Adhyaya 183

Verse 1

सूत उवाच । द्वितीये दिवसे प्राप्ते यज्ञकर्मसमुद्भवे । द्वादश्यामभवत्तत्र शृणुध्वं तद्द्विजोत्तमाः । वृत्तान्तं सर्वदेवानां महाविस्मयकारकम्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಯಜ್ಞಕರ್ಮದ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ದಿನ ಬಂದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ದ್ವಾದಶೀ ತಿಥಿ ಆಯಿತು. ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಕೇಳಿರಿ—ಸರ್ವ ದೇವತೆಗಳ ಕುರಿತು ಮಹಾವಿಸ್ಮಯಕರವಾದ ವೃತ್ತಾಂತ।

Verse 2

मखकर्मणि प्रारब्ध ऋत्विग्भिर्वेदपारगैः । जलसर्पं समादाय बटुः कश्चित्सुनर्मकृत्

ವೇದಪಾರಂಗತ ಋತ್ವಿಜರು ಯಜ್ಞಕರ್ಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ, ಒಬ್ಬ ಚಪಲ ಬಟು ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯು ಜಲಸರ್ಪವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡನು.

Verse 3

प्रविश्याथ सदस्तत्र तं सर्पं ब्राह्मणान्तिके । चिक्षेप प्रहसंश्चैव सर्वदुःखभयंकरम्

ಅವನು ಯಜ್ಞಸಭೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ನಗುತ್ತಾ ಆ ಸರ್ಪವನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಎಸೆದನು; ಅದು ಸರ್ವದುಃಖಗಳಿಗೂ ಭಯಕ್ಕೂ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

Verse 4

ततस्तु डुण्डुभस्तूर्णं भ्रममाण इतस्ततः । विप्राणां सदसिस्थानां सक्तानां यज्ञकर्मणि

ಆಮೇಲೆ ಡುಂಡುಭನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಇತ್ತತ್ತ ಓಡಾಡತೊಡಗಿದನು; ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ ಯಜ್ಞಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ತಲ್ಲೀನರಾದ ವಿಪ್ರರ ನಡುವೆ.

Verse 5

अहो होतुः स्थिते प्रैषे दीर्घसत्रसमुद्भवे । स सर्पो वेष्टयामास तस्य गात्रं समंततः

ಅಹೋ! ದೀರ್ಘಸತ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ನಿಯತ ಪ್ರೈಷಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಹೋತೃನ ದೇಹವನ್ನು ಆ ಸರ್ಪವು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಿತು.

Verse 6

न चचाल निजस्थानात्प्रायश्चित्तविभीषया । नोवाच वचनं सोऽत्र चयनन्यस्तलोचनः

ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತದ ಭಯದಿಂದ ಅವನು ತನ್ನ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಕದಲಲಿಲ್ಲ; ಅಲ್ಲೊಂದು ಮಾತನ್ನೂ ಆಡಲಿಲ್ಲ, ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಕರ್ಮಚಯನದ ಮೇಲೆಯೇ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ.

Verse 7

हाहाकारो महाञ्जज्ञे एतस्मिन्नंतरे द्विजाः । तस्मिन्सदसि विप्राणां विषा ढ्याहिप्रशंकया

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜರೊಳಗೆ ಮಹಾ ಹಾಹಾಕಾರ ಉಂಟಾಯಿತು. ಆ ವಿಪ್ರಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಆ ಸರ್ಪವು ವಿಷಭರಿತವೆಂಬ ಶಂಕೆಯಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಭೀತರಾದರು.

Verse 9

हाहाकारो महानासीत्तं दृष्ट्वा सर्पवेष्टितम् । तस्य पुत्रो विनीतात्मा मैत्रावरुणकर्मणि

ಅವನನ್ನು ಸರ್ಪವು ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಮಹಾ ಹಾಹಾಕಾರ ಉಂಟಾಯಿತು. ಅವನ ಪುತ್ರನು—ವಿನೀತಾತ್ಮನು—ಮೈತ್ರಾವರುಣ ಯಾಜಕಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 10

यस्मात्पाप त्वया सर्पः क्षिप्तः सदसि दुर्मते । तस्माद्भव द्रुतं सर्पो मम वाक्यादसंशयम्

ಓ ಪಾಪಿ, ದುರ್ಮತೇ! ನೀನು ಪವಿತ್ರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಪವನ್ನು ಎಸೆದಿದ್ದೀಯೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನನ್ನ ವಾಕ್ಯದಿಂದ, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ, ತಕ್ಷಣ ಸರ್ಪನಾಗು.

Verse 11

बटुरुवाच । हास्येन जलसर्पोऽयं मया मुक्तोऽत्र लीलया । न ते तातं समुद्दिश्य तत्किं मां शपसि द्विज

ಬಟು ಹೇಳಿದನು—ನಗುತ್ತಾ ಆಟವಾಗಿ ನಾನು ಈ ಜಲಸರ್ಪವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಲೀಲೆಯಿಂದ ಬಿಡಿದೆ. ನಿಮ್ಮ ತಂದೆಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿಲ್ಲ; ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಓ ದ್ವಿಜ, ನನಗೆ ಏಕೆ ಶಾಪ ಕೊಡುತ್ತೀರಿ?

Verse 12

एतस्मिन्नंतरे मुक्त्वा तस्य गात्रं स पन्नगः । जगामान्यत्र तस्यापि सर्पत्वं समपद्यत

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಆ ಪನ್ನಗವು ಅವನ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ಬೇರೆಡೆಗೆ ಹೋಯಿತು; ಆ ಅಪರಾಧಿಯೂ ಸಹ ಸರ್ಪತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 13

सोऽपि सर्पत्वमापन्नः सनातनसुतो बटुः । दुःखशोकसमापन्नो ब्राह्मणैः परिवेष्टितः

ಸನಾತನನ ಪುತ್ರನಾದ ಆ ಬಟುವೂ ಸರ್ಪತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು; ದುಃಖ-ಶೋಕಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದವನಾಗಿ ನಿಂತನು।

Verse 14

अथ गत्वा भृगुं सोऽपि बाष्पव्याकुललोचनः । प्रोवाच गद्गदं वाक्यं प्रणिपत्य पुरःसरः

ನಂತರ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲವಾದ ಕಣ್ಣುಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವನು ಭೃಗುಮುನಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಮುಂದೆ ಬಿದ್ದು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಗದ್ಗದ ವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 15

सनातनसुतश्चास्मि पौत्रस्तु परमेष्ठिनः । शप्तस्तव सुतेनास्मि च्यवनेन महात्मना

ನಾನು ಸನಾತನನ ಪುತ್ರನು, ಪರಮೇಷ್ಠಿನ ಮೊಮ್ಮಗನು; ಆದರೂ ನಿಮ್ಮ ಮಹಾತ್ಮ ಪುತ್ರ ಚ್ಯವನನು ನನಗೆ ಶಾಪ ನೀಡಿದನು।

Verse 16

निर्दोषो ब्राह्मणश्रेष्ठ तस्माच्छापात्प्ररक्ष माम् । तच्छ्रुत्वा च्यवनं प्राह कृपाविष्टो भृगुः स्वयम्

ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಾನು ನಿರ್ದೋಷಿ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಶಾಪದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಕೃಪೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಭೃಗು ಸ್ವತಃ ಚ್ಯವನನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು।

Verse 17

अयुक्तं विहितं तात यच्छप्तोऽयं बटुस्त्वया । न मां धर्षयितुं शक्तो विषाढ्योऽपि भुजंगमः

ಭೃಗು ಹೇಳಿದರು—ತಾತ, ಈ ಬಟುವಿಗೆ ನೀನು ಶಾಪ ನೀಡಿದ್ದು ಅಯುಕ್ತ. ವಿಷದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಹಾವು ಕೂಡ ನನ್ನನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಲು ಶಕ್ತನಲ್ಲ।

Verse 19

किं पुनर्जलसर्पोऽयं निर्विषो रज्जुसंनिभः । न मामुद्दिश्य निर्मुक्तः सर्पोऽनेन द्विजन्मना । शापमोक्षं कुरुष्वास्य तस्माच्छीघ्रं द्विजन्मनः

ಹಾಗಾದರೆ ಈ ಜಲಸರ್ಪ—ವಿಷರಹಿತ, ಕೇವಲ ಹಗ್ಗದಂತೆ—ಏನು ಮಾಡಬಲ್ಲದು? ಈ ದ್ವಿಜನು ನನ್ನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಇದನ್ನು ಸರ್ಪರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ದ್ವಿಜ, ಇದಕ್ಕೆ ಶಾಪಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಶೀಘ್ರ ಮಾಡು।

Verse 20

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य स्वयमेव पितामहः । तत्रायातः स्थितो यत्र स पौत्रः सर्परूपधृक्

ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಸ್ವಯಂ ಪಿತಾಮಹನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು, ಸರ್ಪರೂಪ ಧರಿಸಿದ ಆ ಮೊಮ್ಮಗ ಇದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ನಿಂತನು।

Verse 21

प्रोवाच न विषादस्ते पुत्र कार्यः कथंचन । यत्सर्पत्वमनुप्राप्तः शृणुष्वात्र वचो मम

ಅವನು ಹೇಳಿದನು—“ಪುತ್ರನೇ, ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ವಿಷಾದಿಸಬೇಡ. ನೀನು ಸರ್ಪತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದಿರುವೆ; ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು।”

Verse 22

पुरा संस्रष्टुकामोऽहं नागानां नवमं कुलम् । तद्भविष्यति त्वत्पार्श्वात्समर्यादं धरातले

“ಹಿಂದೆ ನಾನು ನಾಗರ ಒಂಬತ್ತನೇ ಕುಲವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕೆಂದು ಇಚ್ಛಿಸಿದ್ದೆ; ಅದು ನಿನ್ನ ಪಾರ್ಶ್ವದಿಂದಲೇ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯ ಮર્યಾದೆ-ಕ್ರಮದೊಂದಿಗೆ ಉದ್ಭವಿಸುವುದು।”

Verse 23

मन्त्रौषधियुजां पुंसां न पीडामाचरिष्यति । संप्राप्स्यति परां पूजां समस्ते जगतीतले

“ಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ಔಷಧಿಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರಾದ ಪುರುಷರಿಗೆ ಅವನು ಪೀಡೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಅವನು ಪರಮ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವನು।”

Verse 24

अत्राऽस्ति सुशुभं तोयं हाटकेश्वरसंज्ञिते । क्षेत्रे तत्र समावासः पुत्र कार्यस्त्वया सदा

ಇಲ್ಲಿ ಹಾಟಕೇಶ್ವರವೆಂಬ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಶುಭ್ರವಾದ ಪವಿತ್ರ ಜಲವಿದೆ. ಮಗನೇ, ನೀನು ಅಲ್ಲಿ ಸದಾ ವಾಸಿಸಬೇಕು.

Verse 25

तत्रस्थस्य तपस्थस्य नागः कर्कोटको निजम् । तव दास्यति सत्कन्यां ततः सृष्टिर्भविष्यति

ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದ ನಿನಗೆ ನಾಗ ಕರ್ಕೋಟಕನು ತನ್ನ ಸತ್ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ನೀಡುವನು; ಆ ಸಂಯೋಗದಿಂದ ವಂಶಸೃಷ್ಟಿ ಉಂಟಾಗುವುದು.

Verse 26

नवमस्य कुलस्यात्र समर्यादस्य भूतले । श्रावणे कृष्णपक्षे तु संप्राप्ते पंचमीदिने

ಇಲ್ಲಿ ಭೂತಲದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಮರ್ಯಾದೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾದ ಒಂಬತ್ತನೇ ಕುಲಕ್ಕೆ, ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಪಂಚಮೀ ದಿನದಲ್ಲಿ, ನಿಯತ ಸಂದರ್ಭವು ಸಮಾಗಮಿಸುವುದು.

Verse 27

संप्राप्स्यति परां पूजां पृथिव्यां नवमं कुलम् । अद्यप्रभृति तत्तोयं नागतीर्थमिति स्मृतम्

ಪೃಥಿವಿಯಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತನೇ ಕುಲವು ಪರಮ ಪೂಜ್ಯಮಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು. ಇಂದಿನಿಂದ ಆ ಜಲವು ‘ನಾಗತೀರ್ಥ’ವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 28

ख्यातिं यास्यति भूपृष्ठे सर्वपातकनाशनम् । येऽत्र स्नानं करिष्यंति संप्राप्ते पंचमीदिने

ಇದು ಭೂಪೃಷ್ಟದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಪಾತಕನಾಶಕವೆಂದು ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು. ಪಂಚಮೀ ದಿನ ಬಂದಾಗ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವವರು ಪಾವನ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವರು.

Verse 29

न तेषां वत्सरंयावद्भविष्यत्यहिजं भयम् । विषार्द्दितस्तु यो मर्त्यस्तत्र स्नानं करिष्यति

ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷವರೆಗೆ ಸರ್ಪಜನ್ಯ ಭಯ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಮತ್ತು ವಿಷದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ಯಾವ ಮನುಷ್ಯನಾದರೂ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ…

Verse 31

करिष्यति तथा स्नानं फलहस्ता प्रभक्तितः । भविष्यति च सा शीघ्रं वंध्याऽपि च सुपुत्रिणी

ಅವಳೂ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಫಲಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಶುದ್ಧ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ, ವಂಧ್ಯೆಯಾದರೂ ಶೀಘ್ರವೇ ಸುಪುತ್ರವತಿಯಾಗುವಳು.

Verse 32

सूत उवाच । एवं प्रवदतस्तस्य ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । अन्ये नागाः समायातास्तत्र यज्ञे निमंत्रिताः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಅವ್ಯಕ್ತಜನ್ಮನಾದ ಆ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿತರಾದ ಇತರ ನಾಗರೂ ಆಗಮಿಸಿದರು.

Verse 33

वासुकिस्तक्षकश्चैव पुण्डरीकः कृशोदरः । कम्बलाश्वतरौ नागौ शेषः कालिय एव च

ವಾಸುಕಿ ಮತ್ತು ತಕ್ಷಕ, ಪುಂಡರೀಕ ಮತ್ತು ಕೃಶೋದರ; ಕಂಬಲ ಮತ್ತು ಅಶ್ವತರ ಎಂಬ ನಾಗರು; ಹಾಗೆಯೇ ಶೇಷ ಮತ್ತು ಕಾಲಿಯವೂ.

Verse 34

ते प्रणम्य वचः प्रोचुः प्रोच्चैर्देवं पितामहम् । तवादेशाद्वयं प्राप्ता यज्ञेऽत्र प्रपितामह

ಅವರು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ದೇವಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ಉಚ್ಚಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದರು—‘ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ಈ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ, ಓ ಪ್ರಪಿತಾಮಹ.’

Verse 35

साहाय्यार्थं तदादेशो दीयतां प्रपितामह । येन कुर्मो वयं शीघ्रं नागराज्ये ह्यधिष्ठिताः

ಸಹಾಯಾರ್ಥವಾಗಿ ಆ ಆದೇಶವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು, ಹೇ ಪ್ರಪಿತಾಮಹ; ಅದರಿಂದ ನಾವು ನಾಗರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಧಿಷ್ಠಿತರಾಗಿ ಶೀಘ್ರ ನಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬಲ್ಲೆವು.

Verse 36

ब्रह्मोवाच साहाय्यमेतदस्माकं भवदीयं महोरगाः । गत्वानेन समं शीघ्रं नागराजेन तिष्ठत

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹೋರಗಗಳೇ, ನಿಮ್ಮ ಈ ಸಹಾಯ ನಮ್ಮಿಗಾಗಿ. ಇವನೊಂದಿಗೆ ಶೀಘ್ರ ಹೋಗಿ ನಾಗರಾಜನೊಂದಿಗೆ (ರಕ್ಷಣಾರ್ಥ) ನಿಂತಿರಿರಿ.

Verse 37

नागतीर्थे ततः स्थेयं सर्वैस्तत्र समास्थितैः

ಆಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡಿರುವ ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ನಾಗತೀರ್ಥದಲ್ಲೇ ಯಥಾಸ್ಥಾನವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿರಬೇಕು.

Verse 38

यः कश्चिन्मम यज्ञेऽत्र दुष्टभावं समाश्रितः । समागच्छति विघ्नाय रक्षणीयः स सत्वरम्

ಯಾರು ಯಾರೇ ದುಷ್ಟಭಾವವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ವಿಘ್ನ ಮಾಡಲು ಬರುತ್ತಾರೋ, ಅವನನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ತಡೆದು ರಕ್ಷಿಸಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಬೇಕು.

Verse 39

राक्षसो वा पिशाचो वा भूतो वा मानुषोऽपि वा । एतत्कृत्यतमं नागा मम यज्ञस्य रक्षणम्

ರಾಕ್ಷಸನಾಗಲಿ, ಪಿಶಾಚನಾಗಲಿ, ಭೂತನಾಗಲಿ, ಮಾನವನಾಗಲಿ—ಹೇ ನಾಗಗಳೇ, ನನ್ನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದೇ ನಿಮ್ಮ ಪರಮ ಕರ್ತವ್ಯ.

Verse 40

तथा यूयमपि प्राप्ते मासि भाद्रपदे तथा । पंचम्यां कृष्णपक्षस्य तत्र पूजामवाप्स्यथ

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಭಾದ್ರಪದ ಮಾಸವು ಬಂದಾಗ, ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದ ಪಂಚಮಿ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ, ನೀವೂ ಅಲ್ಲಿ ಪೂಜಾ-ಸತ್ಕಾರವನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ।

Verse 41

सूत उवाच । बाढमित्येव ते प्रोच्य प्रणिपत्य पितामहम् । सनातनसुतोपेता नागतीर्थं समाश्रिताः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು— ‘ಬಾಢಮ್’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವರು ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ)ನಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮಮಾಡಿ, ಸನಾತನನ ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ನಾಗತೀರ್ಥವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು।

Verse 42

ततःप्रभृति तत्तीर्थं नागतीर्थ मिति स्मृतम् । कामप्रदं च भक्तानां नराणां स्नानकारिणाम्

ಆ ಕಾಲದಿಂದ ಆ ತೀರ್ಥವು ‘ನಾಗತೀರ್ಥ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು; ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ನೀಡುವದಾಯಿತು।

Verse 43

यस्तत्र कुरुते स्नानं सकृद्भक्त्या समन्वितः । नान्वयेऽपि भयं तस्य जाय ते सर्पसंभवम्

ಯಾರು ಅಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಸ್ನಾನಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನಿಗೆ ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಭಯ—ವಂಶದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ—ಎಂದಿಗೂ ಹುಟ್ಟದು।

Verse 44

तत्र यच्छति मिष्टान्नं द्विजानां सज्जनैः सह । पूजयित्वा तु नागेंद्रान्सनातनपुरःसरान्

ಅಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜನರೊಂದಿಗೆ ದ್ವಿಜರಿಗೆ (ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ) ಮಿಷ್ಟಾನ್ನ ದಾನಮಾಡಬೇಕು; ನಂತರ ಸನಾತನನನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ನಾಗೇಂದ್ರರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 45

सप्तजन्मांतरं यावन्न स दौःस्थ्यमवाप्नुयात् । भूतप्रेतपिशाचानां शाकिनीनां विशेषतः । न च्छिद्रं न च रोगाश्च नाधयो न रिपोर्भयम्

ಏಳು ಜನ್ಮಾಂತರಗಳವರೆಗೆ ಅವನು ದುಃಸ್ಥಿತಿಗೆ ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭೂತ, ಪ್ರೇತ, ಪಿಶಾಚ, ಶಾಕಿನಿ ಮೊದಲಾದವರ ಪೀಡೆ ಇಲ್ಲ; ಅನಿಷ್ಟವಿಲ್ಲ, ರೋಗವಿಲ್ಲ, ಮನೋವ್ಯಥೆಯಿಲ್ಲ, ಶತ್ರುಭಯವೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 46

यश्चैतच्छृणुयाद्भक्त्या वाच्यमानं द्विजोत्तमाः । सोऽपि संवत्सरं यावत्पन्नगैर्न च पीड्यते

ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ! ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇದು ಪಠಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಯಾರು ಕೇಳುತ್ತಾರೋ, ಅವನೂ ಒಂದು ವರ್ಷವರೆಗೆ ಪನ್ನಗಗಳಿಂದ (ಸರ್ಪಗಳಿಂದ) ಪೀಡಿತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 47

सर्पदष्टस्य यस्यैतत्पुरतः पठ्यते भृशम् । नागतीर्थस्य माहात्म्यं काल दष्टोऽपि जीवति

ಸರ್ಪದಷ್ಟನಾದವನ ಮುಂದೆ ನಾಗತೀರ್ಥದ ಈ ಮಹಾಮಾಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಜೋರಾಗಿ ಪಠಿಸಿದರೆ, ಅವನು—ಮರಣಾಘಾತಕ್ಕೊಳಗಾದರೂ ಸಹ—ಜೀವಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 48

पुस्तके लिखितं चैतन्नागतीर्थसमुद्भवम् । माहात्म्यं तिष्ठते यत्र न सर्पस्तत्र तिष्ठति

ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಲಿಖಿತವಾದ ಈ ನಾಗತೀರ್ಥ-ಸಮುದ್ಭವ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವು ಎಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೋ, ಅಲ್ಲಿ ಸರ್ಪವು ನೆಲೆಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 183

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये नागतीर्थोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनाम त्र्यशीत्युत्तरशततमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಾಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿ-ಸಾಹಸ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಷಷ್ಠ ನಾಗರಖಂಡದಲ್ಲಿ, ಹಾಟಕೇಶ್ವರ-ಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ನಾಗತೀರ್ಥೋತ್ಪತ್ತಿ-ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯ-ವರ್ಣನ’ ಎಂಬ ನಾಮದ ನೂರ ಎಂಭತ್ತಮೂರುನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು.