
ಸೂತನು ಉಮಾ–ಮಹೇಶ್ವರ ವ್ರತದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿ, ಇದನ್ನು ‘ಸರ್ವಾರ್ಥಸಿದ್ಧಿ’ ನೀಡುವ ಸಮಗ್ರ ವ್ರತವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಪಂಡಿತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವೇದರಥನ ಪುತ್ರಿ ಶಾರದೆಯ ವಿವಾಹವು ಧನವಂತ ದ್ವಿಜನೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ವಿವಾಹಾನಂತರ ಶೀಘ್ರವೇ ಸರ್ಪದಂಶದಿಂದ ವರನು ಮೃತನಾಗಿ, ಶಾರದೆ ಅಕಸ್ಮಾತ್ ವೈಧವ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ನೈಧ್ರುವ ಎಂಬ ಅಂಧ ವೃದ್ಧ ಋಷಿ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾನೆ; ಶಾರದೆ ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಲನೆ, ವೀಸುವುದು, ಲೇಪನ, ಸ್ನಾನ–ಪೂಜೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಅನ್ನಸೇವೆಯಿಂದ ಆದರ್ಶ ಅತಿಥಿಸೇವೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಋಷಿ ಪುನಃ ದಾಂಪತ್ಯಸೌಖ್ಯ, ಧರ್ಮವಂತ ಪುತ್ರ ಮತ್ತು ಕೀರ್ತಿಯ ವರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ; ಶಾರದೆ ತನ್ನ ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ವೈಧವ್ಯದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಋಷಿ ನಂತರ ಉಮಾ–ಮಹೇಶ್ವರ ವ್ರತವಿಧಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ—ಚೈತ್ರ ಅಥವಾ ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ, ಅಷ್ಟಮಿ ಮತ್ತು ಚತುರ್ದಶಿಗೆ ಸಂಕಲ್ಪ; ಅಲಂಕರಿತ ಮಂಡಪ ನಿರ್ಮಾಣ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಳಸಂಖ್ಯೆಯ ಪದ್ಮಮಂಡಲ ರಚನೆ, ಅಕ್ಕಿಯ ಗುಡ್ಡ, ಕೂರ್ಚ, ಜಲಪೂರ್ಣ ಕಲಶ, ವಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಶಿವ–ಪಾರ್ವತಿಯ ಸ್ವರ್ಣಪ್ರತಿಮೆಗಳ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ. ಪಂಚಾಮೃತಾಭಿಷೇಕ, ರುದ್ರ-ಏಕಾದಶ ಹಾಗೂ ಪಂಚಾಕ್ಷರ ಜಪ, ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ ಮತ್ತು ಪಾಪಕ್ಷಯ–ಸಮೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಸಂಕಲ್ಪ; ಶಿವ-ದೇವಿಯ ಧ್ಯಾನ, ಅರ್ಘ್ಯಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಬಾಹ್ಯಪೂಜೆ, ನೈವೇದ್ಯ, ಹೋಮ ಮತ್ತು ಯಥಾವಿಧಿ ಸಮಾಪ್ತಿ. ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಒಂದು ವರ್ಷ ಎರಡೂ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಾಪನ—ಮಂತ್ರಸ್ನಾನ, ಗುರುದಾನ (ಕಲಶ, ಸ್ವರ್ಣ, ವಸ್ತ್ರ), ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭೋಜನ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣೆ. ಫಲಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ವಂಶೋನ್ನತಿ, ಕ್ರಮೇಣ ದಿವ್ಯಲೋಕಭೋಗ ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಿವಸಾನ್ನಿಧ್ಯಪ್ರಾಪ್ತಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಶಾರದೆ ಕುಟುಂಬವು ಋಷಿಯನ್ನು ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಇರಲು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಅವನು ಅವರ ಮಠದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ, ಶಾರದೆ ವಿಧಿಯಂತೆ ವ್ರತವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾಳೆ.
Verse 1
सूत उवाच । अथाहं संप्रवक्ष्यामि सर्वधर्मोत्तमोत्तमम् । उमामहेश्वरं नाम व्रतं सर्वार्थसिद्धिदम्
ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಈಗ ನಾನು ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉತ್ತಮೋತ್ತಮವಾದ ‘ಉಮಾಮಹೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ವ್ರತವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅದು ಸರ್ವಾರ್ಥಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದು.
Verse 2
आनर्त्त संभवः कश्चिन्नाम्ना वेदरथो द्विजः । कलत्रपुत्रसंपन्नो विद्वानुत्तमवंशजः
ಆನರ್ತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ‘ವೇದರಥ’ ಎಂಬ ಒಬ್ಬ ದ್ವಿಜನಿದ್ದನು. ಅವನು ಪತ್ನಿ-ಪುತ್ರಸಂಪನ್ನ, ವಿದ್ಯಾವಂತ, ಉತ್ತಮ ವಂಶಜನು ಆಗಿದ್ದನು.
Verse 3
तस्यैवं वर्तमानस्य ब्राह्मणस्य गृहाश्रमे । बभूव शारदानाम कन्या कमललोचना
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಗೃಹಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗ, ಕಮಲಲೋಚನೆಯಾದ ‘ಶಾರದಾ’ ಎಂಬ ಕನ್ಯೆ ಜನಿಸಿದಳು.
Verse 4
तां रूपलक्षणोपेतां बालां द्वादशहायनाम् । ययाचे पद्मनाभाख्यो मृतदारश्च स द्विजः
ರೂಪಲಕ್ಷಣಸಂಪನ್ನಳಾದ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷದ ಆ ಬಾಲೆಯನ್ನು, ಪತ್ನಿ ಮೃತಳಾದ ಪದ್ಮನಾಭನೆಂಬ ದ್ವಿಜನು ವಿವಾಹಾರ್ಥವಾಗಿ ಯಾಚಿಸಿದನು।
Verse 5
महाधनस्य शांतस्य सदा राजसखस्य च । याञ्चाभंगभयात्तस्य तां कन्यां प्रददौ पिता
ಅವನು ಮಹಾಧನಿಕ, ಶಾಂತಸ್ವಭಾವಿ ಮತ್ತು ಸದಾ ರಾಜನ ಸ್ನೇಹಿತನು; ಅವನ ಯಾಚನೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರೆ ಅಪಕೀರ್ತಿ ಎಂಬ ಭಯದಿಂದ ಕನ್ಯೆಯ ತಂದೆ ಅವಳನ್ನು ಅವನಿಗೆ ನೀಡಿದನು।
Verse 6
मध्यंदिने कृतोद्वाहः स विप्रः श्वशुरालये । संध्यामुपासितुं सायं सरस्तटमुपाययौ
ಶ್ವಶುರಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ವಿವಾಹ ನೆರವೇರಿದ ಬಳಿಕ, ಆ ವಿಪ್ರನು ಸಂಜೆ ಸಂಧ್ಯೋಪಾಸನೆಗಾಗಿ ಸರೋವರದ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋದನು।
Verse 7
उपास्य संध्यां विधिवत्प्रत्यागच्छत्तमोवृते । मार्गे दष्टो भुजंगेन ममार निजकर्मणा
ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸಂಧ್ಯೋಪಾಸನೆ ಮಾಡಿ ಕತ್ತಲೆ ಆವರಿಸಿದಾಗ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಭುಜಂಗ ದಂಶವಾಯಿತು; ಸ್ವಕರ್ಮಫಲದಿಂದ ಅವನು ಮೃತನಾದನು।
Verse 8
तस्मिन्मृते कृतोद्वाहे सहसा तस्य बांधवाः । चुक्रुशुः शोकसंतप्तौ श्वशुरावस्य कन्यका
ವಿವಾಹ ಇನ್ನಷ್ಟೇ ನೆರವೇರಿದ್ದಾಗಲೇ ಅವನು ಅಚಾನಕ ಮೃತನಾದನು; ಆಗ ಅವನ ಬಂಧುಗಳು ಶೋಕದಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟು ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದರು, ಶ್ವಶುರನೂ ನವವಧುವೂ ದುಃಖಾಗ್ನಿಯಿಂದ ದಗ್ಧರಾದರು।
Verse 9
निर्हृत्य तं बंधुजना जग्मुः स्वं स्वं निवेशनम् । शारदा प्राप्तवैधव्या पितुरेवालये स्थिता
ಅವನನ್ನು (ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯಾರ್ಥ) ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಬಂಧುಜನರು ತಮತಮ ನಿವಾಸಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು. ವೈಧವ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದ ಶಾರದಾ ತಂದೆಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ही ಉಳಿದಳು.
Verse 10
भूताच्छादनभोज्येन भर्त्रा विरहिता सती । निनाय कतिचिन्मासान्सा बाला पितृमंदिरे
ವಸ್ತ್ರ-ಭೋಜನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿದ್ದ ಪತಿಯಿಂದ ವಿರಹಿತಳಾದ ಆ ಸತೀ ಬಾಲಿಕೆ ತಂದೆಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳನ್ನು ಕಳೆಯಿತು.
Verse 11
एकदा नैध्रुवो नाम कश्चिद्वृद्धतरो मुनिः । अन्धः शिष्यकरग्राही तन्मंदिरमुपाययौ
ಒಮ್ಮೆ ನೈಧ್ರುವ ಎಂಬ ಅತಿವೃದ್ಧ ಮುನಿ—ಅಂಧನಾಗಿ ಶಿಷ್ಯನ ಕೈ ಹಿಡಿದು—ಆ ಮನೆಯತ್ತ ಬಂದನು.
Verse 12
तस्मिन्वृद्धे गृहं प्राप्ते क्वापि यातेषु बंधुषु । साक्षादिवात्मनो दैवं सा बाला समुपागमत्
ಆ ವೃದ್ಧ ಮುನಿ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ ಬಂಧುಗಳು ಎಲ್ಲೋ ಹೋಗಿದ್ದರಿಂದ, ಆ ಬಾಲಿಕೆ ಅವನನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ತನ್ನ ದೈವವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಸಮೀಪಿಸಿದಳು.
Verse 13
स्वागतं ते महाभाग पीठेस्मिन्नुपविश्यताम् । नमस्ते मुनिनाथाय प्रियं ते करवाणि किम्
‘ಮಹಾಭಾಗನೇ, ಸ್ವಾಗತ! ದಯವಿಟ್ಟು ಈ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ. ಮುನಿನಾಥನೇ, ನಮಸ್ಕಾರ—ನಿಮಗೆ ಪ್ರಿಯವಾಗುವಂತೆ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ?’
Verse 14
इत्युक्त्वा भक्तिमास्थाय कृत्वा पादावनेजनम् । वीजयित्वा परिश्रांतं तं मुनिं पर्यतोषयत्
ಇಂತೆಂದು ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಮುನಿಯ ಪಾದಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯಿತು. ಬಳಿಕ ಶ್ರಮಿತನಾದ ಮುನಿಗೆ ಗಾಳಿ ಬೀಸಿ, ತನ್ನ ಸೇವೆಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿತು.
Verse 15
श्रांतं पीठे समावेश्य कृत्वाभ्यंगं स्वपाणिना । कृतस्नानं च विधिवत्कृतदेवार्चनं मुनिम्
ಶ್ರಮಿತ ಮುನಿಯನ್ನು ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ ತನ್ನ ಕೈಗಳಿಂದ ಅಭ್ಯಂಗ ಮಾಡಿತು. ನಂತರ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ನಿಯಮಾನುಸಾರ ದೇವಾರ್ಚನೆಗೂ ನೆರವಾಯಿತು.
Verse 16
सुखासनोपविष्टं तं धूपमाल्यानुलेपनैः । अर्चयित्वा वरान्नेन भोजयामास सादरम्
ಅವರು ಸುಖಾಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಾಗ, ಧೂಪ, ಮಾಲೆ ಮತ್ತು ಸುಗಂಧ ಲೇಪನಗಳಿಂದ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಿತು. ನಂತರ ಆದರದಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅನ್ನದಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿತು.
Verse 17
भुक्त्वा च सम्यक्छनकैस्तृप्तश्चानंदनिर्भरः । चकारांधमुनिस्तस्यै सुप्रीतः परमाशिषम्
ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಿ ಅಂಧ ಮುನಿ ತೃಪ್ತನಾಗಿ ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿದನು. ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಅವಳಿಗೆ ಪರಮ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ನೀಡಿದನು.
Verse 18
विहृत्य भर्त्रा सहसा च तेन लब्ध्वा सुतं सर्वगुणैर्वरिष्ठम् । कीर्तिं च लोके महतीमवाप्य प्रसादयोग्या भव देवतानाम्
ಶೀಘ್ರವೇ ನೀ ಭರ್ತನೊಂದಿಗೆ ಸುಖವಾಗಿ ವಿಹರಿಸುವೆ; ಸರ್ವಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಹಾಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದು, ದೇವತೆಗಳ ಪ್ರಸಾದಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯಳಾಗು.
Verse 19
इत्यभिव्याहृतं तेन मुनिना गतचक्षुषा । निशम्य विस्मिता बाला प्रत्युवाच कृतांजलिः
ದೃಷ್ಟಿಹೀನನಾದ ಆ ಮುನಿಯು ಉಚ್ಚರಿಸಿದ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಯುವತಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಗೊಂಡು, ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದಳು।
Verse 20
ब्रह्मंस्त्वद्वचनं सत्यं कदाचिन्न मृषा भवेत् । तदेतन्मंदभाग्यायाः कथमेतत्फलिष्यति
ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನಿಮ್ಮ ವಚನ ಸತ್ಯ; ಅದು ಎಂದಿಗೂ ಮಿಥ್ಯೆಯಾಗದು. ಆದರೆ ನನ್ನಂತಹ ಮಂದಭಾಗ್ಯವತಿಗೆ ಇದು ಹೇಗೆ ಫಲಿಸುತ್ತದೆ?
Verse 21
शिलाग्र्यामिव सद्वृष्टिः शुनक्यामिव सत्क्रिया । विफला मंदभाग्यायामाशीर्ब्रह्मविदामपि
ಶಿಲಾಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ಸುರಿಯುವ ಉತ್ತಮ ಮಳೆ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವಂತೆ, ಅಯೋಗ್ಯನಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಸತ್ಕ್ರಿಯೆ ಫಲಿಸದಂತೆ—ಮಂದಭಾಗ್ಯವತಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮವಿದರ ಆಶೀರ್ವಾದವೂ ಫಲಹೀನವಾಗುತ್ತದೆ।
Verse 22
सैषाहं विधवा ब्रह्मन्दुष्कर्मफलभागिनी । त्वदाशीर्वचनस्यास्य कथं यास्यामि पात्रताम्
ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನಾನು ವಿಧವೆ, ದುಷ್ಕರ್ಮಫಲದ ಭಾಗಿನಿ. ನಿಮ್ಮ ಈ ಆಶೀರ್ವಚನಕ್ಕೆ ನಾನು ಹೇಗೆ ಪಾತ್ರತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ?
Verse 23
मुनिरुवाच । त्वामनालक्ष्य यत्प्रोक्तमंधेनापि मयाऽधुना । तदेतत्साधयिष्यामि कुरु मच्छासनं शुभे
ಮುನಿ ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಶುಭೆ, ಅಂಧನಾಗಿದ್ದರೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಗುರುತಿಸದೆ ನಾನು ಈಗ ಹೇಳಿದ ಮಾತನ್ನೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸು।
Verse 24
उमामहेश्वरं नाम व्रतं यदि चरिष्यसि । तेन व्रतानुभावेन सद्यः श्रेयोऽनुभोक्ष्यसे
ನೀನು ‘ಉಮಾ–ಮಹೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರೆ, ಆ ವ್ರತದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನೀನು ತಕ್ಷಣವೇ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವೆ।
Verse 25
शारदोवाच । त्वयोपदिष्टं यत्नेन चरिष्याम्यपि दुश्चरम् । तद्व्रतं ब्रूहि मे ब्रह्मन्विधानं वद विस्तरात्
ಶಾರದನು ಹೇಳಿದನು: ನೀವು ಉಪದೇಶಿಸಿದುದನ್ನು ನಾನು ಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ಅದು ದುಶ್ಚರವಾದರೂ ಸಹ, ಆಚರಿಸುವೆನು। ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಆ ವ್ರತವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಿ, ಅದರ ವಿಧಿಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿ।
Verse 26
मुनिरुवाच । चैत्रे वा मार्गशीर्षे वा शुक्लपक्षे शुभे दिने । व्रतारंभं प्रकुर्वीत यथावद्गुर्वनुज्ञया
ಮುನಿ ಹೇಳಿದರು: ಚೈತ್ರ ಅಥವಾ ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ ಮಾಸದಲ್ಲಿ, ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದ ಶುಭ ದಿನದಲ್ಲಿ, ಗುರುವಿನ ಅನುಜ್ಞೆ ಪಡೆದು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ವ್ರತಾರಂಭ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 27
अष्टम्यां च चतुर्दश्यामुभयोरपि पर्वणोः । संकल्पं विधिवत्कृत्वा प्रातःस्नानं समाचरेत्
ಅಷ್ಟಮಿ ಮತ್ತು ಚತುರ್ದಶಿ—ಈ ಎರಡೂ ಪರ್ವತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ—ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿ ಪ್ರಾತಃಸ್ನಾನವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।
Verse 28
सन्तर्प्य पितृदेवादीन्गत्वा स्वभवनं प्रति । मंडपं रचयेद्दिव्यं वितानाद्यैरलंकृतम्
ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳಾದಿಗಳನ್ನು ತರ್ಪಣದಿಂದ ಸಂತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸಿ, ನಂತರ ಸ್ವಗೃಹಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ವಿತಾನಾದಿ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾದ ದಿವ್ಯ ಮಂಟಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು।
Verse 29
फलपल्लवपुष्पाद्यैस्तोरणैश्च समन्वितम् । पंचवर्णैश्च तन्मध्ये रजोभिः पद्ममुद्धरेत्
ಹಣ್ಣು, ಕೋಮಲ ಪಲ್ಲವ, ಪುಷ್ಪಾದಿಗಳ ತೋರಣಗಳಿಂದ ಪೂಜಾಸ್ಥಳವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿ; ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಂಚವರ್ಣ ರಜಗಳಿಂದ ಪದ್ಮಾಕೃತಿಯನ್ನು ಬಿಡಿಸಬೇಕು.
Verse 30
चतुर्दशदलैर्बाह्ये द्वाविंशद्भिस्तदंतरे । तदंतरं षोडशभिरष्टभिश्च तदंतरे
ಬಾಹ್ಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ದಳಗಳು ಇರಲಿ; ಅದರೊಳಗೆ ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡು, ಅದರೊಳಗೆ ಹದಿನಾರು, ಮತ್ತಷ್ಟು ಒಳಗೆ ಎಂಟು ದಳಗಳು ಇರಲಿ.
Verse 31
एवं पद्मं समुद्धत्य पंचवर्णैर्मनोरमम् । चतुरस्रं ततः कुर्यादंतर्वर्तुलमुत्तमम्
ಈ ರೀತಿ ಪಂಚವರ್ಣಗಳಿಂದ ಮನೋಹರ ಪದ್ಮವನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ, ನಂತರ ಚತುರಸ್ರ ಆವರಣವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಅದರೊಳಗೆ ಉತ್ತಮ ವೃತ್ತವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.
Verse 32
व्रीहितंडुलराशिं च तन्मध्ये च सकूर्चकम् । कूर्चोपरि सुसंस्थाप्य कलशं वारिपूरितम्
ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವ್ರೀಹಿ-ತಂಡುಲ ರಾಶಿಯನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಅದರಲ್ಲಿ ಕೂರ್ಚ (ದರ್ಭಗುಚ್ಛ)ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು; ಕೂರ್ಚದ ಮೇಲೆ ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಲಶವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಇರಿಸಬೇಕು.
Verse 33
कलशोपरि विन्यस्य वस्त्रं वर्णसमन्वितम् । तस्योपरिष्टात्सौवर्ण्यौ प्रतिमे शिवयोः शुभे । निधाय पूजयेद्भक्त्या यथाविभवविस्तरम्
ಕಲಶದ ಮೇಲೆ ವರ್ಣಸಮನ್ವಿತ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಇಟ್ಟು; ಅದರ ಮೇಲೆ ಶಿವ ಮತ್ತು ಅವರ ಶುಭ ಸಹಧರ್ಮಿಣಿಯ ಸುವರ್ಣ ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ; ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಾನುಸಾರ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 34
पंचामृतैस्तु संस्नाप्य तथा शुद्धोदकेन च । रुद्रैकादशकं जप्त्वा पंचाक्षरशताष्टकम्
ಪಂಚಾಮೃತಗಳಿಂದ ದೇವತೆಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಶುದ್ಧೋದಕದಿಂದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿ, ರುದ್ರವನ್ನು ಹನ್ನೊಂದು ಬಾರಿ ಜಪಿಸಿ, ನಂತರ ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರವನ್ನು ನೂರ ಎಂಟು ಬಾರಿ ಜಪಿಸಬೇಕು।
Verse 35
अभिमंत्र्य पुनः स्थाप्य पीठं मध्ये तथार्चयेत् । स्वयं शुद्धासनासीनो धौतशुक्लांबरः सुधीः
ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅಭಿಮಂತ್ರಿಸಿ, ಪೀಠವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು। ಪೂಜಕನು ತಾನೇ ಶುದ್ಧಾಸನದಲ್ಲಿ ಕೂತು, ತೊಳೆಯಲಾದ ಶುಭ್ರ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ ವಿವೇಕದಿಂದ ಆರಾಧಿಸಬೇಕು।
Verse 36
पीठमामंत्र्य मंत्रेण प्राणायामान्समाचरेत् । संकल्पं प्रवदेत्तत्र शिवाग्रे विहितांजलिः
ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪೀಠವನ್ನು ಆಮಂತ್ರಿಸಿ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು। ನಂತರ ಶಿವನ ಮುಂದೆ ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಹೇಳಬೇಕು।
Verse 37
यानि पापानि घोराणि जन्मांतरशतेषु मे । तेषां सर्वविनाशाय शिवपूजां समारभे
ನನ್ನ ನೂರಾರು ಜನ್ಮಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಿತವಾದ ಭಯಂಕರ ಪಾಪಗಳೆಲ್ಲ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾಶವಾಗಲೆಂದು ನಾನು ಶಿವಪೂಜೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತೇನೆ।
Verse 38
सौभाग्यविजयारोग्यधर्मैश्वर्याभिवृद्धये । स्वर्गापवर्गसिद्ध्यर्थं करिष्ये शिवपूजनम्
ಸೌಭಾಗ್ಯ, ವಿಜಯ, ಆರೋಗ್ಯ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಗಾಗಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಅಪವರ್ಗ (ಮೋಕ್ಷ) ಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ನಾನು ಶಿವಪೂಜನೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ।
Verse 39
इति संकल्पमुच्चार्य यथावत्सुसमाहितः । अंगन्यासं ततः कृत्वा ध्यायेदीशं च पार्वतीम्
ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಮೊದಲು ಅಂಗನ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; ನಂತರ ಭಗವಾನ್ ಈಶ (ಶಿವ) ಮತ್ತು ದೇವಿ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.
Verse 40
कुंदेंदुधवलाकारं नागाभरणभूषितम् । वरदाभयहस्तं च बिभ्राणं परशुं मृगम्
ಕುಂದಪುಷ್ಪ ಹಾಗೂ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಧವಳರೂಪನಾಗಿ, ನಾಗಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ—ಒಂದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ವರದಾನ, ಇನ್ನೊಂದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಅಭಯ, ಹಾಗೂ ಪರಶು ಮತ್ತು ಮೃಗವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.
Verse 41
सूर्यकोटिप्रतीकाशं जगदानंदकारणम् । जाह्नवीजलसंपर्काद्दीर्घपिंगजटाधरम्
ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯರಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ಜಗದಾನಂದಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ—ಜಾಹ್ನವಿ (ಗಂಗಾ) ಜಲಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾದ ದೀರ್ಘ ಪಿಂಗಳ ಜಟೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.
Verse 42
उरगेंद्रफणोद्भूतमहामुकुटमंडितम् । शीतांशुखंडविलसत्कोटीरांगदभूषणम्
ನಾಗರಾಜನ ಫಣಗಳಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಮಹಾಮಕುಟದಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ, ಶೀತಾಂಶು (ಚಂದ್ರ) ಖಂಡದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಕಿರೀಟ ಮತ್ತು ಅಂಗದಗಳಿಂದ ಭೂಷಿತನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.
Verse 43
उन्मीलद्भालनयनं तथा सूर्येंदुलोचनम् । नीलकंठं चतुर्बाहुं गजेंद्राजिनवाससम्
ಭಾಲನೇತ್ರವು ಉನ್ಮೀಲಿಸುವವನು, ಸೂರ್ಯ-ಚಂದ್ರರನ್ನು ನೇತ್ರಗಳಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವವನು; ನೀಲಕಂಠ, ಚತುರ್ಭುಜ, ಮತ್ತು ಗಜೇಂದ್ರ ಚರ್ಮವನ್ನು ವಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಧರಿಸಿದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.
Verse 44
रत्नसिंहासनारूढं नागाभरणभूषितम् । देवीं च दिव्यवसनां बालसूर्यायुतद्युतिम्
ರತ್ನಸಿಂಹಾಸನದ ಮೇಲೆ ಆರೂಢನಾಗಿ, ನಾಗಾಭರಣಗಳಿಂದ ವಿಭೂಷಿತನಾದ (ದೇವನನ್ನು) ಹಾಗೂ ಅವನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯವಸ್ತ್ರಧಾರಿಣಿಯಾದ ದೇವಿಯನ್ನು ಕಂಡರು—ಅವಳು ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಉದಯ ಬಾಲಸೂರ್ಯರಂತೆ ದೀಪ್ತಿಮತಿಯಾಗಿದ್ದಳು.
Verse 45
बालवेषां च तन्वंगीं बालशीतांशुशेखराम् । पाशांकुशवराभीतिं बिभ्रतीं च चतुर्भुजाम्
ದೇವಿ ಬಾಲವೇಷಧಾರಿಣಿ, ತನ್ವಂಗಿ, ಕೋಮಲ ಚಂದ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಶಿರೋಭೂಷಣವಾಗಿ ಧರಿಸಿದವಳು; ಚತುರ್ಭುಜಳಾಗಿ ಪಾಶ ಮತ್ತು ಅಂಕುಶವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ವರದ ಹಾಗೂ ಅಭಯ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.
Verse 46
प्रसादसुमुखीमंबां लीलारसविहारिणीम् । लसत्कुरबकाशोकपुन्नागनवचंपकैः
ಪ್ರಸನ್ನ ಸುವದನೆಯಾದ ಅಂಬೆ—ದಿವ್ಯ ಲೀಲಾರಸದಲ್ಲಿ ವಿಹರಿಸುವವಳು—ಕುರುಬಕ, ಅಶೋಕ, ಪುನ್ನಾಗ ಮತ್ತು ನವ ಚಂಪಕ ಪುಷ್ಪಗಳ ನಡುವೆ ದೀಪ್ತಿಯಾಗಿ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.
Verse 47
कृतावतंसामुत्फुल्लमल्लिकोत्कलितालकाम् । कांचीकलापपर्यस्तजघनाभोगशालिनीम्
ಪುಷ್ಪಾವತಂಸವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಳಿದ ಮಲ್ಲಿಕಾ (ಮಲ್ಲಿಗೆ) ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಕಗಳು ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟವಳು; ಕಂಚೀಕಲಾಪದ ಸರಗಳು ಅವಳ ವೃತ್ತ ನಿತಂಬಭಾರದ ಮೇಲೆ ನೆಲಸಿದಂತೆ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.
Verse 48
उदारकिंकिणीश्रेणीनूपुराढ्यपदद्वयाम् । गंडमंडलसंसक्तरत्नकुंडलशोभिताम्
ಅವಳ ಎರಡೂ ಪಾದಯುಗಲಗಳು ಉದಾರ ಕಿಂಕಿಣೀಶ್ರೇಣಿಗಳು ಮತ್ತು ನೂಪುರಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದ್ದವು; ಗಂಡಮಂಡಲಕ್ಕೆ ಸನ್ನಿಹಿತವಾಗಿ ಅಂಟಿದ ರತ್ನಕುಂಡಲಗಳು ಅವಳ ಶೋಭೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
Verse 49
बिंबाधरानुरक्तांशुलसद्दशन कुड्मलाम् । महार्हरत्नग्रेवेयतारहारविराजिताम्
ಬಿಂಬಫಲದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಅಧರಗಳೂ, ಮೊಗ್ಗಿನಂತೆ ದೀಪ್ತ ದಂತಶೋಭೆಯೂಳ್ಳವಳಾಗಿ, ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗ್ರೈವೇಯ ಹಾಗೂ ತಾರಕಸಮ ರತ್ನಹಾರದಿಂದ ವಿರಾಜಮಾನ ದೇವಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು।
Verse 50
नवमाणिक्यरुचिरकंकणांगदमुद्रिकाम् । रक्तांशुकपरीधानां रत्नमाल्यानुलेपनाम्
ನವಮಾಣಿಕ್ಯದ ಕాంతಿಯಿಂದ ರುಚಿರವಾದ ಕಂಕಣ, ಅಂಗದ, ಮುದ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವಳಾಗಿ, ರಕ್ತವಸ್ತ್ರಪರಿಧಾನೆಯಾಗಿ, ರತ್ನಮಾಲೆ ಹಾಗೂ ಸುಗಂಧಾನುಲೇಪನದಿಂದ ಅಲಂಕೃತ ದೇವಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು।
Verse 51
उद्यत्पीनकुचद्वंद्वनिंदितांभोजकुड्मलाम् । लीलालोलासितापांगीं भक्तानुग्रहदायिनीम्
ಉನ್ನತ ಪೀನ ಕುಚದ್ವಂದ್ವದಿಂದ ಅಂಬೋಜಕುಡ್ಮಲದ ಶೋಭೆಯನ್ನು ಮೀರಿದವಳಾಗಿ, ಲೀಲೆಯಿಂದ ಲೋಲವಾದ ಮೃದು ಅಪಾಂಗದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳವಳಾಗಿ, ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ನೀಡುವ ದೇವಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು।
Verse 52
एवं ध्यात्वा तु हृत्पद्मे जगतः पितरौ शिवौ । जप्त्वा तदात्मकं मंत्रं तदंते बहिरर्चयेत्
ಈ ರೀತಿ ಹೃದಯಪದ್ಮದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಪಿತಾಮಾತರಾದ ಶಿವ-ಶಿವೆಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಅವರ ಸ್ವರೂಪಮಯ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಹಿರರ್ಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 53
आवाह्य प्रतिमायुग्मे कल्पयेदासनादिकम् । अर्घ्यं च दद्याच्छिवयोर्मंत्रेणानेन मंत्रवित्
ಜೋಡಿ ಪ್ರತಿಮೆಗಳಲ್ಲಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಆವಾಹನ ಮಾಡಿ, ಆಸನಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು; ಮಂತ್ರವಿದನು ಈ ಮಂತ್ರದಿಂದಲೇ ಶಿವ-ಶಿವೆಗೆ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।
Verse 54
नमस्ते पार्वतीनाथ त्रैलोक्यवरदर्षभ । त्र्यंबकेश महादेव गृहाणार्घ्यं नमोऽस्तु ते
ಹೇ ಪಾರ್ವತೀನಾಥಾ! ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಕ್ಕೆ ವರ ನೀಡುವ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೃಷಭಸ್ವರೂಪಾ! ಹೇ ತ್ರ್ಯಂಬಕೇಶ ಮಹಾದೇವಾ, ಈ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।
Verse 55
नमस्ते देवदेवेशि प्रपन्नभयहारिणि । अंबिके वरदे देवि गृहाणार्घ्यं शिवप्रिये
ಹೇ ದೇವದೇವೇಶೀ! ಶರಣಾಗತರ ಭಯವನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವ ದೇವೀ! ಹೇ ಅಂಬಿಕೆ, ವರದಾಯಿನೀ ದೇವಿ, ಹೇ ಶಿವಪ್ರಿಯೆ—ಈ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು।
Verse 56
इति त्रिवारमुच्चार्य दद्यादर्घ्यं समाहितः । गन्धपुष्पाक्षतान्सम्यग्धूपदीपान्प्रकल्पयेत्
ಈ ರೀತಿ ಮೂರು ಬಾರಿ ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತನಾಗಿ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪ, ಅಕ್ಷತ, ಧೂಪ ಮತ್ತು ದೀಪಗಳನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು।
Verse 57
नैवेद्यं पायसान्नेन घृताक्तं परिकल्पयेत् । जुहुयान्मूलमंत्रेण हविरष्टोत्तरं शतम्
ಘೃತಯುಕ್ತ ಪಾಯಸಾನ್ನವನ್ನು ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತು ಮೂಲಮಂತ್ರದಿಂದ ಹವಿಯನ್ನು ನೂರ ಎಂಟು ಬಾರಿ ಆಹುತಿ ನೀಡಬೇಕು।
Verse 58
तत उद्वास्य नैवेद्यं धूपनीराजनादिकम् । कृत्वा निवेद्य तांबूलं नमस्कुर्यात्समाहितः
ನಂತರ ಉದ್ವಾಸನ ಮಾಡಿ, ನೈವೇದ್ಯ ಹಾಗೂ ಧೂಪ-ನೀರಾಜನಾದಿಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ತಾಂಬೂಲವನ್ನು ನಿವೇದಿಸಿ, ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತನಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಬೇಕು।
Verse 59
अथाभ्यर्च्योपचारेण भोजयेद्विप्रदंपती
ನಂತರ ಯಥೋಚಿತ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಅವರನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದಂಪತಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।
Verse 60
एवं सायंतनीं पूजां कृत्वा विप्रानुमोदितः । भुंजीत वाग्यतो रात्रौ हविष्यं क्षीरभावितम्
ಈ ರೀತಿ ಸಾಯಂಕಾಲದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆದು, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಮೌನದಿಂದ ಕ್ಷೀರಸಿದ್ಧ ಹವಿಷ್ಯಾಹಾರವನ್ನು ಭುಂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 61
एवं संवत्सरं कुर्याद्व्रतं पक्षद्वये बुधः । ततः संवत्सरे पूर्णे व्रतोद्यापनमाचरेत्
ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಜ್ಞಾನಿಯು ಎರಡೂ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಒಂದು ವರ್ಷ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿ, ವರ್ಷ ಪೂರ್ಣವಾದ ಮೇಲೆ ವ್ರತೋದ್ಯಾಪನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।
Verse 62
शतरुद्राभिजप्तेन स्नापयेत्प्रतिमे जलैः । आगमोक्तेन मन्त्रेण संपूज्य गिरिजाशिवौ
ಶತರುದ್ರ ಜಪದಿಂದ ಅಭಿಮಂತ್ರಿತವಾದ ಜಲದಿಂದ ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಆಗಮೋಕ್ತ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಗಿರಿಜಾ-ಶಿವರನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 63
सवस्त्रं ससुवर्ण च कलशं प्रति मान्वितम् । दत्त्वाचार्याय महते सदाचाररताय च । ब्राह्मणान्भोजयेद्भक्त्या यथाशक्त्याभिपूज्य च
ವಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ಸುವರ್ಣসহಿತ, ಪ್ರತಿಮೆಯೊಡನೆ ಇರುವ ಕಲಶವನ್ನು ಸದಾಚಾರನಿಷ್ಠ ಮಹಾನ್ ಆಚಾರ್ಯರಿಗೆ ದಾನಮಾಡಿ; ನಂತರ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಗೌರವಿಸಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।
Verse 64
दद्याच्च दक्षिणां तेभ्यो गोहिरण्यांबरादिकम् । भुंजीत तदनुज्ञातः सहेष्टजनबंधुभिः
ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಬೇಕು—ಗೋವು, ಸ್ವರ್ಣ, ವಸ್ತ್ರಾದಿ. ನಂತರ ಅವರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ಇಷ್ಟಜನರು ಹಾಗೂ ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು.
Verse 65
एवं यः कुरुते भक्त्या व्रतं त्रैलोक्यविश्रुतम् । त्रिःसप्तकुलमुद्धृत्य भुक्त्वा भोगान्यथेप्सि तान्
ಯಾರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವಿಖ್ಯಾತವಾದ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಕುಲದ ಮೂರು ಬಾರಿ ಏಳು ತಲೆಮಾರುಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ, ಇಚ್ಛಿತ ಭೋಗಗಳು ಹಾಗೂ ಅನುಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
Verse 66
इन्द्रादिलोकपालानां स्थानेषु रमते धुवम् । ब्रह्मलोके च रमते विष्णुलोके च शाश्वते
ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಇಂದ್ರಾದಿ ಲೋಕಪಾಲಕರ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ, ಶಾಶ್ವತವಾದ ವಿಷ್ಣುಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 67
शिवलोकमथ प्राप्य तत्र कल्पशतं पुनः । भुक्त्वा भोगान्सुविपुलाञ्छिवमेव प्रपद्यते
ನಂತರ ಶಿವಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆದು, ಅಲ್ಲಿ ನೂರು ಕಲ್ಪಗಳವರೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ವಿಪುಲ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶಿವನನ್ನೇ ಪರಮ ಶರಣವಾಗಿ ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 68
महाव्रतमिदं प्रोक्तं त्वमपि श्रद्धया चर । अत्यंतदुर्लभं वापि लप्स्यसे च मनोरथम्
ಈ ಮಹಾವ್ರತವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ನೀವೂ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಆಚರಿಸು. ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಲಭವಾದದ್ದನ್ನೂ ನೀನು ಪಡೆಯುವೆ, ಮತ್ತು ಮನೋರಥವೂ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ.
Verse 69
इत्यादिष्टा मुनींद्रेण सा बाला मुदिता भृशम् । प्रत्यग्रहीत्सुविश्रब्धा तद्वाक्यं सुमनोहरम्
ಮುನೀಂದ್ರರ ಉಪದೇಶದಿಂದ ಆ ಬಾಲಿಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷಗೊಂಡಳು. ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ, ನಿಶ್ಚಿಂತವಾಗಿ ಅವರ ಸుమನೋಹರ ವಚನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದಳು.
Verse 70
अथ तस्याः समायाताः पितृमातृ सहोदराः । तं मुनिं सुखमासीनं ददृशुः कृतभोजनम्
ನಂತರ ಅವಳ ತಂದೆ, ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಸಹೋದರರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು. ಭೋಜನ ಮುಗಿಸಿ ಸುಖವಾಗಿ ಆಸೀನನಾಗಿದ್ದ ಆ ಮುನಿಯನ್ನು ಅವರು ಕಂಡರು.
Verse 71
सहसागत्य ते सर्वे नमश्चक्रुर्महात्मने । प्रसीद नः प्रसीदेति गृणतः पर्यपूज यन्
ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಬಂದು ಮಹಾತ್ಮ ಮುನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು. ‘ನಮಗೆ ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿರಿ, ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿರಿ’ ಎಂದು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರು.
Verse 72
श्रुत्वा च ते तया साध्व्या पूजितं परमं मुनिम् । अनुग्रहवतं तस्यै श्रुत्वा हर्षं परं ययुः
ಆ ಸಾಧ್ವಿಯು ಪರಮ ಮುನಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ್ದಾಳೆ ಮತ್ತು ಮುನಿಯು ಅವಳಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ತೋರಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಅವರು ಕೇಳಿದರು. ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವರು ಪರಮ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದರು.
Verse 73
ते कृतांजलयः सर्वे तमूचुर्मुनि पुंगवम्
ಆಗ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಕೈಮುಗಿದು ಆ ಮುನಿಪುಂಗವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
Verse 74
अद्य धन्या वयं सर्वे तवागमनमात्रतः । पावितं नः कुलं सर्वं गृहं च सफलीकृतम्
ಇಂದು ನಿಮ್ಮ ಆಗಮನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಧನ್ಯರಾದೆವು. ನಮ್ಮ ಸಮಸ್ತ ಕುಲವು ಪವಿತ್ರವಾಯಿತು; ನಮ್ಮ ಗೃಹವೂ ಸಫಲವಾಗಿ ಕೃತಾರ್ಥವಾಯಿತು.
Verse 75
इयं च शारदा नाम कन्या वैधव्यमागता । केनापि कर्मयोगेन दुर्विलंघ्येन भूयसा
ಮತ್ತೆ ‘ಶಾರದಾ’ ಎಂಬ ಈ ಕನ್ಯೆ, ಯಾವುದೋ ಅತಿಪ್ರಬಲವಾದ ದುರ್ಲಂಘ್ಯ ಕರ್ಮಯೋಗದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ವೈಧವ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ.
Verse 76
सैषाद्य तव पादाब्जं प्रपन्ना शरणं सती । इमां समुद्धरासह्यात्सुघोराद्दुःख सागरात्
ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದು ಅವಳು ಸತೀಭಾವದಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಪದ್ಮಪಾದಗಳಿಗೆ ಶರಣಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ದಯವಿಟ್ಟು ಅವಳನ್ನು ಈ ಅಸಹ್ಯ, ಅತ್ಯಂತ ಘೋರ ದುಃಖಸಾಗರದಿಂದ ಉದ್ಧರಿಸಿರಿ.
Verse 77
त्वयापि तावदत्रैव स्थातव्यं नो गृहांतिके । अस्मद्गृहमठेऽप्यस्मिन्स्नानपूजाजपोचिते
ನೀವು ಕೂಡ ಸ್ವಲ್ಪಕಾಲ ಇಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ತಂಗಬೇಕು—ಸ್ನಾನ, ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಜಪಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ನಮ್ಮ ಈ ಗೃಹಾಶ್ರಮದಲ್ಲೇ.
Verse 78
एषा बालापि भगवन्कुर्वंती त्वत्पदार्चनम् । व्रतं त्वत्सन्निधावेव चरिष्यति महामुने
ಹೇ ಭಗವನ್, ಈ ಬಾಲಿಕೆಯೂ ನಿಮ್ಮ ಪಾದಾರ್ಚನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ; ಹೇ ಮಹಾಮುನೇ, ಅವಳು ತನ್ನ ವ್ರತವನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲೇ ಆಚರಿಸುವಳು.
Verse 79
यावत्समाप्तिमायाति व्रतमस्यास्त्वदंतिके । उषित्वा तावदत्रैव कृतार्थान्कुरु नो गुरो
ಹೇ ಗುರುದೇವಾ! ಅವಳ ವ್ರತವು ನಿಮ್ಮ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುವವರೆಗೆ ನೀವು ಇಲ್ಲಿ ತಂಗಿ, ನಿಮ್ಮ ಉಪದೇಶ ಮತ್ತು ಆಶೀರ್ವಾದದಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೃತಾರ್ಥರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ।
Verse 80
एवमभ्यर्थितः सर्वैस्तस्या भ्रातृजनादिभिः । तथेति स मुनिश्रेष्ठस्तत्रोवास मठे शुभे
ಅವಳ ಸಹೋದರರು ಮತ್ತು ಇತರ ಬಂಧುಗಳು ಎಲ್ಲರೂ ಹೀಗೆ ಬೇಡಿಕೊಂಡಾಗ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ‘ತಥಾಸ್ತು’ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಆ ಶುಭ ಮಠದಲ್ಲೇ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸವಿದ್ದನು।
Verse 81
सापि तेनोपदिष्टेन मार्गेण गिरिजाशिवौ । अर्चयंती व्रतं सम्यक्चचार विमला सती
ಅವಳೂ—ವಿಮಲ ಸತಿ—ಅವನು ಉಪದೇಶಿಸಿದ ಮಾರ್ಗದಂತೆ ಗಿರಿಜಾ ದೇವಿ ಮತ್ತು ಶಿವನನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ, ಆ ವ್ರತವನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸಿದಳು।