॥
ಆ (ಪ್ರದೇಶ) ಉದ್ದದಲ್ಲಿ ನೂರು ಯೋಜನ, ಅಗಲದಲ್ಲಿ ನೂರು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಸುರಸಾ ಮತ್ತು ಆಮಲಾ ಸಮಾನ ಮಧುರ-ನಿರ್ಮಲ ಪಾನೀಯಜಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ; ಆ ಸ್ಥಳ ರಮಣೀಯ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಮತ್ತು ಮನೋಹರವಾಗಿದೆ।
Verse 3
द्रोणमात्रप्रमाणैश्च पुण्डरीकैः सुगन्धिभिः । सहस्रशतपत्रैश्च महापद्मैरलङ्कृतम् ॥ ७९.३ ॥
ಅದು ದ್ರೋಣಮಾತ್ರ ಪ್ರಮಾಣದ ಸುಗಂಧಿತ ಪುಂಡರೀಕ (ಬಿಳಿ ಕಮಲ) ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದಲೂ, ಸಹಸ್ರ ಅಥವಾ ಶತಪತ್ರಗಳ ಮಹಾಪದ್ಮಗಳಿಂದಲೂ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿತ್ತು।
Verse 4
देवदानवगन्धर्वैर्महासर्पैरधिष्ठितम् । पुण्यं तच्छ्रीसरो नाम सप्रकाशमिहेह च ॥ ७९.४ ॥
ದೇವರು, ದಾನವರು, ಗಂಧರ್ವರು ಹಾಗೂ ಮಹಾಸರ್ಪರು ಅಧಿಷ್ಠಾನ ಮಾಡಿದ ಆ ಪುಣ್ಯ ಸರೋವರವು ‘ಶ್ರೀಸರ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ; ಇದು ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಕಾಶವಾಗಿ ಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ।
Verse 5
प्रसन्नसलिलैः पूर्णं शरण्यं सर्वदेहिनाम् । तत्र त्वेकं महापद्मं मध्ये पद्मवनस्य च ॥ ७९.५ ॥
ಸ್ವಚ್ಛ ಹಾಗೂ ಶಾಂತ ಜಲಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಸರೋವರವು ಎಲ್ಲ ದೇಹಧಾರಿಗಳಿಗೆ ಶರಣ್ಯ. ಅಲ್ಲಿ ಪದ್ಮವನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಮಹಾಪದ್ಮವು ನಿಂತಿದೆ।
Verse 6
कोटिपत्रप्रकलितं तरुणादित्यवर्चसम् । नित्यं व्याकोशमधुरं चलत्वादतिमण्डलम् ॥ ७९.६ ॥
ಅದು ಕೋಟಿ ದಳಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿ, ಯುವ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ—ನಿತ್ಯವೂ ಮಧುರವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಳಿದ; ಅದರ ಚಲನೆಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು।
Verse 7
चारुकेसरजालाढ्यं मत्तभ्रमरनादितम् । तस्मिन्मध्ये भगवती साक्षात् श्रीर्नित्यमेव हि । लक्ष्मीस्तु तं तदावासं मूर्त्तिमन्तं न संशयः ॥ ७९.७ ॥
ಸುಂದರ ಕೇಸರಜಾಲದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ, ಮತ್ತ ಭ್ರಮರಗಳ ಗುಂಜಾರದಿಂದ ನಾದಿತವಾದ ಆ ಪದ್ಮದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಗವತಿ—ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶ್ರೀ—ನಿತ್ಯವೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಿಯೂ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನೇ ತನ್ನ ಮೂರ್ತಿಮಂತ ನಿವಾಸವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾಳೆ।
Verse 8
सरसस्तस्य तीरे तु तस्मिन् सिद्धनिषेवितम् । सदा पुष्पफलṃ रम्यं तत्र बिल्ववनं महत् ॥ ७९.८ ॥
