Adhyaya 7

Verse 1

। लोमश उवाच । तदा च ते सुराः सर्व ऋषयोपि भयान्विताः । ईडिरे लिंगमैशं च ब्रह्माद्या ज्ञानविह्वलाः

ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದನು—ಆಗ ಆ ಎಲ್ಲ ದೇವರೂ ಋಷಿಗಳೂ ಭಯದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲರಾಗಿ, ಪರಮೇಶ್ವರಸ್ವರೂಪ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಗಳೂ ಜ್ಞಾನವಿಹ್ವಲರಾಗಿ ಅದನ್ನೇ ವಂದಿಸಿದರು।

Verse 2

ब्रह्मोवाच । त्वं लिंगरूपी तु महाप्रभावो वेदांतवेद्योसि महात्मरूपि । येनैव सर्वे जगदात्ममूलं कृतं सदानंदपरेण नित्यम्

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ನೀನು ಲಿಂಗಸ್ವರೂಪ, ಮಹಾಪ್ರಭಾವಿ, ವೇದಾಂತದಿಂದ ತಿಳಿಯಲ್ಪಡುವವನು, ಮಹಾತ್ಮಸ್ವರೂಪನು. ಸದಾನಂದಪರಾಯಣನಾಗಿ ನಿತ್ಯನಾದ ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಪರಮಾತ್ಮಮೂಲವಾದ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಯಿತು।

Verse 3

त्वं साक्षी सर्वलोकानां हर्ता त्वं च विचक्षणः । रक्षणोसि महादेव भैरवोसि जगत्पते

ನೀನು ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳ ಸಾಕ್ಷಿ; ನೀನೇ ಸಂಹಾರಕ, ವಿವೇಕಿ. ಮಹಾದೇವಾ, ನೀನು ರಕ್ಷಕ; ಜಗತ್ಪತೇ, ನೀನೇ ಭೈರವನು।

Verse 4

त्वया लिंगस्वरूपेण व्याप्तमेतज्जगत्त्रयम् । क्षुद्राश्चैव वयं नाथ मायामोहितचेतसः

ನಾಥಾ, ನಿನ್ನ ಲಿಂಗಸ್ವರೂಪದಿಂದ ಈ ತ್ರಿಲೋಕವೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ; ಆದರೆ ನಾವು ಕ್ಷುದ್ರರು, ನಮ್ಮ ಚಿತ್ತ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮೋಹಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 5

अहं सुराऽसुराः सर्वे यक्षगंधर्वराक्षसाः । पन्नगाश्च पिशाचाश्च तथा विद्याधरा ह्यमी

ನಾನು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ದೇವಾಸುರರು, ಯಕ್ಷರು, ಗಂಧರ್ವರು, ರಾಕ್ಷಸರು; ನಾಗರು, ಪಿಶಾಚರು, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ವಿದ್ಯಾಧರರೂ—ಎಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದೇವೆ।

Verse 6

त्वंहि विश्वसृजां स्रष्टा त्वं हि देवो जगत्पतिः । कर्ता त्वं भुवनस्यास्य त्वं हर्ता पुरुषः परः

ನೀನೇ ವಿಶ್ವಸೃಜಕರಿಗೂ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ; ನೀನೇ ದೇವ, ಜಗತ್ಪತಿ. ಈ ಸಮಸ್ತ ಭುವನದ ಕರ್ತ ನೀನೇ, ಸಂಹಾರಕನೂ ನೀನೇ—ನೀನೇ ಪರಮಪುರುಷ.

Verse 7

त्राह्यस्माकं महादेव देवदेव नमोऽस्तु ते । एवं स्तुतो हि वै धात्रा लिंगरूपी महेश्वरः

ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ಹೇ ದೇವದೇವ! ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು; ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಧಾತೃ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಯಿಂದ ಲಿಂಗರೂಪಿ ಮಹೇಶ್ವರನು ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 8

ऋषयः स्तोतुकामास्ते महेश्वरमकल्मषम् । अस्तुवन्गीर्भिरग्र्याभिः श्रुतिगीताभिरादृताः

ಆ ಋಷಿಗಳು ಸ್ತುತಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ, ಕಲ್ಮಷರಹಿತ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಚನಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು—ಶ್ರುತಿಗೀತಿಯಂತೆ ಆದರದಿಂದ.

Verse 9

ऋषय ऊचुः । अज्ञानिनो वयं कामान्न विंदामोऽस्य संस्थितिम् । त्वं ह्यात्मा परमात्मा च प्रकृतिस्त्वं विभाविनी

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ನಾವು ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು; ಕಾಮನೆಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಇದರ ನಿಜ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ನೀನೇ ಆತ್ಮ, ನೀನೇ ಪರಮಾತ್ಮ; ನೀನೇ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಪ್ರಕೃತಿ-ಶಕ್ತಿ.

Verse 10

त्वमेव माता च पिता त्वमेव त्वमेव बंधुश्च सखा त्वमे । त्वमीश्वरो वेदविदेकरूपो महानुभावैः परिचिंत्यमानः

ನೀನೇ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ತಂದೆ; ನೀನೇ ಬಂಧು ಮತ್ತು ಸಖ. ನೀನೇ ಈಶ್ವರ—ವೇದದಿಂದ ತಿಳಿಯಲ್ಪಡುವ ಏಕರೂಪ—ಮಹಾನುಭಾವರಿಂದ ನಿರಂತರ ಚಿಂತಿಸಲ್ಪಡುವವನು.

Verse 11

त्वमात्मा सर्वभूतानामेको ज्योतिरिवैधसाम् । सर्वं भवति यस्मात्त्वत्तस्मात्सर्वोऽसि नित्यदा

ನೀನೇ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಆತ್ಮನು—ಏಕನು; ಅನೇಕ ಇಂಧನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಜ್ಯೋತಿಯಂತೆ. ಎಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಉಂಟಾಗುವುದರಿಂದ, ನೀನು ನಿತ್ಯವೂ ಸರ್ವರೂಪನಾಗಿ ಸರ್ವತ್ರ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತೀ.

Verse 12

यस्माच्च संभवत्येतत्तस्माच्छंभुरिति प्रभुः

ಯಾರಿಂದ ಈ ಜಗತ್ತು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೋ, ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಭು ‘ಶಂಭು’ ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 13

त्वत्पादपंकजं प्राप्ता वयं सर्वे सुरादयः । ऋषयो देवगंधर्वा विद्याधरमहोरगाः

ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ—ಸುರಾದಿಗಳು—ನಿನ್ನ ಪಾದಪಂಕಜವನ್ನು ಶರಣಾಗಿದ್ದೇವೆ; ಋಷಿಗಳು, ದಿವ್ಯ ಗಂಧರ್ವರು, ವಿದ್ಯಾಧರರು ಹಾಗೂ ಮಹೋರಗರು (ಮಹಾನಾಗರು) ಸಹ.

Verse 14

तस्माच्च कृपया शंभो पाह्यस्माञ्जगतः पते

ಆದ್ದರಿಂದ ಹೇ ಶಂಭೋ, ಕೃಪೆಯಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು, ಹೇ ಜಗತ್ಪತೇ.

Verse 15

महादेव उवाच । श्रृणुध्वं तु वचो मेऽद्य क्रियतां च त्वरान्वितैः । विष्णुं सर्वे प्रार्थयंतु त्वरितेन तपोधनाः

ಮಹಾದೇವನು ಹೇಳಿದರು—ಇಂದು ನನ್ನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ; ತ್ವರೆಯಿಂದ ಕಾರ್ಯಮಾಡಿರಿ. ಹೇ ತಪೋಧನರೇ, ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ತಕ್ಷಣ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿರಿ.

Verse 16

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा शंकरस्य महात्मनः । विष्णुं सर्वे नमस्कृत्य ईडिरे च तदा सुराः

ಮಹಾತ್ಮ ಶಂಕರನ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ನಂತರ ಸ್ತುತಿಸಿದರು।

Verse 17

देव ऊचुः । विद्याधराः सुरगणा ऋषयश्च सर्वे त्रातास्त्वयाद्य सकलाजगदेकबंधो । तद्वत्कृपाकरजनान्परिपालयाद्य त्रैलोक्यनाथ जगदीश जगन्निवास

ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತಿನ ಏಕೈಕ ಬಂಧುವೇ! ವಿದ್ಯಾಧರರು, ದೇವಗಣಗಳು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಋಷಿಗಳು ಇಂದು ನಿನ್ನಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಹಾಗೆಯೇ, ಹೇ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯನಾಥ, ಜಗದೀಶ, ಜಗನ್ನಿವಾಸ! ಕರುಣಾಶೀಲ ಸಜ್ಜನರನ್ನು ಈಗ ಪರಿಪಾಲಿಸು।

Verse 18

प्रहस्य भगवन्विष्णुरुवाचेदं वचस्तदा । दैत्यैः प्रपीडिता यूयं रक्षिताश्च पुरा मया

ಆಗ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದರು—ನೀವು ದೈತ್ಯರಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿದ್ದಿರಿ; ಹಿಂದೆಯೂ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದೇನೆ।

Verse 19

अद्यैव भयमुत्पन्नं लिंगादस्माच्चिरंतनम् । न शक्यते मया त्रातुमस्माल्लिंगभयात्सुराः

ಇಂದೇ ಈ ಲಿಂಗದಿಂದ ಪುರಾತನ ಭಯ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆ. ಈ ಲಿಂಗಭಯದಿಂದ ದೇವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ನನಗೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ।

Verse 20

अच्युतेनैवमुक्तास्ते देवा श्चिंतान्विताभवन् । तदा नभोगता वाणी उवाचाश्वास्य वै सुरान्

ಅಚ್ಯುತನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ದೇವರುಗಳು ಚಿಂತೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದರು. ಆಗ ಆಕಾಶವಾಣಿ ದೇವರನ್ನು ಧೈರ್ಯಪಡಿಸಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿತು।

Verse 21

एतल्लिंगं संवृणुष्व पूजनाय जनार्दन । पिंडिभूत्वा महाबाहो रक्षस्व सचराचरम् । तथेति मत्वा बगवान्वीरभद्रोऽभ्यपूजयत्

ಹೇ ಜನಾರ್ದನ! ಪೂಜಾರ್ಥವಾಗಿ ಈ ಲಿಂಗವನ್ನು ಆವರಿಸು. ಹೇ ಮಹಾಬಾಹೋ! ಪಿಂಡೀ-ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಚರಾಚರ ಸಮಸ್ತವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ಭಗವಾನ್ ವೀರಭದ್ರನು ಯಥಾವಿಧಿ ಪೂಜಿಸಿದನು.

Verse 22

ब्रह्मादिभः सुरगणैः सहितैस्तदानीं संपूजितः शिवविधानरतो महात्मा । स्रवीरभद्रः शशिशेखरोऽसौ शिवप्रियो रुद्रसमस्त्रिलोक्याम्

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ಶಿವವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ರತನಾದ ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು. ಚಂದ್ರಶೇಖರನೂ ಶಿವಪ್ರಿಯನೂ ಆದ ಆ ವೀರಭದ್ರನು ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ರುದ್ರಸಮಾನನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 23

लिंगस्यार्चनयुक्तोऽसौ वीरभद्रोऽभवत्तदा । तद्रूपस्यैव लिंगस्य येन सर्वमिदं जगत्

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೀರಭದ್ರನು ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡಗಿದನು—ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಆ ಲಿಂಗಸ್ವರೂಪವನ್ನೇ ಪೂಜಿಸಿದನು.

Verse 24

उद्भाति स्थितिमाप्नोति तथा विलयमेति च । तल्लिंगं लिंगमित्याहुर्लयनात्तत्त्ववित्तमाः

ಆ ಲಿಂಗವು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ, ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಲಯಕ್ಕೂ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ತತ್ತ್ವವಿದ್ವಾಂಸರು ಅದನ್ನು ‘ಲಿಂಗ’ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಲಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತನ್ನೊಳಗೆ ಲೀನಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ.

Verse 25

ब्रह्माण्डागोलकैर्व्याप्तं तथा रुद्राक्षभूषितम् । तथा लिंगं महज्जातं सर्वेषां दुरतिक्रमम्

ಆ ಲಿಂಗವು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಗೋಳಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಪ್ತವಾಗಿದ್ದು, ರುದ್ರಾಕ್ಷಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಆ ಲಿಂಗವು ಮಹತ್ತಾಗಿ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿತು—ಎಲ್ಲರಿಗೂ ದುರತಿಕ್ರಮ್ಯ.

Verse 26

तदा सर्वेऽथ विबुधा ऋषो वै महाप्रभाः । तुष्टुवुश्च महालिंगं वेदावादैः पृथक्पृथक्

ಆಗ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳೂ ಮಹಾಪ್ರಭಾವಂತ ಋಷಿಗಳೂ, ವೇದವಾಕ್ಯಗಳಿಂದ, ತಮತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು।

Verse 27

अणोरणीयांस्त्वं देव तथा त्वं महतो महान् । तस्मात्त्वया विधातव्यं सर्वैषां लिंगपूजनम्

ಓ ದೇವಾ! ನೀನು ಅಣುವಿಗಿಂತಲೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಮಹತ್ತಿಗಿಂತಲೂ ಮಹಾನ್; ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಲಿಂಗಪೂಜೆಯನ್ನು ನೀನೇ ವಿಧಿಸಬೇಕು।

Verse 28

तदानीमेव सर्वेण लिंगं च बहुशः कृतम् । सत्ये ब्रह्मेश्वरं लिंगं वैकुण्ठे च सदाशिवः

ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ (ಸತ್ಯಲೋಕ/ಸತ್ಯಯುಗದಲ್ಲಿ) ಲಿಂಗವು ಬ್ರಹ್ಮೇಶ್ವರ, ವೈಕುಂಠದಲ್ಲಿ (ಅದು) ಸದಾಶಿವ (ರೂಪ) ಆಗಿತ್ತು।

Verse 29

अमरावत्यां सुप्रतिष्ठममरेश्वरसंज्ञकम् । वरुणेश्वरं च वारुण्यां याम्यां कालेश्वरं प्रभुम्

ಅಮರಾವತಿಯಲ್ಲಿ ‘ಅಮರೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸುಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ (ಲಿಂಗ) ಇದೆ; ವರುಣದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ವರುಣೇಶ್ವರ, ಯಮದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ (ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ) ಪ್ರಭು ಕಾಲೇಶ್ವರ।

Verse 30

नैरृतेश्वरं च नैरृत्यां वायव्यां पावनेश्वरम् । केदारं मृत्युलोके च तथैव अमरेस्वरम्

ನೈಋತ (ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ನೈಋತೇಶ್ವರ, ವಾಯವ್ಯ (ಉತ್ತರ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಪಾವನೇಶ್ವರ; ಮತ್ತು ಮೃತ್ಯುಲೋಕದಲ್ಲಿ (ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ) ಕೇದಾರ ಹಾಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಅಮರೇಶ್ವರ ಇವೆ।

Verse 31

ओंकारं नर्मदायां च महाकालं तथैव च । काश्यां विश्वेश्वरं देवं प्रयागे ललितेश्वरम्

ನರ್ಮದಾ ತೀರದಲ್ಲಿ ಓಂಕಾರೇಶ್ವರನು, ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಾಕಾಲನು. ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ದೇವ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನು, ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ಲಲಿತೇಶ್ವರನು.

Verse 32

त्रियम्बकं ब्रह्मगिरौ कलौ भद्रेश्वरं तथा । द्राक्षारामेश्वरं लिंगं गंगासागरसंगमे

ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ತ್ರ್ಯಂಬಕನು, ಕೋಲದಲ್ಲಿ ಭದ್ರೇಶ್ವರನು. ಗಂಗಾ-ಸಾಗರ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ದ್ರಾಕ್ಷಾರಾಮೇಶ್ವರ ಲಿಂಗವಿದೆ.

Verse 33

सौराष्ट्रे च तथा लिंगं सोमेश्वरमिति स्मृतम् । तथा सर्वेश्वरं विन्ध्ये श्रीशैले शिखरेश्वरम् । कान्त्यामल्लालनाथं च सिंहनाथं च सिंगले

ಸೌರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗವು ‘ಸೋಮೇಶ್ವರ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ವಿಂಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಸರ್ವೇಶ್ವರ’, ಶ್ರೀಶೈಲದಲ್ಲಿ ‘ಶಿಖರೇಶ್ವರ’. ಕಾಂತ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ‘ಮಲ್ಲಾಲನಾಥ’, ಸಿಂಗಲದಲ್ಲಿ ‘ಸಿಂಹನಾಥ’.

Verse 34

विरूपाक्षं तथा लिंगं कोटिशङ्करमेव च । त्रिपुरान्तकं भीमेशममरेश्वरमेव च

ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ಲಿಂಗವೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಕೋಟಿಶಂಕರವೂ; ತ್ರಿಪುರಾಂತಕ, ಭೀಮೇಶ ಮತ್ತು ಅಮರೇಶ್ವರರೂ (ಇದ್ದಾರೆ).

Verse 35

भोगेश्वरं च पाताले हाटकेश्वरमेव च । एवमादीन्यनेकानि लिंगानि भुवनत्रये । स्थापितानि तदा देवैर्विश्वोपकृतिहेतवे

ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ ಭೋಗೇಶ್ವರನು, ಹಾಗೆಯೇ ಹಾಟಕೇಶ್ವರನೂ ಇದ್ದಾನೆ. ಈ ರೀತಿ ಅನೇಕ ಲಿಂಗಗಳು ತ್ರಿಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಂದ ವಿಶ್ವಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.

Verse 36

लिंगेशैश्च तथा सर्वैः पूर्णमासीज्जगत्त्रयम् । तथा च वीरभद्रांशाः पूजार्थममरैः कृताः

ಆ ಸಮಸ್ತ ಲಿಂಗೇಶ್ವರರಿಂದ ತ್ರಿಲೋಕವೂ ಪಾವಿತ್ರ್ಯದಿಂದ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಯಿತು. ಹಾಗೆಯೇ ಪೂಜಾರ್ಥವಾಗಿ ಅಮರರು ವೀರಭದ್ರನ ಅಂಶಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.

Verse 37

तत्र विंशतिसंस्कारास्तेषामष्टाधिकाभवन् । कथिताः शंकरेणैव लिंगस्याचनसूचकाः

ಅಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವು; ಅವುಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಎಂಟು ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟಾದವು. ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯ ಯಥಾವಿಧಿ ಸೂಚಕಗಳಾಗಿ ಅವನ್ನು ಸ್ವಯಂ ಶಂಕರನೇ ಬೋಧಿಸಿದನು.

Verse 38

संति रुद्रेण कथिताः शिवधर्मा सनातनाः । वीरभद्रो यथा रुद्रस्तथान्ये गुरवः स्मृताः

ರುದ್ರನು ಬೋಧಿಸಿದ ಸನಾತನ ಶಿವಧರ್ಮಗಳು ಇವೆ. ವೀರಭದ್ರನು ರುದ್ರಸ್ವರೂಪನಾದಂತೆ, ಇತರ ಗುರುಗಳನ್ನೂ ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 39

गुरोर्जाताश्च गुरवो विख्याता भुवनत्रये । लिंगस्य महिमान तु नन्दी जानाति तत्त्वतः

ಆದಿ ಗುರುನಿಂದ ಗುರುಪರಂಪರೆ ಉದ್ಭವಿಸಿ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು; ಆದರೆ ಶಿವಲಿಂಗದ ತತ್ತ್ವಮಯ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ನಂದಿಯೇ ನಿಜವಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ.

Verse 40

तथा स्कन्दो हि भगवान्न्ये ते नामधारकाः । यथोक्ताः शिवधरमा हि नन्दिना परिकीर्त्तिताः

ಹಾಗೆಯೇ ಭಗವಾನ್ ಸ್ಕಂದನೇ ನಿಜಸ್ವರೂಪ; ಇತರರು ಕೇವಲ ನಾಮಧಾರಕರು. ಯಥೋಕ್ತ ಶಿವಧರ್ಮಗಳನ್ನು ನಂದಿಯೇ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 41

शैलादेन महाभागा विचित्रा लिंगधारकाः । शवस्योपरि लिंगं च ध्रियते च पुरातनैः

ಓ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರೇ! ಶೈಲಾದನು ವಿಚಿತ್ರ ಲಿಂಗಧಾರಕರನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು; ಪ್ರಾಚೀನರ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಶವದ ಮೇಲೆಯೂ ಲಿಂಗವನ್ನು ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 42

लिंगेन सह पञ्चत्वं लिंगेन सह जीवितम् । एते धर्माः सुप्रतिष्ठाः शैलादेन प्रतिष्ठिताः

ಲಿಂಗದೊಂದಿಗೆ ಪಂಚತ್ವ (ಮರಣ), ಲಿಂಗದೊಂದಿಗೆ ಜೀವಿತವೂ; ಈ ಸುಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಶೈಲಾದನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು.

Verse 43

धर्मः पाशुपतः श्रेष्ठः स्कन्देन प्रतिपालितः

ಪಾಶುಪತ ಧರ್ಮವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಅದನ್ನು ಸ್ಕಂದನು ಪಾಲಿಸಿ ರಕ್ಷಿಸಿದನು.

