Adhyaya 21

Verse 1

अगस्त्य उवाच । कथं दुर्गेति वै नाम देव्या जातंमुमासुत । कथं च काश्यां सा सेव्या समाचक्ष्वेति मामिह

ಅಗಸ್ತ್ಯನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಉಮಾಸುತನೇ! ದೇವಿಗೆ ‘ದುರ್ಗಾ’ ಎಂಬ ನಾಮ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು? ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಹೇಗೆ ಸೇವಿಸಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು? ಇದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನನಗೆ ವಿವರಿಸು.

Verse 2

स्कंद उवाच । कथयामि महाबुद्धे यथा कलशसंभव । दुर्गा नामाभवद्देव्या यथा सेव्या च साधकैः

ಸ್ಕಂದನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹಾಬುದ್ಧಿವಂತ ಕಲಶಸಂಭವ (ಅಗಸ್ತ್ಯ)! ದೇವಿಗೆ “ದುರ್ಗಾ” ಎಂಬ ನಾಮ ಹೇಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಧಕರು ಅವಳನ್ನು ಯಾವ ವಿಧವಾಗಿ ಸೇವಿಸಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 3

दुर्गो नाम मदादैत्यो रुरु दैत्यांगजोभवत् । यश्च तप्त्वा तपस्तीव्रं पुंभ्योजेयत्वमाप्तवान्

ರುರು ದೈತ್ಯವಂಶದಲ್ಲಿ “ದುರ್ಗ” ಎಂಬ ಮಹಾದೈತ್ಯನು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನು ತೀವ್ರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ಪುರುಷರಿಂದ ಅಜೇಯತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 4

ततस्तेनाखिला लोका भूर्भुवःस्वर्मुखा अपि । स्वसात्कृता विनिर्जित्य रणे स्वभुजसारतः

ನಂತರ ಅವನು ತನ್ನ ಭುಜಬಲದ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಜಯಿಸಿ, ಭೂಃ-ಭುವಃ-ಸ್ವಃ ಸಹಿತ ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳನ್ನು ತನ್ನ ವಶಕ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು।

Verse 5

स्वयमिंद्रः स्वयं वायुः स्वयं चंद्रः स्वयं यमः । स्वयमग्निः स्वयं पाशी धनदोभूत्स्वयं बली

ಇಂದ್ರನು ಸ್ವತಃ, ವಾಯುವು ಸ್ವತಃ, ಚಂದ್ರನು ಸ್ವತಃ, ಯಮನು ಸ್ವತಃ; ಅಗ್ನಿ ಸ್ವತಃ, ಪಾಶಧಾರಿ ವರುಣನು ಸ್ವತಃ, ಧನದ ಕುಬೇರನು—ಎಲ್ಲರೂ ಅವನ ಮುಂದೆ যেন ನಿರ್ಬಲರಾದರು।

Verse 6

स्वयमीशानरुद्रार्क वसूनां पदमाददे । तत्साध्वसाद्विमुक्तानि तपांस्यति तपस्विभिः

ಅವನು ಈಶಾನ, ರುದ್ರ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ವಸುಗಳ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನೂ ಸ್ವತಃ ಕಬಳಿಸಿದನು; ಅವನ ಭಯದಿಂದ ತಪಸ್ವಿಗಳು ತಮ್ಮ ತಪಸ್ಸುಗಳನ್ನೂ ನಿಯಮಗಳನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟರು।

Verse 7

न वेदाध्ययनं चक्रुर्ब्राह्मणास्तद्भयादिताः । यज्ञवाटा विनिर्ध्वस्तास्तद्भटैरतिदुःसहैः

ಅವನ ಭಯದಿಂದ ಆವರಿತರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವೇದಾಧ್ಯಯನವನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ; ಅತಿದುರ್ಜಯ ಅವನ ಸೈನಿಕರು ಯಜ್ಞವಾಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಿದರು।

Verse 8

विध्वस्ता बहुशः साध्व्यस्तैरमार्गकृतास्पदैः । प्रसभं च परस्वानि अपहृत्य दुरासदाः

ಅಧರ್ಮವನ್ನೇ ಆಶ್ರಯವನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ಆ ದುಷ್ಟರು ಅನೇಕ ಸಾಧ್ವಿ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಮರುಮರು ಅವಮಾನಿಸಿದರು; ದುರ್ಜಯರಾಗಿ ಪರಧನವನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸಿದರು।

Verse 9

अभोक्षिषुर्दुराचाराः क्रूरकर्मपरिग्रहाः । नद्यो विमार्गगा आसञ्ज्वलंति न तथाग्नयः

ದುರಾಚಾರಿಗಳು, ಕ್ರೂರಕರ್ಮಾಸಕ್ತರು ಅರಾಜಕತೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದರು; ನದಿಗಳು ಮಾರ್ಗಭ್ರಷ್ಟವಾಗಿ ಹರಿದವು, ಅಗ್ನಿಗಳು ಕೂಡ ಯಥಾವಿಧಿ ಜ್ವಲಿಸಲಿಲ್ಲ।

Verse 10

ज्योतींषि न प्रदीप्यंति तद्भयाकुलितान्यहो । दिग्वधूवसनन्यासन्विच्छायानि समंततः

ಅಯ್ಯೋ! ಅವನ ಭಯದಿಂದ ಕಳವಳಗೊಂಡು ಜ್ಯೋತಿಗಳೂ ಪ್ರಕಾಶಿಸಲಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ದಿಕ್ಕುಗಳು ದಿಗ್ವಧೂಗಳು ವಸ್ತ್ರತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದಂತೆ ಕಾಂತಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡವು।

Verse 11

धर्मक्रियाविलुप्ताश्च प्रवृत्ताः सुकृतेतराः । त एव जलदीभूय ववृषुर्निज लीलया

ಧರ್ಮಕ್ರಿಯೆಗಳು ಲೋಪವಾದವು; ಜನರು ಪುಣ್ಯವಿರೋಧಿ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು; ಅವರೇ ತಮ್ಮ ಲೀಲೆಯಿಂದ ಮೋಡಗಳಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡು ಮಳೆ ಸುರಿಸಿದರು।

Verse 12

सस्यानि तद्भयात्सूते त्वनुप्तापि वसुंधरा । सदैव फलिनो जातास्तरवोप्यवकेशिनः

ಅವನ ಭಯದಿಂದ, ಹೇ ಸೂತನೇ! ಬಿತ್ತದೆ ಇದ್ದರೂ ಭೂಮಿ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ಪನ್ನಮಾಡುತ್ತದೆ; ಎಲೆಗಳಿಲ್ಲದ ಮರಗಳೂ ಸದಾ ಫಲಭರಿತವಾಗುತ್ತವೆ।

Verse 13

बंदीकृताः सुरर्षीणां पत्न्यस्तेनातिदर्पिणा । दिवौकसः कृतास्तेन समस्ताः काननौकसः

ಆ ಅತಿದರ್ಪಿಯು ದೇವರ್ಷಿಗಳ ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ಬಂಧಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು; ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಗವಾಸಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಅರಣ್ಯವಾಸಿಗಳಂತೆ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟನು।

Verse 14

मर्त्या अमर्त्यान्स्वगृहं प्राप्तानपि भयार्दिताः । अपि संभाषमात्रेण नार्च्चयंति विपज्जुषः

ಭಯದಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟ ಮನುಷ್ಯರು ತಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದ ಅಮರರನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಲಿಲ್ಲ; ವಿಪತ್ತಿನಿಂದ ಆವರಿತರಾದವರು ಮಾತಿನ ಅಭಿವಾದನದಿಂದಲೂ ನಮಿಸಲಿಲ್ಲ।

Verse 15

स्कंद उवाच । न कौलीन्यं न सद्वृत्तं महत्त्वाय प्रकल्पते । एकमेव पदं श्रेयः पदभ्रंशो हि लाघवम्

ಸ್ಕಂದನು ಹೇಳಿದನು—ಕೇವಲ ಕುಲೀನತೆ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಸದ್ವೃತ್ತ ಮಾತ್ರ ಮಹತ್ತ್ವವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿನ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೃಢ ಹೆಜ್ಜೆಯೇ ಮಂಗಳಕರ; ಸ್ಥಾನಭ್ರಂಶವೇ ನಿಜವಾದ ಲಾಘವ.

Verse 16

विपद्यपि हि ते धन्या न ये दैन्यप्रणोदिताः । धनैर्मलिनचित्तानामालभंतेंगणं क्वचित्

ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ದೈನ್ಯಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಲ್ಪಡದವರು ಧನ್ಯರು. ಆದರೆ ಧನದಿಂದ ಮಲಿನಚಿತ್ತರಾದವರು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಧನಬಲದಿಂದಲೇ ಆಂಗಣ—ಅಂದರೆ ನಿಲ್ಲುವ ಸ್ಥಾನ-ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ—ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 17

पंचत्वमेव हि वरं लोके लाघववर्ज्जितम् । नामरत्वमपि श्रेयो लाघवेन समन्वितम्

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹೀನತೆರಹಿತ ಮರಣವೇ ನಿಜವಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಹೀನತೆಯೊಡನೆ ಸೇರಿದ ಜೀವನಕ್ಕಿಂತ ‘ನಾಮರಹಿತ ಅಮರತ್ವ’ವೂ ಮೇಲು.

Verse 18

त एव लोके जीवंति पुण्यभाजस्त एव वै । विपद्यपि न गांभीर्यं यच्चेतोब्धिः परित्यजेत्

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿ ಜೀವಿಸುವವರು ಅವರೇ, ಪುಣ್ಯದ ಪಾಲುದಾರರೂ ಅವರೇ—ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ಸಮುದ್ರಸಮಾನ ಹೃದಯ ತನ್ನ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸದವರು.

Verse 19

कदाचित्संपदुदयः कदाचिद्विपदुद्गमः । दैवाद्द्वयमपि प्राप्य धीरो धैर्यं न हापयेत्

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂಪತ್ತಿನ ಉದಯ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಿಪತ್ತಿನ ಉದ್ಗಮ; ದೈವವಶಾತ್ ಎರಡನ್ನೂ ಪಡೆದರೂ ಧೀರನು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು.

Verse 20

उदयानुदयौ प्राज्ञैर्द्रष्टव्यौ पुष्पवंतयोः । सदैकरूपताऽत्याज्या हर्षाहर्षौ ततोऽध्रुवौ

ಹೂವಿರುವ ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಉದಯ-ಅನುದಯ ಕಾಣುವಂತೆ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಏರಿಳಿತಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು; ಸದಾ ಒಂದೇ ರೂಪವಾಗಿರಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು—ಆದ್ದರಿಂದ ಹರ್ಷ-ವಿಷಾದಗಳು ಧ್ರುವವಲ್ಲ.

Verse 21

यस्त्वापदं समासाद्य दैन्यग्रस्तो विपद्यते । तस्य लोकद्वयं नष्टं तस्माद्दैन्यं विवर्जयेत्

ಆಪತ್ತನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ದೈನ್ಯದಿಂದ ಕುಗ್ಗಿ ಕುಸಿಯುವವನಿಗೆ ಇಹ-ಪರಲೋಕ ಎರಡೂ ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ದೈನ್ಯ (ನಿರಾಶೆ) ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.

Verse 22

आपद्यपि हि ये धीरा इह लोके परत्र च । न तान्पुनः स्पृशेदापत्तद्धैर्येणावधीरिता

ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಆಪತ್ತು ಬಂದರೂ ಧೀರರು ಸಮಚಿತ್ತರಾಗಿರುವರು; ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ವಿಪತ್ತು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಧೈರ್ಯದಿಂದ ದುಃಖವು ಶಕ್ತಿಹೀನವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 23

भ्रष्टराज्याश्च विबुधा महेशं शरणं गताः । सर्वज्ञेन ततो देवीप्रेरिताऽसुरमर्दने

ರಾಜ್ಯಭ್ರಷ್ಟರಾದ ದೇವತೆಗಳು ಮಹೇಶನ ಶರಣಿಗೆ ಹೋದರು. ನಂತರ ಸರ್ವಜ್ಞನಾದ ಪ್ರಭುವಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ದೇವಿಯನ್ನು ಅಸುರಮರ್ಧನೆಗಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು।

Verse 24

माहेश्वरीं समासाद्य भवान्याज्ञां प्रहृष्टवत् । अमर्त्यायाऽभयं दत्त्वा समरायोपचक्रमे

ಮಾಹೇಶ್ವರಿಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಭವಾನಿಯ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಹರ್ಷದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಳು. ಅಮರರಿಗೆ ಅಭಯ ನೀಡಿಸಿ, ನಂತರ ಸಮರಕಾರ್ಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದಳು।

Verse 25

कालरात्रीं समाहूय कांत्या त्रैलोक्यसुंदरीम् । प्रेषयामास रुद्राणी तमाह्वातुं सुरद्रुहम्

ರುದ್ರಾಣಿಯು ಕಾಲರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕರೆಯಿತು—ಕಾಂತಿಯಿಂದ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಸುಂದರಿಯಾದ ಅವಳನ್ನು—ದೇವದ್ರೋಹಿಯಾದ ಆ ಶತ್ರುವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಲು ಕಳುಹಿಸಿತು।

Verse 26

कालरात्री समासाद्य तं दैत्यं दुष्टचेष्टितम् । उवाच दैत्याधिपते त्यज त्रैलोक्यसंपदम्

ಕಾಲರಾತ್ರಿಯು ದುಷ್ಟಚೇಷ್ಟೆಯ ಆ ದೈತ್ಯನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿದಳು—“ಹೇ ದೈತ್ಯಾಧಿಪತೇ, ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಸಂಪತ್ತನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು.”

Verse 27

त्रिलोकीं लभतामिंद्रस्त्वं तु याहि रसातलम् । प्रवर्तंतां क्रियाः सर्वा वेदोक्ता वेदवादिनाम्

ಇಂದ್ರನು ಪುನಃ ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ; ನೀನು ಮಾತ್ರ ರಸಾತಲಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ವೇದೋಕ್ತವಾದ, ವೇದಜ್ಞರು ಆಚರಿಸುವ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿರ್ವಿಘ್ನವಾಗಿ ನಡೆಯಲಿ.

Verse 28

अथ चेद्गर्वलेशोऽस्ति तदायाहि समाजये । अथवा जीविताकांक्षी तदिंद्रं शरणं व्रज

ಇನ್ನೂ ಗರ್ವದ ಲೇಶಮಾತ್ರವಾದರೂ ಇದ್ದರೆ, ಬಾ—ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎದುರುಗೊಳ್ಳೋಣ. ಇಲ್ಲವಾದರೆ, ಜೀವಿಸಬೇಕೆಂದಿದ್ದರೆ ಇಂದ್ರನ ಶರಣು ಸೇರು.

Verse 29

इति वक्तुं महादेव्या महामंगलरूपया । त्वदंतिके प्रेषिताहं मृत्युस्ते तदुपेक्षया

ಇದನ್ನು ಹೇಳಲು, ಪರಮ ಮಂಗಳಸ್ವರೂಪಿಣಿ ಮಹಾದೇವಿಯು ನನ್ನನ್ನು ನಿನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದ್ದಾಳೆ. ನೀನು ಇದನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೆ, ಆ ಉಪೇಕ್ಷೆಯಿಂದಲೇ ನಿನಗೆ ಮರಣವುಂಟು.

Verse 30

अतो यदुचितं कर्तुं तद्विधेहि महासुर । परं हितं चेच्छृणुयाज्जीवग्राहं ततो व्रज

ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಮಹಾಸುರಾ, ಯೋಗ್ಯವಾದದ್ದನ್ನೇ ಮಾಡು. ನಿನ್ನ ಪರಮ ಹಿತವನ್ನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ, ಜೀವ ರಕ್ಷಣೆಯ ಉಪಾಯವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಅದರಂತೆ ಹೊರಟುಹೋಗು.

Verse 31

इत्याकर्ण्य वचो देव्या महाकाल्याः स दैत्यराट् । प्रजज्वाल तदा क्रोधाद्गृह्यतां गृह्यतामियम्

ದೇವಿ ಮಹಾಕಾಳಿಯ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ದೈತ್ಯರಾಜನು ಕೋಪದಿಂದ ಉರಿದು, “ಇವಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಿರಿ—ಹಿಡಿಯಿರಿ!” ಎಂದು ಕೂಗಿದನು.

Verse 32

त्रैलोक्यमोहिनी ह्येषा प्राप्ता मद्भाग्यगौरवैः । त्रैलोक्यराज्यसंपत्ति वल्ल्याः फलमिदं महत्

ನಿಜವಾಗಿ ಈ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಮೋಹಿನಿ ನನ್ನ ಭಾಗ್ಯಗೌರವಬಲದಿಂದ ನನಗೆ ದೊರೆತಿದ್ದಾಳೆ. ತ್ರೈಲೋಕ್ಯರಾಜ್ಯಸಂಪತ್ತು ಎಂಬ ಸಮೃದ್ಧಿವಲ್ಲಿಯ ಮಹತ್ತಾದ ಪರಿಪಕ್ವ ಫಲ ಇದು.

Verse 33

एतदर्थं हि देवर्षि नृपा बंदी कृता मया । अनायासेन मे प्राप्ता गृहमेषा शुभोदयात्

ಹೇ ದೇವರ್ಷಿ! ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ನಾನು ರಾಜರನ್ನು ಬಂಧಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದೆ. ಈಗ ಶುಭೋದಯದಿಂದ ಅವಳು ಶ್ರಮವಿಲ್ಲದೆ ನನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾಳೆ.

Verse 34

अवश्यं यस्य योग्यं यत्तत्तस्येहोपतिष्ठते । अरण्ये वा गृहे वापि यतो भाग्यस्य गौरवात्

ಯಾರಿಗೆ ಯಾವುದು ನಿಜವಾಗಿ ಯೋಗ್ಯವೋ ಅದು ಇಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ—ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿರಲಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿರಲಿ—ಭಾಗ್ಯಗೌರವಬಲದಿಂದ.

Verse 35

अंतःपुरचरा एतां नयंत्वंतःपुरं महत् । अनया सदलं कृत्या मम राष्ट्रमलंकृतम्

ಅಂತಃಪುರದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಇವಳನ್ನು ಮಹಾ ಅಂತಃಪುರಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲಿ. ಇವಳೊಂದಿಗೆ ಅವಳ ಪರಿವಾರ ಮತ್ತು ಸೇವಾಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ನನ್ನ ರಾಜ್ಯ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 36

अहो महोदयश्चाद्य जातो मम महामते । केवलं न ममैकस्य सर्वदैत्यान्वयस्य च

ಅಹೋ ಮಹಾಮತೇ! ಇಂದು ನನಗೆ ಮಹತ್ತಾದ ಸಮೃದ್ಧಿ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ನನಗಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಸಮಸ್ತ ದೈತ್ಯವಂಶಕ್ಕೂ ಸೇರಿದೆ.

Verse 37

नृत्यंतु पितरश्चाद्य मोदंतां बांधवाः सुखम् । मृत्युः कालोंऽतको देवाः प्राप्नुवंत्वद्य मे भयम्

ಇಂದು ಪಿತೃಗಳು ನೃತ್ಯಮಾಡಲಿ; ನನ್ನ ಬಂಧುಗಳು ಸುಖದಿಂದ ಹರ್ಷಿಸಲಿ. ಮೃತ್ಯು, ಕಾಲ, ಅಂತಕ ಮತ್ತು ದೇವರೂ ಸಹ—ಇಂದು—ನನ್ನನ್ನು ಭಯಪಡಲಿ!

Verse 38

इति यावत्समायातास्तां नेतुं सौविदल्लकाः । तावत्तया कालरात्र्या प्रत्युक्तो दैत्यपुंगवः

ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ ಅವಳನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಸೌವಿದಲ್ಲಕ ಸೇವಕರು ಬಂದರು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಕಾಲರಾತ್ರಿಯು ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೆ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದಳು.

Verse 39

कालरात्र्युवाच । दैत्यराज महाप्राज्ञ नैतद्युक्तं भवादृशाम् । वयं दूत्यः परवशा राजनीतिविदुत्तम

ಕಾಲರಾತ್ರಿ ಹೇಳಿದರು—ಓ ದೈತ್ಯರಾಜ, ಓ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ! ಇದು ನಿಮ್ಮಂತಹವರಿಗೆ ಯುಕ್ತವಲ್ಲ. ನಾವು ಪರವಶ ದೂತಿಗಳು; ಓ ರಾಜನೀತಿವಿದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ!

Verse 40

अल्पोपि दूतसंबाधां न विदध्यात्कदाचन । किं पुनर्ये भवादृक्षा महांतो बलिनोऽधिपाः

ಸಾಮಾನ್ಯನಾದರೂ ದೂತನಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಹಾನಿ ಅಥವಾ ಕಿರುಕುಳ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಿರಲು ನಿಮ್ಮಂತಹ ಮಹಾನ್, ಬಲಿಷ್ಠ ಅಧಿಪತಿಗಳು ಹೇಗೆ ಮಾಡುವರು!

Verse 41

दूतीषु कोनुरागोयं महाराजाल्पिकास्विह । अनायासेन च वयमायास्यामस्तदागमात्

ಓ ಮಹಾರಾಜಾ! ಇಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪವಾದ ದೂತಿಗಳಾದ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಈ ಯಾವ ಆಸಕ್ತಿ? ಮತ್ತು ಬರುವ ಸಮಯ ಬಂದಾಗ ನಾವು ಶ್ರಮವಿಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೆ ಬರುವೆವು.

Verse 42

विजित्य समरे तां तु स्वामिनीं मम दैत्यप । मादृशीनां सहस्रणि परिभुंक्ष्व यथेच्छया

ಹೇ ದೈತ್ಯಪತಿ! ಸಮರದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಆ ಸ್ವಾಮಿನಿಯನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ನನ್ನಂತಹ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸಹಸ್ರಗಳನ್ನು ನಿನ್ನಿಚ್ಛೆಯಂತೆ ಉಪಭೋಗಿಸು.

Verse 43

अद्यैव ते महासौख्यं भावितस्याविलोकनात् । बांधवानां सुखं तेद्य भविता सह पूर्वजैः

ಇಂದೇ, ವಿಧಿಯಿಂದ ನಿಶ್ಚಿತವಾದುದನ್ನು ನೋಡುವುದರಿಂದ ನಿನಗೆ ಮಹಾಸೌಖ್ಯ ದೊರೆಯುವುದು; ಇಂದೇ, ಪೂರ್ವಜರೊಂದಿಗೆ ನಿನ್ನ ಬಂಧುಗಳ ಸುಖವೂ ನೆರವೇರುವುದು.

Verse 44

संपत्स्यंतेऽद्य ते कामाः सर्वे ये चिरचिंतिताः । अबला सा च मुग्धा च तस्यास्त्राता न कश्चन

ಇಂದೇ ನೀನು ಬಹುಕಾಲದಿಂದ ಚಿಂತಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಆಸೆಗಳು ನೆರವೇರುತ್ತವೆ. ಅವಳು ಅಬಲೆಯೂ ಮುಗ್ಧಳೂ; ಅವಳಿಗೆ ರಕ್ಷಕನಾಗಿ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 45

सर्वरूपमयी चैव तां भवान्द्रष्टुमर्हति । अहं हि दर्शयिष्यामि यत्र साऽस्ति जगत्खनिः

ಅವಳು ಸರ್ವರೂಪಮಯಿ; ನೀವು ಅವಳನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡಲು ಯೋಗ್ಯರು. ಜಗತ್ತಿನ ಖನಿ/ಮೂಲಸ್ರೋತಸ್ವರೂಪಿಣಿಯಾದ ಅವಳು ಇರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ನಾನು ತಾನೇ ತೋರಿಸುವೆ.

Verse 46

धृतायामपि चैकस्यां कस्ते कामो भविष्यति । अहं ते सन्निधिं नैव त्यक्ष्याम्यद्य दिनावधि

ಒಬ್ಬಳನ್ನಾದರೂ ನೀನು ಹಿಡಿದರೆ, ನಿನಗೆ ಇನ್ನೇನು ಕಾಮನೆ ಉಳಿಯುವುದು? ಇಂದು ದಿನಾಂತವರೆಗೆ ನಾನು ನಿನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ತ್ಯಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 47

ततो निवारयैतान्मामादित्सून्सौविदल्लकान् । इति श्रुत्वा वचस्तस्याः स कामक्रोधमोहितः

ಆಗ ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು—“ನನ್ನನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಯತ್ನಿಸುವ ಈ ಸೌವಿದಲ್ಲಕರನ್ನು ತಡೆಯಿರಿ.” ಅವಳ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಅವನು ಕಾಮಕ್ರೋಧಗಳಿಂದ ಮೋಹಿತನಾದನು.

Verse 48

तामेव बह्वमंस्तैकां दूतीं मृत्योरिवासुरः । शुद्धांतरक्षिणश्चैतां शुद्धां तं प्रापयंत्वरम्

ಆ ಅಸುರನು ಆ ಒಬ್ಬಳೇ ದೂತಿಯನ್ನು ಮರಣದೇವಿಯಂತೆ ಭಾವಿಸಿದನು. ಅಂತಃಪುರದ ಶುದ್ಧ ರಕ್ಷಕರೂ ಶುದ್ಧರಾಗಿದ್ದರೂ ಅವನನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯ ಬಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದರು.

Verse 49

इति तेन समादिष्टाः सर्वे वर्पवरा मुने । तां धर्तुमुद्यमं चक्रुर्बलेन बलवत्तराः

ಅವನ ಆದೇಶದಂತೆ, ಓ ಮುನಿಯೇ, ಆ ಎಲ್ಲ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೀರರು—ಬಲಿಷ್ಠರಿಗಿಂತಲೂ ಬಲಿಷ್ಠರು—ಬಲಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಯತ್ನಿಸಿದರು.

Verse 50

सा तान्भस्मीचकाराशु हुंकारजनिताग्निना । ततो दैत्यपतिः क्रुद्धो दृष्ट्वा तान्भस्मसात्कृतान्

ಅವಳು ತನ್ನ ಹುಂಕಾರದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಅವರನ್ನು ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಭಸ್ಮಮಾಡಿದಳು. ನಂತರ ದೈತ್ಯಪತಿ ಅವರನ್ನು ಭಸ್ಮವಾದುದನ್ನು ನೋಡಿ ಕ್ರೋಧಗೊಂಡನು.

Verse 51

क्षणेनैव तया दूत्या दैत्त्यास्त्र्ययुतसंमितान् । दृशा व्यापारयामास दुर्धरं दुर्मुखं खरम्

ಆ ದೂತಿ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ತನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ದೈತ್ಯಾಸ್ತ್ರಗಳ ದಶಸಹಸ್ರಸಮಾನವಾದ, ದುರ್ಧರ, ಭಯಾನಕಮುಖ, ಉಗ್ರ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಚಲಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದಳು.

Verse 52

सीरपाणिं पाशपाणिं सुरेंद्रदमनं हनुम् । यज्ञारिं खङ्गलोमानमुग्रास्यं देवकंपनम्

ಆಹ್ವಾನಿಸಿರಿ—ಸೀರಪಾಣಿ, ಪಾಶಪಾಣಿ, ಇಂದ್ರದಮನಕಾರಿಯಾದ ಹನುಮಾನ್; ಯಜ್ಞಶತ್ರು ಖಙ್ಗಲೋಮಾನ, ಉಗ್ರಾಸ್ಯ, ದೇವಕಂಪನ।

Verse 53

बद्ध्वा पाशैरिमां दुष्टामानयंत्वाशु दानवाः । विध्वस्तकेशवेशां च विस्त्रस्तांबरभूषणाम्

ಪಾಶಗಳಿಂದ ಈ ದುಷ್ಟೆಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ತಕ್ಷಣ ಇಲ್ಲಿ ತಂದುಕೊಡಿ, ಓ ದಾನವರೇ—ಅವಳ ಕೇಶವೇಷಗಳು ಚದುರಿವೆ, ವಸ್ತ್ರಾಭರಣಗಳು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತವಾಗಿವೆ।

Verse 54

इति दैत्याधिपादेशाद्दुर्धरप्रमुखास्ततः । पाशासिमुद्गरधरास्तामादातुं कृतोद्यमाः

ಹೀಗೆ ದೈತ್ಯಾಧಿಪತಿಯ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ದುರ್ಧರ ಮೊದಲಾದವರು ಹೊರಟರು—ಪಾಶ, ಖಡ್ಗ, ಗದೆಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಅವಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಸನ್ನದ್ಧರಾಗಿ।

Verse 55

गिरींद्रगुरुवर्ष्माणः शस्त्रास्त्रोद्यतपाणयः । दिगंतं ते परिप्राप्तास्तदुच्छ्वासानिलाहताः

ಅವರ ದೇಹಗಳು ಮಹಾಪರ್ವತಗಳಂತೆ ಭಾರೀ; ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ದಿಗಂತದವರೆಗೆ ಧಾವಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಅವಳ ಉಸಿರಿನ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಹೊಡೆದು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟರು।

Verse 56

तेषूड्डीनेषु दैत्येषु शतकोटिमितेषु च । निर्जगाम ततः सा तु कालरात्रिर्नभोध्वगा

ಶತಕೋಟಿ ದೈತ್ಯರು ಎಸೆದು ಚದುರಿಹೋದಾಗ, ಆಕಾಶಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಆ ಕಾಲರಾತ್ರಿ ತಾನೇ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು।

Verse 57

ततस्तां तु विनिर्यांतीमनुजग्मुर्महासुराः । कोटिकोटिसहस्राणि पूरयित्वा तु रोदसी

ಅವಳು ಹೊರಟಾಗ ಮಹಾಸುರರು ಅವಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು; ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ, ಸಹಸ್ರ ಸಹಸ್ರ ಸೇನೆಯಿಂದ ಎರಡೂ ಲೋಕಗಳು ತುಂಬಿಹೋಯಿತು।

Verse 58

दुर्गोनाम महादैत्यः शतकोटि रथावृतः । गजानामर्बुदशतद्वयेनपारिवारितः

ದುರ್ಗನೆಂಬ ಮಹಾದೈತ್ಯನು ಶತಕೋಟಿ ರಥಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಗಜಗಳ ಎರಡು ನೂರು ಅರ್ಬುದಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪರಿವೃತನಾಗಿ ಬಂದನು।

Verse 59

कोट्यर्बुदेन सहितो हयानां वातरंहसाम् । पदातिभिरसंख्यातैः पच्चूर्णितशिलोच्चयैः

ಅವನು ಗಾಳಿವೇಗದ ಕುದುರೆಗಳ ಕೋಟಿ-ಅರ್ಬುದದೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದನು; ಶಿಲೋಚ್ಚಯಗಳನ್ನೂ ಪುಡಿಮಾಡುವ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪಾದಾತಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದನು।

Verse 60

उदायुधैर्महाभीमैःकृतत्रिजगतीभयैः । समेतः स महादैत्यो दुर्गः क्रुद्धो विनिर्ययौ

ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನೂ ಭಯಪಡಿಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರ ಎತ್ತಿದ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಸಜ್ಜನಾಗಿ, ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿದ ಆ ಮಹಾದೈತ್ಯ ದುರ್ಗನು ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಹೊರಟನು।

Verse 61

अथ दृष्ट्वा महादेवी विंध्याचलकृतालयाम् । आगत्य कालरात्र्यां च निवेदित तदागसम्

ಅಥ ಮಹಾದೇವಿಯು ವಿಂಧ್ಯಾಚಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡಿದ ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಬಂದು ಕಾಲರಾತ್ರಿಗೆ ಆ ಅಪರಾಧವನ್ನು ನಿವೇದಿಸಿದಳು।

Verse 62

महाभुजसहस्राढयां महातेजोभिबृंहिताम् । तत्तद्घोरप्रहरणां रणकौतुकसादराम्

ಅವಳು ಸಹಸ್ರ ಮಹಾಬಾಹುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ನಾನಾವಿಧ ಘೋರ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ರಣಕೌತುಕಕ್ಕೆ ಭಕ್ತಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಉತ್ಸುಕಳಾಗಿದ್ದಳು.

Verse 63

प्रौद्यच्चंद्रसहस्रांशु निर्मार्जित शुभाननाम् । लावण्यवार्धि निर्गच्छच्चंचच्चंद्रैकचंद्रिकाम्

ಅವಳ ಶುಭಮುಖವು ಉದಯಿಸುವ ಸಹಸ್ರ ಚಂದ್ರರ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧಗೊಂಡಂತೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು. ಅವಳ ಲಾವಣ್ಯಸಾಗರದಿಂದ ಒಂದೇ ಕಂಪಿಸುವ ಚಂದ್ರಿಕೆ ಹರಿದುಬಂತು.

Verse 64

महामाणिक्यनिचय रोचिःखचितविग्रहाम् । त्रैलोक्यरम्यनगरी सुप्रकाशप्रदीपिकाम्

ಅವಳ ದೇಹವು ಮಹಾಮಾಣಿಕ್ಯರಾಶಿಗಳ ಕಿರಣದಿಂದ ಖಚಿತವಾಗಿತ್ತು. ತ್ರೈಲೋಕ್ಯರಮ್ಯ ನಗರಿಗೆ ಅವಳು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೀಪಿಕೆಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 65

हरनेत्राग्निनिर्दग्ध कामजीवातुवीरुधम् । लसत्सौंदर्यसंभार जगन्मोहमहौषधिम्

ಅವಳು ಹರನ ನೇತ್ರಾಗ್ನಿಯಿಂದ ದಗ್ಧನಾದ ಕಾಮನಿಗೂ ಜೀವ ನೀಡುವ ಸಂಜೀವನಿ ಲತೆಯಂತಿದ್ದಳು. ಹೊಳೆಯುವ ಸೌಂದರ್ಯಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ತುಂಬಿ, ಜಗತ್ತನ್ನು ಮೋಹಿಸುವ ಮಹೌಷಧಿಯಂತಿದ್ದಳು.

Verse 66

विषमेषु शरैर्भिन्नहृदयो दैत्यपुंगवः । आदिष्टवान्महासैन्यनायकानुप्रशासनः

ವಿಷಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನವಾದ ಹೃದಯವಿದ್ದ ದೈತ್ಯಪುಂಗವನು, ಅನುಶಾಸನದಿಂದ, ತನ್ನ ಮಹಾಸೈನ್ಯದ ನಾಯಕರಿಗೆ ಆಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು.

Verse 67

अयि जंभ महाजंभ कुजंभ विकटानन । लंबोदर महाकाय महादंष्ट्र महाहनो

ಓ ಜಂಭ, ಮಹಾಜಂಭ, ಕುಜಂಭ, ಭೀಕರಮುಖನೇ! ಓ ಲಂಬೋದರ, ಮಹಾಕಾಯ, ಮಹಾದಂಷ್ಟ್ರ, ಮಹಾಹನು!

Verse 68

पिंगाक्ष महिषग्रीव महोग्रात्युग्रविग्रह । क्रूराक्ष क्रोधनाक्रंद संक्रंदन महाभय

ಓ ಪಿಂಗಾಕ್ಷ, ಮಹಿಷಗ್ರೀವ, ಅತೀವ ಉಗ್ರಭಯಂಕರ ರೂಪವಂತನೇ! ಓ ಕ್ರೂರಾಕ್ಷ, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಗರ್ಜಿಸುವವನೇ—ಓ ಸಂಕ್ರಂದನ, ಮಹಾಭಯ!

Verse 69

जितांतक महाबाहो महावक्त्र महीधर । दुंदुभे दुंदुभिरव महादुंदुभिनासिक

ಓ ಜಿತಾಂತಕ, ಮಹಾಬಾಹೋ! ಓ ಮಹಾವಕ್ತ್ರ, ಮಹೀಧರ! ಓ ದುಂದುಭೇ, ದುಂದುಭಿರವವಂತನೇ! ಓ ಮಹಾದುಂದುಭಿನಾಸಿಕ!

Verse 70

उग्रास्य दीर्घदशनमेवकेश वृकानन । सिंहास्य सूकरमुख शिवाराव महोत्कट

ಓ ಉಗ್ರಾಸ್ಯ, ದೀರ್ಘದಶನ, ಏವಕೇಶ, ವೃಕಾನನ! ಓ ಸಿಂಹಾಸ್ಯ, ಸೂಕರಮುಖ! ಓ ಶಿವಾರಾವ, ಮಹೋತ್ಕಟ!

Verse 71

शुकतुंड प्रचंडास्य भीमाक्ष क्षुदमानस । उलूकनेत्र कंकास्य काकतुंड करालवाक्

ಓ ಶುಕತುಂಡ, ಪ್ರಚಂಡಾಸ್ಯ! ಓ ಭೀಮಾಕ್ಷ, ಕ್ಷುದ್ರಮಾನಸ! ಓ ಉಲೂಕನೇತ್ರ, ಕಂಕಾಸ್ಯ! ಓ ಕಾಕತುಂಡ, ಕರಾಳವಾಕ್!

Verse 72

दीर्घग्रीव महाजंघ क्रमेलक शिरोधर । रक्तबिंदो जपानेत्र विद्युज्जिह्वाग्नितापन

ಹೇ ದೀರ್ಘಗ್ರೀವ, ಮಹಾಜಂಘ, ಕ್ರಮೇಲಕ, ಶಿರೋಧರ! ಹೇ ರಕ್ತಬಿಂದು, ಜಪಾನೇತ್ರ, ವಿದ್ಯುಜ್ಜಿಹ್ವಾ, ಅಗ್ನಿತಾಪನ!

Verse 73

धूम्राक्ष धूमनिःश्वास चंडचंडांशुतापन । महाभीषणमुख्याश्च शृण्वंत्वाज्ञां ममादरात्

ಹೇ ಧೂಮ್ರಾಕ್ಷ, ಧೂಮನಿಃಶ್ವಾಸ, ಚಂಡ, ಚಂಡಾಂಶುತಾಪನ ಹಾಗೂ ಮಹಾಭೀಷಣ-ಮುಖ್ಯರೇ! ಆದರದಿಂದ ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

Verse 74

भवत्स्वेतेषु चान्येषु एतां विंध्यवासिनीम् । धृत्यानेष्यति बुद्ध्या वा बलेनापि च्छलेन वा

ನಿಮ್ಮೊಳಗಾಗಲಿ—ಇತರರೊಳಗಾಗಲಿ—ಯಾರಾದರೂ ಒಬ್ಬನು ಈ ವಿಂಧ್ಯವಾಸಿನಿಯನ್ನು ದೃಢಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ತರಲಿ; ಬುದ್ಧಿಯಿಂದಾಗಲಿ, ಬಲದಿಂದಾಗಲಿ, ಛಲದಿಂದಾಗಲಿ.

Verse 76

यांतु क्षिप्रं नयावन्मे पंचेषु शरपीडितम् । मनोविह्वलतां गच्छेदेतत्प्राप्तेरभावतः

ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಹೋಗಿ ಅವಳನ್ನು ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಕರೆತರುವರು; ನಾನು ಪಂಚಬಾಣಗಳ ಶರಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಇದು ದೊರಕದಿದ್ದರೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಅತೀವ ವ್ಯಾಕುಲತೆಯನ್ನು ಹೊಂದುವುದು.

Verse 77

इत्याकर्ण्य वचस्तस्य दुर्गस्य दनुजेशितुः । प्रोचुः सर्वे तदा दैत्याः प्रबद्धकरसंपुटाः

ಆ ಕಠೋರ ದಾನವಾಧಿಪತಿಯ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆಗ ಎಲ್ಲ ದೈತ್ಯರು ಕೈಜೋಡಿಸಿ ವಿನಯದಿಂದ ಉತ್ತರಿಸಿದರು.

Verse 78

अवधेहि महाराज किमेतत्कर्मदुष्करम् । अनाथायास्तथैकस्या अबलया विशेषतः

ಹೇ ಮಹಾರಾಜ, ವಿಚಾರಿಸಿರಿ—ಈ ಕಾರ್ಯ ದುಷ್ಕರ ಹೇಗೆ? ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವಳು ಅನಾಥೆ, ಏಕಾಕಿನಿ, ದುರ್ಬಲ ಸ್ತ್ರೀಯಾಗಿರುವಾಗ.

Verse 79

अस्या आनयने कोयं महायत्नविधिः प्रभो । कोऽस्मान्प्रलयकालाग्निमहाज्वालावलीसमान्

ಹೇ ಪ್ರಭು, ಅವಳನ್ನು ಕರೆತರುವಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟೊಂದು ಮಹಾಯತ್ನ ಹಾಗೂ ವಿಶದ ವಿಧಾನ ಏಕೆ? ಪ್ರಳಯಕಾಲಾಗ್ನಿಯ ಮಹಾಜ್ವಾಲಾವಳಿಯಂತೆ ಇರುವ ನಮ್ಮನ್ನು ಯಾರು ತಡೆಯಬಲ್ಲರು?

Verse 80

सहेत त्रिषु लोकेषु त्वत्प्रसादात्कृतोद्यमान् । यद्यादेशो भवेदद्य तदेंद्रं स मरुद्गणम्

ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನಾವು ಉದ್ಯಮಿಸಿದರೆ ತ್ರಿಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಹಿಸಿ ಜಯಿಸಬಲ್ಲೆವು. ಇಂದು ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞೆಯಾದರೆ ಇಂದ್ರನೂ ಮರುದ್ಗಣಗಳೊಡನೆ ವಶನಾಗುವನು.

Verse 81

सांतःपुरं समानीय क्षिप्नुमस्त्वत्पदाग्रतः । भूर्भुवःस्वरिदं सर्वं त्वदाज्ञावशवर्तितम्

ಅಂತಃಪುರದೊಡನೆ ಅವಳನ್ನು ಕರೆತಂದು ನಾವು ಶೀಘ್ರವೇ ನಿಮ್ಮ ಪಾದಾಗ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸುವೆವು. ಭೂಃ-ಭುವಃ-ಸ್ವಃ ಎಂಬ ಈ ಸಮಸ್ತವೂ ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞಾವಶದಲ್ಲೇ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 82

महर्जनस्तपःसत्यलोकास्त्वदधिकारिणः । तत्राप्यसाध्यं नास्माकं त्वन्निदेशान्महासुर

ಮಹರ್, ಜನ, ತಪ, ಸತ್ಯ ಲೋಕಗಳೂ ನಿಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿವೆ. ಹೇ ಮಹಾಸುರ, ನಿಮ್ಮ ನಿರ್ದೇಶದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಕೂಡ ನಮಗೆ ಅಸಾಧ್ಯವೆನಿಸುವುದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 83

वैकुंठनायको नित्यं त्वदाज्ञापरिपालकः । यानि रम्याणि रत्नानि तानि संप्रेषयन्मुदा

ವೈಕುಂಠನಾಥನು ನಿತ್ಯವೂ ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾ, ಇರುವ ಎಲ್ಲ ಮನೋಹರ ರತ್ನಗಳನ್ನು ಹರ್ಷದಿಂದ ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 84

अस्माभिरेव संत्यक्तः कैलासाधिपतिः स वै । विपाशी चातिनिःस्वत्वाद्भस्मकृत्त्यहिभूषणः

ಆ ಕೈಲಾಸಾಧಿಪತಿಯನ್ನು ನಾವು ತಾನೇ ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದೇವೆ; ಅತಿನಿಃಸ್ವನಾಗಿ ಅವನು ಉಪವಾಸಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ—ಭಸ್ಮಲಿಪ್ತ, ಚರ್ಮವಸ್ತ್ರಧಾರಿ, ಸರ್ಪಭೂಷಣಧಾರಿ.

Verse 85

अर्धांगेनास्मद्भयतो योषिदेका निगूहिता । तस्य ग्रामेपि सकले द्वितीयो न चतुष्पदः

ನಮ್ಮ ಭಯದಿಂದ ಅವನು ತನ್ನ ಅರ್ಧಾಂಗದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬೇ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ; ಅವನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲೂ ಎರಡನೆಯ ಚತುಷ್ಪದವೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 86

एकोऽजरद्गवः सोपि नान्यस्मात्परिजीवति । श्मशानवासिनः सर्वे सर्वे कौपीनवाससः

ಒಬ್ಬನೇ ಅಜರ ವೃಷಭನು ಇದ್ದಾನೆ; ಅವನೂ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಆಧಾರದಿಂದ ಬದುಕುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಶ್ಮಶಾನವಾಸಿಗಳು; ಎಲ್ಲರೂ ಕೌಪೀನವಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳು.

Verse 87

सर्वे विभूतिधवला सर्वेप्येक कपर्द्दिनः । समस्ते नगरे तस्य वसंत्येवंविधा गणाः

ಎಲ್ಲರೂ ವಿಭೂತಿಯಿಂದ ಧವಳರು; ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಕಪರ್ದ (ಜಟಾಗುಚ್ಛ) ಧರಿಸಿದವರು. ಅವನ ಸಮಸ್ತ ನಗರದಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಗಣಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 88

तेषां गणानां किं कुर्मो दरिद्राणां वयं विभो । समुद्रा रत्नसंभारं प्रत्यहं प्रेषयंति च

ಹೇ ವಿಭೋ! ಆ ದರಿದ್ರ ಗಣಗಳಿಗಾಗಿ ನಾವು ಏನು ಮಾಡಬಲ್ಲೆವು? ಸಮುದ್ರಗಳೇ ಪ್ರತಿದಿನ ರತ್ನಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 89

नागा वराकाश्चास्माकं सायंसायं स्वयं प्रभो । प्रदीपयंति सततं फणा रत्नप्रदीपकान्

ಹೇ ಪ್ರಭೋ! ನಮ್ಮ ವಿನೀತ ನಾಗರು ಸಾಯಂಕಾಲ ಸಾಯಂಕಾಲ ತಾವೇ ತಮ್ಮ ಫಣಗಳ ಮೇಲೆ ರತ್ನದೀಪಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬೆಳಗಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 90

कल्पद्रुमः कामगवी चिंतामणिगणा बहु । तव प्रसादादस्माकमपि तिष्ठंति वेश्मसु

ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಲ್ಪದ್ರುಮ, ಕಾಮಧೇನು ಹಾಗೂ ಅನೇಕ ಚಿಂತಾಮಣಿ ರತ್ನಸಮೂಹಗಳು ನೆಲೆಸಿವೆ।

Verse 91

वायुर्व्यजनतां यातस्त्वां सेवेत प्रयत्नतः । स्वच्छान्यंबूनि वरुणः प्रत्यहं पूरयत्यहो

ವಾಯು ವ್ಯಜನಧಾರಿಯಾಗಿ ಬದಲಿ ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಿನ್ನ ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ವರుణನು—ಅಹೋ!—ಪ್ರತಿದಿನ ಸ್ವಚ್ಛ ಜಲಗಳಿಂದ (ಸ್ಥಳವನ್ನು) ತುಂಬಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 92

वासांसि क्षालयेदग्निश्चंद्रश्छत्रधरः स्वयम् । सूर्यः प्रकाशयेन्नित्यं क्रीडावाप्यंबुजानि च

ಅಗ್ನಿ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯುತ್ತಾನೆ; ಚಂದ್ರನು ಸ್ವತಃ ಛತ್ರಧಾರಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಸೂರ್ಯನು ನಿತ್ಯ ಕ್ರೀಡಾವಾಪಿಯ ಕಮಲಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 93

कस्त्वत्प्रसादं नेक्षेत मर्त्यामर्त्योरगेषु च । सर्वे त्वामुपजीवंति सुराऽसुरखगादयः

ಹೇ ದೇವಾ! ಮರ್ಥ್ಯರು, ಅಮರ್ಥ್ಯರು ಮತ್ತು ನಾಗಕುಲದಲ್ಲಿಯೂ ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಬೇಡದವನು ಯಾರು? ದೇವರು, ಅಸುರರು, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ನಿನ್ನ ಆಧಾರದಿಂದಲೇ ಜೀವಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 94

पश्य नः पौरुषं राजन्नानयामो बलादिमाम् । इत्युक्त्वा युगपत्सर्वे क्षुब्धास्तोयधयो यथा

“ಓ ರಾಜನೇ! ನಮ್ಮ ಪೌರುಷವನ್ನು ನೋಡು—ಇವಳನ್ನು ಬಲಾತ್ಕಾರವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ತರುತ್ತೇವೆ.” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಕ್ಷುಬ್ಧ ಜಲರಾಶಿಯಂತೆ ಧಾವಿಸಿದರು।

Verse 95

संवर्तकालमासाद्य प्लावितुं जगतीमिमाम् । रणतूर्य निनादश्च समुत्तस्थौ समंततः

ಸಂವರ್ತಕಾಲ ಬಂದು ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮುಳುಗಿಸಲು ಬಂದಂತೆಯೇ, ರಣತೂರ್ಯಗಳ ಘೋಷವು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದಲೂ ಎದ್ದಿತು।

Verse 96

रोमांचिता यच्छ्रवणात्कातरा अप्यकातराः । ततो देवा भयत्रस्ताश्चकंपे च वसुंधरा

ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ನಿರ್ಭಯರೂ ರೋಮಾಂಚಿತವಾಗಿ ನಡುಗಿದರು. ನಂತರ ದೇವರು ಭಯದಿಂದ ತ್ರಸ್ತರಾದರು, ವಸುಂಧರೆಯೂ ಕಂಪಿಸಿತು।

Verse 97

क्षुब्धा अंबुधयः सर्वे पेतुर्नक्षत्रमालिकाः । रोदसीमंडलं व्याप्तं तेन तूर्यरवेण वै

ಎಲ್ಲಾ ಸಮುದ್ರಗಳು ಕ್ಷುಬ್ಧವಾಗಿ ಅಲೆದವು; ನಕ್ಷತ್ರಮಾಲೆಗಳು ಬಿದ್ದಂತಾಯಿತು. ಆ ತೂರ್ಯರವವು ದ್ಯಾವಾ-ಪೃಥಿವಿಯ ಸಮಸ್ತ ಮಂಡಲವನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿತು।

Verse 98

ततो भगवती देवी स्वशरीरसमुद्भवाः । शक्तीरुत्पादयामास शतशोऽथ सहस्रशः

ಆಗ ಭಗವತೀ ದೇವಿಯು ತನ್ನದೇ ದೇಹದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು—ಮೊದಲು ನೂರಾರು, ನಂತರ ಸಾವಿರಾರು—ಎಂದು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದಳು।

Verse 99

ताभिः शक्तिभिरेतेषां बलिनां दितिजन्मनाम् । प्रत्येकं परितो रुद्ध उद्वेलः सैन्यसागरः

ಆ ಶಕ್ತಿಗಳು ದಿತಿಜನ್ಮರಾದ ಬಲಿಷ್ಠ ದೈತ್ಯರ ಉಕ್ಕುವ ಸೇನಾ-ಸಾಗರವನ್ನು ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕಿನಿಂದಲೂ ಆವರಿಸಿತು; ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದಳವೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಬಂಧಿತವಾಯಿತು।

Verse 100

शस्त्रास्त्राणि महादैत्यैर्यान्युत्सृष्टानि संगरे । ताभिः शक्तिभिरुग्राणि तृणीकृत्योज्झितान्यरम्

ಮಹಾದೈತ್ಯರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಸೆದ ಭೀಕರ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಆ ಶಕ್ತಿಗಳು ಹುಲ್ಲಿನಂತೆ ತೃಣೀಕರಿಸಿ ತಕ್ಷಣವೇ ದೂರ ತಳ್ಳಿ ಹಾಕಿದವು।

Verse 110

स च बाणस्तया देव्या निज बाणैर्महाजवैः । निवारितोपि वेगेन तां देवीमभ्यगान्मुने

ಓ ಮುನೇ! ಆ ಬಾಣವನ್ನು ದೇವಿಯು ತನ್ನ ಮಹಾಜವದ ಬಾಣಗಳಿಂದ ತಡೆದರೂ, ಅದರ ವೇಗಬಲದಿಂದ ಅದು ದೇವಿಯತ್ತಲೇ ಧಾವಿಸಿತು।

Verse 119

तावञ्जगज्जनन्याताः प्रेरिता निज शक्तयः । विचेरुर्दैत्यसैन्येषु संवर्ते मृत्युसैन्यवत्

ಅಷ್ಟರವರೆಗೆ ಜಗಜ್ಜನನಿಯ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ಅವಳ ಸ್ವಶಕ್ತಿಗಳು ದೈತ್ಯಸೈನ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಳಯಕಾಲದ ಮೃತ್ಯುಸೈನ್ಯದಂತೆ ಸಂಚರಿಸಿದವು।