Adhyaya 28

Verse 1

मार्कण्डेय उवाच । एतस्मिन्नन्तरे रुद्रो नर्मदातटमास्थितः । क्रीडते ह्युमया सार्द्धं नारदस्तत्र चागतः

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ರುದ್ರನು ನರ್ಮದಾ ತಟದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ಅಲ್ಲಿ ನಾರದನೂ ಆಗಮಿಸಿದನು।

Verse 2

प्रणम्य देवदेवेशमुमया सह शङ्करम् । व्यज्ञापयत्तदा देवं यद्वृत्तं त्रिपुरे तदा

ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ದೇವದೇವೇಶ ಶಂಕರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ತ್ರಿಪುರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಅವನು ದೇವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು।

Verse 3

गतोऽहं स्वामिनिर्देशाद्यत्र तद्बाणमन्दिरम् । दृष्टा बाणं यथान्यायं गतो ह्यन्तःपुरं महत्

ಸ್ವಾಮಿಯ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾನು ಬಾಣನ ಮಂದಿರವಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದೆ; ಯಥಾವಿಧಿ ಬಾಣನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ, ನಂತರ ಅವನ ಮಹತ್ತಾದ ಅಂತಃಪುರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆ।

Verse 4

तत्र भार्यासहस्राणि दृष्ट्वा बाणस्य धीमतः । यथायोग्यं यथाकाममागतः क्षोभ्य तत्पुरम्

ಅಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿವಂತನಾದ ಬಾಣನ ಸಹಸ್ರ ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನು ಯಥಾಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಯಥಾಕಾಮವಾಗಿ ನಡೆದು, ಆ ನಗರವನ್ನು ಕಲಕಿಬಿಟ್ಟನು।

Verse 5

नारदस्य वचः श्रुत्वा साधु साध्विति पूजयन् । चिन्तयामास देवेशो भ्रमणं त्रिपुरस्य हि

ನಾರದನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ‘ಸಾಧು ಸಾಧು’ ಎಂದು ಪೂಜಿಸಿ, ದೇವೇಶನು ತ್ರಿಪುರದ ಗತಿ-ಭ್ರಮಣದ ವಿಷಯವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿದನು।

Verse 6

करमुक्तं यथा चक्रं विष्णुना प्रभविष्णुना । महावेगं महायामं रक्षितं तेजसा मम

ಪ್ರಭಾವಿಷ್ಣುವಾದ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಕೈಯಿಂದ ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟ ಚಕ್ರವು ಮಹಾವೇಗದಿಂದ ಹಾಗೂ ದೂರವ್ಯಾಪಕ ಬಲದಿಂದ ಸಾಗುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಅದು ನನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಧಾರಿತವೂ ರಕ್ಷಿತವೂ ಆಗಿದೆ।

Verse 7

स च मे भक्तिनिरतो बाणो लोके च विश्रुतः । भारती च मया दत्ता ब्राह्मणानां विशेषतः

ಆ ಬಾಣನು ನನ್ನ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ನಾನು ಅವನಿಗೆ ವಾಕ್ಶಕ್ತಿ (ಭಾರತಿ)ಯನ್ನೂ ನೀಡಿದ್ದೇನೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ।

Verse 8

एवं स सुचिरं कालं देवदेवो महेश्वरः । चिन्तयित्वा सुनिर्वाणं कार्यं प्रति जनेश्वरः

ಹೀಗೆ ದೇವದೇವನಾದ ಮಹೇಶ್ವರನು, ಜನೇಶ್ವರನು, ದೀರ್ಘಕಾಲ ಆಳವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿ ಕಾರ್ಯದ ಕುರಿತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ದೃಢನಿಶ್ಚಯಕ್ಕೆ ಬಂದನು।

Verse 9

ततोऽसौ मन्दरं ध्यात्वा चापे कृत्वा गुणे महीम् । विष्णुं सनातनं देवं बाणे ध्यात्वा त्रिलोचनः

ಆಮೇಲೆ ತ್ರಿಲೋಚನನು (ಶಿವನು) ಮಂದರವನ್ನು ಧನುಸ್ಸೆಂದು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಭೂಮಿಯನ್ನೇ ಧನುರ್ಜ್ಯೆಯಾಗಿ ಮಾಡಿದನು; ಸನಾತನ ದೇವ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ಅವರನ್ನು ಬಾಣರೂಪವಾಗಿ ಕಲ್ಪಿಸಿದನು।

Verse 10

फले हुताशनं देवं ज्वलन्तं सर्वतोमुखम् । सुपर्णं पुङ्खयोर्मध्ये जवे वायुं प्रकल्प्य च

ಅವರು ಜ್ವಲಂತ, ಸರ್ವತೋಮುಖ ದೇವ ಹುತಾಶನನನ್ನು (ಅಗ್ನಿಯನ್ನು) ಬಾಣದ ಫಲವಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು; ಪುಂಖಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಸುಪರ್ಣನನ್ನು (ಗರುಡನನ್ನು) ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅದರ ವೇಗವಾಗಿ ವಾಯುವನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿದರು।

Verse 11

रथं महीमयं कृत्वा धुरि तावश्विनावुभौ । अक्षे सुरेश्वरं देवमग्रकील्यां धनाधिपम्

ಭೂಮಿಮಯ ರಥವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಧುರಿಯಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಅಶ್ವಿನೀಕುಮಾರರನ್ನು ಇರಿಸಿದನು; ಅಕ್ಷದಲ್ಲಿ ದೇವೇಶ್ವರ ಇಂದ್ರನನ್ನು, ಮುಂಭಾಗದ ಕೀಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಧನಾಧಿಪ ಕುಬೇರನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು।

Verse 12

यमं तु दक्षिणे पार्श्वे वामे कालं सुदारुणम् । आदित्यचन्द्रौ चक्रे तु गन्धर्वानारकादिषु

ಅವನು ದಕ್ಷಿಣ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಯಮನನ್ನು, ಎಡ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಅತಿದಾರುಣ ಕಾಲನನ್ನು ಇರಿಸಿದನು; ಸೂರ್ಯಚಂದ್ರರನ್ನು ಚಕ್ರಗಳಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಗಂಧರ್ವ-ನಾಗಾದಿ ಗಣಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದನು।

Verse 13

यन्तारं च सुरज्येष्ठं वेदान्कृत्वा हयोत्तमान् । खलीनादिषु चाङ्गानि रश्मींश्छन्दांसि चाकरोत्

ಅವನು ದೇವರಲ್ಲಿ ಜ್ಯೇಷ್ಠನನ್ನು ಸಾರಥಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದನು; ವೇದಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಶ್ವಗಳಾಗಿ ಮಾಡಿದನು; ಖಲೀನಾದಿ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಅಂಗಗಳಿಂದ (ಪವಿತ್ರ ಕ್ರಮದಿಂದ) ರೂಪಿಸಿ, ರಶ್ಮಿಗಳನ್ನು ಛಂದಸ್ಸುಗಳಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು।

Verse 14

कृत्वा प्रतोदमोंकारं मुखग्राह्यं महेश्वरः । धातारं चाग्रतः कृत्वा विधातारं च पृष्ठतः

ಮಹೇಶ್ವರನು ಪ್ರತೋದವನ್ನು ಪ್ರಣವ ‘ಓಂ’ಮಯವಾಗಿ, ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಬಹುದಾದಂತೆ ಮಾಡಿದನು; ಧಾತೃನನ್ನು ಮುಂದೆ, ವಿಧಾತೃನನ್ನು ಹಿಂದೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.

Verse 15

मारुतात्सर्वतो दिग्भ्य ऊर्ध्वयन्त्रे तथैव च । महोरगपिशाचांश्च सिद्धविद्याधरांस्तथा

ಮಾರುತಗಳಿಂದ, ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ಊರ್ಧ್ವಯಂತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು ಮಹೋರಗಗಳನ್ನೂ ಪಿಶಾಚಗಳನ್ನೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಸಿದ್ಧ-ವಿದ್ಯಾಧರರನ್ನೂ ನಿಯೋಜಿಸಿದನು.

Verse 16

गणांश्च भूतसङ्घांश्च सर्वे सर्वाङ्गसंधिषु । युगमध्ये स्थितो मेरुर्युगस्याधो महागिरिः

ರಥದ ಅಂಗಗಳ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂಧಿಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು ಗಣಗಳನ್ನೂ ಭೂತಸಂಘಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಯುಗದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೇರువు ನಿಂತನು; ಯುಗದ ಕೆಳಗೆ ಮಹಾಗಿರಿ ಇತ್ತು.

Verse 17

सर्पा यन्त्रस्थिता घोराः शम्ये वरुणनैरृतौ । गायत्री चैव सावित्री स्थिते ते रश्मिबन्धने

ಯಂತ್ರದೊಳಗೆ ಭೀಕರ ಸರ್ಪಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಶಮ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ವರುಣ ಮತ್ತು ನೈಋತ ನಿಂತಿದ್ದರು; ಮತ್ತು ರಶ್ಮಿಬಂಧನವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಗಾಯತ್ರಿ ಹಾಗೂ ಸಾವಿತ್ರಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದ್ದರು.

Verse 18

सत्यं रथध्वजे शौचं दमं रक्षां समन्ततः । रथं देवमयं कृत्वा देवदेवो महेश्वरः

ಅವನು ರಥಧ್ವಜದ ಮೇಲೆ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು; ಶೌಚ ಮತ್ತು ದಮವನ್ನು ಸುತ್ತಮುತ್ತ ರಕ್ಷಣೆಯಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. ಹೀಗೆ ದೇವಮಯ ರಥವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ದೇವದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನು (ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದನು).

Verse 19

संनद्धः कवची खड्गी बद्धगोधाङ्गुलित्रवान् । बद्धा परिकरं गाढं जटाजूटं नियम्य च

ಅವನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸನ್ನದ್ಧನಾಗಿ, ಕವಚಧಾರಿಯಾಗಿ, ಖಡ್ಗಧಾರಿಯಾಗಿ, ಗೋಧಾ-ಚರ್ಮದ ಅಂಗುಳಿತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ದೃಢ ಪರಿಕರವನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಜಟಾಜೂಟವನ್ನು ನಿಯಮಿಸಿ ಕಟ್ಟಿದನು।

Verse 20

सज्जं कृत्वा धनुर्दिव्यं योजयित्वा रथोत्तमम् । रथमध्ये स्थितो देवः शुशुभे च युधिष्ठिर

ದಿವ್ಯ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಥವನ್ನು ಯೋಚಿಸಿ, ದೇವರು ರಥಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ದೀಪ್ತಿಯಿಂದ ಶೋಭಿಸಿದನು—ಓ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ।

Verse 21

धनुषः शब्दनादेनाकम्पयच्च जगत्त्रयम् । स्थानं कृत्वा तु वैशाखं निभृतं संस्थितो हरः

ಧನುಸ್ಸಿನ ಗರ್ಜನನಾದದಿಂದ ಹರನು ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನೂ ಕಂಪಿಸಿದನು. ನಂತರ ವೈಶಾಖ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದು, ಗಾಢ ನಿಶ್ಶಬ್ದದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ನಿಂತನು।

Verse 22

निरीक्ष्य सुचिरं कालं कोपसंरक्तलोचनः । ध्यात्वा तं परमं मन्त्रमात्मानं च निरुध्य सः

ಬಹುಕಾಲ ನೋಡಿದಾಗ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳು ರಕ್ತಿಮವಾದವು. ಆ ಪರಮಮಂತ್ರವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ತನ್ನನ್ನು ತಾನೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಅವನು (ಶಿವ) ಏಕಾಗ್ರನಾದನು।

Verse 23

मुमोच सहसा बाणं पुरस्य वधकाङ्क्षया । यदा त्रीणि समेतानि अन्तरिक्षस्थितानि तु

ಪುರವಧದ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಯಿಂದ ಅವನು ಸಹಸಾ ಬಾಣವನ್ನು ಬಿಡಿದನು—ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದ್ದ ಆ ಮೂರು (ಪುರಗಳು) ಒಂದಾಗಿ ಸೇರಿದ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ।

Verse 24

ततः कालनिमेषार्धं दृष्ट्वैक्यं त्रिपुरस्य च । त्रिपर्वणा त्रिशल्येन ततस्तान्यवसादयत्

ಆಮೇಲೆ ಅರ್ಧ ನಿಮೇಷಕಾಲದಲ್ಲೇ ತ್ರಿಪುರದ ತ್ರಿವಿಧ ರೂಪ ಏಕವಾಗುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ತ್ರಿಪರ್ವ ಹಾಗೂ ತ್ರಿಶಲ್ಯಯುಕ್ತ ಬಾಣದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಹೊಡೆದು ಕೆಡವಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡಿದನು।

Verse 25

ततो लोका भयत्रस्तास्त्रिपुरे भरतोत्तम । सर्वासुरविनाशाय कालरूपा भयावहाः

ನಂತರ, ಹೇ ಭರತೋತ್ತಮ, ತ್ರಿಪುರದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಲೋಕಗಳು ಭಯದಿಂದ ನಡುಗಿದವು; ಕಾಲರೂಪದಂತೆ ಭಯಂಕರವಾದ ಅಪಶಕುನಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು, ಸಮಸ್ತ ಅಸುರರ ವಿನಾಶವನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದವು।

Verse 26

अट्टहासान् प्रमुञ्चन्ति कष्टरूपा नरास्तदा । निमेषोन्मेषणं चैव कुर्वन्ति लिपिकर्मसु

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಠೋರರೂಪದ ಮನುಷ್ಯರು ಕರ್ಕಶ ಅಟ್ಟಹಾಸವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದರು; ಮತ್ತು ಲಿಪಿಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಮರುಮರು ನಿಮೇಷ-ಉನ್ಮೇಷಗಳ ವಿಚಿತ್ರ ಚಲನಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಭಯಗ್ರಸ್ತರಂತೆ।

Verse 27

निष्पन्दनयना मर्त्याश्चित्रेष्वालिखिता इव । देवायतनगा देवा रटन्ति प्रहसन्ति च । स्वप्ने पश्यन्ति चात्मानं रक्ताम्बरविभूषितम्

ಮರ್ತ್ಯರು ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸದೆ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಆಕೃತಿಗಳಂತೆ ಸ್ಥಿರರಾದರು. ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ದೇವರೂ ಕೂಗಿ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ನಗಿದರು; ಮತ್ತು ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಜನರು ತಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ತವರ್ಣದ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರೆಂದು ಕಂಡರು।

Verse 28

रक्तमाल्योत्तमाङ्गाश्च पतन्तः कार्दमे ह्रदे । पश्यन्ति नाम चात्मानं सतैलाभ्यङ्गमस्तकम्

ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಿರಸ್ಸು ರಕ್ತಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಅದು ಕೆಸರಿನ ಹ್ರದದಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನೂ ಕಂಡರು; ಹಾಗೆಯೇ ತೈಲಾಭ್ಯಂಗದಿಂದ ಲೇಪಿತವಾದ ತಲೆಯನ್ನೂ ಕಂಡರು—ಇವು ಅಪಶಕುನದ ದರ್ಶನಗಳು।

Verse 29

पश्यन्ति यानमारूढं रासभैश्च नृपोत्तम । संवर्तको महावायुर्युगान्तप्रतिमो महान्

ಹೇ ನೃಪೋತ್ತಮ! ಅವರು ಗದ್ದೆಗಳು ಎಳೆಯುವ ಯಾನದಲ್ಲಿ ತಾವೇ ಆರೂಢರಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡರು; ಯುಗಾಂತದ ಗಾಳಿಯಂತೆ ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠ ‘ಸಂವರ್ತಕ’ ಮಹಾವಾಯು ಉದ್ಭವಿಸಿತು.

Verse 30

गृहानुन्मूलयामास वृक्षजातीननेकशः । भूमिकम्पाः सनिर्घाता उल्कापाताः सहस्रशः

ಅದು ಮನೆಗಳನ್ನು ಬೇರುಸಹಿತ ಕಿತ್ತುಹಾಕಿ, ಅನೇಕ ವಿಧದ ವೃಕ್ಷಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಉನ್ಮೂಲ ಮಾಡಿತು. ಘೋರ ಗರ್ಜನೆಯೊಡನೆ ಭೂಕಂಪಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು; ಸಹಸ್ರಾರು ಉಲ್ಕಾಪಾತಗಳು ನಡೆದವು.

Verse 31

रुधिरं वर्षते देवो मिश्रितं कर्करैर्बहु । अग्निकुण्डेषु विप्राणां हुतः सम्यग्घुताशनः

ದೇವನು ಅನೇಕ ಕರ್ಕರ ಕಣಗಳಿಂದ ಮಿಶ್ರಿತವಾದ ರಕ್ತವೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸುರಿಸಿದನು. ಮತ್ತು ವಿಪ್ರರ ಅಗ್ನಿಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಸಮ್ಯಕ್ ಆಹೂತ ಹುತಾಶನನಿಗೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಆಹುತಿಗಳು ಅರ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅಗ್ನಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು.

Verse 32

ज्वलते धूमसंयुक्तो विस्फुलिङ्गकणैः सह । कुंजरा विमदा जातास्तुरगाः सत्त्ववर्जिताः

ಅದು ಧೂಮಸಂಯುಕ್ತವಾಗಿ ಸ್ಫುಲಿಂಗಕಣಗಳೊಡನೆ ಜ್ವಲಿಸಿತು. ಕುಂಜರಗಳು ಮದವಿಲ್ಲದವರಾದರು; ತುರಗಗಳು ಬಲ-ಸತ್ತ್ವವಿಲ್ಲದವರಾದರು.

Verse 33

अवादितानि वाद्यन्ते वादित्राणि सहस्रशः । ध्वजा ह्यकम्पिताः पेतुश्छत्राणि विविधानि च

ವಾದಿಸಲ್ಪಡದ ವಾದ್ಯಗಳೂ ಸಹಸ್ರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ತಾವೇ ನಾದಿಸತೊಡಗಿದವು. ಅಕಂಪಿತ ಧ್ವಜಗಳೂ ಬಿದ್ದುಹೋದವು; ವಿವಿಧ ಛತ್ರಗಳೂ ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿದವು.

Verse 34

ज्वलति पादपास्तत्र पर्णानि च सभं ततः । सर्वं तद्व्याकुलीभूतं हाहाकारसमन्वितम्

ಅಲ್ಲಿ ಮರಗಳೂ ಎಲೆಗಳೂ ಸಹ ಜ್ವಲಿಸಿದವು; ನಂತರ ಆ ಸ್ಥಳವೆಲ್ಲ ವ್ಯಾಕುಲಗೊಂಡು ‘ಹಾಯ್! ಹಾಯ್!’ ಎಂಬ ಆಕ್ರಂದನದಿಂದ ತುಂಬಿತು।

Verse 35

उद्यानानि विचित्राणि प्रबभञ्ज प्रभञ्जनः । तेन संप्रेरिताः सर्वे ज्वलन्ति विशिखाः शिखाः

ಪ್ರಬಲ ಪ್ರಭಂಜನ ಗಾಳಿ ವಿಚಿತ್ರ ಉದ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಚೂರುಮೂರು ಮಾಡಿತು; ಅದರ ತಳ್ಳುವಿಕೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಜ್ವಾಲೆಗಳು ನಾಲಿಗೆಯಂತೆ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡವು।

Verse 36

वृक्षगुल्मलतावल्ल्यो गृहाणि च समन्ततः । दिग्विभागैश्च सर्वैश्च प्रवृत्तो हव्यवाहनः

ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಮರಗಳು, ಪೊದೆಗಳು, ಲತೆ-ವಲ್ಲಿಗಳು ಹಾಗೂ ಮನೆಗಳೂ ಸಹ ಹಿಡಿತಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕವು; ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಹವ್ಯವಾಹನ ಅಗ್ನಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿತು।

Verse 37

सर्वं किंशुकपर्णाभं प्रज्वलच्चैव दृश्यते । गृहाद्गृहं तदा गन्तुं नैव धूमेन शक्यते

ಎಲ್ಲವೂ ಕಿಂಶುಕ ಎಲೆಗಳಂತೆ ಕೆಂಪಾಗಿ ಹೊತ್ತಿ ಉರಿಯುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಂಡಿತು; ಆಗ ಹೊಗೆಯಿಂದ ಮನೆಮನೆಯ ನಡುವೆ ಹೋಗುವುದೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ।

Verse 38

हरकोपाग्निनिर्दग्धाः क्रन्दन्ते त्रिपुरे जनाः । प्रदीप्तं सर्वतो दिक्षु दह्यते त्रिपुरं परम्

ಹರನ ಕೋಪಾಗ್ನಿಯಿಂದ ದಗ್ಧರಾದ ತ್ರಿಪುರದ ಜನರು ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದರು; ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಜ್ವಲಿಸಿ ಮಹಾ ತ್ರಿಪುರ ನಗರಿ ದಹನಗೊಂಡಿತು।

Verse 39

पतन्ति शिखराग्राणि विशीर्णानि सहस्रशः । पावको धूमसंपृक्तो दह्यमानः समन्ततः

ಸಹಸ್ರಶಃ ಚೂರಾಗಿ ಬಿದ್ದ ಶಿಖರಗಳ ಅಗ್ರಭಾಗಗಳು ಕೆಳಗೆ ಕುಸಿದವು. ಧೂಮಸಂಯುಕ್ತ ಪಾವಕನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಉಗ್ರವಾಗಿ ಹೊತ್ತಿ ಉರಿದು ಸುತ್ತಮುತ್ತ ದಹಿಸಿದನು.

Verse 40

नृत्यन्वै व्याप्तदिग्देशः कान्तारेष्वभिधावति । देवागारेषु सर्वेषु गृहेष्वट्टालकेषु च

ನೃತ್ಯಿಸುವಂತೆ ಆ ಅಗ್ನಿ ದಿಕ್ಕು-ದೇಶಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ವ್ಯಾಪಿಸಿ, ಕಾನ್ತಾರಗಳಲ್ಲಿ ಧಾವಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲೂ, ಮನೆಗಳಲ್ಲೂ, ಅಟ್ಟಾಲಿಕೆಗಳಲ್ಲೂ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು.

Verse 41

प्रवृत्तो हुतभुक्तत्र पुरे कालप्रचोदितः । ददाह लोकान्सर्वत्र हरकोपप्रकोपितः

ಅಲ್ಲಿ ಆ ಪುರದಲ್ಲಿ ಕಾಲಪ್ರಚೋದನೆಯಿಂದ ಹುತಭುಕ್ ಅಗ್ನಿ ಪ್ರವರ್ತಿಸಿತು. ಹರನ ಕೋಪದಿಂದ ಉಗ್ರವಾಗಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಲೋಕಗಳನ್ನು ದಹಿಸಿತು.

Verse 42

दहते त्रैपुरं लोकं बालवृद्धसमन्वितम् । सपुरं सगृहद्वारं सवाहनवनं नृप

ಹೇ ನೃಪ! ಬಾಲ-ವೃದ್ಧರೊಡನೆ ತ್ರೈಪುರಲೋಕವು ದಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು—ಪೂರ ನಗರ, ಮನೆಗಳ ದ್ವಾರಗಳು, ವಾಹನಗಳು ಮತ್ತು ಉಪವನ-ವನಗಳೊಡನೆ.

Verse 43

केचिद्भोजनसक्ताश्च पानासक्तास्तथापरे । अपरा नृत्यगीतेषु संसक्ता वारयोषितः

ಕೆಲವರು ಭೋಜನದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿದ್ದರು, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಪಾನದಲ್ಲಿ; ಮತ್ತವರು ವಾರಯೋಷಿತರು ನೃತ್ಯ-ಗೀತಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಲೀನರಾಗಿದ್ದರು.

Verse 44

अन्योन्यं च परिष्वज्य हुताशनशिखार्दिताः । दह्यमाना नृपश्रेष्ठ सर्वे गच्छन्त्यचेतनाः

ಅವರು ಪರಸ್ಪರ ಆಲಿಂಗಿಸಿ ಹುತಾಶನದ ಜ್ವಾಲೆಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ದಹಿಸಿದರು; ಓ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠ, ಎಲ್ಲರೂ ಅಚೇತನರಾಗಿ ಮೋಗಗೊಂಡು ಇತ್ತಿಚ್ಚೆ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದರು।

Verse 45

अथान्ये दानवास्तत्र दह्यन्तेऽग्निविमोहिताः । न शक्ताश्चान्यतो गन्तुं धूमेनाकुलिताननाः । हंसकारण्डवाकीर्णा नलिन्यो हेमपङ्कजाः

ನಂತರ ಅಲ್ಲಿ ಇತರ ದಾನವರೂ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಮೋಹಿತರಾಗಿ ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಧೂಮದಿಂದ ಮುಖಗಳು ಆಕೂಲವಾದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಬೇರೆಡೆಗೆ ಹೋಗಲಾರಿದರು. ಹಂಸ-ಕಾರಂಡವಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ನಲಿನಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಮಪಂಕಜಗಳಂತೆ ಸ್ವರ್ಣಪದ್ಮಗಳು ಅರಳಿದ್ದವು।

Verse 46

दह्यन्ते विविधास्तत्र वाप्यः कूपाश्च भारत । दृश्यन्तेऽनलदग्धानि पुरोद्यानानि दीर्घिकाः । अम्लानैः पङ्कजैश्छन्ना विस्तीर्णावसुयोजनाः

ಓ ಭಾರತ, ಅಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ವಾಪಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೂಪಗಳೂ ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ದಗ್ಧವಾದ ರಾಜಉದ್ಯಾನಗಳು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ ಜಲಾಶಯಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು—ಒಣಗದ ಪದ್ಮಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿ, ಅನೇಕ ಯೋಜನಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದವು।

Verse 47

गिरिकूटनिभास्तत्र प्रासादा रत्नशोभिताः । दृश्यन्तेऽनलसंदग्धा विशीर्णा धरणीतले

ಅಲ್ಲಿ ಪರ್ವತಶಿಖರಗಳಂತೆ, ರತ್ನಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾದ ಪ್ರಾಸಾದಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು—ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ದಗ್ಧವಾಗಿ ಭೂಮಿತಲದಲ್ಲಿ ಚೂರಾಗಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದವು।

Verse 48

नरस्त्रीबालवृद्धेषु दह्यमानेषु सर्वतः । निर्दयं ज्वलते वह्निर्हाहाकारो महानभूत् । काचिच्च सुखसंसुप्ताप्रमत्तान्या नृपोत्तम

ಎಲ್ಲೆಡೆ ನರರು, ಸ್ತ್ರೀಯರು, ಮಕ್ಕಳು, ವೃದ್ಧರು ದಹಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಅಗ್ನಿ ನಿರ್ದಯವಾಗಿ ಜ್ವಲಿಸಿ ‘ಹಾ ಹಾ’ ಎಂಬ ಮಹಾ ಆಕ್ರಂದನ ಉಂಟಾಯಿತು. ಆದರೂ ಕೆಲವರು ಸುಖವಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಕೆಲವರು ಅಲಕ್ಷ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದರು—ಓ ನೃಪೋತ್ತಮ।

Verse 49

क्रीडित्वा च सुविस्तीर्णशयनस्था वराङ्गना । काचित्सुप्ता विशालाक्षी हारावलिविभूषिता । धूमेनाकुलिता दीना न्यपतद्धव्यवाहने

ಕ್ರೀಡಿಸಿದ ನಂತರ ಒಂದು ವರಾಂಗನೆ ವಿಶಾಲವಾದ ಶಯನದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಹಾರಗಳ ಸಾಲಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾದ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ ಒಬ್ಬಳು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಧೂಮದಿಂದ ಆವರಿತಳಾಗಿ ದೀನಳಾದ ಅವಳು ದಹಿಸುವ ಹವ್ಯವಾಹನಾಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದುಹೋದಳು.

Verse 50

काचित्तस्मिन्पुरे दीप्ते पुत्रस्नेहानुलालसा । पुत्रमालिङ्गते गाढं दह्यते त्रिपुरेऽग्निना

ಆ ದೀಪ್ತ ನಗರದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ತಾಯಿ ಪುತ್ರಸ್ನೇಹದಿಂದ ಆಕಾಂಕ್ಷಿತಳಾಗಿ ತನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡಳು; ತ್ರಿಪುರದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಅವಳು ದಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು.

Verse 51

काचित्कनकवर्णाभा इन्द्रनीलविभूषिता । भर्तारं पतितं दृष्ट्वा पतिता तस्य चोपरि

ಕನಕವರ್ಣದ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ, ಇಂದ್ರನೀಲಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತಳಾದ ಒಬ್ಬಳು, ತನ್ನ ಭರ್ತನು ಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನ ಮೇಲೆಯೇ ಬಿದ್ದುಹೋದಳು.

Verse 52

काचिदादित्यवर्णाभा प्रसुप्ता तु प्रियोपरि । अग्निज्वालाहता गाढं कंठमालिङ्गते नृप

ಓ ನೃಪಾ! ಆದಿತ್ಯವರ್ಣದ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ ಇನ್ನೊಬ್ಬಳು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯನ ಮೇಲೆಯೇ ನಿದ್ರಿಸಿದ್ದಳು; ಅಗ್ನಿಜ್ವಾಲೆಯಿಂದ ಹತಳಾದರೂ ಅವನ ಕಂಠವನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡೇ ಇದ್ದಳು.

Verse 53

मेधवर्णा परा नारी चलत्कनकमेखला । श्वेतवस्त्रोत्तरीया तु पपात धरणीतले

ಮೇಧವರ್ಣದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾರಿ, ಚಲಿಸುವ ಕನಕಮೇಖಲೆಯೊಂದಿಗೆ, ಶ್ವೇತ ವಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರೀಯ ಧರಿಸಿ, ಧರಣೀತಲದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದುಹೋದಳು.

Verse 54

काचित्कुन्देन्दुवर्णाभा नीलरत्नविभूषिता । शिरसा प्राञ्जलिर्भूत्वा विज्ञापयति पावकम्

ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಕುಂದಪುಷ್ಪ–ಚಂದ್ರನಂತೆ ಶುಭ್ರವರ್ಣಳಾಗಿ, ನೀಲರತ್ನಗಳಿಂದ ವಿಭೂಷಿತಳಾಗಿ, ಶಿರಸನ್ನು ಬಾಗಿಸಿ ಅಂಜಲಿ ಹಿಡಿದು ಪಾವಕನಿಗೆ ವಿನಂತಿಸಿದಳು।

Verse 55

कस्याश्चिज्ज्वलते वस्त्रं केशाः कस्याश्च भारत । ज्वलज्ज्वलनसङ्काशैर्हेमभाण्डैस्त्रसंहित च

ಓ ಭಾರತ! ಯಾರದೋ ವಸ್ತ್ರಗಳು ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿದ್ದವು, ಯಾರದೋ ಕೂದಲು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ದಹಿಸುವ ಚಿನ್ನದ ಪಾತ್ರೆಗಳಿನಿಂದ ಬಹಳವಾಗಿ ಪೀಡಿತರಾದರು।

Verse 56

काचित्प्रभूतदुःखार्ता विललाप वराङ्गना । भस्मीभूतं पतिं दृष्ट्वा क्रन्दन्ती कुररी यथा

ಒಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠಾಂಗನೆ ಅಪಾರ ದುಃಖದಿಂದ ಆಕ್ರಂದಿಸಿತು; ಭಸ್ಮವಾದ ತನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಕುರರೀ ಪಕ್ಷಿಯಂತೆ ಕರುಣವಾಗಿ ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದಳು।

Verse 57

आलिङ्ग्य गाढं सहसा पतिता तस्य मूर्धनि । काचिच्च बहुदुःखार्ता व्यलपत्स्त्री स्ववेश्मनि

ಅವನನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಆಲಿಂಗಿಸಿ ಅವಳು ಅಚಾನಕವಾಗಿ ಅವನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಸಿದಳು; ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಬಹು ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತಳಾಗಿ ತನ್ನ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದಳು।

Verse 58

भस्मसाच्च कृतं दृष्ट्वा क्रन्दते कुररी यथा । मातरं पितरं काचिद्दृष्ट्वा विगतचेतनम्

ಭಸ್ಮವಾದವರನ್ನು ನೋಡಿ ಅವಳು ಕುರರೀ ಪಕ್ಷಿಯಂತೆ ಕ್ರಂದಿಸಿತು; ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ತಾಯಿ-ತಂದೆಯನ್ನು ಅಚೇತನವಾಗಿ ಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಚೇತನೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಳು।

Verse 59

वेपते पतिता भूमौ खेदिता वडवा यथा । इतश्चेतश्च काचिच्च दह्यमाना वराङ्गना

ಒಬ್ಬಳು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು, ದಣಿದ ಕುದುರೆಯಂತೆ ನಡುಗುತ್ತಿದ್ದಳು. ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀ ದಹಿಸುತ್ತಾ ಭಯದಿಂದ ಇತ್ತಿಚ್ಚೆ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 60

नापश्यद्बालमुत्सङ्गे विपरीतमुखी स्थिता । कुम्भिलस्य गृहं दग्धं पतितं धरणीतले

ಅವಳು ಮುಖವನ್ನು ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ತಿರುಗಿಸಿಕೊಂಡು ನಿಂತಿದ್ದರಿಂದ, ಮಡಿಲಿನ ಮಗುವನ್ನು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಕುಂಭಿಲನ ಮನೆ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ದಗ್ಧವಾಗಿ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಕುಸಿದು ಬಿತ್ತು.

Verse 61

कूष्माण्डस्य च धूम्रस्य कुहकस्य बकस्य च । विरूपनयनस्यापि विरूपाक्षस्य चैव हि

ಕೂಷ್ಮಾಂಡ ಮತ್ತು ಧೂಮ್ರ, ಕುಹಕ ಮತ್ತು ಬಕ ಇವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ; ಹಾಗೆಯೇ ವಿರೂಪ-ನಯನ ಮತ್ತು ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ಇವರ ಗೃಹಗಳಲ್ಲಿಯೂ (ಅಗ್ನಿ) ಜ್ವಲಿಸಿತು.

Verse 62

शुम्भो डिम्भश्च रौद्रश्च प्रह्लादश्चासुरोत्तमः । दण्डपाणिर्विपाणिश्च सिंहवक्त्रस्तथानघ

ಶುಂಭ ಮತ್ತು ಡಿಂಭ, ರೌದ್ರ, ಹಾಗೆಯೇ ಅಸುರೋತ್ತಮನಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದ; ದಂಡಪಾಣಿ ಮತ್ತು ವಿಪಾಣಿ; ಮತ್ತು ಸಿಂಹವಕ್ತ್ರ—ಹೇ ನಿರಪರಾಧನೇ! ಇವರ ಗೃಹಗಳಲ್ಲಿಯೂ (ಅಗ್ನಿ) ಜ್ವಲಿಸಿತು.

Verse 63

दुन्दुभश्चैव संह्रादो डिण्डिर्मुण्डिस्तथैव च । बाणभ्राता च बाणश्च क्रव्यादव्याघ्रवक्त्रकौ

ಮತ್ತು ದುಂದುಭ ಹಾಗೂ ಸಂಹ್ರಾದ, ಡಿಂಡಿ ಮತ್ತು ಮುಂಡಿ; ಬಾಣನ ಸಹೋದರ ಮತ್ತು ಬಾಣನೇ; ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ರವ್ಯಾದ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಘ್ರವಕ್ತ್ರ—ಇವರ ಗೃಹಗಳಲ್ಲಿಯೂ (ಅಗ್ನಿ) ಜ್ವಲಿಸಿತು.

Verse 64

एवमन्येऽपि ये केचिद्दानवा बलदर्पिताः । तेषां गृहे तथा वह्निर्ज्वलते निर्दयो नृप । दह्यमानाः स्त्रियस्तात विलपन्ति गृहे गृहे

ಓ ರಾಜನೇ! ಬಲದ ಗರ್ವದಿಂದ ಸೊಕ್ಕಿದ ಇತರ ದಾನವರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಆ ನಿರ್ದಯವಾದ ಬೆಂಕಿಯು ಹಾಗೆಯೇ ಉರಿಯಿತು. ಓ ಪ್ರಿಯನೇ! ಸುಡಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮನೆಮನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ವಿಲಾಪಿಸಿದರು.

Verse 65

करुणाक्षरवादिन्यो निराधारा गताः शिवम् । यदि वैरं सुरारेश्च पुरुषोपरिपावक

ಕರುಣಾಜನಕವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡುತ್ತಾ, ಆಧಾರವಿಲ್ಲದ ಆ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಶಿವನ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಪಡೆದರು. 'ಓ ಅಗ್ನಿಯೇ! ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿನಗೆ ವೈರವಿದ್ದರೆ...'

Verse 66

स्त्रियः किमपराध्यन्ति गृहपञ्जरकोकिलाः । अनिर्दयो नृशंसस्त्वं कस्ते कोपः स्त्रियं प्रति

ಮನೆಯೆಂಬ ಪಂಜರದ ಕೋಗಿಲೆಗಳಂತಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಏನು ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ? ನೀನು ನಿರ್ದಯಿಯೂ ಕ್ರೂರಿಯೂ ಆಗಿದ್ದೀಯೆ; ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮೇಲೆ ನಿನಗೇಕೆ ಇಷ್ಟು ಕೋಪ?

Verse 67

किं त्वया न श्रुतं लोके अवध्याः सर्वथा स्त्रियः । किं तु तुभ्यं गुणो ह्यस्ति दहने पवनेरितः

ಸ್ತ್ರೀಯರು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡಬಾರದವರು ಎಂದು ನೀನು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕೇಳಿಲ್ಲವೇ? ಆದರೆ ಓ ಅಗ್ನಿಯೇ! ಗಾಳಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಸುಡುವುದೇ ನಿನ್ನ ಗುಣವಾಗಿದೆ.

Verse 68

न कारुण्यं त्वया किंचिद्दाक्षिण्यं च स्त्रियं प्रति । दयां म्लेच्छा हि कुर्वन्ति वचनं वीक्ष्य योषिताम्

ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಕರುಣೆಯಾಗಲಿ, ದಾಕ್ಷಿಣ್ಯವಾಗಲಿ ಇಲ್ಲ. ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮ್ಲೇಚ್ಛರೂ ಕೂಡ ದಯೆ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 69

म्लेच्छानामपि च म्लेच्छो दुर्निवार्यो ह्यचेतनः । एवं विलपमानानां स्त्रीणां तत्रैव भारत

ಮ್ಲೇಚ್ಛರಲ್ಲಿಯೂ ಒಬ್ಬ ‘ಮ್ಲೇಚ್ಛ’ ಇರುತ್ತಾನೆ—ಅಚೇತನ, ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ದುರ್ವಶ. ಹೀಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರು ವಿಲಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಹೇ ಭಾರತ।

Verse 70

ज्वालाकलापबहुलः प्रज्वलत्येव पावकः । एवं दृष्ट्वा ततो बाणो दह्यमान उवाच ह

ಜ್ವಾಲಾ ಗುಚ್ಛಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪಾವಕನು ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿದನು. ಅದನ್ನು ನೋಡಿ, ದಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬಾಣನು ಆಗ ಹೇಳಿದನು.

Verse 71

अवज्ञाय विनष्टोऽहं पापात्मा हरमञ्जसा । मया पापेन मूर्खेण ये लोका नाशिता ध्रुवम्

ಹರನನ್ನು ಅವಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದುದರಿಂದ ನಾನು ಪಾಪಾತ್ಮ, ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ನಾಶವಾಯಿತು. ನನ್ನ ಪಾಪದಿಂದಲೇ ನಾನು ಮೂರ್ಖನು, ಆ ಜನರನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಾಶಪಡಿಸಿದೆನು.

Verse 72

गोब्राह्मणा हता नित्यमिह लोके परत्र च । नाशितान्यन्नपानानि मठारामाश्रमास्तथा

ಗೋವುಗಳೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೂ ನಿತ್ಯ ಹತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು—ಇಹಲೋಕದಲ್ಲೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲೂ. ಅನ್ನಪಾನಗಳ ಸಂಗ್ರಹಗಳು ನಾಶವಾದವು; ಮಠಗಳು, ಉದ್ಯಾನಗಳು, ಆಶ್ರಮಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ.

Verse 73

ऋषीणामाश्रमाश्चैव देवारामा गणालयाः । तेन पापेन मे ध्वंसस्तपसश्च बलस्य च

ಋಷಿಗಳ ಆಶ್ರಮಗಳು, ದೇವಾರಾಮಗಳು, ಗಣಾಲಯಗಳೂ ಸಹ ಧ್ವಂಸವಾದವು. ಆ ಪಾಪದಿಂದಲೇ ನನ್ನ ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ನನ್ನ ಬಲವೂ ನಾಶವಾಯಿತು.

Verse 74

किं धनेन करिष्यामि राज्येणान्तःपुरेण च

ಧನದಿಂದ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ರಾಜ್ಯದಿಂದಲೂ ರಾಜಮನೆತನದ ಅಂತಃಪುರದಿಂದಲೂ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?

Verse 75

वरं शङ्करपादौ च शरणं यामि मूढधीः । न माता न पिता चैव न बन्धुर्नापरो जनः

ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಮೋಹಗ್ರಸ್ತವಾದರೂ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದರೆ ಶಂಕರನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಶರಣಾಗುವುದು; ಏಕೆಂದರೆ ತಾಯಿ ಅಲ್ಲ, ತಂದೆ ಅಲ್ಲ, ಬಂಧು ಅಲ್ಲ, ಬೇರೆ ಯಾರೂ (ನಿಜವಾದ) ರಕ್ಷಕನಲ್ಲ।

Verse 76

मुक्त्वा चैव महेशानं परमार्तिहरं परम् । आत्मना च कृतं पापमात्मनैव तु भुज्यते

ಪರಮ ಆರ್ತಿಹರನಾದ ಮಹೇಶಾನನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವುದು ಸರ್ವಥಾ ಯುಕ್ತವಲ್ಲ; ತಾನೇ ಮಾಡಿದ ಪಾಪವನ್ನು ತಾನೇ ಭೋಗಿಸಬೇಕು।

Verse 77

अहं पुनः समस्तैश्च दह्यामि सह साधुभिः । एवमुक्त्वा शिवं लिङ्गं कृत्वा तन्मस्तकोपरि

‘ನಾನು ಕೂಡ ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ, ಸಾಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹ, ದಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವೆನು.’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವನು ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಅದನ್ನು ತನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟನು।

Verse 78

निर्जगाम गृहाच्छीघ्रं पावकेनावगुण्ठितः । स खिन्नः स्विन्नगात्रस्तु प्रस्खलंस्तु मुहुर्मुहुः

ಅವನು ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಟನು; ದಣಿದವನಾಗಿ, ಬೆವರಿನಿಂದ ನೆನೆಯಿದ ಅಂಗಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮರುಮರು ಜಾರಿ ಬೀಳುವಂತೆ ತಡಬಡಿಸಿದನು।

Verse 79

हरं गद्गदया वाचा स्तुवन्वै शरणं ययौ । त्वत्कोपानलनिर्दग्धो यदि वध्योऽस्मि शङ्कर

ಗದ್ಗದ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಹರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಅವನು ಶರಣಾದನು— “ಹೇ ಶಂಕರ, ನಿನ್ನ ಕೋಪಾಗ್ನಿಯಿಂದ ದಗ್ಧನಾಗಿ ನಾನು ವಧ್ಯನಾದರೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ।”

Verse 80

त्वत्प्रसादान्महादेव मा मे लिङ्गं प्रणश्यतु । अर्चितं मे सुरश्रेष्ठ ध्यातं भक्त्या मया विभो

ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನನ್ನ ಲಿಂಗವು ನಾಶವಾಗದಿರಲಿ. ಹೇ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠ, ಹೇ ವಿಭೋ—ಇದನ್ನು ನಾನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅರ್ಚಿಸಿ ಧ್ಯಾನಿಸಿದ್ದೇನೆ।

Verse 81

प्राणादिष्टतमं देव तस्माद्रक्षितुमर्हसि । यदि तेऽहमनुग्राह्यो वध्यो वा सुरसत्तम

ಹೇ ದೇವ, ನೀನು ನನಗೆ ಪ್ರಾಣಕ್ಕಿಂತಲೂ ಪ್ರಿಯನು; ಆದ್ದರಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ನಿನಗೆ ಯುಕ್ತ. ಹೇ ಸುರಸತ್ತಮ, ಅನುಗ್ರಹವೋ ವಧವೋ—ಎಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಲ್ಲಿದೆ।

Verse 82

प्रतिजन्म महादेव त्वद्भक्तिरचलास्तु मे । पशुकीटपतङ्गेषु तिर्यग्योनिगतेषु च । स्वकर्मणा महादेव त्वद्भक्तिरचलास्तु मे

ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ಪ್ರತಿಜನ್ಮದಲ್ಲೂ ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿ ನನಗೆ ಅಚಲವಾಗಿರಲಿ. ಪಶು, ಕೀಟ, ಪತಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಯಾವ ತಿರ್ಯಗ್ಯೋನಿಯಲ್ಲಾದರೂ—ಸ್ವಕರ್ಮಬಲದಿಂದ, ಹೇ ಮಹಾದೇವ, ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿ ಅಚಲವಾಗಿರಲಿ।

Verse 83

एवमुक्त्वा महाभागो बाणो भक्तिमतां वरः । स्तोत्रेण देवदेवेशं छन्दयामास भारत

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತ ಬಾಣನು—ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು—ಹೇ ಭಾರತ, ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ದೇವದೇವೇಶನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 84

बाण उवाच । शिव शङ्कर सर्वहराय नमो भवभीतभयार्तिहराय नमः । कुसुमायुधदेहविनाशंकर प्रमदाप्रियकामक देव नमः

ಬಾಣನು ಹೇಳಿದನು— ಶಿವ ಶಂಕರ, ಸರ್ವಹರನೇ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಭವಭಯದಿಂದ ಭೀತರಾದವರ ಭಯ-ಆರ್ತಿಯನ್ನು ಹರಿಸುವವನೆ, ನಿನಗೆ ನಮಃ। ಕುಸುಮಾಯುಧನಾದ ಕಾಮದೇವನ ದೇಹವನ್ನು ದಹಿಸಿದವನೆ, ಪ್ರಮದಾ (ಪಾರ್ವತಿ) ಪ್ರಿಯನ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ದೇವನೆ, ನಿನಗೆ ನಮಃ।

Verse 85

जय पार्वतीश परमार्थसार जय विरचितभीमभुजङ्गहार । जय निर्मलभस्मविलिप्तगात्र जय मन्त्रमूल जगदेकपात्र

ಜಯ ಪಾರ್ವತೀಶ, ಪರಮಾರ್ಥಸಾರನೇ! ಜಯ ಭೀಕರ ಭುಜಂಗಹಾರ ಧರಿಸಿದವನೇ! ಜಯ ನಿರ್ಮಲ ಭಸ್ಮಲಿಪ್ತ ಗಾತ್ರನೇ! ಜಯ ಮಂತ್ರಮೂಲ, ಜಗದೇಕಪಾತ್ರ (ಏಕಾಧಾರ)ನೇ!

Verse 86

जय विषधरकपिलजटाकलाप जय भैरवविघृतपिनाकचाप । जय विषमनयनपरिमुक्तसङ्ग जय शङ्कर धृतगाङ्गतरङ्ग

ಜಯ ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ ಕಪಿಲ ಜಟಾಕಲಾಪವನೇ! ಜಯ ಭೈರವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪಿನಾಕ ಧನುಸ್ಸು ಧರಿಸಿದವನೇ! ಜಯ ವಿಷಮ-ನಯನ (ತ್ರಿನೇತ್ರ)ನಾಗಿಯೂ ಸಂಗಮುಕ್ತನೇ! ಜಯ ಶಂಕರ, ಗಂಗಾ ತರಂಗಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನೇ!

Verse 87

जय भीमरूप खट्वाङ्गहस्त शशिशेखर जय जगतां प्रशस्त । जय सुखरेश सुरलोकसार जय सर्वसकलनिर्दग्धसार

ಜಯ ಭೀಮರೂಪ, ಖಟ್ವಾಂಗಹಸ್ತನೇ! ಜಯ ಶಶಿಶೇಖರ, ಜಗತ್ತು ಪ್ರಶಂಸಿಸುವವನೇ! ಜಯ ಸುಖೇಶ್ವರ, ಸುರಲೋಕಸಾರನೇ! ಜಯ ಸರ್ವದಲ್ಲಿಯ ಅಶುದ್ಧ-ಅಸಾರವನ್ನು ದಹಿಸುವ ಸಾರಸ್ವರೂಪನೇ!

Verse 88

जय कीर्तनीय जगतां पवित्र जय वृषाङ्क बहुविधचरित्र । जय विरचितनरकङ्कालमाल अघासुरदेहकङ्कालकाल

ಜಯ ಕೀರ್ತನೀಯ, ಜಗತ್ತನ್ನು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುವವನೇ! ಜಯ ವೃಷಾಂಕ, ಬಹುವಿಧ ದಿವ್ಯಚರಿತ್ರವನೇ! ಜಯ ನರಕಕಂಕಾಲಮಾಲಾಧಾರೀ! ಹೇ ಕಾಲ, ಪಾಪೀ ದೇಹ (ಅಘಾಸುರ)ದ ಕಂಕಾಲವನ್ನೂ ಗ್ರಸಿಸುವವನೇ, ಜಯ!

Verse 89

जय नीलकंठ वरवृषभगमन जय सकललोकदुरितानुशमन । जय सिद्धसुरासुरविनतचरण जय रुद्र रौद्रभवजलधितरण

ಜಯ ನೀಲಕಂಠ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೃಷಭವಾಹನ; ಜಯ, ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳ ಪಾಪ-ದುಃಖಗಳನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವವನೇ. ಜಯ, ಸಿದ್ಧರು ದೇವರು ಅಸುರರು ವಂದಿಸುವ ಪಾದಗಳವನೇ; ಜಯ ರುದ್ರ, ಭಯಾನಕ ಭವಸಾಗರ ದಾಟಿಸುವವನೇ.

Verse 90

जय गिरिश सुरेश्वरमाननीय जय सूक्ष्मरूप संचितनीय । जय दग्धत्रिपुर विश्वसत्त्व जय सकलशास्त्रपरमार्थतत्त्व

ಜಯ ಗಿರೀಶ, ಸುರೇಶ್ವರರಿಂದಲೂ ಮಾನ್ಯ; ಜಯ, ಸೂಕ್ಷ್ಮರೂಪ, ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚಿತವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಬಹುದಾದವನೇ. ಜಯ ತ್ರಿಪುರದಾಹಕ, ವಿಶ್ವಸತ್ತ್ವರূপ; ಜಯ, ಸಮಸ್ತ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಪರಮಾರ್ಥತತ್ತ್ವವೇ.

Verse 91

जय दुरवबोध संसारतार कलिकलुषमहार्णवघोरतार । जय सुरासुरदेवगणेश नमो हयवानरसिंहगजेन्द्रमुख

ಜಯ, ದುರವಬೋಧನಾದರೂ ಸಂಸಾರತಾರಕ; ಜಯ, ಕಲಿಕಲಷ ಮಹಾರ್ಣವವನ್ನು ಘೋರವಾಗಿ ದಾಟಿಸುವವನೇ. ಜಯ, ಸುರಾಸುರ ಗಣಾಧಿಪತಿ; ನಮೋ, ಹಯ-ವಾನರ-ಸಿಂಹ-ಗಜೇಂದ್ರಮುಖರೂಪಧಾರಿವೇ.

Verse 92

अतिह्रस्वस्थूलसुदीर्घतम उपलब्धिर्न शक्यते ते ह्यमरैः । प्रणतोऽस्मि निरञ्जन ते चरणौ जय साम्ब सुलोचनकान्तिहर

ಅತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಸ್ಥೂಲ, ಅತಿ ದೀರ್ಘ-ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಅಥವಾ ಪರಮಾತೀತ—ಈ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಅಮರರೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿಯಲಾರರು. ಹೇ ನಿರಂಜನ, ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ನಾನು ಪ್ರಣತನು. ಜಯ ಸಾಂಬ, ಸುಲೋಚನ, ಸರ್ವ ಕಾಂತಿಯನ್ನು ಮೀರಿಹೋಗುವವನೇ.

Verse 93

अप्राप्य त्वां किमत्यन्तमुच्छ्रयी न विनाशयेत् । अतिप्रमाथि च तदा तपो महत्सुदारुणम्

ನಿನ್ನನ್ನು ಪಡೆಯದೆ ಯಾವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಏರಿಕೆಯೂ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಬೀಳದೆ ಉಳಿಯುವುದೇ? ಆದ್ದರಿಂದ ಆಗ ಮಹತ್, ಅತ್ಯಂತ ಕಠೋರ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಥಿ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಅದು ಮಲಿನತೆಯನ್ನು ಚೂರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 94

न पुत्रबान्धवा दारा न समस्तः सुहृज्जनः । सङ्कटेऽभ्युपगच्छन्ति व्रजन्तमेकगामिनम्

ಮಕ್ಕಳೂ ಅಲ್ಲ, ಬಂಧುಗಳೂ ಅಲ್ಲ, ಪತ್ನಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಸಮಸ್ತ ಸ್ನೇಹವರ್ಗವೂ ಅಲ್ಲ—ಸಂಕಟದಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗರು; ಮನುಷ್ಯನು ಮರಣದ ಏಕಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೊರಟಾಗ ಒಬ್ಬನೇ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 95

यदेव कर्म कैवल्यं कृतं तेन शुभाशुभम् । तदेव सार्थवत्तस्य भवत्यग्रे तु गच्छतः

ಮನುಷ್ಯನು ಮಾಡಿದ ಯಾವ ಕರ್ಮವಾದರೂ—ಶುಭವಾಗಲಿ ಅಶುಭವಾಗಲಿ—ಪರಲೋಕಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಾಗ ಅದೇ ಅವನಿಗೆ ನಿಜವಾದ, ಅರ್ಥವತ್ತಾದ ಧನವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 96

निर्धनस्यैव चरतो न भयं विद्यते क्वचित् । धनीभयैर्न मुच्येत धनं तस्मात्त्यजाम्यहम्

ಧನವಿಲ್ಲದೆ ಬದುಕುವವನಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಭಯವಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಧನಿಕನು ಧನದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಭಯಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಧನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 97

लुब्धाः पापानि कुर्वन्ति शुद्धांशा नैव मानवाः । श्रुत्वा धर्मस्य सर्वस्वं श्रुत्वा चैवावधार्य तत्

ಲೋಭಿಗಳೇ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಮಾನವರು ನಿಜವಾಗಿ ಶುದ್ಧಭಾಗಿಗಳಲ್ಲ. ಧರ್ಮದ ಸರ್ವಸಾರವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಕೇಳಿ ಮನನ ಮಾಡಿದರೂ, ಲೋಭದಿಂದ ಅವರು ಪತನಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 98

त्वं विष्णुस्त्वं जगन्नाथो ब्रह्मरूपः सनातनः । इन्द्रस्त्वं देवदेवेश सुरनाथ नमोऽस्तु ते

ನೀನೇ ವಿಷ್ಣು, ನೀನೇ ಜಗನ್ನಾಥ, ನೀನೇ ಬ್ರಹ್ಮರೂಪನಾದ ಸನಾತನ. ನೀನೇ ಇಂದ್ರ. ಓ ದೇವದೇವೇಶ, ಓ ಸುರನಾಥ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 99

त्वं क्षितिर्वरुणश्चैव पवनस्त्वं हुताशनः । त्वं दीक्षा यजमानश्च आकाशं सोम एव च

ನೀನೇ ಭೂಮಿ, ನೀನೇ ವರುಣ, ನೀನೇ ಪವನ, ನೀನೇ ಅಗ್ನಿ. ನೀನೇ ದೀಕ್ಷೆ, ನೀನೇ ಯಜಮಾನ; ನೀನೇ ಆಕಾಶ, ನೀನೇ ಸೋಮವೂ ಹೌದು.

Verse 100

त्वं सूर्यस्त्वं तु वित्तेशो यमस्त्वं गुरुरेव च । त्वया व्याप्तं जगत्सर्वं त्रैलोक्यं भास्वता यथा

ನೀನೇ ಸೂರ್ಯ, ನೀನೇ ಧನಾಧಿಪತಿ, ನೀನೇ ಯಮ, ನೀನೇ ಗುರು ಕೂಡ. ನಿನ್ನಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ—ಭಾಸ್ವರ ಪ್ರಕಾಶವು ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನೆಲ್ಲ ತುಂಬುವಂತೆ.

Verse 101

एतद्बाणकृतं स्तोत्रं श्रुत्वा देवो महेश्वरः । क्रोधं मुक्त्वा प्रसन्नात्मा तदा वचनमब्रवीत्

ಬಾಣನು ರಚಿಸಿದ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನು ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಬಿಟ್ಟನು. ಪ್ರಸನ್ನ ಹಾಗೂ ಶಾಂತಚಿತ್ತನಾಗಿ ಆಗ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 102

ईश्वर उवाच । न भेतव्यं न भेतव्यमद्यप्रभृति दानव । सौवर्णे भवने तिष्ठ मम पार्श्वेऽथवा पुनः

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಭಯಪಡಬೇಡ, ಭಯಪಡಬೇಡ, ಓ ದಾನವ! ಇಂದಿನಿಂದ ನೀನು ನಿರ್ಭಯನಾಗಿರು. ಸುವರ್ಣಮಯ ಭವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸು, ಇಲ್ಲವೇ ನನ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಇರು.

Verse 103

पुत्रपौत्रप्रपौत्रैश्च बान्धवैः सह भार्यया । अद्यप्रभृति वत्स त्वमवध्यः सर्वशत्रुषु

ಮಕ್ಕಳು, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು, ಮರಿ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು, ಬಂಧುಗಳು ಹಾಗೂ ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ—ಓ ವತ್ಸಾ! ಇಂದಿನಿಂದ ನೀನು ಎಲ್ಲ ಶತ್ರುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಅವಧ್ಯ, ಅಜೇಯನಾಗಿರುವೆ.

Verse 104

मार्कण्डेय उवाच । भूयस्तस्य वरो दत्तो देवदेवेन भारत । स्वर्गे मर्त्ये च पाताले पूजितः ससुरासुरैः

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಭಾರತ! ದೇವದೇವನು ಅವನಿಗೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ವರವನ್ನು ದತ್ತನು; ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ, ಮತ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ ದೇವರು-ಅಸುರರು ಸಹಿತ ಎಲ್ಲರಿಂದಲೂ ಅವನು ಪೂಜಿತನಾದನು.

Verse 105

अक्षयश्चाव्ययश्चैव वस त्वं वै यथासुखम् । ततो निवारयामास रुद्रः सप्तशिखं तदा

“ನೀನು ಅಕ್ಷಯನೂ ಅವ್ಯಯನೂ ಆಗಿರು; ಯಥಾಸುಖವಾಗಿ ವಾಸಿಸು.” ಅನಂತರ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರುದ್ರನು ಸಪ್ತಶಿಖನನ್ನು ತಡೆದನು.

Verse 106

तृतीयं रक्षितं तस्य पुरं देवेन शम्भुना । ज्वालामालाकुलं चान्यत्पतितं धरणीतले

ಅವನ ಮೂರನೆಯ ಪುರವನ್ನು ದೇವ ಶಂಭು ರಕ್ಷಿಸಿದನು; ಆದರೆ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗವು ಧರಣೀತಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಿತು.

Verse 107

अर्धेन प्रस्थितादूर्ध्वं तस्य ज्वाला दिवं गताः । हाहाकारो महांस्तत्र ऋषिसङ्घैरुदीरितः

ಅದರ ಅರ್ಧಭಾಗವು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹೊರಟಾಗ ಅದರ ಜ್ವಾಲೆಗಳು ದಿವ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಏರಿದವು; ಅಲ್ಲಿ ಋಷಿಸಂಘಗಳು “ಹಾ ಹಾ!” ಎಂದು ಮಹಾ ಆಕ್ರಂದನವನ್ನು ಎತ್ತಿದವು.

Verse 108

दैवतैश्च महाभागैः सिद्धविद्याधरादिभिः । एकं तु पतितं तत्र श्रीशैले खण्डमुत्तरम्

ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತ ದೇವತೆಗಳು—ಸಿದ್ಧರು, ವಿದ್ಯಾಧರರು ಮೊದಲಾದವರೊಡನೆ—ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಶೈಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರದ ಒಂದು ಖಂಡವು ಬಿದ್ದುದನ್ನು ಕಂಡರು.

Verse 109

द्वितीयं पतितं राजञ्छैले ह्यमरकण्टके । प्रज्वलत्पतितं तत्र तेन ज्वालेश्वरं स्मृतम्

ಓ ರಾಜನೇ, ಎರಡನೆಯ ಖಂಡವು ಅಮರಕಂಟಕವೆಂಬ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ಪತನವಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಅದು ಜ್ವಲಿಸುತ್ತಾ ಬಿದ್ದುದರಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳವು ‘ಜ್ವಾಲೇಶ್ವರ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.

Verse 110

दग्धे तु त्रिपुरे राजन्पतिते खण्ड उत्तमे । रुद्रो देवः स्थितस्तत्र ज्वालामालानिवारकः

ಓ ರಾಜನೇ, ತ್ರಿಪುರ ದಗ್ಧವಾದ ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಖಂಡವು ಪತನವಾದಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ದೇವ ರುದ್ರನು ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ನಿಂತನು—ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೆಗಳನ್ನು ತಡೆದು ನಿವಾರಿಸುವವನು.

Verse 111

हाहाकारपराणां तु ऋषीणां रक्षणाय च । स्वयं मूर्तिर्महेशानुमावृषभसंयुतः

ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹಾಹಾಕಾರ ಮಾಡಿದ ಋಷಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸ್ವಯಂ ಮಹೇಶನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಮೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟನಾದನು—ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ, ವೃಷಭ (ನಂದಿ) ಮೇಲೆ ಆರೂಢನಾಗಿ.

Verse 112

मनसापि स्मरेद्यस्तु भक्त्या ह्यमरकण्टकम् । चान्द्रायणाधिकं पुण्यं स लभेन्नात्र संशयः

ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಾದರೂ ಅಮರಕಂಟಕವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವವನು, ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಧಿಕ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 113

अतिपुण्यो गिरिश्रेष्ठो यस्माद्भरतसत्तम । अस्मान्नित्यं भवेद्राजन्सर्वपापक्षयंकरः

ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಈ ಪರ್ವತವು ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಮಯವೂ ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವೂ ಆಗಿದೆ; ಓ ರಾಜನೇ, ಇದರ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮಂತಹ ಜನರಿಗೆ ಸರ್ವಪಾಪಗಳ ನಿತ್ಯ ಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 114

नानाद्रुमलताकीर्णो नानापुष्पोपशोभितः । नानागुल्मलताकीर्णो नानावल्लीभिरावृतः

ಅದು ನಾನಾವಿಧ ವೃಕ್ಷಲತೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಅನೇಕ ವಿಧದ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾಗಿತ್ತು; ವಿವಿಧ ಗುಲ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ವಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಸಾಂದ್ರವಾಗಿ, ಅನೇಕ ಆರೋಹಿಣೀ ಲತೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿತ್ತು.

Verse 115

सिंहव्याघ्रसमाकीर्णो मृगयूथैरलंकृतः । श्वापदानां च घोषेण नित्यं प्रमुदितोऽभवत्

ಅದು ಸಿಂಹ-ವ್ಯಾಘ್ರಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿತ್ತು; ಶ್ವಾಪದಗಳ ಘೋಷದಿಂದ ಅದು ನಿತ್ಯವೂ ಹರ್ಷಭರಿತವಾಗಿತ್ತು.

Verse 116

ब्रह्मेन्द्रविष्णुप्रमुखैर्ह्यमरैश्च सहस्रशः । सेव्यते देवदेवेशः शङ्करस्तत्र पर्वते

ಆ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ದೇವದೇವೇಶ್ವರನಾದ ಶಂಕರನನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮ, ಇಂದ್ರ, ವಿಷ್ಣು ಮೊದಲಾದ ಅಮರರು ಸಹಸ್ರಶಃ ಸೇವಿಸಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 117

पतनं कुरुते योऽस्मिन्पर्वतेऽमरकण्टके । क्रीडते क्रमशो राजन्भुवनानि चतुर्दश

ಓ ರಾಜನೇ! ಈ ಅಮರಕಂಟಕ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಯಾರು ತನ್ನನ್ನು ಪತನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಕ್ರಮಕ್ರಮವಾಗಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಭುವನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 118

ऐन्द्रं वाह्नं च कौबेरं वायव्यं याम्यमेव च । नैरृत्यं वारुणं चैव सौम्यं सौरं तथैव च

ಇಂದ್ರಲೋಕ, ಅಗ್ನಿಲೋಕ, ಕುಬೇರಲೋಕ, ವಾಯುಲೋಕ ಮತ್ತು ಯಮಲೋಕ; ಹಾಗೆಯೇ ನೈಋತಲೋಕ, ವರುಣಲೋಕ, ಸೋಮಲೋಕ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯಲೋಕವೂ.

Verse 119

ब्राह्मं च पदमक्लिष्टं वैष्णवं तदनन्तरम् । उमारुद्रं महाभाग ऐश्वरं तदनन्तरम्

ಅನಂತರ ಕಲ್ಮಷರಹಿತ ಬ್ರಾಹ್ಮಪದ; ಅದರ ಬಳಿಕ ವೈಷ್ಣವಪದ. ನಂತರ, ಓ ಮಹಾಭಾಗ, ಉಮಾ-ರುದ್ರಪದ; ಆಮೇಲೆ ಐಶ್ವರಪದ.

Verse 120

परं सदाशिवं शान्तं सूक्ष्मं ज्योतिरतीन्द्रियम् । तस्मिन्याति लयं धीरो विधिना नात्र संशयः

ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಪರಮವಾಗಿ ಸದಾಶಿವನು—ಶಾಂತ, ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಇಂದ್ರಿಯಾತೀತ ಜ್ಯೋತಿಸ್ವರೂಪ. ಧೀರನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಲಯವಾಗುತ್ತಾನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 121

युधिष्ठिर उवाच । कोऽप्यत्र विधिरुद्दिष्टः पतने ऋषिसत्तम । एतन्मे सर्वमाचक्ष्व संशयोऽस्ति महामुने

ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಋಷಿಶ್ರೇಷ್ಠ, ಇಲ್ಲಿ ಪತನದ ಕುರಿತು ಯಾವುದಾದರೂ ವಿಧಿ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯೇ? ಓ ಮಹಾಮುನಿ, ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನನಗೆ ವಿವರಿಸಿ; ನನಗೆ ಸಂಶಯ ಉಂಟಾಗಿದೆ.

Verse 122

श्रीमार्कण्डेय उवाच । शृणुष्व कथयिष्यामि तं विधिं पाण्डुनन्दन । यत्कृत्वा प्रथमं कर्म निपतेत्तदनन्तरम्

ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಪಾಂಡುನಂದನ, ಕೇಳು; ಆ ವಿಧಿಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಮೊದಲು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಪತನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 123

कृत्वा कृच्छ्रत्रयं पूर्वं जप्त्वा लक्षं दशैव तु । शाकयावकभुक्चैव शुचिस्त्रिषवणो नृप

ಓ ನೃಪ, ಮೊದಲು ಮೂರು ಕೃಚ್ಛ್ರ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿ, ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ ಜಪವನ್ನು ಮಾಡಿ; ಶಾಕ ಮತ್ತು ಯವಕ (ಯವದ ಗಂಜಿ) ಆಹಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಶುದ್ಧನಾಗಿ, ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು.

Verse 124

त्रिकालमर्चयेदीशं देवदेवं त्रिलोचनम् । दशांशेन तु राजेन्द्र होमं तत्रैव कारयेत्

ಅವನು ತ್ರಿಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ದೇವದೇವನಾದ ತ್ರಿಲೋಚನ ಈಶನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು. ಓ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಜಪದ ದಶಾಂಶದಿಂದ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹೋಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 125

लक्षवारं जपेद्देवं गन्धमाल्यैश्च पूजयेत् । रात्रौ स्वप्ने तदा पश्येद्विमानस्थं ततः क्षिपेत्

ಅವನು ದೇವನನ್ನು ಲಕ್ಷವಾರ ಜಪಿಸಿ, ಗಂಧಮಾಲ್ಯಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ರಾತ್ರಿ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ವಿಮಾನಸ್ಥನಾಗಿ ಕಾಣುವನು; ಆಮೇಲೆ ತಾನೇ ತನ್ನನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಬೀಳಿಸಬೇಕು (ಪತನ ಮಾಡಬೇಕು).

Verse 126

अनेनैव विधानेन आत्मानं यस्तु निक्षिपेत् । स्वर्गलोकमनुप्राप्य क्रीडते त्रिदशैः सह

ಈ ವಿಧಾನದಂತೆ ಯಾರು ತಮ್ಮ ದೇಹವನ್ನು ನಿಕ್ಷೇಪಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಸ್ವರ್ಗಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆದು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 127

त्रिंशद्वर्षसहस्राणि त्रिंशत्कोट्यस्तथैव च । मुक्त्वा मनोरमान्भोगांस्तदा गच्छेन्महीतलम्

ಅವನು ಮೂವತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಮೂವತ್ತು ಕೋಟಿ ಕಾಲವೂ ಮನೋಹರ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ನಂತರ ಭೂತಲಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ.

Verse 128

पृथिवीमेकच्छत्रेण भुनक्ति लोकपूजितः । व्याधिशोकविनिर्मुक्तो जीवेच्च शरदां शतम्

ಅವನು ಏಕಛತ್ರಾಧಿಪತ್ಯದಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆಳುತ್ತಾನೆ, ಜನರಿಂದ ಪೂಜಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ವ್ಯಾಧಿ-ಶೋಕಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ನೂರು ಶರತ್ತುಗಳು (ನೂರು ವರ್ಷ) ಜೀವಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 129

ज्वालेश्वरं तु तत्तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् । तत्र ज्वाला नदी पार्थ प्रस्रुता शिवनिर्मिता

ಆ ತೀರ್ಥವು ‘ಜ್ವಾಲೇಶ್ವರ’ವೆಂದು ತ್ರಿಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಓ ಪಾರ್ಥ, ಅಲ್ಲಿ ಶಿವನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ‘ಜ್ವಾಲಾ’ ಎಂಬ ನದಿ ಹರಿದು ಬರುತ್ತದೆ.

Verse 130

निर्वाप्य तद्बाणपुरं रेवया सह संगता । तत्र स्नात्वा महाराज विधिना मन्त्रसंयुतः

ಆ ಬಾಣಪುರವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ ರೇವೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಗಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ (ಜ್ವಾಲಾ ನದಿ). ಓ ಮಹಾರಾಜ, ಅಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಮಂತ್ರಸಹಿತ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ—

Verse 131

तिलसंमिश्रतोयेन तर्पयेत्पितृदेवताः । पिण्डदानेन च पित्ःन् पैण्डरीकफलं लभेत्

ಎಳ್ಳುಮಿಶ್ರಿತ ನೀರಿನಿಂದ ಪಿತೃದೇವತೆಗಳಿಗೆ ತರ್ಪಣ ಮಾಡಿದರೆ ಪಿತೃಗಳು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಪಿಂಡದಾನದಿಂದ ‘ಪೈಂಡರೀಕ’ ಎಂಬ ಪುಣ್ಯಫಲ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 132

अनाशकं तु यः कुर्यात्तस्मिंस्तीर्थे नराधिप । मुच्यते सर्वपापेभ्यो रुद्रलोकं स गच्छति

ಓ ನರಾಧಿಪ, ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವವನು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ರುದ್ರಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.

Verse 133

अमराणां शतैश्चैव सेवितो ह्यमरेश्वरः । तथैव ऋषिसङ्घैश्च तेन पुण्यतमो महान्

ಅಮರೇಶ್ವರನನ್ನು ನೂರಾರು ದೇವತೆಗಳು ಹಾಗೂ ಋಷಿಸಂಘಗಳೂ ಸೇವಿಸಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಆ (ಸ್ಥಳವೂ ಪ್ರಭುವೂ) ಪರಮ ಪುಣ್ಯಮಯ ಮತ್ತು ಮಹಾನ್.

Verse 134

समन्ताद्योजनं तीर्थं पुण्यं ह्यमरकण्टकम् । रुद्रकोटिसमोपेतं तेन तत्पुण्यमुत्तमम्

ಅಮರಕಂಟಕವು ಸುತ್ತಲೂ ಒಂದು ಯೋಜನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಪವಿತ್ರ ತೀರ್ಥ. ಅದು ರುದ್ರಕೋಟಿಗಳಿಂದ ಸಮುಪೇತವಾದುದರಿಂದ ಅದರ ಪುಣ್ಯವು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿದೆ.

Verse 135

तस्य पर्वतराजस्य यः करोति प्रदक्षिणम् । प्रदक्षिणीकृता तेन पृथिवी नात्र संशयः

ಆ ಪರ್ವತರಾಜನ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಯಾರು ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯೇ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಗೊಂಡಂತಾಗುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 136

वाचिकं मानसं चैव कायिकं त्रिविधं च यत् । नश्यते पातकं सर्वमित्येवं शङ्करोऽब्रवीत्

ಶಂಕರನು ಹೀಗೆಂದನು—ವಾಣಿ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ದೇಹದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ತ್ರಿವಿಧವಾದ ಎಲ್ಲ ಪಾಪವೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 137

अमरेश्वरपार्श्वे च तीर्थं शक्रेश्वरं नृप । तपस्तप्त्वा पुरा तत्र शक्रेण स्थापितं किल

ಓ ನೃಪಾ! ಅಮರೇಶ್ವರನ ಸಮೀಪ ‘ಶಕ್ರೇಶ್ವರ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ. ಪುರಾತನಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ಶಕ್ರನು (ಇಂದ್ರನು) ಅದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 138

कुशावर्तं नाम तीर्थं ब्रह्मणा च कृतं शुभम् । ब्रह्मकुण्डमिति ख्यातं हंसतीर्थं तथा परम्

ಬ್ರಹ್ಮನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ‘ಕುಶಾವರ್ತ’ ಎಂಬ ಶುಭ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ‘ಬ್ರಹ್ಮಕುಂಡ’ವೆಂದು ಖ್ಯಾತ. ಹಾಗೆಯೇ ‘ಹಂಸತೀರ್ಥ’ವೂ ಪರಮ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿದೆ.

Verse 139

अम्बरीषस्य तीर्थं च महाकालेश्वरं तथा । कावेर्याः पूर्वभागे च तीर्थं वै मातृकेश्वरम्

ಅಲ್ಲಿ ಅಂಬರೀಷನ ತೀರ್ಥವೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಾಕಾಲೇಶ್ವರನೂ ಇದ್ದಾರೆ; ಕಾವೇರಿಯ ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತೃಕೇಶ್ವರವೆಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ.

Verse 140

एतानि दक्षिणे तीरे रेवाया भरतर्षभ । संसेवनस्नानदानैः पापसङ्घहराणि च

ಹೇ ಭರತವೃಷಭ! ಇವು ರೇವಾ ನದಿಯ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ತೀರ್ಥಗಳು; ಇವುಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಿ, ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ದಾನಕೊಟ್ಟರೆ ಪಾಪರಾಶಿಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 141

भृगुतुङ्गे महाराज प्रसिद्धो भैरवः शिवः । तस्य याम्यविभागे च तीर्थं वै चपलेश्वरम्

ಹೇ ಮಹಾರಾಜ! ಭೃಗುತುಂಗದಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಭೈರವನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನು; ಅದರ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚಪಲೇಶ್ವರವೆಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ.

Verse 142

एतौ स्थितौ दुःखहरौ रेवाया उत्तरे तटे । तावभ्यर्च्य तथा नत्वा सम्यग्यात्राफलं भवेत् । अदृष्टपूजितौ तौ हि नराणां विघ्नकारकौ

ಈ ಇಬ್ಬರೂ ರೇವಾ ನದಿಯ ಉತ್ತರ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿ ದುಃಖವನ್ನು ಹರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅರ್ಚಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರೆ ಯಾತ್ರೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರನ್ನು ಕಾಣದೆ ಪೂಜಿಸದಿದ್ದರೆ ಅವರು ಜನರಿಗೆ ವಿಘ್ನಕಾರಕರಾಗುತ್ತಾರೆ.