Adhyaya 146
Avanti KhandaReva KhandaAdhyaya 146

Adhyaya 146

ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ‘ಅಸ್ಮಾಹಕ’ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಿತೃತೀರ್ಥದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಮುನಿಯು ಋಷಿ–ದೇವಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ನಡೆದ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, ಈ ತೀರ್ಥವು ಇತರ ತೀರ್ಥಸಮೂಹಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಉನ್ನತವೆಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಪಿಂಡ ಮತ್ತು ಜಲತರ್ಪಣದಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ಪ್ರೇತಪೀಡೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಸಾಧಕನಿಗೆ ಸ್ಥಿರ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ. ಶ್ರುತಿ–ಸ್ಮೃತಿ ನಿಯಮಗಳಂತೆ ಮರ್ಯಾದೆ ಪಾಲನೆ, ಕರ್ಮಫಲ ಸಿದ್ಧಾಂತ, ದೇಹಿಯು ‘ಗಾಳಿಯಂತೆ’ ಹೊರಡುವುದು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ, ಸ್ನಾನ, ದಾನ, ಜಪ, ಹೋಮ, ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ, ದೇವಾರ್ಚನೆ, ಅತಿಥಿಪೂಜೆ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪಿಂಡೋದಕ-ಪ್ರದಾನವನ್ನು ಧರ್ಮಕর্তವ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ, ವ್ಯತೀಪಾತ, ಮನ್ವಾದಿ–ಯುಗಾದಿ, ಅಯನ–ವಿಷುವ, ಸೂರ್ಯಸಂಕ್ರಮಣ ಮುಂತಾದ ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿ ಕರ್ಮಗಳು ವಿಶೇಷ ಫಲಪ್ರದವೆಂದು ವಿಧಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ದೇವಕೃತ ಬ್ರಹ್ಮಶಿಲೆಯನ್ನು ಗಜಕುಂಭಸಮಾನವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಿ, ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ವೈಶಾಖ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯ ಸುತ್ತ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಕಟನೆ ಉಂಟೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಸ್ನಾನದ ನಂತರ ನಾರಾಯಣ/ಕೇಶವ ಮಂತ್ರಸ್ತುತಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭೋಜನ, ದರ್ಭ–ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಡನೆ ಶ್ರಾದ್ಧ, ಹಾಗೆಯೇ ಹಾಲು, ಜೇನು, ಮೊಸರು, ತಣ್ಣೀರು ಮುಂತಾದ ಐಚ್ಛಿಕ ಅರ್ಪಣೆಗಳನ್ನು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ನೇರ ಪೋಷಣೆಯೆಂದು ಅರ್ಥೈಸಲಾಗಿದೆ. ದೇವತೆಗಳು, ಪಿತೃಗಳು, ನದಿಗಳು, ಸಮುದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಋಷಿಗಳನ್ನು ಈ ತೀರ್ಥದ ಸಾಕ್ಷಿಗಳೆಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಫಲಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಪಾಪಶುದ್ಧಿ, ಮಹಾವೈದಿಕ ಯಜ್ಞಸಮಾನ ಫಲ, ನರಕಸ್ಥ ಪಿತೃಗಳ ಉದ್ಧಾರ ಮತ್ತು ಲೋಕಿಕ ಸಮೃದ್ಧಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟು, ಬ್ರಹ್ಮಾ–ವಿಷ್ಣು–ಮಹೇಶ್ವರರನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿ ಏಕಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

Shlokas

Verse 1

। मार्कण्डेय उवाच । अस्माहकं ततो गच्छेत्पितृतीर्थमनुत्तमम् । प्रेतत्वाद्यत्र मुच्यन्ते पिण्डेनैकेन पूर्वजाः

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ನಂತರ ಅಸ್ಮಾಹಕವೆಂಬ ಅನುತ್ತಮ ಪಿತೃತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು; ಅಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಪಿಂಡದಾನದಿಂದ ಪೂರ್ವಜರು ಪ್ರೇತತ್ವಾದಿ ದುಃಖಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । अस्माहकस्य माहात्म्यं कथयस्व ममानघ । स्नानदानेन यत्पुण्यं तथा पिण्डोदकेन च

ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಅನಘ, ಅಸ್ಮಾಹಕದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು; ಸ್ನಾನ-ದಾನದಿಂದಲೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಪಿಂಡ ಮತ್ತು ಉದಕ ಅರ್ಪಣದಿಂದಲೂ ಯಾವ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ?

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । पुरा कल्पे नृपश्रेष्ठ ऋषिदेवसमागमे । प्रश्नः पृष्टो मया तात यथा त्वमनुपृच्छसि

ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಪೂರ್ವಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಋಷಿ-ದೇವರ ಸಮಾಗಮದಲ್ಲಿ, ಓ ತಾತ, ನೀನು ಈಗ ಕೇಳುವಂತೆ ಇದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ನಾನೂ ಕೇಳಿದ್ದೆನು।

Verse 4

एकत्र सागराः सप्त सप्रयागाः सपुष्कराः । नास्य साम्यं लभन्ते ते नात्र कार्या विचारणा

ಏಳು ಸಾಗರಗಳು, ಪ್ರಯಾಗ ಮತ್ತು ಪುಷ್ಕರ ಸಹಿತ ಒಂದೇ ಕಡೆ ಸೇರಿದ್ದರೂ, ಅವು ಇದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಚಾರಣೆ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ।

Verse 5

सोमनाथं तु विख्यातं यत्सोमेन प्रतिष्ठितम् । तत्र सोमग्रहे पुण्यं तत्पुण्यं लभते नरः

ಸೋಮನಾಥನು ಪ್ರಸಿದ್ಧನು; ಅವನನ್ನು ಸೋಮನು (ಚಂದ್ರನು) ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸೋಮಗ್ರಹ ವ್ರತ/ಕರ್ಮ ಮಾಡಿದವನು ಅದಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 6

मासान्ते पितरो नृणां वीक्षन्ते सन्ततिं स्वकाम् । कश्चिदस्मत्कुलेऽस्माकं पिण्डमत्र प्रदास्यति

ಪ್ರತಿ ಮಾಸಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳು ತಮ್ಮ ಸಂತತಿಯನ್ನು ನೋಡುವರು—‘ನಮ್ಮ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಪಿಂಡಪ್ರದಾನ ಮಾಡುವರೇ?’ ಎಂದು।

Verse 7

प्रपितामहास्तथादित्याः श्रुतिरेषा सनातनी । एवं ब्रुवन्ति देवाश्च ऋषयः सतपोधनाः

ಪ್ರಪಿತಾಮಹರು ಹಾಗೂ ಆದಿತ್ಯರೂ ಹೀಗೆಯೇ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಇದು ಶ್ರುತಿಯ ಸನಾತನ ಉಪದೇಶ. ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೇವರೂ ತಪೋಧನ ಋಷಿಗಳೂ ನುಡುತ್ತಾರೆ।

Verse 8

सकृत्पिण्डोदकेनैव शृणु पार्थिव यत्फलम् । द्वादशाब्दानि राजेन्द्र योगं भुक्त्वा सुशोभनम्

ಹೇ ಪಾರ್ಥಿವಾ! ಒಮ್ಮೆ ಪಿಂಡ ಮತ್ತು ಉದಕ ಅರ್ಪಿಸಿದಷ್ಟರಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಫಲವನ್ನು ಕೇಳು. ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ! ಪಿತೃಗಳು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಶೋಭನ ಕ್ಷೇಮಯೋಗವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 9

