Adhyaya 17

Verse 1

प्रह्लाद उवाच । कृत्वाऽभिषेकं तीर्थेषु यथावद्दत्त दक्षिणः । पूजयेच्च ततो देवं कृष्णाख्यं पुरुषं परम्

ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಹೇಳಿದನು—ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಸ್ನಾನಾಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿ, ಯಥೋಚಿತ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ನೀಡಿ, ನಂತರ ಕೃಷ್ಣನೆಂಬ ಪರಮಪುರುಷ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 2

ऋषय ऊचुः । पूजाविधिं तु कृष्णस्य श्रोतुकामाः समासतः । कथयाऽचरणोपेतं यथावद्दैत्यसत्तम

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಪೂಜಾವಿಧಿಯನ್ನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ. ಹೇ ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠ, ಆಚರಣೆಯೊಡನೆ ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ನಮಗೆ ಹೇಳು।

Verse 3

द्वारपालाश्च के तत्र कः पूर्वं कश्च पृष्ठतः । पुरीयं सर्वतो दैत्य तिष्ठते केन पालिता

ಅಲ್ಲಿ ದ್ವಾರಪಾಲಕರು ಯಾರು? ಮುಂದೆ ಯಾರು, ಹಿಂದೆ ಯಾರು ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ? ಹೇ ದೈತ್ಯ, ಈ ಪುರಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಯಾರಿಂದ ರಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ?

Verse 4

आनुपूर्व्यात्समासेन पूजनीया यथाविधि । कथयस्व विधिज्ञोऽसि कृष्णैकचरणप्रियः

ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಂಕ್ಷೇಪದಲ್ಲಿ, ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಅವರು ಹೇಗೆ ಪೂಜ್ಯರಾಗಬೇಕೆಂದು ಹೇಳು. ನೀನು ವಿಧಿಜ್ಞನು, ಕೃಷ್ಣನ ಏಕಚರಣಪ್ರಿಯ ಭಕ್ತನು—ಆದುದರಿಂದ ವಿವರಿಸು।

Verse 5

श्रीप्रह्लाद उवाच । श्रूयतां पूजनं विप्राः श्रुतपूर्वं विधानतः । कलौ कृष्णस्य विप्रेन्द्रा यथावदनुपूर्वशः

ಶ್ರೀಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ವಿಪ್ರರೇ, ಕೇಳಿರಿ; ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಕೇಳಿಬಂದ ಹಾಗೂ ಶಾಸ್ತ್ರವಿಧಿಯಂತೆ ಇರುವ ಪೂಜನವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಹೇ ವಿಪ್ರಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಯಥಾವಿಧಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 6

पूर्वद्वारस्थितान्देवाञ्छुणुध्वं सुसमाहिताः । जयंतः प्रथमं पूज्यः सर्वपापहरः शुभः

ಪೂರ್ವದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾದ ದೇವತೆಗಳ ವಿಷಯವನ್ನು ಏಕಾಗ್ರವಾಗಿ ಕೇಳಿರಿ. ಜಯಂತನು ಮೊದಲು ಪೂಜ್ಯನು—ಅವನು ಶುಭನು, ಸರ್ವಪಾಪಹರನು।

Verse 7

स्थापितो देवराजेन पूजार्थं केशवस्य हि । तस्यैवानुचरान्वक्ष्ये तान्निबोधत सत्तमाः

ದೇವರಾಜ ಇಂದ್ರನು ಕೇಶವನ ಪೂಜಾರ್ಥವಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಈಗ ನಾನು ಅವನ ಅನುಚರರನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಓ ಸತ್ತಮರೇ, ಅವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ.

Verse 8

वज्रनाभः सुनाभश्च वज्रबाहुर्महा हनुः । वज्रदंष्ट्रो वज्रधारी वज्रहा वज्रलोचनः

(ಅವರು:) ವಜ್ರನಾಭ, ಸುನಾಭ, ವಜ್ರಬಾಹು, ಮಹಾಹನು, ವಜ್ರದಂಷ್ಟ್ರ, ವಜ್ರಧಾರಿ, ವಜ್ರಹಾ ಮತ್ತು ವಜ್ರಲೋಚನ.

Verse 9

श्वेतमूर्धा श्वेतमाली जयन्तानुचराश्च ते । एते शस्त्रोद्यतकरा रक्षन्ते तमहर्निशम्

ಶ್ವೇತಮೂರ್ಧಾ ಮತ್ತು ಶ್ವೇತಮಾಲೀ ಕೂಡ ಜಯಂತನ ಅನುಚರರು. ಇವರು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಆ (ನಗರವನ್ನು) ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಕಾಪಾಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 10

पूर्वद्वारे सुसंनद्धा जयन्तोद्देशकारिणः । पूर्वद्वारे च रक्षार्थं नरनाथो विनायकः

ಪೂರ್ವದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಜಯಂತನ ಆದೇಶಾನುಸಾರ ಕಾರ್ಯಮಾಡುವವರು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸನ್ನದ್ಧರಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ. ಪೂರ್ವದ್ವಾರದ ರಕ್ಷಣಾರ್ಥವಾಗಿ ನರನಾಥ ವಿನಾಯಕನೂ ಇದ್ದಾನೆ.

Verse 11

तरुणार्कश्च वै सूर्यो देव्यो वै सहमातरः । ईश्वरश्चापि दुर्वासा नागराजस्तु तक्षकः

ತರುಣಾರ್ಕ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯ; ಮಾತೃಗಳೊಂದಿಗೆ ದೇವಿಯರು; ಈಶ್ವರ; ದುರ್ವಾಸ; ಹಾಗೂ ನಾಗರಾಜ ತಕ್ಷಕ—ಇವರೂ (ಅಲ್ಲಿ) ಇದ್ದಾರೆ.

Verse 12

सेनानीः कार्तिकेयश्च राक्षसश्च महाहनुः । तत्र दीर्घनखोनाम दानवः सुप्रतिष्ठितः

ಅಲ್ಲಿ ಸೇನಾನಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನೂ, ಮಹಾಹನು ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನೂ ಇದ್ದಾರೆ; ಅಲ್ಲಿಯೇ ದೀರ್ಘನಖ ಎಂಬ ದಾನವನು ದೃಢವಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 13

विश्वावसुश्च गन्धर्वो मेनका च वराप्सराः । सनत्कुमारसहितो वसिष्ठो भगवानृषिः

ವಿಶ್ವಾವಸು ಎಂಬ ಗಂಧರ್ವನು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಪ್ಸರೆ ಮೆನಕಾ, ಹಾಗೂ ಸನತ್ಕುಮಾರನೊಂದಿಗೆ ಭಗವಾನ್ ಋಷಿ ವಸಿಷ್ಠರು—ಇವರು ಎಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 14

एते पूज्याः पूर्वतस्तु न्यग्रोधश्च महाद्रुमः । पूर्वद्वारस्थिता ह्येत आग्नेयाञ्छृणुताथ मे

ಇವರು ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯರು; ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾ ನ್ಯಗ್ರೋಧ (ಆಲ) ವೃಕ್ಷವೂ ನಿಂತಿದೆ. ಇವರು ಪೂರ್ವದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಈಗ ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿನವರನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 15

ज्वालामुखोऽथ रक्ताक्षः स्मशाननिलयः क्रथः । मांसादो रुधिराहारः कृष्णः कृष्णजटाधरः

ಜ್ವಾಲಾಮುಖನು, ನಂತರ ರಕ್ತಾಕ್ಷನು; ಶ್ಮಶಾನನಿವಾಸಿ ಕ್ರಥನು; ಮಾಂಸಾದ (ಮಾಂಸಭಕ್ಷಕ), ರುಧಿರಾಹಾರ (ರಕ್ತಭೋಜಿ), ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣ—ಕೃಷ್ಣಜಟಾಧರನು—(ಇವರು).

Verse 16

त्रासनो भञ्जनश्चैव ह्याग्न्येय्यां दिशि संस्थिताः । दिशं रक्षंति संनद्धा दक्षिणां शृणुताथ मे

ತ್ರಾಸನ ಮತ್ತು ಭಂಜನ ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಅವರು ಸನ್ನದ್ಧರಾಗಿ ಆ ದಿಕ್ಕನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈಗ ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನ ವಿಷಯವನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 17

दण्डपाणिर्महानादः पाशहस्तः सुलोचनः । अनिवर्त्यक्रमश्चैव तथा दुंदुभिनिस्वनः

ದಂಡಪಾಣಿ, ಮಹಾನಾದ, ಪಾಶಹಸ್ತ, ಸುಲೋಚನ, ಅನಿವರ್ತ್ಯಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ದುಂದುಭಿನಿಸ್ವನ—ಇವರು ಆ ದಿಕ್ಕಿನ ರಕ್ಷಕರ ನಾಮಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 18

खरस्वनो घर्घरवाक्तथा मौनप्रियः सदा । मल्लिकाक्षश्च एतेषां प्रणतो द्वारपालकः

ಖರಸ್ವನ, ಘರ್ಘರವಾಕ್ ಹಾಗೂ ಸದಾ ಮೌನಪ್ರಿಯ; ಮತ್ತು ಮಲ್ಲಿಕಾಕ್ಷ—ಪ್ರಣತವಾಗಿ—ಇವರ ದ್ವಾರಪಾಲನಾಗಿ ಸೇವಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 19

दक्षिणद्वाररक्षार्थं दुन्दुभिश्च विनायकः । महिषार्कश्च वै सूर्यो भूषणश्च तथेश्वरः

ದಕ್ಷಿಣ ದ್ವಾರದ ರಕ್ಷಣಾರ್ಥ ದುಂದುಭಿ ಮತ್ತು ವಿನಾಯಕ; ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಿಷಾರ್ಕ, ಸೂರ್ಯ, ಭೂಷಣ ಹಾಗೂ ಈಶ್ವರ—ಇವರೂ ರಕ್ಷಕರಾಗಿ ನಿಯುಕ್ತರು.

Verse 20

चण्डिका च तथा देवी ह्यूर्द्ध्वबाहुश्च राक्षसः । पद्माक्षः क्षेत्रपालश्च नागश्चाश्वतरस्तथा

ಹಾಗೆಯೇ ದೇವಿ ಚಂಡಿಕಾ; ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸ ಊರ್ಧ್ವಬಾಹು; ಪದ್ಮಾಕ್ಷ, ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲ; ಹಾಗು ನಾಗ ಮತ್ತು ಅಶ್ವತರ—ಇವರೂ ರಕ್ಷಕರಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ.

Verse 21

चित्रांगदश्च गन्धर्व उर्वशी च वराप्सराः । यो राजा सर्ववृक्षाणां शालश्चापि महाद्रुमः

ಗಂಧರ್ವ ಚಿತ್ರಾಂಗದ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಪ್ಸರೆ ಉರ್ವಶಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲಾ ವೃಕ್ಷಗಳ ರಾಜನೆಂದು ಖ್ಯಾತಿಯಾದ ಮಹಾದ್ರುಮ ಶಾಲ ವೃಕ್ಷ—ಇವರೂ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 22

सनातन ऋषिश्रेष्ठो ह्यगस्त्यश्च महातपाः । एते याम्यदिशि द्वारं रक्षन्ति सुसमाहिताः

ಋಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಸನಾತನನು ಮತ್ತು ಮಹಾತಪಸ್ವಿಯಾದ ಅಗಸ್ತ್ಯನು—ಇವರು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತದಿಂದ ಯಾಮ್ಯ (ದಕ್ಷಿಣ) ದಿಕ್ಕಿನ ದ್ವಾರವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 23

गीतकृन्नर्तको नग्नः कंबली दहनप्रियः । हसनो नेत्रभंगश्च भ्रूविकारो विजृंभकः

ಗೀತಕೃತ್, ನೃತ್ಯಕ, ನಗ್ನ, ಕಂಬಲೀ, ದಹನಪ್ರಿಯ; ಹಾಗೆಯೇ ಹಸನ, ನೇತ್ರಭಂಗ, ಭ್ರೂವಿಕಾರ, ವಿಜೃಂಭಕ—ಇವರು (ಪರಿಚರಗಣ) ದಿವ್ಯ ರಕ್ಷಕಸಮೂಹವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 24

मुशली प्रभुरेतेषां संनद्धो वर्तते द्विजाः । रक्षन्ति नैरृतीमाशां पश्चिमां शृणुतापरान्

ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ, ಇವರ ಸಂನದ್ಧ (ಕವಚಧಾರಿ) ಪ್ರಭು ಮುಶಲೀ. ಇವರು ನೈಋತಿ (ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ; ಈಗ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನವರನ್ನೂ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 25

स्वस्तिकः शंखमूर्द्धा च नीलवासाः शुभाननः । पाशहस्तः शूलहस्त एकपादैकलोचनः

ಅವರು—ಸ್ವಸ್ತಿಕ, ಶಂಖಮೂರ್ಧ, ನೀಲವಾಸ, ಶುಭಾನನ, ಪಾಶಹಸ್ತ, ಶೂಲಹಸ್ತ, ಹಾಗೂ ಏಕಪಾದ-ಏಕಲೋಚನ.

Verse 26

पश्चिमायां दिशि तथा पुष्पदन्तो विनायकः । उद्धवार्कश्च वै सूर्यः शिवः सत्राजितेश्वरः

ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ—ಪುಷ್ಪದಂತ ವಿನಾಯಕ, ಉದ್ದವಾರ್ಕ, ಸ್ವತಃ ಸೂರ್ಯ, ಹಾಗೂ ಸತ್ರಾಜಿತೇಶ್ವರನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶಿವ (ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾರೆ).

Verse 27

तुंबरुर्नामगन्धर्वो घृताची च वराप्सराः । महोदरश्च नागेन्द्रो राक्षसश्च घटोत्कचः

(ಅಲ್ಲಿ) ತುಂಬರು ಎಂಬ ಗಂಧರ್ವನು, ಘೃತಾಚೀ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಪ್ಸರೆ, ಮಹೋದರ ಎಂಬ ನಾಗೇಂದ್ರನು ಹಾಗೂ ರಾಕ್ಷಸ ಘಟೋತ್ಕಚನು (ಇದ್ದಾರೆ)।

Verse 28

दैत्यः पञ्चजनोनाम ऋषिः कश्यप एव च । देवी कपालिनीनाम अश्वत्थस्तु महाद्रुमः

(ಅಲ್ಲಿ) ಪಂಚಜನ ಎಂಬ ದೈತ್ಯನು, ಋಷಿ ಕಶ್ಯಪನು, ಕಪಾಲಿನೀ ಎಂಬ ದೇವಿ ಮತ್ತು ಮಹಾವೃಕ್ಷವಾದ ಅಶ್ವತ್ಥ (ಇವೆ)।

Verse 29

कपिलः क्षेत्रपालश्च प्रतीचीं पाति वै दिशम् । नमस्कार्यास्तथा पूज्या वायव्यो शृणुतापरान्

ಕಪಿಲ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ನಮಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಪೂಜಕ್ಕೂ ಯೋಗ್ಯರು. ಈಗ ವಾಯವ್ಯ (ಉತ್ತರ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನ ರಕ್ಷಕರನ್ನು ಕೇಳಿರಿ।

Verse 30

भंजनो भैरवश्चैव कालिकोऽथ घटोदरः । झंझकामर्दनः पिंगो रुरुः सर्वभुजोव्रणी

(ವಾಯವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ) ಭಂಜನ, ಭೈರವ, ನಂತರ ಕಾಲಿಕ, ಘಟೋದರ; ಝಂಝಕಾಮರ್ದನ, ಪಿಂಗ, ರುರು ಮತ್ತು ಸರ್ವಭುಜೋವ್ರಣೀ (ಇದ್ದಾರೆ)।

Verse 31

सुपार्श्वः प्रभुरेतेषां संनद्धः पालयन्दिशम् । उदीच्यां दिशि विप्रेन्द्राः श्यामलश्च गणाधिपः

ಇವರ ಎಲ್ಲರ ಪ್ರಭುವಾದ, ಕವಚಧಾರಿ ಸುಪಾರ್ಶ್ವನು ಆ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾನೆ. ಓ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರರೇ! ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಗಣಾಧಿಪತಿ ಶ್ಯಾಮಲನು (ಇದ್ದಾನೆ)।

Verse 32

मन्वन्तको विरूपाक्षो गोलकः श्वेत संप्लुतः । उन्मत्तः प्रभुरेतेषामुदीच्यां पालयन्दिशम्

ಮನ್ವಂತಕ, ವಿರೂಪಾಕ್ಷ, ಗೋಲಕ, ಶ್ವೇತ, ಸಂಪ್ಲುತ—ಇವರ ಅಧಿಪತಿ ಉನ್ಮತ್ತನು; ಅವನು ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 33

मूलस्थानश्च वै सूर्य्य इन्द्रेशश्च महेश्वरः । देवी कण्ठेश्वरीनाम क्षेत्रपालश्च खञ्जनः

ಮೂಲಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾನೆ; ಇಂದ್ರೇಶನೆಂಬ ಮಹೇಶ್ವರನೂ ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಕಂಠೇಶ್ವರಿ ದೇವಿ ಹಾಗೂ ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲ ಖಂಜನನೂ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ।

Verse 34

वासुकिर्नागराजश्च कूर्मपृष्ठश्च दानवः । सनकश्च ऋषिश्रेष्ठो गोलको राक्षसस्तथा

ವಾಸುಕಿಯೆಂಬ ನಾಗರಾಜ, ಕೂರ್ಮಪೃಷ್ಠ ದಾನವ, ಋಷಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಸನಕ, ಹಾಗೆಯೇ ಗೋಲಕ ರಾಕ್ಷಸ—ಇವರೂ ಅಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯ ಸನ್ನಿಧಿಗಳಾಗಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ।

Verse 35

नारदोनाम गन्धर्वो रंभा चैव वराप्सराः । एते पूज्याः प्रयत्नेन प्लक्षोनाम महाद्रुमः

ನಾರದನೆಂಬ ಗಂಧರ್ವ, ರಂಭೆಯೆಂಬ ವರಾಪ್ಸರೆ—ಇವರನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ಲಕ್ಷನೆಂಬ ಮಹಾವೃಕ್ಷವನ್ನೂ।

Verse 36

यक्षेशः सवितानाम श्यामः पूज्यः प्रयत्नतः । ऐशान्यां दिशि विप्रेन्द्राः स्थिता ये तान्वदाम्यहम्

ಸವಿತಾ ಎಂಬ ಯಕ್ಷೇಶ ಮತ್ತು ಶ್ಯಾಮ—ಇವರನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಓ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರರೇ, ಈಗ ನಾನು ಈಶಾನ (ಉತ್ತರ-ಪೂರ್ವ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾದವರನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 37

दुर्धरो भैरवारावः किंकिणीको महाबलः । करालो विकटो मूलो बलिभुक्तो बलिप्रियः

ದುರ್ಧರ, ಭೈರವಾರಾವ, ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ಕಿಂಕಿಣೀಕ; ಹಾಗೆಯೇ ಕರಾಳ, ವಿಕಟ, ಮೂಲ, ಬಲಿಭುಕ್ತ, ಬಲಿಪ್ರಿಯ—ಇವರು ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಭೀಕರ ನಾಮಧಾರಿ ರಕ್ಷಕರು।

Verse 38

एतेषां क्षेत्रपालानां सस्त्रीणां च द्विजोत्तमाः । नेता प्रभु श्च स्वामी च जयन्तः पालकस्तथा

ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ! ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲರಿಗೆ—ಅವರ ಪತ್ನಿಯರೊಡನೆ—ಜಯಂತನೇ ನಾಯಕ, ಪ್ರಭು, ಸ್ವಾಮಿ, ಹಾಗೆಯೇ ರಕ್ಷಕ-ಪಾಲಕನೂ ಹೌದು।

Verse 39

निगृह्णात्यनुगृह्णाति रक्षिता पुरवासिनाम् । जयन्तादेशमादाय ते दुष्टान्घातयन्ति च

ಅವರು ನಗರವಾಸಿಗಳ ರಕ್ಷಕರಾಗಿ ದುಷ್ಟರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅನುಗ್ರಹವನ್ನೂ ತೋರುತ್ತಾರೆ; ಜಯಂತನ ಆದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದು ದುರ್ಜನರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತಾರೆ ಕೂಡ।

Verse 40

नागस्थलस्थितः स्वामी जयन्तः पालकः सदा । नागराजैः परिवृतः पूजनीयः प्रयत्नतः

ನಾಗಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಸ್ವಾಮಿ ಜಯಂತನು ಸದಾ ಪಾಲಕನು; ನಾಗರಾಜರಿಂದ ಪರಿವೃತನಾದ ಅವನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜ್ಯನು।

Verse 41

मांसप्रियमुखाश्चैत ऐशानीं पांति वै दिशम् । सहस्रशीर्षको देवः शेषो नागस्थलस्थितः । अनन्तो वासुकिश्चैव तक्षकः पद्म एव च

ಈ ಮಾಂಸಪ್ರಿಯ, ಉಗ್ರಮುಖ ರಕ್ಷಕರು ನಿಜವಾಗಿ ಈಶಾನ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸಹಸ್ರಶಿರ ದೇವ ಶೇಷನು ನಾಗಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಅನಂತ, ವಾಸುಕೀ, ತಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ಪದ್ಮವೂ (ಅಲ್ಲಿ) ಇದ್ದಾರೆ।

Verse 42

शंखः कंबलकश्चैव नागश्चाश्वतरस्तथा । मुक्तकः कालियश्चैव जनकोऽथापराजितः

ಶಂಖ ಮತ್ತು ಕಂಬಲಕ; ನಾಗ ಮತ್ತು ಅಶ್ವತರ; ಮುಕ್ತಕ ಮತ್ತು ಕಾಲಿಯ; ಹಾಗೆಯೇ ಜನಕ ಮತ್ತು ಅಪರಾಜಿತ—ಇವರೂ ಆ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರದ ನಾಗಗಣಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.

Verse 43

कर्कोटकमुखा नागास्ते च सन्ति सहस्रशः । ते पूज्या गंधपुष्पैश्च बलिभिर्धूपदीपकैः

ಕರ್ಕೋಟಕನನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ ನಾಗರು ಸಹಸ್ರಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ. ಸುಗಂಧ, ಪುಷ್ಪ, ಬಲಿ-ನೈವೇದ್ಯ, ಧೂಪ ಮತ್ತು ದೀಪಗಳಿಂದ ಅವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 44

पायसेन च मांसेन ह्यन्नाद्यैः सुरया तथा । ततः संपूज्य देवशं जयंतं रक्षिणां वरम्

ಪಾಯಸ, ಮಾಂಸ, ವಿವಿಧ ಅನ್ನಪದಾರ್ಥಗಳು ಹಾಗೂ ಸುರೆಯೊಂದಿಗೆ—ನಂತರ ರಕ್ಷಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ದೇವಸೇನಾಧಿಪತಿ ಜಯಂತನನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 45

गंध पुष्पोपहारैश्च धूपवस्त्रादिभूषणैः । ततो गच्छेद्द्विजश्रेष्ठाः कृष्णं देवकिनन्दनम् । संपूज्यः प्रथमं तत्र गणेशो रुक्मिसंज्ञकः

ಸುಗಂಧ-ಪುಷ್ಪೋಪಹಾರಗಳು, ಧೂಪ, ವಸ್ತ್ರಾದಿ ಭೂಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ—ಓ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ನಂತರ ದೇವಕೀನಂದನ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ‘ರುಕ್ಮಿ’ ಎಂಬ ನಾಮದ ಗಣೇಶನನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 46

ऋषय ऊचुः । कथं स रुक्मिदैत्येन्द्रो यो दुष्टो गणतां गतः । साक्षाद्भगवतो द्वारि प्रत्यहं पूज्यते नरः

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ದುಷ್ಟನಾದ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರ ರುಕ್ಮಿ ಹೇಗೆ ಗಣಪದವನ್ನು ಪಡೆದನು? ಸాక్షಾತ್ ಭಗವಂತನ ದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಅವನು ಪ್ರತಿದಿನ ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ?

Verse 47

श्रीप्रह्लाद उवाच । कृष्णाय रुक्मिणीं दातुं यदा भीष्मक उद्यतः । तद्द्वेषात्क्रोधसंयुक्तो रुक्मी चैद्यममन्यत

ಶ್ರೀ ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಹೇಳಿದರು—ಭೀಷ್ಮಕನು ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ರುಕ್ಮಿಣಿಯನ್ನು ದಾನಮಾಡಲು ಉದ್ಯತನಾದಾಗ, ಆ ದ್ವೇಷದಿಂದ ಕ್ರೋಧಯುಕ್ತನಾದ ರುಕ್ಮಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಶತ್ರುವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದನು।

Verse 48

यदा जहार भगवान्रुक्मिणीमंबिकालयात् । सर्वान्विद्राव्य वै भूपाञ्जरासन्धमुखान्रणे

ಭಗವಾನ್ ಅಂಬಿಕಾ ದೇವಾಲಯದಿಂದ ರುಕ್ಮಿಣಿಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದಾಗ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜರಾಸಂಧನ ನೇತೃತ್ವದ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜರನ್ನು ಓಡಿಸಿ ಚದುರಿಸಿದನು।

Verse 49

तदा रुक्मी महाबाहुर्भीष्मकस्य सुतो बली । नाहत्वा विनिवर्तिष्ये तमहं यादवं रणे

ಆಗ ಮಹಾಬಾಹು, ಬಲಿಷ್ಠ ಭೀಷ್ಮಕನ ಪುತ್ರ ರುಕ್ಮಿ ಹೇಳಿದನು—“ರಣದಲ್ಲಿ ಆ ಯಾದವನನ್ನು ಸಂಹರಿಸದೆ ನಾನು ಹಿಂದಿರುಗುವುದಿಲ್ಲ।”

Verse 50

प्रतिज्ञां सर्वभूपानां शृण्वतां कृतवान्द्विजाः । एवमुक्त्वा स सन्नद्धो युद्धाय परिधावितः

ಓ ದ್ವಿಜರೇ, ಎಲ್ಲಾ ರಾಜರು ಕೇಳುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಅವನು ಈ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಸನ್ನದ್ಧನಾಗಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿದನು।

Verse 51

अक्षौहिण्या दलेनैवायुद्ध्यत्कृष्णेन भो द्विजाः । स युध्यमानः कृष्णेन वध्यमानो हतौजसः

ಓ ದ್ವಿಜರೇ, ಅವನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಕ್ಷೌಹಿಣಿಯ ದಳದೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ಕೃಷ್ಣನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದನು. ಕೃಷ್ಣನೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುತ್ತ ಹೋರಾಡುತ್ತ ಅವನು ಹೊಡೆತಗಳಿಂದ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ, ಅವನ ಓಜಸ್ಸು ನಾಶವಾಯಿತು।

Verse 52

बद्धो भगवता तत्र कृत्वा वैरूप्यमेव च । रामेण बंधनान्मुक्तो मरणाय मतिं दधौ

ಅಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನು ಅವನನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ವಿಕೃತರೂಪವನ್ನೂ ಮಾಡಿದನು. ರಾಮನು ಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡಿಸಿದಾಗ ಅವನು ಮರಣಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿದನು.

Verse 53

रुक्मिणी भ्रातरं दृष्ट्वा मरणे कृतनिश्चयम् । उवाच कृष्णं वैदर्भी भ्रातरं ह्यानयस्व मे

ತನ್ನ ಸಹೋದರನು ಮರಣಕ್ಕೆ ನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ವೈದರ್ಭಿ ರುಕ್ಮಿಣಿ ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ—“ನನ್ನ ಸಹೋದರನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಕರೆತನ್ನಿ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

Verse 54

ततस्तत्प्रियकामार्थमनुमान्य जनार्द्दनः । चकार पार्षदां मध्ये प्रवरं विघ्ननाशनम्

ಪ್ರಿಯೆಯ ಇಚ್ಛೆ ಸಿದ್ಧಿಯಾಗಲೆಂದು ಜನಾರ್ದನನು ಅನುಮತಿಸಿ, ತನ್ನ ಪಾರ್ಷದಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಘ್ನನಾಶಕನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.

Verse 55

एतस्मात्कारणाद्विप्राः प्रथमं पूज्यते सदा । गंधधूपाक्षतैर्वस्त्रैर्मोदकैस्तं प्रतर्पयेत्

ಈ ಕಾರಣದಿಂದ, ಓ ವಿಪ್ರರೇ, ಅವನನ್ನು ಸದಾ ಮೊದಲು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಂಧ, ಧೂಪ, ಅಕ್ಷತ, ವಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಮೋದಕಗಳಿಂದ ಅವನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಬೇಕು.

Verse 56

तस्मिंस्तुष्टे जगन्नाथस्तुष्टो भवति नान्यथा

ಅವನು ತೃಪ್ತನಾದರೆ ಜಗನ್ನಾಥನೂ ತೃಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ—ಇದಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ.