Rig Veda 10.76.1: Mandala 10, Sukta 76, Mantra 1

Sukta 10.76

Rishi: Traditionally attributed to a seer of the late tenth maṇḍala (as per Anukramaṇī for RV 10.76); exact rishi not supplied in input

Devata: Indra with the Maruts (Indra-Marut complex); also Rodasī invoked

Chandas: Trishtubh

Samhita Patha (Devanagari)

आ व ऋञ्जस ऊर्जां व्युष्टिष्विन्द्रं मरुतो रोदसी अनक्तन । उभे यथा नो अहनी सचाभुवा सदःसदो वरिवस्यात उद्भिदा ॥

Transliteration

ā́ va ṛ́ñjasa ūrjā́ṃ vyùṣṭiṣv índraṃ marúto ródasī anaktana | ubhé yáthā no áhanī sacā́bhuvā sádaḥ-sado varivasyā́ta udbhídā ||

Translation

ಆ ವಃ—ಹೇ ಊರ್ಜೆಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವವರೇ—ಋಂಜಸಃ, ವ್ಯೂಷ್ಟಿಷು—ಉಷಸ್ಸಿನ ಉದಯಗಳಲ್ಲಿ—ಇಂದ್ರಂ, ಮರುತಃ, ಮತ್ತು ರೋದಸೀ—ಎರಡು ಲೋಕಗಳನ್ನು—ಅನಕ್ತನ, ಅಭ್ಯಂಜನ/ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿರಿ. ಉಭೇ ಯಥಾ ನಃ ಅಹನೀ—ನಮ್ಮ ಎರಡು ‘ದಿನಗಳು’ (ಪ್ರಕಾಶದ ದ್ವಿಗತಿ)—ಸಚಾಭುವಾ, ಸಂಗಾತಿಗಳಾಗಲಿ; ಮತ್ತು ಸದಃಸದಃ—ಪ್ರತಿ ಸತ್ರದಲ್ಲೂ—ಉದ್ಭಿದಾ, ಅಡ್ಡಿಯನ್ನು ಭೇದಿಸಿ, ವರಿವಸ್ಯಾತ, ವಿಶಾಲ ಅವಕಾಶವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲಿ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• आ: towards; hither
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग) / ā (preverb)

• वः: for you; of you
• वः: Sampradāna (recipient) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)

• ऋञ्जसः: of the right/straight (path/order)
• ऋञ्जसः: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: ऋञ्जस् (प्रातिपदिक; ‘straightness/rightness’)

• ऊर्जाम्: strength; nourishment
• ऊर्जाम्: Karma
• Type: Noun
• Root: ऊर्जा (प्रातिपदिक)

• वि: apart; forth
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग) / vi (preverb)

• उष्टिषु: in the dawnings; at daybreaks
• उष्टिषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: उष्टि (प्रातिपदिक; ‘dawnings/brightenings’)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• मरुतः: the Maruts
• मरुतः: Kartā
• Type: Noun
• Root: मरुत् (प्रातिपदिक)

• रोदसी: the two worlds (heaven and earth)
• रोदसी: Karma
• Type: Noun
• Root: रोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक; ‘heaven-and-earth’)

• अनक्तन: they anointed; they adorned
• अनक्तन: Kriyā
• Type: Verb
• Root: अञ्ज् (धातु) / aṅj ‘to anoint, smear’

• उभे: both
• उभे: Karma
• Type: Adjective/Pronoun
• Root: उभ (प्रातिपदिक)

• यथा: so that; as
• यथा: —
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)

• नः: for us; of us
• नः: Sampradāna (for us) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (प्रातिपदिक)

• अहनी: day and night (the two times)
• अहनी: Kartā (if taken as subject of sācābhūvā) / Karma (if object)
• Type: Noun
• Root: अहन् (प्रातिपदिक; ‘day’), द्विवचन-रूप ‘day and night’

• सचा: together; in companionship
• सचा: —
• Type: Indeclinable
• Root: सच (अव्यय; ‘together, in company’)

• भूवा: may you be; be
• भूवा: Kriyā
• Type: Verb
• Root: भू (धातु) / bhū ‘to be, become’

• सदःसदः: in every seat/assembly; from session to session
• सदःसदः: Adhikaraṇa
• Type: Noun (reduplicated) / Indeclinable-like repetition
• Root: सदस् (प्रातिपदिक; ‘seat, session, assembly’)

• वरिवस्यात: may (he) grant favor/room; may (he) help
• वरिवस्यात: Kriyā
• Type: Verb
• Root: वरिवस् (प्रातिपदिक; ‘wide space, favor, protection’) / denominative varivasy- ‘to grant room/favor’

• उद्भिदा: with the opener; with the breaker-forth (power)
• उद्भिदा: Karaṇa
• Type: Noun/Adjective (instrumental epithet)
• Root: उद्-भिद् (धातु) / bhid ‘to split, break forth’ with उद्