युगे युगे महाराज अस्माहके पितामहाः । सर्वदा ह्यवलोकन्त आगच्छन्तं स्वगोत्रजम्

ಹೇ ಮಹಾರಾಜ! ಯುಗಯುಗಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಪಿತಾಮಹರು ಸದಾ ತಮ್ಮ ಗೋತ್ರಜನು ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿ ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 10

भविष्यति किमस्माकममावास्याप्यमाहके । स्नानं दानं च ये कुर्युः पितॄणां तिलतर्पणम्

‘ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಮಾಘದಲ್ಲಿಯೂ ನಮ್ಮ ಗತಿ ಏನು?’ ಎಂದು ಅವರು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಯಾರು ಸ್ನಾನ, ದಾನ ಮಾಡಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತಿಲತರ್ಪಣ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಅವರಿಗೆ ಆಧಾರವಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 11

ते सर्वपापनिर्मुक्ताः सर्वान्कामांल्लभति वै । जलमध्येऽत्र भूपाल अग्नितीर्थं च तिष्ठति

ಅವರು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಎಲ್ಲಾ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೇ ಭೂಪಾಲ! ಇಲ್ಲಿ ಜಲಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಅಗ್ನಿತೀರ್ಥ’ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 12

दर्शनात्तस्य तीर्थस्य पापराशिर्विलीयते । स्नानमात्रेण राजेन्द्र ब्रह्महत्यां व्यपोहति

ಆ ತೀರ್ಥದ ದರ್ಶನಮಾತ್ರದಿಂದ ಪಾಪರಾಶಿ ಕರಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ. ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ! ಕೇವಲ ಸ್ನಾನದಿಂದಲೇ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪವೂ ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 13

शुक्लाम्बरधरो नित्यं नियतः स जितेन्द्रियः । एककालं तु भुञ्जानो मासं तीर्थस्य सन्निधौ

ನಿತ್ಯ ಶ್ವೇತವಸ್ತ್ರಧಾರಿಯಾಗಿ, ನಿಯಮಪಾಲಕನಾಗಿ, ಜಿತೇಂದ್ರಿಯನಾಗಿ, ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಭೋಜನಮಾಡುತ್ತಾ—ತೀರ್ಥಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳು ವಾಸಿಸಬೇಕು.

Verse 14

सुवर्णालंकृतानां तु कन्यानां शतदानजम् । फलमाप्नोति सम्पूर्णं पितृलोके महीयते

ಸುವರ್ಣಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನೂರು ಕನ್ಯಾದಾನದ ಸಮಾನ ಫಲವನ್ನು ಅವನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಪಿತೃಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 15

पृथिव्यामासमुद्रायां महाभोगपतिर्भवेत् । धनधान्यसमायुक्तो दाता भवति धार्मिकः

ಈ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರಸೀಮೆಯವರೆಗೆ ಮಹಾಭೋಗಗಳ ಸ್ವಾಮಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ; ಧನಧಾನ್ಯಸಂಪನ್ನನಾಗಿ, ದಾನಶೀಲನಾಗಿ, ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 16

उपवासी शुचिर्भूत्वा ब्रह्मलोकमवाप्नुयात् । अस्माहकं समासाद्य यस्तु प्राणान् परित्यजेत्

ಉಪವಾಸವಿಟ್ಟು ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ಹಾಗೆಯೇ ನಮ್ಮ ಈ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಸೇರಿ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವವನಿಗೂ ಪರಮ ಮಂಗಳಕರ ಗತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 17

कोटिवर्षसहस्राणि रुद्रलोके महीयते । ततः स्वर्गात्परिभ्रष्टः क्षीणकर्मा दिवश्च्युतः

ಅವನು ಕೋಟಿಹಜಾರ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ರುದ್ರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ನಂತರ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೀಣವಾದಾಗ ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಪತನಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ—ಕರ್ಮಸಂಚಯ ತೀರಿದುದರಿಂದ ದಿವ್ಯಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಚ್ಯುತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 18

सुवर्णमणिमुक्ताढ्ये कुले जायेत रूपवान् । कृत्वाभिषेकविधिना हयमेधफलं लभेत्

ಅವನು ಸ್ವರ್ಣ, ಮಣಿ, ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಪಡೆದು ರೂಪವಂತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅಭಿಷೇಕವಿಧಿಯಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 19

धनाढ्यो रूपवान्दक्षो दाता भवति धार्मिकः । चतुर्वेदेषु यत्पुण्यं सत्यवादिषु यत्फलम्

ಅವನು ಧನಾಢ್ಯ, ರೂಪವಂತ, ದಕ್ಷ, ದಾನಶೀಲ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಚತುರ್ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪುಣ್ಯವೂ, ಸತ್ಯವಂತರಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಫಲವೂ—

Verse 20

तत्फलं लभते नूनं तत्र तीर्थेऽभिषेचनात् । तीर्थानां परमं तीर्थं निर्मितं शम्भुना पुरा

ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಕಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಅದೇ ಫಲ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಪರಮ ತೀರ್ಥ; ಪುರಾತನದಲ್ಲಿ ಶಂಭು (ಶಿವ) ನಿರ್ಮಿಸಿದದು.

Verse 21

हृदयेशः स्वयं विष्णुर्जपेद्देवं महेश्वरम् । गन्धर्वाप्सरसश्चैव मरुतो मारुतास्तथा

ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸ್ವಯಂ ವಿಷ್ಣು ದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನ ಜಪ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರಸರು ಮತ್ತು ಮರುತರು—ವಾಯುದೇವತೆಗಳೂ (ಜಪ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ).

Verse 22

विश्वेदेवाश्च पितरः सचन्द्राः सदिवाकराः । मरीचिरत्र्यङ्गिरसौ पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः

ವಿಶ್ವೇದೇವರು, ಪಿತೃಗಳು, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯ ಸಹಿತ; ಹಾಗೆಯೇ ಮરીಚಿ, ಅತ್ರಿ, ಅಂಗಿರಸ, ಪುಲಸ್ತ್ಯ, ಪುಲಹ ಮತ್ತು ಕ್ರತು ಋಷಿಗಳು—(ಎಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ).

Verse 23

प्रचेताश्च वसिष्ठश्च भृगुर्नारद एव च । च्यवनो गालवश्चैव वामदेवो महामुनिः

ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಚೇತಾ, ವಸಿಷ್ಠ, ಭೃಗು ಮತ್ತು ನಾರದರೂ ಇದ್ದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಚ್ಯವನ, ಗಾಲವ ಹಾಗೂ ಮಹಾಮುನಿ ವಾಮದೇವರೂ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು।

Verse 24

वालखिल्याश्च गन्धारास्तृणबिन्दुश्च जाजलिः । उद्दालकश्चर्ष्यशृङ्गो वसिष्ठश्च सनन्दनः

ಅಲ್ಲಿ ವಾಲಖಿಲ್ಯರು ಮತ್ತು ಗಂಧಾರರು; ತೃಣಬಿಂದು ಹಾಗೂ ಜಾಜಲಿ; ಉದ್ದಾಲಕ ಮತ್ತು ಋಷ್ಯಶೃಂಗ; ಹಾಗೆಯೇ ವಸಿಷ್ಠನೊಂದಿಗೆ ಸನಂದನವೂ ಇದ್ದನು।