ಆ ಸರೋವರದ ತೀರದಲ್ಲಿ, ಸಿದ್ಧರು ಸೇವಿಸುವ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಪುಷ್ಪ-ಫಲಸಮೃದ್ಧ, ರಮ್ಯವಾದ ಮಹಾ ಬಿಲ್ವವನವಿದೆ।
Verse 9
शतयोजनविस्तीर्णं द्वियोजनशतायतम् । अर्द्धक्रोशोच्छशिखरैर्महावृक्षैः समन्ततः । शाखासहस्रकलितैर्महास्कन्धैः समाकुलम् ॥ ७९.९ ॥
ಆ ವನವು ಶತಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವೂ ದ್ವಿಶತಯೋಜನ ದೈರ್ಘ್ಯವೂ ಹೊಂದಿತ್ತು; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅರ್ಧಕ್ರೋಶ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರಗಳ ಮಹಾವೃಕ್ಷಗಳಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿ, ಸಾವಿರಾರು ಶಾಖೆಗಳಿರುವ ಮಹಾಕಾಂಡಗಳಿಂದ ದಟ್ಟವಾಗಿತ್ತು।
Verse 10
फलैः सहस्रसङ्काशैः हरितैः पाण्डुरैस्तथा । अमृतस्वादुसदृशैर्भेरीमात्रैः सुगन्धिभिः ॥ ७९.१० ॥
ಅಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರಸಮಾನ ವೈಭವ/ಪ್ರಚುರತೆಯ ಫಲಗಳು—ಕೆಲವು ಹಸಿರು, ಕೆಲವು ಪಾಂಡುರ; ಅಮೃತದಂತೆ ಸಿಹಿ, ಭೇರಿ (ನಗಾರೆ) ಪ್ರಮಾಣದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದು, ಸುಗಂಧಭರಿತವಾಗಿದ್ದವು।
Verse 11
शीऱ्यद्भिश्च पतद्भिश्च कीर्णभूमिवनान्तरम् । नाम्ना तच्छ्रीवनं नाम सर्वलोकेषु विश्रुतम् ॥ ७९.११ ॥
ಒಣಗಿ ಕುಸಿಯುವ ಹಾಗೂ ಬೀಳುವ ಮರಗಳಿಂದ ಚದುರಿದ ಆ ವನಾಂತರ; ಅದರ ಹೆಸರು ‘ಶ್ರೀವನ’ ಎಂದು, ಅದು ಸರ್ವಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು।
Verse 12
देवादिभिः समाकीर्णमष्टाभिः ककुभिः शुभम् । बिल्वाशिभिश्च मुनिभिः सेवितं पुण्यकारिभिः । तत्र श्रीः संस्थिता नित्यं सिद्धसङ्घनिषेविता ॥ ७९.१२ ॥
ಎಂಟು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶುಭಕರವಾದ ಆ ಸ್ಥಳವು ದೇವತೆಗಳಾದಿ ಸತ್ತ್ವಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ; ಬಿಲ್ವಫಲಾಹಾರಿಗಳಾದ ಪುಣ್ಯಕಾರಕ ಮುನಿಗಳು ಅದನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ನಿತ್ಯವೂ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿ, ಸಿದ್ಧಸಂಘಗಳಿಂದ ಪರಿಚರ್ಯೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ।
Verse 13
एकैकस्याचलेन्द्रस्य मणिशैलस्य चान्तरम् । शतयोजनविस्तीर्णं द्वियोजनशतायतम् ॥ ७९.१३ ॥
ಪ್ರತಿ ಪರ್ವತರಾಜನಿಗೂ ಮಣಿಶೈಲ ಪರ್ವತಕ್ಕೂ ನಡುವಿನ ಅಂತರವು ಅಗಲದಲ್ಲಿ ನೂರು ಯೋಜನ, ಉದ್ದದಲ್ಲಿ ಎರಡು ನೂರು ಯೋಜನವಾಗಿದೆ.
Verse 14
विमलं पङ्कजवनं सिद्धचारणसेवितम् । पुष्पं लक्ष्म्या धृतं भाति नित्यं प्रज्वलतीव ह ॥ ७९.१४ ॥
ವಿಮಲವಾದ ಪದ್ಮವನವು ಸಿದ್ಧ-ಚಾರಣರಿಂದ ಸೇವಿತವಾಗಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಧರಿಸಿದ ಪುಷ್ಪವು ನಿತ್ಯವೂ ಜ್ವಲಿಸುವಂತೆಯೇ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ.
Verse 15
अर्द्धक्रोशं च शिखरैर्महास्कन्धैः समावृतम् । प्रफुल्लशाखाशिखरं पिञ्जरं भाति तद्वनम् ॥ ७९.१५ ॥
ಅರ್ಧ ಕ್ರೋಶವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಆ ವನವು ಶಿಖರಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಾವೃಕ್ಷಕಾಂಡಗಳಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿದೆ; ಪುಷ್ಪಿತ ಶಾಖಾಗ್ರಗಳಿಂದ ಅದು ಪಿಂಜರ-ಸುವರ್ಣವರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ.
Verse 16
द्विबाहुपरिणाहैस्तैस्त्रिहस्तायामविस्तृतैः । मनःशिलाचूर्णनिभैः पाण्डुकेसरशालिभिः ॥ ७९.१६ ॥
ಅವುಗಳ ಪರಿಧಿ ಎರಡು ಬಾಹುಗಳಷ್ಟು, ಉದ್ದದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಹಸ್ತಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿತ್ತು; ಮನಃಶಿಲಾ ಪುಡಿಯಂತೆ ವರ್ಣವಿದ್ದು, ಪಾಂಡು ಕೇಸರಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದವು.
Verse 17
पुष्पैर्मनोहरैर्व्याप्तं व्याकोशैर्गन्धशोभिभिः । विराजति वनं सर्वं मत्तभ्रमरनादितम् ॥ ७९.१७ ॥
ಮನೋಹರ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಳಿ ಸುಗಂಧ-ಶೋಭೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಅವುಗಳಿಂದ ಸಮಸ್ತ ವನವು ವಿರಾಜಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತ ಭ್ರಮರಗಳ ನಾದದಿಂದ ಅದು ಮೊಳಗುತ್ತದೆ.
Verse 18
तद्वनं दानवैर्दैत्यैर्गन्धर्वैर्यक्षराक्षसैः । किन्नरैरप्सरोभिश्च महाभोगैश्च सेवितम् ॥ ७९.१८ ॥
ಆ ಅರಣ್ಯವು ದಾನವರು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರು, ಹಾಗೆಯೇ ಕಿನ್ನರರು ಹಾಗೂ ಅಪ್ಸರಸರಿಂದ—ಮಹಾಭೋಗಸಂಪನ್ನ ತೇಜಸ್ವಿ ಸತ್ತ್ವಗಳಿಂದ—ಸೇವಿತವಾಗಿತ್ತು.
Verse 19
तत्राश्रमो भगवतः कश्यपस्य प्रजापतेः । सिद्धसाधुगणाकीर्णं नानाश्रमसमाकुलम् ॥ ७९.१९ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನಾದ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಕಶ್ಯಪರ ಆಶ್ರಮವಿತ್ತು; ಅದು ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಸಾಧುಗಳ ಗಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ನಾನಾವಿಧ ಆಶ್ರಮವಾಸಗಳು ಹಾಗೂ ತಪೋನಿಯಮಗಳಿಂದ ಕಳಕಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
Verse 20
महानीलस्य मध्ये तु कुम्भस्य च गिरेस्तथा । मध्ये सुखा नदी नाम तस्यास्तीरे महद्वनम् ॥ ७९.२० ॥
ಮಹಾನೀಲ ಮತ್ತು ಕುಂಭ ಎಂಬ ಪರ್ವತಗಳ ಮಧ್ಯದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ‘ಸುಖಾ’ ಎಂಬ ನದಿ ಇದೆ; ಆ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹಾವನ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.
Verse 21
पञ्चाशद्योजनायामं त्रिंशद्योजनमण्डलम् । रम्यं तालवनं श्रीमत् क्रोशार्द्धोच्छ्रितपादपम् ॥ ७९.२१ ॥
ಆ ಶ್ರೀಮಂತ, ರಮ್ಯ ತಾಳವನವು ಐವತ್ತು ಯೋಜನ ಉದ್ದವಿದ್ದು, ಮೂವತ್ತು ಯೋಜನ ಪರಿಮಂಡಲ ಹೊಂದಿದೆ; ಅದರ ಮರಗಳು ಅರ್ಧ ಕ್ರೋಶ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಿವೆ.
Verse 22
महाबलैर्महासारैः स्थिरैरविचलैः शुभैः । महदञ्जनसंस्थानैः परिवृत्तैर्महाफलैः ॥ ७९.२२ ॥
ಅವು ಮಹಾಬಲವುಳ್ಳವು, ಮಹಾಸಾರವುಳ್ಳವು—ಸ್ಥಿರ, ಅವಿಚಲ, ಶುಭ; ಅಂಜನ-ಶ್ಯಾಮ ಮಹಾಕಾಯ ಗುಡ್ಡೆಗಳಂತೆ ರೂಪ ಹೊಂದಿ, ಸುವೃತ್ತವಾಗಿದ್ದು ಮಹಾಫಲಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿವೆ.
Verse 23
मृष्टगन्धगुणोपेतैरुपेतं सिद्धसेवितम् । ऐरावतस्य करिणस्तत्रैव समुदाहृतम् ॥ ७९.२३ ॥
ಉತ್ತಮ ಸುಗಂಧ ಹಾಗೂ ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿ, ಸಿದ್ಧರಿಂದ ಸೇವಿತವಾಗಿರುವುದಾಗಿ—ಅಲ್ಲಿಯೇ ಐರಾವತ ಗಜೇಂದ್ರನ ಉಲ್ಲೇಖವೂ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ।
Verse 24
ऐरावतस्य रुद्रस्य देवशैलस्य चान्तरे । सहस्रयोजनायामा शतयोजनविस्तृता ॥ ७९.२४ ॥
ಐರಾವತ, ರುದ್ರ ಮತ್ತು ದೇವಶೈಲಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅದು ಉದ್ದದಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರ ಯೋಜನ, ಅಗಲದಲ್ಲಿ ಶತ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದೆ।
Verse 25
सर्वा ह्येकशिला भूमिर्वृक्षवीरुधवर्जिता । आप्लुता पादमात्रेण सलिलेन समन्ततः ॥ ७९.२५ ॥
ಸಂಪೂರ್ಣ ಭೂಮಿ ಒಂದೇ ಶಿಲಾಮಯ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದ್ದು, ಮರ-ಬಳ್ಳಿಗಳಿಲ್ಲದೆ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಾದಮಾತ್ರ ನೀರಿನಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿತ್ತು।
Verse 26
इत्येताभ्यन्तरद्रोण्यो नानाकाराः प्रकीर्त्तिताः । मेरोह् पार्श्वेन विप्रेन्द्रा यथावदनुपूर्वशः ॥ ७९.२६ ॥
ಹೀಗೆ, ಓ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರರೇ, ಮೇರುಪರ್ವತದ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ನಾನಾರೂಪಗಳಾದ ಈ ಆಂತರಿಕ ದ್ರೋಣಿಗಳು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಕ್ರಮಕ್ರಮವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।
Frequently Asked Questions
Rather than issuing a direct moral injunction, the chapter teaches through description: balanced waters (prasanna-salila), protected groves, and abundant flora/fauna are presented as markers of auspicious cosmic order. The narrative associates Śrī (Lakṣmī) with lotus-lakes and forests, implying that prosperity depends on maintaining terrestrial habitats and water purity—an indirect ecological ethic consistent with Pṛthivī-centered stewardship themes.
No explicit calendrical markers (tithi, nakṣatra, māsa, or ṛtu) are stated in the provided adhyāya passage. The text focuses on spatial measurements and landscape qualities rather than ritual timing.
Environmental balance is conveyed through an idealized geography: clear, full waters; lotus proliferation; fruiting forests; and stable mountains. The repeated emphasis on flourishing groves (bilvavana, tālavana), non-degraded water bodies, and ‘siddha-sevita’ sanctity frames the landscape as something maintained and safeguarded—suggesting that Pṛthivī’s well-being is tied to conserving water systems and forest ecologies.
The chapter references Rudra as the describing authority and mentions the āśrama of Kaśyapa Prajāpati, situating the landscape within a sage-centered cultural geography. It also names Airāvata (associated with Indra’s elephant in broader tradition) and refers to communities such as siddhas, cāraṇas, gandharvas, yakṣas, rākṣasas, kinnaras, apsarases, daityas, and dānavas as inhabitants/visitors, indicating a multi-tiered cosmological population rather than a royal genealogy.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.