Verse 44

शुद्धा पञ्चाक्षरी विद्या प्रासादी तदनन्तरम् । षडक्षरी तथा विद्या प्रासादस्य च दीपिका

ನಂತರ ಶುದ್ಧ ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ವಿದ್ಯೆ ಬಂದಿತು, ಅದು ಪ್ರಾಸಾದದಂತೆ ಅನುಗ್ರಹ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಷಡಕ್ಷರಿ ವಿದ್ಯೆ—ಆ ಪ್ರಾಸಾದರೂಪ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ದೀಪಿಕೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 45

स्कन्दात्तत्समनुप्राप्तमगस्त्येन महात्मना । पश्चादाचार्यभेदेन ह्यागमा बहवोऽभवन्

ಆ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಮಹಾತ್ಮ ಅಗಸ್ತ್ಯನು ಸ್ಕಂದನಿಂದ ಪಡೆದನು; ನಂತರ ಆಚಾರ್ಯಭೇದದಿಂದ ಅನೇಕ ಆಗಮಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಿದವು.

Verse 46

किं तु वै बहुनोक्तेन श्वि इत्यक्षरद्वयम् । उच्चारयंति स नित्यं ते रुद्रा नात्र संशयः

ಬಹು ಮಾತುಗಳೇಕೆ? ನಿತ್ಯ ‘ಶ್ವಿ’ ಎಂಬ ಎರಡು ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವವರು ರುದ್ರರೇ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 47

सतां मार्गं पुरस्कृत्य ये सर्वे ते पुरांतकाः । वीरा माहेश्वराज्ञेयाः पापक्षयकरा नृणाम्

ಸಜ್ಜನರ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮುಂಚಿಟ್ಟು ನಡೆಯುವವರು ಎಲ್ಲರೂ ‘ಪುರಾಂತಕರು’; ಅವರು ಮಾಹೇಶ್ವರ ವೀರರೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು, ಮಾನವರ ಪಾಪಕ್ಷಯಕರರು।

Verse 48

प्रसंगेनानुपंक्षेण श्रद्वया च यदृच्छया । शिवभक्तिं प्रकुर्वन्ति ये वै ते यांति सद्गतिम्

ಸಂಗತಿಯಿಂದಾಗಲಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ಅವಕಾಶದಿಂದಾಗಲಿ, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದಾಗಲಿ, ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಾಗಲಿ—ಶಿವಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಮಾಡುವವರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸದ್ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 49

श्रृणुध्वं कथयामीह इतिहासं पुरातनम् । कृतं शिवालयं यच्च पतंग्या मार्जनं पुरा

ಕೇಳಿರಿ, ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪುರಾತನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಹಕ್ಕಿ ಶಿವಾಲಯವನ್ನು ಮಾರ್ಜನ (ಸ್ವಚ್ಛತೆ) ಮಾಡಿದ ಕಥೆ।

Verse 50

आगता भक्षणार्थं हि नैवेद्यं केन चार्पितम् । मार्जनं रजस्तस्याः पक्षाभ्यामभवत्पुरा

ಅವಳು ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬಂದಳು; ಅಲ್ಲಿ ಯಾರೋ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದರು. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಮಾರ್ಜಿತವಾಯಿತು।

Verse 51

तेन कर्मविपाकेन उत्तमं स्वर्गमागता । भुक्त्वा स्वर्गसुखं चोग्रं पुनः संसारमागता

ಆ ಕರ್ಮವಿಪಾಕದಿಂದ ಅವಳು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದಳು. ತೀವ್ರ ಸ್ವರ್ಗಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದಳು.

Verse 52

काशिराजसुता जाता सुन्दरीनाम विश्रुता । पूर्वाभ्यासाच्च कल्याणी बभूव परमा सती

ಅವಳು ಕಾಶೀರಾಜನ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ ಜನಿಸಿ ‘ಸುಂದರಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದಳು. ಪೂರ್ವಾಭ್ಯಾಸದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆ ಕಲ್ಯಾಣಿ ಪರಮ ಸತಿಯಾದಳು.

Verse 53

उषस्युषसि तन्वंगी शिवद्वाररता सदा । संमार्जनं च कुरुते भक्त्या परमया युता

ಪ್ರತಿದಿನ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆ ಸೊಗಸಾದ ಅಂಗಗಳ ಕನ್ಯೆ, ಸದಾ ಶಿವದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ರತಳಾಗಿ, ಪರಮಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾಗಿ ಒರೆಸಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 54

स्वयमेव तदा देवी सुन्दरी राजकन्यका । तथाभूतां च तां दृष्ट्वा ऋषिरुद्दालकोऽब्रवीत्

ಆಗ ರಾಜಕನ್ಯೆಯಾದ ದೇವಿ ಸುಂದರಿಯೇ ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ಸ್ವತಃ ಮಾಡಿದಳು. ಅವಳನ್ನು ಹಾಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರತಳಾಗಿ ನೋಡಿ ಋಷಿ ಉದ್ದಾಲಕನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 55

सुकुमारी सती बाले स्वयमेव कथं शुभे । संमार्जनं च कुरुषे कन्यके त्वं शुचिस्मिते

“ಓ ಸೂಕುಮಾರಿ, ಸತಿ ಬಾಲೆ, ಓ ಶುಭೆ! ನೀನು ಸ್ವತಃ ಹೇಗೆ ಒರೆಸಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುತ್ತೀಯೆ, ಓ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆ ಕನ್ಯಕೆ?”

Verse 56

दासी दास्यश्च बहवः संति देवि तवाग्रतः । तवाज्ञया करिष्यंति सर्वं संमार्जनादिकम्

ಹೇ ದೇವಿ! ನಿನ್ನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ದಾಸಿಯರೂ ಪರಿಚಾರಿಕೆಯರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಅವರು ಜಾಡುಮಾಡುವುದು ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವರು.

Verse 57

ऋषेस्तद्वचनं श्रुत्वा प्रहस्येदमुवाच ह

ಋಷಿಯ ಆ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವಳು ನಗೆಮಾಡಿ, ನಂತರ ಹೀಗೆಂದಳು.

Verse 58

शिवसेवां प्रकुर्वाणाः शिवभक्तिपुरस्कृताः । ये नराश्चैव नार्य्यश्च शिवलोकं व्रजंति वै

ಶಿವಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಮುಂಚಿಟ್ಟು ಶಿವಸೇವೆ ಮಾಡುವ ಪುರುಷರೂ ಸ್ತ್ರೀಯರೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶಿವಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುವರು.

Verse 59

संमार्जनं च पाणिभ्यां पद्भ्यां यानं शिवालये । तस्मान्मया च क्रियते संमार्जनमतंद्रितम्

ನಾನು ಕೈಗಳಿಂದ ಜಾಡುಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಕಾಲುಗಳಿಂದ ಶಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಸ್ವತಃ ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಈ ಸಂಮಾರ್ಜನವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

Verse 60

अन्यत्किञ्चिन्न जानामि एकं संमार्जनं विना । ऋषिस्तद्वचनं श्रुत्वा मनसा च विमृश्य हि

‘ಈ ಒಂದೇ ಸಂಮಾರ್ಜನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನನಗೆ ಬೇರೆ ಏನೂ ತಿಳಿಯದು.’ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಋಷಿಯು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಿಸಿದನು.

Verse 61

अनया किं कृतं पूर्वं केयं कस्य प्रसादतः । तदा ज्ञानं च ऋषिणा तत्सर्वं ज्ञानचक्षुषा । विस्मयेन समाविष्टस्तूष्णींभूतोऽभवत्तदा

“ಇವಳು ಹಿಂದೆ ಏನು ಮಾಡಿದ್ದಾಳೆ? ಇವಳು ಯಾರು, ಯಾರ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಇದು?” ಆಗ ಋಷಿಯು ಜ್ಞಾನಚಕ್ಷುವಿನಿಂದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅರಿತುಕೊಂಡನು; ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಆವೃತನಾಗಿ ಆ ಕ್ಷಣ ಮೌನನಾದನು।

Verse 62

सविस्मयोऽभूदथ तद्विदित्वा उद्दालको ज्ञानवतां वरिष्ठः । शिवप्रभावं मनसा विचिंत्य ज्ञानात्परं बोधमवाप शांतः

ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಉದ್ದಾಲಕನು ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ತುಂಬಿದನು। ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಶಿವಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿ, ಜ್ಞಾನಾತೀತ ಬೋಧವನ್ನು ಪಡೆದು ಶಾಂತನಾದನು।