Verse 25

शुक्रश्चैव भरद्वाजो वात्स्यो वात्स्यायनस्तथा । अगस्तिर्मित्रावरुणौ विश्वामित्रो मुनीश्वरः

ಅಲ್ಲಿ ಶುಕ್ರ ಮತ್ತು ಭರದ್ವಾಜ, ವಾತ್ಸ್ಯ ಮತ್ತು ವಾತ್ಸ್ಯಾಯನರೂ ಇದ್ದರು; ಮಿತ್ರ-ವರುಣಜನ್ಯ ಅಗಸ್ತ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುನೀಶ್ವರ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನೂ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದನು।

Verse 26

गौतमश्च पुलस्त्यश्च पौलस्त्यः पुलहः क्रतुः । सनातनस्तु कपिलो वाह्निः पञ्चशिखस्तथा

ಅಲ್ಲಿ ಗೌತಮ ಮತ್ತು ಪುಲಸ್ತ್ಯ; ಹಾಗೆಯೇ ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ಪುಲಹ ಮತ್ತು ಕ್ರತು; ಜೊತೆಗೆ ಸನಾತನ, ಕಪಿಲ, ವಾಹ್ನಿ ಮತ್ತು ಪಂಚಶಿಖರೂ ಇದ್ದರು।

Verse 27

अन्येऽपि बहवस्तत्र मुनयः शंसितव्रताः । क्रीडन्ति देवताः सर्व ऋषयः सतपोधनाः

ಅಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಮುನಿಗಳು—ಪ್ರಶಂಸಿತ ವ್ರತಧಾರಿಗಳು—ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ತಪೋಧನಸಂಪನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಋಷಿಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು।

Verse 28

मनुष्याश्चैव योगीन्द्राः पितरः सपितामहाः । अस्माहकेऽत्र तिष्ठन्ति सर्व एव न संशयः

ಇಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರೂ, ಯೋಗೀಂದ್ರರಾದ ಮಹಾಯೋಗಿಗಳೂ, ಪಿತೃಗಳು ಪಿತಾಮಹರೊಡನೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಮ್ಮ ಹಿತಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಎಲ್ಲರೂ ಇಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.

Verse 29

पितरः पितामहाश्चैव तथैव प्रपितामहाः । येषां दत्तमुपस्थायि सुकृतं वापि दुष्कृतम्

ಪಿತೃಗಳು, ಪಿತಾಮಹರು ಮತ್ತು ಪ್ರಪಿತಾಮಹರು—ಅವರ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದ ದಾನವು ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯವಾಗಲಿ ಪಾಪವಾಗಲಿ, ಎರಡೂ ಕರ್ಮಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 30

अक्षयं तत्र तत्सर्वं यत्कृतं योधनीपुरे । मातरं पितरं त्यक्त्वा सर्वबन्धुसुहृज्जनान्

ಯೋಧನೀಪುರದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಎಲ್ಲವೂ ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ. ತಾಯಿ-ತಂದೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲ ಬಂಧು-ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದರೂ, ಅಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಫಲ ನಾಶವಾಗದು.

Verse 31

धनं धान्यं प्रियान्पुत्रांस्तथा देहं नृपोत्तम । गच्छते वायुभूतस्तु शुभाशुभसमन्वितः

ಧನ, ಧಾನ್ಯ, ಪ್ರಿಯ ಪುತ್ರರು ಹಾಗೂ ದೇಹವೂ, ಓ ನೃಪೋತ್ತಮ, ಇಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ. ಜೀವನು ವಾಯುವಿನಂತೆ ಹೊರಟುಹೋಗುತ್ತಾನೆ; ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವದು ಶುಭಾಶುಭ ಕರ್ಮಗಳಷ್ಟೇ.

Verse 32

अदृश्यः सर्वभूतानां परमात्मा महत्तरः । शुभाशुभगतिं प्राप्तः कर्मणा स्वेन पार्थिव

ಸರ್ವಭೂತಗಳಿಗೆ ಅದೃಶ್ಯನಾದ ಪರಮಾತ್ಮನು—ಮಹತ್ತರನಿಗಿಂತಲೂ ಮಹತ್ತರ—ಓ ಪಾರ್ಥಿವ, ತನ್ನದೇ ಕರ್ಮದಂತೆ ಶುಭ ಅಥವಾ ಅಶುಭ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 33

युधिष्ठिर उवाच । शुभाशुभं न बन्धूनां जायते केन हेतुना । एकः प्रसूयते जन्तुरेक एव प्रलीयते

ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದನು—ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಯಾರದೋ ಶುಭಾಶುಭ ಫಲವು ಏಕೆ ಸೇರದು? ಜೀವಿ ಒಬ್ಬನೇ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ, ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಒಬ್ಬನೇ ಲಯವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.

Verse 34

एको हि भुङ्क्ते सुकृतमेक एव हि दुष्कृतम्

ನಿಜವಾಗಿ, ಪುಣ್ಯದ ಫಲವನ್ನು ಒಬ್ಬನೇ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಪಾಪದ ಫಲವನ್ನೂ ಒಬ್ಬನೇ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 35

मार्कण्डेय उवाच । एष त्वयोक्तो नृपते महाप्रश्नः स्मृतो मया

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ನೃಪತೆ, ನೀನು ಕೇಳಿದ ಈ ಮಹಾಪ್ರಶ್ನೆ ನನಗೆ ಸ್ಮರಣವಾಯಿತು.

Verse 36

पितामहमुखोद्गीतं श्रुतं ते कथयाम्यहम् । यन्मे पितामहात्पूर्वं विज्ञातमृषिसंसदि

ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ)ನ ಮುಖದಿಂದ ಗೀತವಾಗಿ ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದುದನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಋಷಿಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ನನ್ನ ಪಿತಾಮಹನಿಂದ ನಾನು ತಿಳಿದ ಉಪದೇಶವೇ ಅದು.

Verse 37

न माता न पिता बन्धुः कस्यचिन्न सुहृत्क्वचित् । कस्य न ज्ञायते रूपं वायुभूतस्य देहिनः

ವಾಯುಸ್ವಭಾವದ ಆ ದೇಹಿಗೆ ತಾಯಿ ಇಲ್ಲ, ತಂದೆ ಇಲ್ಲ, ಬಂಧು ಇಲ್ಲ; ಎಲ್ಲಿಯೂ ನಿಜವಾದ ಸುಹೃದನೂ ಇಲ್ಲ; ಅವನ ರೂಪ ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದು.

