शिवस्य आश्वासनं हरि-ब्रह्मणोः तथा शङ्खचूडवृत्तान्तकथनम् / Śiva’s Reassurance to Hari and Brahmā; Account of Śaṅkhacūḍa’s Origin

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथाकर्ण्य वचश्शंभुर्हरिविध्योस्सुदीनयोः । उवाच विहसन्वाण्या मेघनादगभीरया

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದನು—ಆಮೇಲೆ ಹರಿ ಮತ್ತು ವಿಧಿ ಅತಿದೀನರ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಶಂಭು ಮೃದುಸ್ಮಿತದಿಂದ, ಮೇಘನಾದದಂತೆ ಗಂಭೀರವಾದ ವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದನು।

Verse 2

शिव उवाच । हे हरे वत्स हे ब्रह्मंस्त्यजतं सर्वशो भयम् । शंखचूडोद्भवं भद्रं सम्भविष्यत्यसंशयम्

ಶಿವನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಹರೇ ವತ್ಸ! ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್! ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಭಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸಿರಿ. ಶಂಖಚೂಡನಿಂದ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶುಭ ಫಲ ಉದ್ಭವಿಸುವುದು; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 3

शंखचूडस्य वृत्तांतं सर्वं जानामि तत्त्वतः । कृष्णभक्तस्य गोपस्य सुदाम्नश्च पुरा प्रभो

ಹೇ ಪ್ರಭೋ! ಶಂಖಚೂಡನ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ನಾನು ತತ್ತ್ವತಃ ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಪುರಾತನ ಕಾಲದ ಕೃಷ್ಣಭಕ್ತ ಗೋಪ ಸುದಾಮನ ಕಥೆಯನ್ನೂ ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ।

Verse 4

मदाज्ञया हृषीकेशो कृष्णरूपं विधाय च । गोशालायां स्थितो रम्ये गोलोके मदधिष्ठिते

ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಹೃಷೀಕೇಶನು ಕೃಷ್ಣರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ನನ್ನ ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿರುವ ಆ ರಮ್ಯ ಗೋಲೋಕದ ಗೋಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದನು।

Verse 5

स्वतंत्रोहमिति स्वं स मोहं मत्वा गतः पुरा । क्रीडास्समकरोद्बह्वीस्स्वैरवर्तीव मोहितः

‘ನಾನು ಸ್ವತಂತ್ರ’ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಅವನು ಹಿಂದೆ ತನ್ನದೇ ಮೋಹದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದನು; ಸ್ವೇಚ್ಛಾಚಾರಿಯಂತೆ ಮೋಹಿತನಾಗಿ ಅನೇಕ ಕ್ರೀಡೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದನು।

Verse 6

तं दृष्ट्वा मोहमत्युग्रं तस्याहं मायया स्वया । तेषां संहृत्य सद्बुद्धिं शापं दापितवान् किल

ಅತೀವ ಉಗ್ರವಾದ ಮೋಹವನ್ನು ನೋಡಿ, ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವಮಾಯೆಯಿಂದ ಅವನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದೆ; ಅವರ ಸದುದ್ದೇಶಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಹಿಂಪಡೆದು, ಅವರಿಂದ ಶಾಪವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿಸಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 7

इत्थं कृत्वा स्वलीलां तां मायां संहृतवानहम् । ज्ञानयुक्तास्तदा ते तु मुक्तमोहास्सुबुद्धयः

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ನನ್ನ ದಿವ್ಯಲೀಲೆಯಾಗಿ ಆ ಮಾಯೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿ, ನಂತರ ನಾನು ಅದನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದೆ. ಆಗ ಅವರು ಜ್ಞಾನಯುಕ್ತರಾಗಿ ಮೋಹಮುಕ್ತರಾಗಿ, ಸುಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾದರು।

Verse 8

समीपमागतास्ते मे दीनीभूय प्रणम्य माम् । अकुर्वन्सुनुतिं भक्त्या करौ बद्ध्वा विनम्रकाः

ನಂತರ ಅವರು ನನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದು, ದೀನರಾಗಿ ನನಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿದರು. ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ವಿನಯದಿಂದ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹೃದಯಪೂರ್ವಕ ಸ್ತುತಿ ಮಾಡಿದರು।

Verse 9

वृत्तांतमवदन्सर्वं लज्जाकुलितमानसाः । ऊचुर्मत्पुरतो दीना रक्षरक्षेति वै गिरः

ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ಕಲುಷಿತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳಿದರು. ನನ್ನ ಮುಂದೆ ದೀನರಾಗಿ ನಿಂತು, ಅವರು ಮರುಮರು—“ರಕ್ಷಿಸು, ರಕ್ಷಿಸು!” ಎಂದು ಮೊರೆಯಿಟ್ಟರು।

Verse 10

तदा त्वहं भवस्तेषां संतुष्टः प्रोक्तवान् वचः । भयं त्यजत हे कृष्ण यूयं सर्वे मदाज्ञया

ಆಗ ನಾನು ಭವನು (ಶಿವನು) ಅವರ ಮೇಲೆ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗಿ ಹೀಗೆ ನುಡಿದೆ— “ಹೇ ಕೃಷ್ಣ, ಭಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು; ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಿರಿ।”

Verse 11

रक्षकोऽहं सदा प्रीत्या सुभद्रं वो भविष्यति । मदिच्छयाऽखिलं जातमिदं सर्वं न संशयः

ನಾನು ಸದಾ ಪ್ರೀತಿಮಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ನಿಮ್ಮ ರಕ್ಷಕನು; ನಿಮಗೆ ಶುಭವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುವುದು. ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದಲೇ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 12

स्वस्थानं गच्छ त्वं सार्द्धं राधया पार्षदेन च । दानवस्तु भवेत्सोयं भारतेऽत्र न संशयः

ನೀನು ರಾಧೆಯೊಡನೆ ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಪಾರ್ಷದನೊಡನೆ ಸೇರಿ ನಿನ್ನ ಸ್ವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ಈವನು ಮಾತ್ರ—ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದಾನವನಾಗುವನು; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 13

शापोद्धारं करिष्येऽहं युवयोस्समये खलु । मदुक्तमिति संधार्य शिरसा राधया सह

ಯೋಗ್ಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಶಾಪೋದ್ಧಾರವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಾಡುವೆನು. ನನ್ನ ವಚನವೆಂದು ದೃಢವಾಗಿ ಧರಿಸಿ, ರಾಧೆಯೊಂದಿಗೆ ಶಿರಸಾ ನಮಿಸಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ.

Verse 14

श्रीकृष्णोऽमोददत्यंतं स्वस्थानमगमत्सुधीः । न्यष्ठातां सभयं तत्र मदाराधनतत्परौ

ಸುದೀ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಅತ್ಯಂತ ಆನಂದಿಸಿ ತನ್ನ ಸ್ವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಅಲ್ಲಿ ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಭಯದಿಂದಿದ್ದು, ನನ್ನ (ಭಗವಾನ್ ಶಿವನ) ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ತತ್ಪರರಾಗಿದ್ದರು.

Verse 15

मत्वाखिलं मदधीनमस्वतन्त्रं निजं च वै । स सुदामाऽभवद्राधाशापतो दानवेश्वरः

‘ಎಲ್ಲವೂ ನನ್ನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿದೆ, ಸ್ವತಂತ್ರವಲ್ಲ, ನಿಜಕ್ಕೂ ನನ್ನದೇ’ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ, ರಾಧೆಯ ಶಾಪದಿಂದ ಅವನು ಸುದಾಮನಾಗಿ ದಾನವರಲ್ಲಿ ಅಧೀಶ್ವರನಾದನು.

Verse 16

शङ्खचूडाभिधो देवद्रोही धर्मविचक्षणः । क्लिश्नाति सुबलात्कृत्स्नं सदा देवगणं कुधीः

ಶಂಖಚೂಡನೆಂಬ ದೇವದ್ರೋಹಿ, ಧರ್ಮವಿಚಕ್ಷಣನಾಗಿದ್ದರೂ ಕುಬುದ್ಧಿಯವನು; ತನ್ನ ಮಹಾಬಲದಿಂದ ಸಮಸ್ತ ದೇವಗಣವನ್ನು ಸದಾ ಕ್ಲೇಶಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 17

मन्मायामोहितस्सोतिदुष्टमंत्रिसहा यवान् । तद्भयं त्यजताश्वेव मयि शास्तरि वै सति

ನನ್ನ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮೋಹಿತರಾಗಿ, ಅತಿದುಷ್ಟ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಸಹಿತ ಇರುವ ಆ ಯವನರು ಭಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದರು. ಆ ಭಯವನ್ನು ತಕ್ಷಣ ತ್ಯಜಿಸಿ; ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕನೂ ರಕ್ಷಕನೂ ಆಗಿ ಇದ್ದೇನೆ.

Verse 18

सनत्कुमार उवाच । इत्यूचिवाञ्शिवो यावद्धरिब्रह्मपुरः कथाम् । अभवत्तावदन्यच्च चरितं तन्मुने शृणु

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದನು—ಶಿವನು ಹರಿ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮರ ಕುರಿತು ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ, ಮತ್ತೊಂದು ಘಟನೆ ಸಂಭವಿಸಿತು. ಓ ಮುನಿಯೇ, ಆ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 19

तस्मिन्नेवांतरे कृष्णो राधया पार्षदैः सह । सद्गोपैराययौ शंभुमनुकूलयितुं प्रभुम्

ಅದೇ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ರಾಧೆಯೊಂದಿಗೆ, ತನ್ನ ಪಾರ್ಷದರು ಮತ್ತು ಸದ್ಗೋಪರೊಂದಿಗೆ, ಪರಮಪ್ರಭು ಶಂಭುವನ್ನು ಅನುಕೂಲಗೊಳಿಸಲು ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು.

Verse 20

प्रभुं प्रणम्य सद्भक्त्या मिलित्वा हरिमादरात् । संमतो विधिना प्रीत्या संतस्थौ शिवशासनात्

ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಸತ್ಪಕ್ತಿಯಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಹರಿಯನ್ನು ಆದರದಿಂದ ಭೇಟಿಯಾಗಿ, ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸನ್ಮಾನಿತನಾಗಿ, ಶಿವಾಜ್ಞೆಯಂತೆ ಶಾಂತಚಿತ್ತನಾಗಿ ನಿಂತನು.

Verse 21

ततः शंभुं पुनर्नत्वा तुष्टाव विहिताञ्जलिः । श्रीकृष्णो मोहनिर्मुक्तो ज्ञात्वा तत्त्वं शिवस्य हि

ನಂತರ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಶಂಭುವಿಗೆ ಮತ್ತೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಅಂಜಲಿ ಬಿಗಿದು ಸ್ತುತಿಸಿದನು. ಶಿವತತ್ತ್ವವನ್ನು ಅರಿತು ಅವನು ಮೋಹಮುಕ್ತನಾದನು.

Verse 22

श्रीकृष्ण उवाच । देवदेव महादेव परब्रह्म सतांगते । क्षमस्व चापराधं मे प्रसीद परमेश्वर

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಹೇಳಿದರು—ದೇವದೇವಾ ಮಹಾದೇವಾ! ಪರಬ್ರಹ್ಮ, ಸತ್ಪುರುಷರ ಗತಿ! ನನ್ನ ಅಪರಾಧವನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು; ಪರಮೇಶ್ವರಾ, ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು.

Verse 23

त्वत्तः शर्व च सर्वं च त्वयि सर्वं महेश्वर । सर्वं त्वं निखिलाधीश प्रसीद परमेश्वर

ಹೇ ಶರ್ವಾ! ಎಲ್ಲವೂ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳೂ ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ; ಎಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ, ಹೇ ಮಹೇಶ್ವರಾ. ನೀನೇ ಸರ್ವವೂ, ಹೇ ನಿಖಿಲಾಧೀಶ—ಪರಮೇಶ್ವರಾ, ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು.

Verse 24

त्वं ज्योतिः परमं साक्षात्सर्वव्यापी सनातनः । त्वया नाथेन गौरीश सनाथास्सकला वयम्

ನೀವು ಸాక్షಾತ್ ಪರಮ ಜ್ಯೋತಿ—ಸರ್ವವ്യാപಿ, ಸನಾತನ. ಹೇ ಗೌರೀಶ್ವರಾ! ನೀವು ನಮ್ಮ ನಾಥನಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಸನಾಥರು, ಆಶ್ರಯಿತರು, ಸುರಕ್ಷಿತರು।

Verse 25

सर्वोपरि निजं मत्वा विहरन्मोहमाश्रितः । तत्फलं प्राप्तवानस्मि शापं प्राप्तस्सवामकः

ನಾನು ನನ್ನನ್ನೇ ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಮೇಲಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಮೋಹವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಅಲೆದೆ. ಅದರ ಫಲವಾಗಿ ಈಗ—ವಾಮಕನೊಡನೆ—ಶಾಪವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ।

Verse 26

पार्षदप्रवरो यो मे सुदामा नाम गोपकः । स राधाशापतः स्वामिन्दानवीं योनिमाश्रितः

ಹೇ ಸ್ವಾಮಿ! ನನ್ನ ಪಾರ್ಷದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಸುದಾಮಾ ಎಂಬ ಗೋಪನು, ರಾಧೆಯ ಶಾಪದಿಂದ ದಾನವ ಯೋನಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 27

अस्मानुद्धर दुर्ग्गेश प्रसीद परमेश्वर । शापोद्धारं कुरुष्वाद्य पाहि नश्शरणागतान्

ಹೇ ದುರ್ಗೇಶ, ಹೇ ಪರಮೇಶ್ವರ! ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು; ಇಂದು ಶಾಪೋದ್ಧಾರ ಮಾಡಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸು, ಶರಣಾಗತರಾದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.

Verse 28

इत्युक्त्वा विररामैव श्रीकृष्णो राधया सह । प्रसन्नोऽभूच्छिवस्तत्र शरणागतवत्सलः

ಇಂತೆ ಹೇಳಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ರಾಧೆಯೊಂದಿಗೆ ಮೌನನಾದನು. ಆಗ ಶರಣಾಗತವತ್ಸಲನಾದ ಶಿವನು ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಸನ್ನನಾದನು.

Verse 29

श्रीशिव उवाच । हे कृष्ण गोपिकानाथ भयं त्यज सुखी भव । मयानुगृह्णता तात सर्वमाचरितं त्विदम्

ಶ್ರೀಶಿವನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಕೃಷ್ಣ, ಗೋಪಿಕಾನಾಥ! ಭಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸುಖಿಯಾಗಿರು. ತಾತ, ನನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಇದು ಎಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನಿಂದ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ನೆರವೇರಿದೆ.

Verse 30

संभविष्यति ते भद्रं गच्छ स्वस्थानमुत्तमम् । स्थातव्यं स्वाधिकारे च सावधानतया सदा

ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಈಗ ನಿನ್ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋಗು; ಸದಾ ನಿನ್ನ ಸ್ವಾಧಿಕಾರ-ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರು.

Verse 31

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखण्डे शंखचूडवधे शिवोपदेशो नामैकत्रिंशोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಶಿವಮಹಾಪುರಾಣದ ದ್ವಿತೀಯ ರುದ್ರಸಂಹಿತೆಯ ಪಂಚಮ ಯುದ್ಧಖಂಡದಲ್ಲಿ, ಶಂಖಚೂಡವಧ ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ‘ಶಿವೋಪದೇಶ’ ಎಂಬ ಏಕತ್ರಿಂಶ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.

Verse 32

वाराहप्रवरे कल्पे तरुण्या राधया सह । शापप्रभावं भुक्त्वा वै पुनरायास्यति स्वकम्

ಉತ್ತಮ ವರಾಹಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ, ಯೌವನವತಿ ರಾಧೆಯೊಂದಿಗೆ, ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶಾಪದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವನು; ಅದನ್ನು ಭೋಗಿಸಿ ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ಸ್ವಕೀಯ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಧಾಮಕ್ಕೆ ಮರಳುವನು.

Verse 33

सुदामा पार्षदो यो हि तव कृष्ण प्रियप्रियः । दानवीं योनिमाश्रित्येदानीं क्लिश्नाति वै जगत्

ಹೇ ಕೃಷ್ಣಾ! ಸುಧಾಮನು ಒಮ್ಮೆ ನಿನ್ನ ಪಾರ್ಷದನಾಗಿ ನಿನಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯನಾಗಿದ್ದನು; ಅವನು ಈಗ ದಾನವೀ ಯೋನಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿಜವಾಗಿ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಕ್ಲೇಶ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

Verse 34

शापप्रभावाद्राधाया देवशत्रुश्च दानवः । शङ्खचूडाभिधस्सोऽति दैत्यपक्षी सुरदुहः

ರಾಧೆಯ ಶಾಪಪ್ರಭಾವದಿಂದ ದೇವಶತ್ರುವಾದ ದಾನವನು ಉದ್ಭವಿಸಿದನು. ಅವನು ‘ಶಂಖಚೂಡ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ—ದೈತ್ಯಪಕ್ಷದ ಪರವಾಗಿ ನಿಂತು ದೇವರಿಗೆ ದುಃಖ ಉಂಟುಮಾಡುವವನು.

Verse 35

तेन निस्सारिता देवास्सेन्द्रा नित्यं प्रपीडिताः । हृताधिकारा विकृतास्सर्वे याता दिशो दश

ಅವನಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟ ದೇವರುಗಳು ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ನಿತ್ಯವೂ ಪೀಡಿತರಾದರು. ಅಧಿಕಾರ ಕಸಿದುಕೊಂಡು ವ್ಯಾಕುಲರಾಗಿ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ದಶದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಓಡಿಹೋದರು.

Verse 36

ब्रह्माच्युतौ तदर्थे ही हागतौ शरणं मम । तेषां क्लेशविनिर्मोक्षं करिष्ये नात्र संशयः

ಬ್ರಹ್ಮಾ ಮತ್ತು ಅಚ್ಯುತ (ವಿಷ್ಣು) ಆ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ನನ್ನ ಶರಣಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಕ್ಲೇಶಗಳಿಂದ ಅವರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 37

सनत्कुमार उवाच । इत्युक्त्वा शंकरः कृष्णं पुनः प्रोवाच सादरम् । हरिं विधिं समाभाष्य वचनं क्लेशनाशनम्

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದರು—ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ ಶಂಕರನು ಮತ್ತೆ ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು; ಹರಿ (ವಿಷ್ಣು) ಮತ್ತು ವಿಧಿ (ಬ್ರಹ್ಮ)ರನ್ನು ಸಂಭಾಷಿಸಿ ಕ್ಲೇಶನಾಶಕ ವಚನಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದನು.

Verse 38

शिव उवाच । हे हरे हे विधे प्रीत्या ममेदं वचनं शृणु । गच्छतं त्वरितं तातौ देवानंदाय निर्भयम्

ಶಿವನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಹರೆ, ಹೇ ವಿಧೇ! ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನನ್ನ ಈ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ. ಪ್ರಿಯ ಪುತ್ರರೇ, ದೇವರ ಆನಂದಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ಭಯವಾಗಿ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹೋಗಿರಿ.

Verse 39

कैलासवासिनं रुद्रं मद्रूपं पूर्णमुत्तमम् । देवकार्यार्थमुद्भूतं पृथगाकृतिधारिणम्

ಅವನು ಕೈಲಾಸವಾಸಿ ರುದ್ರನನ್ನು ಕಂಡನು—ಅವನು ನನ್ನದೇ ಸ್ವರೂಪ, ಪರಿಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠನು; ದೇವಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರकटವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನ ದೃಶ್ಯಾಕೃತಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದನು.

Verse 40

एतदर्थे हि मद्रूपः परिपूर्णतमः प्रभुः । कैलासे भक्तवशतस्संतिष्ठति गिरौ हरे

ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿಯೇ ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪನಾದ ಪರಿಪೂರ್ಣತಮ ಪ್ರಭು—ಓ ಹರಿ—ಭಕ್ತರ ಪ್ರೇಮವಶನಾಗಿ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ।

Verse 41

मत्तस्त्वत्तो न भेदोऽस्ति युवयोस्सेव्य एव सः । चराचराणां सर्वेषां सुरादीनां च सर्वदा

ನನ್ನಲ್ಲಿಯೂ ನಿನ್ನಲ್ಲಿಯೂ ಭೇದವಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರಿಗೂ ಸೇವ್ಯನು (ಆರಾಧ್ಯನು) ಅವನೇ ಒಬ್ಬನು—ಸರ್ವದಾ; ಚರಾಚರ ಎಲ್ಲ ಜೀವಗಳಿಗೂ ಹಾಗೂ ದೇವಾದಿಗಳಿಗೂ ಸದಾ ಅವನೇ ಪೂಜ್ಯನು।

Verse 42

आवयोभेदकर्ता यस्स नरो नरकं व्रजेत् । इहापि प्राप्नुयात्कृष्टं पुत्रपौत्रविवर्जितः

ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಭೇದವನ್ನು ಮಾಡುವವನು ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವನು; ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು ದುಃಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವನು, ಪುತ್ರ-ಪೌತ್ರವಿಹೀನನಾಗಿ।

Verse 43

इत्युक्तवंतं दुर्गेशं प्रणम्य च मुहुर्मुहुः । राधया सहितः कृष्णः स्वस्थानं सगणो ययौ

ಇಂತೆ ದುರ್ಗೇಶನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಕೃಷ್ಣನು ರಾಧೆಯೊಡನೆ ಮರುಮರು ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು. ಬಳಿಕ ತನ್ನ ಪರಿವಾರಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಧಾಮಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು.

Verse 44

हरिर्ब्रह्मा च तौ व्यास सानन्दौ गतसाध्वसौ । मुहुर्मुहुः प्रणम्येशं वैकुंठं ययतुर्द्रुतम्

ಓ ವ್ಯಾಸಾ! ಹರಿ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮರು ಆನಂದಭರಿತರಾಗಿ ಭಯರಹಿತರಾಗಿ, ಈಶನನ್ನು (ಶಿವನನ್ನು) ಮರುಮರು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ವೈಕುಂಠಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು.

Verse 45

तत्रागत्याखिलं वृत्तं देवेभ्यो विनिवेद्य तौ । तानादाय ब्रह्मविष्णू कैलासं ययतुर्गिरिम्

ಅಲ್ಲಿ ಬಂದು ಆ ಇಬ್ಬರು (ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು) ನಡೆದ ಸಮಸ್ತ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಿದರು. ನಂತರ ಆ ದೇವರನ್ನು ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬ್ರಹ್ಮ-ವಿಷ್ಣು ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೊರಟರು.

Verse 46

तत्र दृष्ट्वा महेशानं पार्वतीवल्लभं प्रभुम् । दीनरक्षात्तदेहं च सगुणं देवनायकम्

ಅಲ್ಲಿ ಪಾರ್ವತೀವಲ್ಲಭನಾದ ಪ್ರಭು ಮಹೇಶಾನನನ್ನು ಕಂಡು, ದೀನರ ರಕ್ಷಣಾರ್ಥ ಧರಿಸಿದ ಅದೇ ಸಗುಣ, ದೇವನಾಯಕನಾದ ದೇಹಧಾರಿ ರೂಪವನ್ನೂ ಅವನು ದರ್ಶಿಸಿದನು.

Verse 47

तुष्टुवुः पूर्ववत्सर्वे भक्त्या गद्गदया गिरा । करौ बद्ध्वा नतस्कंधा विनयेन समन्विताः

ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ಎಲ್ಲರೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಗದ್ಗದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ತುತಿಸಿದರು. ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ, ಭುಜಗಳನ್ನು ವಾಲಿಸಿ, ಅವರು ವಿನಯ ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಟಾಚಾರದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದರು.

Verse 48

देवा ऊचुः । देवदेव महादेव गिरिजानाथ शंकर । वयं त्वां शरणापन्ना रक्ष देवान्भयाकुलान्

ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು— “ದೇವದೇವ, ಮಹಾದೇವ, ಗಿರಿಜಾನಾಥ, ಶಂಕರ! ಭಯದಿಂದ ಕಳವಳಗೊಂಡ ನಾವು ನಿನ್ನ ಶರಣಾಗಿದ್ದೇವೆ; ಭಯಾಕುಲರಾದ ದೇವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು।”

Verse 49

शंखचूडदानवेन्द्रं जहि देवनिषूदनम् । तेन विक्लाविता देवाः संग्रामे च पराजिताः

ಹೇ ದೇವಶತ್ರುನಾಶಕನೇ! ದಾನವೇಂದ್ರನಾದ ಶಂಖಚೂಡನನ್ನು ಸಂಹರಿಸು. ಅವನಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ವ್ಯಾಕುಲಗೊಂಡು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪರಾಜಿತರಾದರು.

Verse 50

हृताधिकाराः कुतले विचरंति यथा नराः । देवलोको हि दुर्दृश्यस्तेषामासीच्च तद्भयात्

ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಅವರು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯರಂತೆ ಅಲೆದಾಡಿದರು. ಆ ಭಯದಿಂದ ದೇವಲೋಕವೂ ಅವರಿಗೆ ಕಾಣಲು ದುರ್ಗಮವಾಗಿ, ಮರೆಯಾದಂತಾಯಿತು.

Verse 51

दीनोद्धर कृपासिन्धो देवानुद्धर संकटात् । शक्रं भयान्महेशानहत्वा तं दानवाधिपम्

ಹೇ ಮಹೇಶಾನ, ದೀನೋದ್ಧಾರಕ, ಕೃಪಾಸಿಂಧು! ಈ ಸಂಕಟದಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸು. ಆ ದಾನವಾಧಿಪನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ಶಕ್ರನನ್ನು (ಇಂದ್ರನನ್ನು) ಭಯದಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸು.

Verse 52

इति श्रुत्वा वचश्शंभुर्देवानां भक्तवत्सलः । उवाच विहसन् वाण्या मेघनादगभीरया

ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವಭಕ್ತವತ್ಸಲನಾದ ಶಂಭು ಮೃದುವಾಗಿ ನಗುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿದನು. ಅವನ ವಾಣಿ ಮೇಘಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ಗಂಭೀರ ನಾದದಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು.

Verse 53

श्रीशंकर उवाच । हे हरे हे विधे देवाः स्वस्थानं गच्छत धुवम् । शंखचूडं वधिष्यामि सगणं नात्र संशयः

ಶ್ರೀಶಂಕರನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಹರಿ, ಹೇ ವಿಧೇ, ಹೇ ದೇವರೇ! ನೀವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿರಿ. ಶಂಖಚೂಡನನ್ನು ಅವನ ಗಣಗಳೊಡನೆ ನಾನು ಸಂಹರಿಸುವೆನು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 54

सनत्कुमार उवाच । इत्याकर्ण्य महेशस्य वचः पीयूषसंनिभम् । ते सर्वे प्रमुदा ह्यासन्नष्टं मत्वा च दानवम्

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದನು—ಮಹೇಶ್ವರನ ಅಮೃತಸಮಾನ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಪರಮಾನಂದಿತರಾಗಿ, ದಾನವನು ನಾಶವಾಯಿತು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರು।

Verse 55

हरिर्जगाम वैकुंठं सत्यलोके विधिस्तदा । प्रणिपत्य महेशं च सुराद्याः स्वपदं ययुः

ಹರಿ ವೈಕುಂಠಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು; ಆಗ ವಿಧಿ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಸತ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು. ಮಹೇಶನಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ದೇವಾದಿಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಹೋದರು.