Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

सूत उवाच । तत्राश्चर्यमभूत्पूर्वं यत्तद्ब्राह्मणसत्तमाः । अहं वः कीर्तयिष्यामि पुराणे यदुदाहृतम्

Transliteration

sūta uvāca | tatrāścaryamabhūtpūrvaṃ yattadbrāhmaṇasattamāḥ | ahaṃ vaḥ kīrtayiṣyāmi purāṇe yadudāhṛtam

Translation

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶ್ರೇಷ್ಠರೇ! ಅಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಅಚ್ಚರಿಯ ಘಟನೆ ಸಂಭವಿಸಿತು. ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಅದನ್ನೇ ನಾನು ನಿಮಗೆ ವರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ.

Word by Word

• सूतः: Sūta
• सूतः: Karta (Speaker/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सूत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Speech act/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect); परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, एकवचन

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb: “there”)

• आश्चर्यम्: a wonder
• आश्चर्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: आश्चर्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• अभूत्: occurred/was
• अभूत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past); परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, एकवचन

• पूर्वम्: formerly
• पूर्वम्: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
• Form: अव्यय; कालवाचक (temporal adverb: “formerly/before”)

• यत्: which
• यत्: Sambandha (Relative link/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative: “which/that”)

• तत्: that
• तत्: Sambandha (Correlative/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘यत्…तत्…’ सहसंबन्ध

• ब्राह्मणसत्तमाः: O best of Brahmins
• ब्राह्मणसत्तमाः: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण-सत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘ब्राह्मणानां सत्तमाः’ इति षष्ठी-तत्पुरुष (addressing the best of Brahmins)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तम-पुरुष सर्वनाम; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• वः: to you
• वः: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यम-पुरुष सर्वनाम; चतुर्थी/षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; अत्र सम्प्रदानार्थे (to you)

• कीर्तयिष्यामि: I will narrate
• कीर्तयिष्यामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कीर्तय् (धातु; √कीर्तय्/कीर्त् causative from √कीर्त्)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future); परस्मैपद; उत्तम-पुरुष, एकवचन

• पुराणे: in the Purāṇa
• पुराणे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पुराण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; अधिकरण (locative: “in the Purāṇa”)

• यत्: that which
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative: “which/that”)

• उदाहृतम्: mentioned/cited
• उदाहृतम्: Visheshana (Qualifier of ‘yad’/विशेषण)
• Type: Verb
• Root: उद्-आ-हृ (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; “cited/mentioned”

Speaker

Sūta

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Suparṇākhya-kṣetra (implied by 'tatra' continuity)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Brāhmaṇa-sattamāḥ (assembled sages/brāhmaṇas)

Visual Art Cues

Scene: Sūta addresses an assembly of eminent brāhmaṇas, announcing he will narrate an ancient wondrous event that occurred at that place, as preserved in the Purāṇa.

Characters & Entities

• Sūta
• Brāhmaṇas
• Purāṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred geography is taught through exemplary stories; the Purāṇa frames tīrtha-merit via memorable ‘marvel’ narratives.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The setting continues from the preceding tīrtha narrative in Nāgara Khaṇḍa; this verse introduces an episode without naming the site.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is an introductory narrative verse (kathā-prastāva).