Verse 38

यद्येवं न भवेत्तात लोकस्य तु नरेश्वर । अमर्यादं भवेन्नूनं विनश्यति चराचरम्

ಹೀಗಾಗದೆ ಇದ್ದರೆ, ತಾತಾ! ನರೇಶ್ವರಾ! ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಲೋಕವು ಅಮರ್ಯಾದವಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ; ಚರಾಚರವೆಲ್ಲವೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 39

एवं ज्ञात्वा पूरा राजन्समस्तैर्लोककर्तृभिः । मर्यादा स्थापिता लोके यथा धर्मो न नश्यति

ಹೇ ರಾಜನ್! ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಪುರಾತನಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಧಾರಕರು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು, ಧರ್ಮವು ನಾಶವಾಗದಂತೆ।

Verse 40

धर्मे नष्टे मनुष्याणामधर्मोऽभिभवेत्पुनः । ततः स्वधर्मचलनान्नरके गमनं ध्रुवम्

ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ನಾಶವಾದಾಗ ಅಧರ್ಮವು ಮತ್ತೆ ಆವರಿಸುತ್ತದೆ; ಆಗ ಸ್ವಧರ್ಮದಿಂದ ತಪ್ಪಿದ ಕಾರಣ ನರಕಗಮನವು ಧ್ರುವ।

Verse 41

लोको निरङ्कुशः सर्वो मर्यादालङ्घने रतः । मर्यादा स्थापिता तेन शास्त्रं वीक्ष्य महर्षिभिः

ಸರ್ವ ಲೋಕವೂ ನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ ಮರ್ಯಾದಾಲಂಘನದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು।

Verse 42

स्नानं दानं जपो होमः स्वाध्यायो देवतार्चनम् । पिण्डोदकप्रदानं च तथैवातिथिपूजनम्

ಸ್ನಾನ, ದಾನ, ಜಪ, ಹೋಮ, ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ, ದೇವತಾರ್ಚನೆ, ಪಿಂಡ-ಉದಕಪ್ರದಾನ ಮತ್ತು ಅತಿಥಿಪೂಜನ—

Verse 43

पितरः पितामहाश्चैव तथैव प्रपितामहाः । त्रयो देवाः स्मृतास्तात ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः

ಹೇ ತಾತ! ಪಿತೃಗಳು, ಪಿತಾಮಹರು ಮತ್ತು ಪ್ರಪಿತಾಮಹರು—ಈ ಮೂವರೂ ದೇವತ್ರಯವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ: ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಮಹೇಶ್ವರ।

Verse 44

पूजितैः पूजिताः सर्वे तथा मातामहास्त्रयः । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन श्रुतिस्मृत्यर्थनोदितान्

ಅವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲರೂ ಪೂಜಿತರಾದಂತೆಯೇ; ಹಾಗೆಯೇ ಮೂರು ಮಾತಾಮಹರೂ ಪೂಜಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರುತಿ-ಸ್ಮೃತಿಗಳ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 45

धर्मं समाचरन्नित्यं पापांशेन न लिप्यते । श्रुतिस्मृत्युदितं धर्मं मनसापि न लङ्घयेत्

ನಿತ್ಯ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು ಪಾಪದ ಅಂಶಮಾತ್ರದಿಂದಲೂ ಲಿಪ್ತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಶ್ರುತಿ-ಸ್ಮೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ತವಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಮನಸಿನಿಂದಲೂ ಲಂಘಿಸಬಾರದು।

Verse 46

इह लोके परे चैव यदीच्छेच्छ्रेय आत्मनः । पितापुत्रौ सदाप्येकौ बिम्बाद्बिम्बमिवोद्धृतौ

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ತನ್ನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಬಯಸುವವನು ತಿಳಿಯಲಿ—ತಂದೆ ಮತ್ತು ಮಗ ಸದಾ ಏಕವೇ; ಬಿಂಬದಿಂದ ಬಿಂಬ ಹೊರಬಂದಂತೆ।

Verse 47

विभक्तौ वाविभक्तौ वा श्रुतिस्मृत्यर्थतस्तथा । उद्धरेदात्मनात्मानमात्मानमवसादयेत्

ವಿಭಕ್ತನಾಗಿರಲಿ ಅವಿಭಕ್ತನಾಗಿರಲಿ—ಶ್ರುತಿ-ಸ್ಮೃತಿಗಳ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ತನ್ನಿಂದ ತಾನೇ ತನ್ನನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಬೇಕು; ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಕುಗ್ಗಿಸಬಾರದು।

Verse 48

पिण्डोदकप्रदानाभ्यामृते पार्थ न संशयः । एवं ज्ञात्वा प्रयत्नेन पिण्डोदकप्रदो भवेत्

ಹೇ ಪಾರ್ಥ, ಪಿಂಡ ಹಾಗೂ ಉದಕದಾನವಿಲ್ಲದೆ ಕರ್ತವ್ಯಪೂರ್ತಿ ಆಗದು—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಯತ್ನದಿಂದ ಪಿಂಡೋದಕಪ್ರದಾತನಾಗಬೇಕು.

Verse 49

आयुर्धर्मो यशस्तेजः सन्ततिश्चैव वर्धते । पृथिव्यां सागरान्तायां पितृक्षेत्राणि यानि च

ಆಯುಸ್ಸು, ಧರ್ಮ, ಯಶಸ್ಸು, ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸಂತತಿ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಸಾಗರಾಂತ ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪಿತೃಕ್ಷೇತ್ರಗಳು…

Verse 50

तानि ते सम्प्रवक्ष्यामि येषु दत्तं महाफलम् । गयायां पुष्करे ज्येष्ठे प्रयागे नैमिषे तथा

ಈಗ ನಾನು ನಿನಗೆ ಆ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಅಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ದಾನ ಮಹಾಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ—ಗಯೆಯಲ್ಲಿ, ಪುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ, ಜ್ಯೇಷ್ಠತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನೈಮಿಷದಲ್ಲಿಯೂ.

Verse 51

संनिहत्यां कुरुक्षेत्रे प्रभासे कुरुनन्दन । पिण्डोदकप्रदानेन यत्फलं कथितं बुधैः

ಹೇ ಕುರುನಂದನ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದ ಸನ್ನಿಹಿತಾ ತೀರ್ಥದಲ್ಲೂ ಪ್ರಭಾಸದಲ್ಲೂ—ಪಿಂಡೋದಕಪ್ರದಾನದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಫಲವೆಂದು ಬುದ್ಧಿವಂತರು ಹೇಳಿರುವುದು…

Verse 52

अस्माहके तदाप्नोति नर्मदायां न संशयः । तत्र ब्रह्मा मुरारिश्च रुद्रश्च उमया सह

ಅದೇ ಫಲ ನಮ್ಮಲ್ಲೇ—ನರ್ಮದೆಯಲ್ಲಿ—ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮ, ಮುರಾರಿ (ವಿಷ್ಣು) ಮತ್ತು ಉಮಾಸಹಿತ ರುದ್ರನು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 53

इन्द्राद्या देवताः सर्वे पितरो मुनयस्तथा । सागराः सरितश्चैव पर्वताश्च बलाहकाः

ಅಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಾದಿ ಸಮಸ್ತ ದೇವತೆಗಳು, ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ಮುನಿಗಳೂ—ಸಮುದ್ರಗಳು, ನದಿಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು ಹಾಗೂ ಮಳೆಯನ್ನೆತ್ತುವ ಮೇಘಗಳು—ಎಲ್ಲರೂ ಸನ್ನಿಹಿತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ।

Verse 54

तिष्ठन्ति पितरः सर्वे सर्वतीर्थाधिकं ततः । स्थिता ब्रह्मशिला तत्र गजकुम्भनिभा नृप

ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಪಿತೃಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಓ ರಾಜನೇ, ಅಲ್ಲಿ ಗಜಕುಂಭಸಮಾನವಾದ ಬ್ರಹ್ಮಶಿಲೆ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 55

कलौ न दृश्या भवति प्रधानं यद्गयाशिरः । वैशाखे मासि सम्प्राप्तेऽमावास्यां नृपोत्तम

ಓ ನೃಪೋತ್ತಮನೇ, ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾದ ‘ಗಯಾಶಿರ’ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ವೈಶಾಖ ಮಾಸದ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ ಬಂದಾಗ ಅದು ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 56

व्याप्य सा तिष्ठते तीर्थं गजकुम्भनिभा शिला । तच्च गव्यूतिमात्रं हि तीर्थं ततः प्रवक्षते

ಗಜಕುಂಭಸಮಾನವಾದ ಆ ಶಿಲೆ ಅಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥವನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ. ಆ ತೀರ್ಥದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಒಂದು ಗವ್ಯೂತಿ ಪ್ರಮಾಣವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಇದೇ ಅದರ ಮಿತಿ।

Verse 57

तस्मिन्दिने तत्र गत्वा यस्तु श्राद्धप्रदो भवेत् । पितॄणामक्षया तृप्तिर्जायते शतवार्षिकी

ಆ ದಿನ ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಯಾರು ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಅಕ್ಷಯ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಅದು ನೂರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ।

Verse 58

अन्यस्यामप्यमावास्यां यः स्नात्वा विजितेन्द्रियः । करोति मनुजः श्राद्धं विधिवन्मन्त्रसंयुतम्

ಮತ್ತೊಂದು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯ ದಿನವೂ ಯಾರು ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ಮಂತ್ರಸಹಿತ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೋ—

Verse 59

तस्य पुण्यफलं यत्स्यात्तच्छृणुष्व नराधिप । अग्निष्टोमाश्वमेधाभ्यां वाजपेयस्य यत्फलम्

ಹೇ ನರಾಧಿಪ! ಅದರ ಪುಣ್ಯಫಲವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳು; ಅದು ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮ ಮತ್ತು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಾಗಗಳ ಹಾಗೂ ವಾಜಪೇಯ ಯಾಗದ ಫಲಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ.

Verse 60

तत्फलं समवाप्नोति यथा मे शङ्करोऽब्रवीत् । रौरवादिषु सर्वेषु नरकेषु व्यवस्थिताः

ಅವನು ಅದೇ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಶಂಕರನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದಂತೆ. ಹಾಗೆಯೇ ರೌರವಾದಿ ಎಲ್ಲ ನರಕಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವರು—

Verse 61

पिता पितामहाद्याश्च पितृके मातृके तथा । पिण्डोदकेन चैकेन तर्पणेन विशेषतः

ತಂದೆ, ಪಿತಾಮಹಾದಿಗಳು—ಪಿತೃವಂಶದಲ್ಲಿಯೂ ಮಾತೃವಂಶದಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವವರು—ಒಂದೇ ಪಿಂಡ ಮತ್ತು ಜಲದಾನದಿಂದ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತರ್ಪಣದಿಂದ, ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 62

क्रीडन्ति पितृलोकस्था यावदाभूतसम्प्लवम् । ये कर्मस्था विकर्मस्था ये जाताः प्रेतकल्मषाः

ಪಿತೃಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇರುವವರು ಮಹಾಪ್ರಳಯದವರೆಗೆ ಆನಂದದಿಂದ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾರೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಕರ್ಮಬಂಧದಲ್ಲಿರುವವರಾಗಲಿ, ವಿಕರ್ಮದಲ್ಲಿರುವವರಾಗಲಿ—ಪ್ರೇತಕಲ್ಮಷದಿಂದ ಜನಿಸಿದವರಾಗಲಿ—

Verse 63

पिण्डेनैकेन मुच्यन्ते तेऽपि तत्र न संशयः । अस्माहके शिला दिव्या तिष्ठते गजसन्निभा

ಒಂದೇ ಪಿಂಡದಾನದಿಂದ ಅವರೂ ಅಲ್ಲಿ ವಿಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗಜಸನ್ನಿಭವಾದ ರೂಪದ ದಿವ್ಯ ಶಿಲೆ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 64

ब्रह्मणा निर्मिता पूर्वं सर्वपापक्षयंकरी । उपर्यस्या यथान्यायं पितॄनुद्दिश्य भारत

ಆ ಶಿಲೆಯನ್ನು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಅದು ಸರ್ವಪಾಪಕ್ಷಯಕರಿ. ಹೇ ಭಾರತ, ಅದರ ಮೇಲೆಯೇ ಯಥಾನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಕರ್ಮ (ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿ) ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 65

दक्षिणाग्रेषु दर्भेषु दद्यात्पिण्डान्विचक्षणः । भूमौ चान्नेन सिद्धेन श्राद्धं कृत्वा यथाविधि

ವಿಚಕ್ಷಣನು ದಕ್ಷಿಣಾಗ್ರವಿರುವ ದರ್ಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಸಿದ್ಧಾನ್ನದಿಂದ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 66

श्राद्धिभ्यो वस्त्रयुग्मानि छत्रोपानत्कमण्डलु । दक्षिणा विविधा देया पितॄनुद्दिश्य भारत

ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ವಸ್ತ್ರಯುಗ್ಮ, ಛತ್ರ, ಪಾದರಕ್ಷೆ (ಉಪಾನತ್) ಮತ್ತು ಕಮಂಡಲು ನೀಡಬೇಕು; ಹೇ ಭಾರತ, ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ವಿವಿಧ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನೂ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 67

यो ददाति द्विजश्रेष्ठ तस्य पुण्यफलं शृणु । तस्य ते द्वादशाब्दानि तृप्तिं यान्ति न संशयः

ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ, ದಾನ ಮಾಡುವವನ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ಕೇಳು. ಅವನ ಪಿತೃಗಳು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 68

अस्माहके महाराज पितरश्च पितामहाः । वायुभूता निरीक्षन्ते आगच्छन्तं स्वगोत्रजम्

ಓ ಮಹಾರಾಜ, ನಮ್ಮ ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ಪಿತಾಮಹರು ವಾಯುವಿನಂತೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮರೂಪಧಾರಿಗಳಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಗೋತ್ರಜನ ಆಗಮನವನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿ ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ।

Verse 69

अत्र तीर्थे सुतोऽभ्येत्य स्नात्वा तोयं प्रदास्यति । श्राद्धं वा पिण्डदानं वा तेन यास्याम सद्गतिम्

‘ಈ ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ಪುತ್ರನು ಬಂದು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಜಲತರ್ಪಣ ನೀಡುವನು. ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನಾದರೂ ಪಿಂಡದಾನವನ್ನಾದರೂ ಮಾಡಿದರೆ—ಅದರಿಂದ ನಾವು ಸದ್ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವೆವು.’

Verse 70

स्नाने कृते तु ये केचिज्जायन्ते वस्त्रविप्लुषः । प्रीणयेन्नरकस्थांस्तु तैः पितॄन्नात्र संशयः

ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದಾಗ ವಸ್ತ್ರದಿಂದ ಬೀಳುವ ನೀರಿನ ಹನಿಗಳಿಂದಲೇ ನರಕಸ್ಥ ಪಿತೃಗಳು ಸಂತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 71

केशोदबिन्दवस्तस्य ये चान्ये लेपभाजिनः । तृप्यन्त्यनग्निनसंस्कारा यं मृताः स्युः स्वगोत्रजाः

ಅವನ ಕೂದಲಿನಿಂದ ಬೀಳುವ ಜಲಬಿಂದುಗಳು ಮತ್ತು ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಂಟಿರುವ ಇತರ ಹನಿಗಳಿಂದ—ಸ್ವಗೋತ್ರದ, ಅಗ್ನಿಸಂಸ್ಕಾರ (ಅಂತ್ಯೇಷ್ಠಿ) ಆಗದೆ ಮೃತರಾದವರೂ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 72

तत्र तीर्थे तु ये केचिच्छ्राद्धं कृत्वा विधानतः । नरकादुद्धरन्त्याशु जपन्तः पितृसंहिताम्

ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿ ಪಿತೃ-ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನರಕದಿಂದ ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 73

वनस्पतिगते सोमे यदा सोमदिनं भवेत् । अक्षयाल्लभते लोकान्पिण्डेनैकेन मानवः

ಚಂದ್ರನು ವನಸ್ಪತಿ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಸೋಮವಾರ ಬಂದಾಗ, ಮನುಷ್ಯನು ಒಂದೇ ಪಿಂಡವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರೂ ಅಕ್ಷಯ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 74

अक्षयं तत्र वै सर्वं जायते नात्र संशयः । नरकादुद्धरन्त्याशु जपन्ते पितृसंहिताम्

ಅಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಎಲ್ಲವೂ ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಪಿತೃಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಜಪಿಸುವವರು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ನರಕದಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 75

तस्मिंस्तीर्थे त्वमावास्यां पितॄनुद्दिश्य भारत । नीलं सर्वाङ्गसम्पूर्णं योऽभिषिच्य समुत्सृजेत्

ಓ ಭಾರತ, ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ, ಸರ್ವಾಂಗಸಂಪೂರ್ಣವಾದ ‘ನೀಲ’ ವೃಷಭವನ್ನು ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿ ನಂತರ ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗವಾಗಿ ಬಿಡುವವನು।

Verse 76

तस्य पुण्यफलं वक्तुं न तु वाचस्पतिः क्षमः । अस्माहके वृषोत्सर्गाद्यत्पुण्यं समवाप्यते

ಆ ಕರ್ಮದ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ಹೇಳಲು ವಾಚಸ್ಪತಿಯೂ ಸಮರ್ಥನಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗದಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಮಹತ್ ಪುಣ್ಯ ಅಪಾರವಾಗಿದೆ।

Verse 77

तव शुश्रूषणात्सर्वं तत्प्रवक्ष्यामि भारत । रौरवादिषु ये किंचित्पच्यन्ते तस्य पूर्वजाः

ಓ ಭಾರತ, ನಿನ್ನ ಶ್ರದ್ಧಾಭಕ್ತಿಯ ಸೇವೆಯಿಂದ ನಾನು ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅವನ ಪೂರ್ವಜರು ರೌರವಾದಿ ನರಕಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಯಾತನೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ।

Verse 78

वृषोत्सर्गेण तान्सर्वांस्तारयेदेकविंशतिम् । लोहितो यस्तु वर्णेन मुखे पुच्छे च पाण्डुरः

ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗ ವಿಧಿಯಿಂದ ಅವರನ್ನೆಲ್ಲ—ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಪಿತೃಗಳನ್ನು—ತಾರಿಸಬಹುದು. ವರ್ಣದಲ್ಲಿ ಲೋಹಿತವಾಗಿದ್ದು, ಮುಖದಲ್ಲೂ ಬಾಲದಲ್ಲೂ ಪಾಂಡುರ (ಬೆಳಕು) ಇರುವ ವೃಷಭನು ಶ್ರೇಷ್ಠನು.

Verse 79

पिङ्गः खुरविषाणाभ्यां स नीलो वृष उच्यते । यस्तु सर्वाङ्गपिङ्गश्च श्वेतः पुच्छखुरेषु च

ಖುರಗಳಲ್ಲೂ ಕೊಂಬುಗಳಲ್ಲೂ ಪಿಂಗ (ತಾಮ್ರವರ್ಣ) ಇರುವ ವೃಷಭನನ್ನು ‘ನೀಲ’ ವೃಷಭ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ದೇಹವೆಲ್ಲ ಪಿಂಗವಾಗಿದ್ದು, ಬಾಲ ಮತ್ತು ಖುರಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ವೇತವಿರುವವನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಶಸ್ತನು.

Verse 80

स पिङ्गो वृष इत्याहुः पितॄणां प्रीतिवर्धनः । पारावतसवर्णश्च ललाटे तिलको भवेत्

ಅವನೇ ‘ಪಿಂಗ’ ವೃಷಭ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ; ಪಿತೃಗಳ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುವವನು. ಅವನ ವರ್ಣ ಪಾರಾವತ (ಪಾರಿವಾಳ) ಸಮಾನವಾಗಿರಲಿ; ಲಲಾಟದಲ್ಲಿ ತಿಲಕಚಿಹ್ನವಿರಲಿ.

Verse 81

तं वृषं बभ्रुमित्याहुः पूर्णं सर्वाङ्गशोभनम् । सर्वाङ्गेष्वेकवर्णो यः पिङ्गः पुच्छखुरेषु च

ಆ ವೃಷಭನನ್ನು ‘ಬಭ್ರು’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ—ಪೂರ್ಣನಾಗಿ, ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳಲ್ಲೂ ಶೋಭಿಸುವವನು. ದೇಹವೆಲ್ಲ ಒಂದೇ ವರ್ಣವಾಗಿದ್ದು, ಬಾಲ ಮತ್ತು ಖುರಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಂಗವಿರುವವನು ಶ್ರೇಷ್ಠನು.

Verse 82

खुरपिङ्गं तमित्याहुः पितॄणां सद्गतिप्रदम् । नीलं सर्वशरीरेण स्वारक्तनयनं दृढम्

ಖುರಗಳು ಪಿಂಗವಾಗಿರುವವನನ್ನು ‘ಖುರ-ಪಿಂಗ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅವನು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಸದ್ಗತಿಯನ್ನು ನೀಡುವವನು. ಮತ್ತೊಂದು ವೃಷಭನು ದೇಹವೆಲ್ಲ ನೀಲವರ್ಣ, ಸಹಜವಾಗಿ ರಕ್ತಿಮ ನೇತ್ರಗಳಿರುವ, ದೃಢನಾಗಿರಲಿ—ಅದು ಪ್ರಶಸ್ತ.

Verse 83

तमेव नीलमित्याहुर्नीलः पञ्चविधः स्मृतः । यस्तु वैश्यगृहे जातः स वै नीलो विशिष्यते

ಅದೇ ‘ನೀಲ’ವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ನೀಲನು ಐದು ವಿಧವೆಂದು ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ವೈಶ್ಯಗೃಹದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ನೀಲನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆಂದು ಗಣ್ಯನು.

Verse 84

न वाहयेद्गृहे जातं वत्सकं तु कदाचन । तेनैव च वृषोत्सर्गे पितॄणामनृणो भवेत्

ತನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಕರುವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಭಾರವಹಿಸಲು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹಾಕಬಾರದು. ಅದೇ ಪ್ರಾಣಿಯಿಂದ ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗ ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಪಿತೃಋಣದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 85

जातं तु स्वगृहे वत्सं द्विजन्मा यस्तु वाहयेत् । पतन्ति पितरस्तस्य ब्रह्मकोकगता अपि

ಯಾವ ದ್ವಿಜನು ತನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ನವಜಾತ ಕರುವನ್ನು ಭಾರವಹಿಸಲು ಹಾಕುತ್ತಾನೋ, ಅವನ ಪಿತೃಗಳು—ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರೂ ಸಹ—ಪತನಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 86

यथायथा हि पिबति पीत्वा धूनाति मस्तकम् । पिबन्पितॄन् प्रीणयति नरकादुद्धरेद्धुनन्

ಅದು ಹೇಗೆ ಹೇಗೆ ಕುಡಿಯುತ್ತದೋ ಮತ್ತು ಕುಡಿದು ತಲೆ ಅಲುಗಾಡಿಸುತ್ತದೋ—ಕುಡಿಯುವುದರಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ; ತಲೆ ಅಲುಗಾಡಿಸುವುದರಿಂದ ಅವರನ್ನು ನರಕದಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 87

यथा पुच्छाभिघातेन स्कन्धं गच्छन्ति बिन्दवः । नरकादुद्धरन्त्याशु पतितान् गोत्रिणस्तथा

ಹೆಜ್ಜೆಯಂತೆ ಬಾಲದ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಹನಿಗಳು ಭುಜಕ್ಕೆ ಹಾರಿಬೀಳುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಒಂದೇ ಗೋತ್ರದ ಬಂಧುಗಳು ಪತಿತರನ್ನು ನರಕದಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 88

गर्जन्प्रावृषि काले तु विषाणाभ्यां भुवं लिखन् । खुरेभ्यो या मृदुद्भूता तया संप्रीणयेदृषीन्

ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅದು ಗರ್ಜಿಸಿ ತನ್ನ ಕೊಂಬುಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕೆರೆಯುವಾಗ, ಅದರ ಖುರಗಳಿಂದ ಮೇಲೇಳುವ ಮೃದು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಋಷಿಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಬೇಕು।

Verse 89

पिबन्पितॄन् प्रीणयते खादनोल्लेखने सुरान् । गर्जन्नृषिमनुष्यांश्च धर्मरूपो हि धर्मज

ಕುಡಿಯುವುದರಿಂದ ಅದು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತದೆ; ತಿನ್ನುವದು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕೆರೆಯುವುದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು; ಗರ್ಜನೆಯಿಂದ ಋಷಿ ಹಾಗೂ ಮಾನವರನ್ನೂ—ಹೇ ಧರ್ಮಪುತ್ರ, ಅದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಧರ್ಮಸ್ವರೂಪವೇ।

Verse 90

भूतैर्वापि पिशाचैर्वा चातुर्थिकज्वरेण वा । गृहीतोऽस्माहकं गच्छेत्सर्वेषामाधिनाशनम्

ಭೂತಗಳು, ಪಿಶಾಚಗಳು ಅಥವಾ ಚಾತುರ್ಥಿಕ ಜ್ವರದಿಂದ ಯಾರಾದರೂ ಹಿಡಿದಿದ್ದರೆ, ಆ ಪೀಡಿತನು ಈ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋಗಲಿ—ಇದು ಎಲ್ಲರ ವ್ಯಾಧಿಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ।

Verse 91

स्नात्वा तु विमले तोये दर्भग्रन्थिं निबन्धयेत् । मस्तके बाहुमूले वा नाभ्यां वा गलकेऽपि वा

ನಿರ್ಮಲ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ದರ್ಭಹುಲ್ಲಿನ ಗಂಟನ್ನು ಕಟ್ಟಬೇಕು—ತಲೆಯ ಮೇಲೆ, ಅಥವಾ ಭುಜಮೂಲದಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ, ಇಲ್ಲವೇ ಕಂಠದಲ್ಲೂ।

Verse 92

गत्वा देवसमीपं च प्रादक्षिण्येन केशवम् । ततः समुच्चरन्मन्त्रं गायत्र्या वाथ वैष्णवम्

ದೇವರ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಕೇಶವನಿಗೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಬೇಕು; ನಂತರ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು—ಗಾಯತ್ರಿ ಅಥವಾ ವೈಷ್ಣವ ಮಂತ್ರವನ್ನು।

Verse 93

नारायणं शरण्येशं सर्वदेवनमस्कृतम् । नमो यज्ञाङ्गसम्भूत सर्वव्यापिन्नमोऽस्तु ते

ಶರಣ್ಯೇಶನಾದ, ಸರ್ವ ದೇವರಿಂದ ನಮಸ್ಕೃತನಾದ ನಾರಾಯಣನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಯಜ್ಞಾಂಗಸಂಭೂತ, ಸರ್ವವ്യാപಿ ಪ್ರಭು—ನಿನಗೆ ನಮೋ ನಮಃ.

Verse 94

नमो नमस्ते देवेश पद्मगर्भ सनातन । दामोदर जयानन्त रक्ष मां शरणागतम्

ದೇವೇಶ, ಪದ್ಮಗರ್ಭ ಸನಾತನ—ನಿನಗೆ ಪುನಃಪುನಃ ನಮಸ್ಕಾರ. ದಾಮೋದರ, ಜಯಾನಂತ—ಶರಣಾಗತನಾದ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.

Verse 95

त्वं कर्ता त्वं च हर्ता च जगत्यस्मिंश्चराचरे । त्वं पालयसि भूतानि भुवनं त्वं बिभर्षि च

ಈ ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತಿನ ಕರ್ತನು ನೀನೇ, ಹర్తನೂ ನೀನೇ. ನೀನೇ ಸರ್ವ ಭೂತಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತೀ, ನೀನೇ ಭುವನವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತೀ.

Verse 96

प्रसीद देवदेवेश सुप्तमङ्गं प्रबोधय । त्वद्ध्याननिरतो नित्यं त्वद्भक्तिपरमो हरे

ದೇವದೇವೇಶ, ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು; ನಿನ್ನ ಸುಪ್ತ ಅಂಗವನ್ನು ಪ್ರಬೋಧಿಸು. ಹರೆ, ನಾನು ನಿತ್ಯ ನಿನ್ನ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲೇ ಪರಮನು.

Verse 97

इति स्तुतो मया देव प्रसादं कुरु मेऽच्युत । मां रक्ष रक्ष पापेभ्यस्त्रायस्व शरणागतम्

ಹೇ ದೇವ, ಈ ರೀತಿ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೇಲೆ, ಹೇ ಅಚ್ಯುತ, ನನಗೆ ಪ್ರಸಾದ ಮಾಡು. ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು, ಪಾಪಗಳಿಂದ ಕಾಪಾಡು; ಶರಣಾಗತನಾದ ನನ್ನನ್ನು ತಾರಿಸು.

Verse 98

एवं स्तुत्वा च देवेशं दानवान्तकरं हरिम् । पुनरुक्तेन वै स्नात्वा ततो विप्रांस्तु भोजयेत्

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ದೇವೇಶನಾದ ದಾನವಾಂತಕ ಹರಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ, ಪುನರುಕ್ತ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।

Verse 99

वेदोक्तेन विधानेन स्नानं कृत्वा यथाविधि । पिण्डनिर्वपणं कृत्वा वाचयेत्स्वस्तिकं ततः

ವೇದೋಕ್ತ ವಿಧಾನಾನುಸಾರ ಯಥಾವಿಧಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಪಿಂಡನಿರ್ವಪಣವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ನಂತರ ಸ್ವಸ್ತಿಕ ಪಾಠವನ್ನು ವಾಚಿಸಿಸಬೇಕು।

Verse 100

एवं स्तुत्वा च देवेशं दानवान्तकरं हरिम् । पुनरुक्तेन वै स्नात्वा ततो विप्रांस्तु भोजयेत्

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ದೇವೇಶನಾದ ದಾನವಾಂತಕ ಹರಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ, ಪುನರುಕ್ತ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।

Verse 101

वेदोक्तेन विधानेन स्नानं कृत्वा यथाविधि । एवं तान्वाचयित्वा तु ततो विप्रान्विसर्जयेत्

ವೇದೋಕ್ತ ವಿಧಾನಾನುಸಾರ ಯಥಾವಿಧಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಅವರಿಂದ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಪಾಠ ಮಾಡಿಸಿ, ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ವಿಸರ್ಜಿಸಬೇಕು।

Verse 102

यत्तत्रोच्चरितं किंचित्तद्विप्रेभ्यो निवेदयेत् । तत्र तीर्थे नरः स्नात्वा नारी वा भक्तितत्परा । शक्तितो दक्षिणां दद्यात्कृत्वा श्राद्धं यथाविधि

ಅಲ್ಲಿ ಉಚ್ಚರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಬೇಕು. ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಪುರುಷನಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತತ್ಪರಳಾದ ಸ್ತ್ರೀಯಾಗಲಿ, ಯಥಾವಿಧಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಬೇಕು।

Verse 103

तत्र तीर्थे नरो यावत्स्नापयेद्विधिपूर्वकम् । क्षीरेण मधुना वापि दध्ना वा शीतवारिणा

ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ನರನು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ನಾನಮಾಡುತ್ತಾನೋ—ಹಾಲಿನಿಂದಾಗಲಿ, ಜೇನಿನಿಂದಾಗಲಿ, ಮೊಸರಿನಿಂದಾಗಲಿ, ಅಥವಾ ತಣ್ಣನೆಯ ನೀರಿನಿಂದಾಗಲಿ—ಅಷ್ಟು ಕಾಲ ಪುಣ್ಯವೃದ್ಧಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 104

तावत्पुष्करपात्रेषु पिबन्ति पितरो जलम् । अयने विषुवे चैव युगादौ सूर्यसंक्रमे

ಅಷ್ಟು ಕಾಲ ಪಿತೃಗಳು ಪುಷ್ಕರಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಜಲವನ್ನು ಪಾನಮಾಡುತ್ತಾರೆ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಯನಕಾಲ, ವಿಷುವ, ಯುಗಾರಂಭ ಹಾಗೂ ಸೂರ್ಯಸಂಕ್ರಮಣ ಸಮಯದಲ್ಲಿ।

Verse 105

पुष्पैः सम्पूज्य देवेशं नैवेद्यं यः प्रदापयेत् । सोऽश्वमेधस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोति पुष्कलम्

ಯಾರು ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ದೇವೇಶನನ್ನು ಸಮ್ಪೂಜಿಸಿ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಅಪಾರ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞಫಲದಂತೆ ಮಹಾಪುಣ್ಯವನ್ನು।

Verse 106

तत्र तीर्थे तु यो राजन् सूर्यग्रहणमाचरेत् । सूर्यतेजोनिभैर्यानैर्विष्णुलोके महीयते

ಓ ರಾಜನೇ, ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಸೂರ್ಯತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ದಿವ್ಯವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕರೆದೊಯ್ಯಲ್ಪಟ್ಟು ವಿಷ್ಣುಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 107

तत्र तीर्थे तु यः श्राद्धं पितृभ्यः सम्प्रयच्छति । सत्पुत्रेण च तेनैव सम्प्राप्तं जन्मनः फलम्

ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಅದೇ ಕರ್ಮದಿಂದ ಸತ್ಪುತ್ರಪ್ರಾಪ್ತಿಯಂತೆ ಜನ್ಮದ ನಿಜ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 108

इति श्रुत्वा ततो देवाः सर्वे शक्रपुरोगमाः । ब्रह्मविष्णुमहेशाश्च स्थापयांचक्रुरीश्वरम्

ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಶಕ್ರನ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು, ಬ್ರಹ್ಮ-ವಿಷ್ಣು-ಮಹೇಶರೊಡನೆ, ಅಲ್ಲಿ ಇಶ್ವರನನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು।

Verse 109

सर्वरोगोपशमनं सर्वपातकनाशनम् । यस्तु संवत्सरं पूर्णममावास्यां तु भावितः

ಇದು ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ—ಪೂರ್ಣ ಒಂದು ವರ್ಷ ಅಮಾವಾಸ್ಯಾ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇರುವವನಿಗೆ।

Verse 110

पितृभ्यः पिण्डदानं च कुर्यादस्माहके नृप । त्रिपुष्करे गयायां च प्रभासे नैमिषे तथा

ಓ ನೃಪಾ! ಅಸ್ಮಾಹಕದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಪಿಂಡದಾನ ಮಾಡಬೇಕು; ಅದರ ಪುಣ್ಯ ತ್ರಿಪುಷ್ಕರ, ಗಯಾ, ಪ್ರಭಾಸ ಮತ್ತು ನೈಮಿಷದಲ್ಲಿನ ದಾನಕ್ಕೆ ಸಮಾನ.

Verse 111

यत्पुण्यं श्राद्धकर्तॄणां तदिहैव भवेद्ध्रुवम् । तिलोदकं कुशैर्मिश्रं यो दद्याद्दक्षिणामुखः

ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಪುಣ್ಯವು ಇಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣಮುಖನಾಗಿ ಕುಶಮಿಶ್ರಿತ ತಿಲೋದಕವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವವನು ನಿಶ್ಚಿತ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 112

मन्वादौ च युगादौ च व्यतीपाते दिनक्षये । यो दद्यात्पितृमातृभ्यः सोऽश्वमेधफलं लभेत्

ಮನ್ವಂತರದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಯುಗದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ವ್ಯತೀಪಾತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ದಿನಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ—ಪಿತೃಗಳಿಗೂ ಮಾತೃಗಳಿಗೋ ದಾನ ಮಾಡುವವನು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 113

अस्माहके नरो यस्तु स्नात्वा सम्पूजयेद्धरिम् । ब्रह्माणं शङ्करं भक्त्या कुर्याज्जागरणक्रियाम्

ಅಸ್ಮಾಹಕ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಹರಿಯನ್ನು ಸಂಪೂಜಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನೂ ಶಂಕರನನ್ನೂ ಸತ್ಕರಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಜಾಗರಣಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 114

सर्वपापविनिर्मुक्तः शक्रातिथ्यमवाप्नुयात् । तत्र तीर्थे नरः स्नात्वा यः पश्यति जनार्दनम्

ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಶಕ್ರನ (ಇಂದ್ರನ) ಆತಿಥ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡುವವನು ಈ ಫಲವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ।

Verse 115

विशेषविधिनाभ्यर्च्य प्रणम्य च पुनःपुनः । सपुत्रेण च तेनैव पितॄणां विहिता गतिः

ವಿಶೇಷ ವಿಧಿಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿ, ಪುನಃಪುನಃ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದ ಆ ನರವನು ತನ್ನ ಪುತ್ರನೊಡನೆ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾದ ಶುಭಗತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 116

एकमूर्तिस्त्रयो देवा ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः । सत्कार्यकारणोपेताः सुसूक्ष्माः सुमहाफलाः

ಒಂದೇ ಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ದೇವರುಗಳು—ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಮಹೇಶ್ವರ—ಇರುವರು; ಅವರು ಸತ್ಯ ಕಾರ್ಯ-ಕಾರಣದಿಂದ ಯುಕ್ತರು, ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮರು, ಮಹಾಫಲಪ್ರದರು।

Verse 117

एतत्ते कथितं राजन्महापातकनाशनम् । अस्माहकस्य माहात्म्यं किमन्यत्परिपृच्छसि

ಓ ರಾಜನೇ, ಮಹಾಪಾತಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಈ ಉಪದೇಶವನ್ನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಿದೆನು. ಅಸ್ಮಾಹಕದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳಿದೆನು; ಇನ್ನೇನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೀ?