Sukta 28

Mantra 1

विश्वो ह्यन्यो अरिराजगाम ममेदह श्वशुरो ना जगाम । जक्षीयाद्धाना उत सोमं पपीयात्स्वाशितः पुनरस्तं जगायात् ॥

ಇತರ ಎಲ್ಲರೂ—ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ—ಬಂದಿದ್ದಾರೆ; ಆದರೆ ನನ್ನದೇ ಹಳೆಯ ಕ್ರಮದ ಸ್ವಜನ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಅವನು ಧಾನಾ (ಧಾನ್ಯಕಣ) ತಿನ್ನಲಿ ಮತ್ತು ಸೋಮವನ್ನು ಕುಡಿಯಲಿ; ತಾನೇ ತೃಪ್ತನಾಗಿ ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ಅಸ್ತ-ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ, ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಲಿ.

Mantra 2

स रोरुवद्वृषभस्तिग्मशृङ्गो वर्ष्मन्तस्थौ वरिमन्ना पृथिव्याः । विश्वेष्वेनं वृजनेषु पामि यो मे कुक्षी सुतसोमः पृणाति ॥

ಗರಜುತ್ತ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಶೃಂಗಗಳಿರುವ ವೃಷಭನು ಭೂಮಿಯ ವಿಶಾಲ ವಿಸ್ತಾರದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ. ಎಲ್ಲ ವಂಶ-ಜನಗಳಲ್ಲಿ, ದಬ್ಬಿದ ಸೋಮದಿಂದ ನನ್ನ ಕುಕ್ಷಿ (ಉದರ) ತುಂಬಿಸುವವನನ್ನೇ ನಾನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತೇನೆ.

Mantra 3

अद्रिणा ते मन्दिन इन्द्र तूयान्त्सुन्वन्ति सोमान्पिबसि त्वमेषाम् । पचन्ति ते वृषभाँ अत्सि तेषां पृक्षेण यन्मघवन्हूयमानः ॥

ಅದ್ರಿ (ಒತ್ತುವ ಕಲ್ಲು)ಯಿಂದ, ಹರ್ಷಕರರಾದ ಸೋಮದಬ್ಬುವವರು, ಹೇ ಇಂದ್ರ, ನಿನಗಾಗಿ ತ್ವರೆಯಿಂದ ಸೋಮವನ್ನು ದಬ್ಬುತ್ತಾರೆ; ನೀನು ಅವರ ಸೋಮವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತೀ. ಅವರು ನಿನಗಾಗಿ ಬಲಿಷ್ಠ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಬೇಯಿಸುತ್ತಾರೆ; ಹೇ ಮಘವನ್, ಪೃಕ್ಷ (ಅರ್ಪಣ-ಮಿಶ್ರಣ)ದೊಂದಿಗೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದಾಗ ನೀನು ಅವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತೀ.

Mantra 4

इदं सु मे जरितरा चिकिद्धि प्रतीपं शापं नद्यो वहन्ति । लोपाशः सिंहं प्रत्यञ्चमत्साः क्रोष्टा वराहं निरतक्त कक्षात् ॥

ಹೇ ಜರಿತರರೇ (ಸ್ತುತಿಗಾರರೇ), ನನ್ನಿಂದ ಇದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ: ನದಿಗಳು ಶಾಪವನ್ನು ಶಾಪಕನ ಮೇಲೆಯೇ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಲೋಪಾಶಗಳು (ನರಿಗಳು) ಸಿಂಹವನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುತ್ತವೆ; ಕ್ರೋಷ್ಠಾ (ಹೈನಾ) ವರಾಹವನ್ನು ಕಕ್ಷ (ಗುಡ್ಡೆ-ಜಾಡು) ಯಿಂದ ಎಳೆದು ಹೊರತೆಗೆದಿದೆ—ಹೀಗೆ, ಋತ (ಸತ್ಯ-ಕ್ರಮ)ಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಕ್ರಮ ತಿರುಗಿದಾಗ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಉಲ್ಟಾಟಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ.

Mantra 5

कथा त एतदहमा चिकेतं गृत्सस्य पाकस्तवसो मनीषाम् । त्वं नो विद्वाँ ऋतुथा वि वोचो यमर्धं ते मघवन्क्षेम्या धूः ॥

ನಾನು ಕೇವಲ ಶಿಷ್ಯನು—ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ಅರಿಯಲಿ, ಹೇ ಗೃತ್ಸನ ಪಾಕ (ಪರಿಪಕ್ವ) ಹಾಗೂ ತವಸ್ವಿನ್ (ಬಲಶಾಲಿ), ನಿನ್ನ ಮನೀಷೆ (ಮಹಾ ಸಂಕಲ್ಪ/ಚಿಂತನೆ) ಯನ್ನು? ನೀನೇ ವಿದ್ವಾನ್; ಋತುಥಾ—ಯೋಗ್ಯ ಋತು ಮತ್ತು ಕ್ರಮದಂತೆ—ನಮಗೆ ಹೇಳು: ಹೇ ಮಘವನ್ (ದಾನಶೀಲ), ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಕ್ಷೇಮ (ಸುರಕ್ಷಿತ ವಾಸ)ಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಯಾವ ಅರ್ಧ (ಭಾಗ)ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದೀ?

Mantra 6

एवा हि मां तवसं वर्धयन्ति दिवश्चिन्मे बृहत उत्तरा धूः । पुरू सहस्रा नि शिशामि साकमशत्रंम हि मा जनिता जजान ॥

ಹೀಗೆ ಅವರು ನನ್ನನ್ನು ಬಲದಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ; ದ್ಯೌ (ಆಕಾಶ)ವನ್ನೂ ಮೀರಿ ನನ್ನ ಮಹತ್ತರ ಉನ್ನತಿಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ. ಅನೇಕ ಸಹಸ್ರಗಳನ್ನು ನಾನು ಒಂದೇಗೂಡಿ ಯೋಕ್ತ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ/ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ; ಏಕೆಂದರೆ ನನ್ನ ಜನಿತಾ (ಜನ್ಮದಾತ)ನು ನನಗೆ ಅಶತ್ರ (ಶತ್ರುರಹಿತ) ಜನ್ಮ ನೀಡಿದ್ದಾನೆ—ನನ್ನನ್ನು ಅಪ್ರತಿಹತ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ.

Mantra 7

एवा हि मां तवसं जज्ञुरुग्रं कर्मन्कर्मन्वृषणमिन्द्र देवाः । वधीं वृत्रं वज्रेण मन्दसानोऽप व्रजं महिना दाशुषे वम् ॥

ಹೀಗೆ ದೇವರುಗಳು ನನ್ನನ್ನು ತವಸ್ವಿ, ಉಗ್ರ, ಬಲಿಷ್ಠನಾಗಿ ಜನ್ಮಕೊಟ್ಟರು—ಹೇ ಇಂದ್ರ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕರ್ಮದಲ್ಲೂ ಶಕ್ತಿಯ ವೃಷಭನಾಗಿ. ಮದಮತ್ತ ಆನಂದದಲ್ಲಿ ನಾನು ವಜ್ರದಿಂದ ವೃತ್ರನನ್ನು ವಧಿಸಿದೆ; ನನ್ನ ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ದಾನಶೀಲನಿಗಾಗಿ ವ್ರಜ (ಗೋವಾಡ/ಗೋಶಾಲೆಯ ಬಂಧನ)ವನ್ನು ತೆರೆದೆ.

Mantra 8

देवास आयन्परशूँरबिभ्रन्वना वृश्चन्तो अभि विड्भिरायन् । नि सुद्र्वं दधतो वक्षणासु यत्रा कृपीटमनु तद्दहन्ति ॥

ದೇವರುಗಳು ಪರಶು (ಕೊಡಲಿ)ಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಬಂದರು; ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಕಡಿದು, ವಿದ್‌ಭಿಃ (ಕುಲ/ಗೋತ್ರಗಳ) ಜೊತೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದರು. ವಕ್ಷಣಾಸು (ಆಧಾರ/ತಡೆಗಳಲ್ಲಿ) ಅವರು ಸು-ದ್ರ್ವಂ (ಉತ್ತಮ ಮರ)ವನ್ನು ನೆಟ್ಟರು; ಅಲ್ಲಿ—ಅದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ—ಕೃಪೀಟ (ಸರಿಸೃಪ/ಕೀಟ)ವನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಶಕ್ತಿಗಳು ಒಳಗಿನಿಂದ ಕಚ್ಚುವುದನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.

Mantra 9

शशः क्षुरं प्रत्यञ्चं जगाराद्रिं लोगेन व्यभेदमारात् । बृहन्तं चिदृहते रन्धयानि वयद्वत्सो वृषभं शूशुवानः ॥

ಶಶ (ಮೊಲ)ವು ಪ್ರತ್ಯಂಚ (ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿದ) ಕ್ಷುರ (ಉಸ್ತರ)ವನ್ನು ನುಂಗಿತು; ಲೋಗ (ಮಣ್ಣಿನ ಗುಡ್ಡೆ/ಗಡ್ಡೆ)ಯಿಂದ ಅದು ದೂರದಿಂದಲೇ ಅದ್ರಿ (ಬಂಡೆ/ಪರ್ವತ)ಯನ್ನು ಚೀರಿ ಬಿಟ್ಟಿತು. ಏರುವವನಿಗಾಗಿ ನಾನು ಮಹತ್ತನ್ನೂ ವಶಪಡಿಸಬಲ್ಲೆ—ವೃಷಭನ ಮೇಲೆ ಪೋಷಿತನಾಗಿ ಬಲಿಷ್ಠನಾಗುವ ವತ್ಸನಂತೆ; ಹೀಗೆ ಯಥಾವಿಧಿ ತರಬೇತಿಗೊಂಡ ಸಣ್ಣದೂ ಕಠಿಣವನ್ನು ಜಯಿಸಬಲ್ಲದು.

Mantra 10

सुपर्ण इत्था नखमा सिषायावरुद्धः परिपदं न सिंहः । निरुद्धश्चिन्महिषस्तर्ष्यावान्गोधा तस्मा अयथं कर्षदेतत् ॥

ಸುಪರ್ಣ (ಉನ್ನತಪಕ್ಷಿ ಶಕ್ತಿ) ತನ್ನ ನಖವನ್ನು ತೀಕ್ಷ್ಣಗೊಳಿಸಿದರೂ, ಒತ್ತಿಹಿಡಿದರೆ ಬಂಧಿತ ಸಿಂಹದಂತೆ ತನ್ನದೇ ಪಥದ ಸುತ್ತ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ತೃಷ್ಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪ್ರಚಂಡ ಬಲವಿರುವ ಮಹಿಷ (ಎತ್ತು) ಕೂಡ ತಡೆಗಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟರೆ ಮುಕ್ತವಾಗಲಾರದು; ಆದಕಾರಣ ‘ಗೋಧಾ’ ಈ ಚಲನೆಯನ್ನು ಯಥಾಮಾರ್ಗದಿಂದ ವಕ್ರವಾಗಿ ಎಳೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ—ಇದು ತಪ್ಪಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಚಲನೆಯ ಲಕ್ಷಣ.

Mantra 11

तेभ्यो गोधा अयथं कर्षदेतद्ये ब्रह्मणः प्रतिपीयन्त्यन्नैः । सिम उक्ष्णोऽवसृष्टाँ अदन्ति स्वयं बलानि तन्वः शृणानाः ॥

ಅವರಿಗಾಗಿಯೇ ‘ಗೋಧಾ’ ಈ ಚಲನೆಯನ್ನು ಅಯಥಾ (ತಪ್ಪಾಗಿ) ಎಳೆದು ವಕ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ—ಯಾರು ಅನ್ನಾರ್ಪಣಗಳಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಣಃ (ಪವಿತ್ರ ಬ್ರಹ್ಮಶಕ್ತಿ)ಯನ್ನು ‘ಪ್ರತಿಪೀಯಂತಿ’ (ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ/ಮರುಕೊಂಡುಹೋಗುತ್ತಾರೆ). ಅವರು ಎತ್ತಿನ ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟ ಹಾಲು/ರಸವನ್ನು ತಿನ್ನುವವರಂತೆ; ತಾವೇ ತಮ್ಮ ದೇಹದ ಬಲಗಳನ್ನು ಮುರಿದು, ದೇಹಧಾರಿಯ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಚೂರುಚೂರು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

Mantra 12

एते शमीभिः सुशमी अभूवन्ये हिन्विरे तन्वः सोम उक्थैः । नृवद्वदन्नुप नो माहि वाजान्दिवि श्रवो दधिषे नाम वीरः ॥

ಇವರು ಶಮಿ (ಶಾಂತಿಕರ) ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಸುಶಮಿ—ಸುಸಂಯಮಿತ, ಸುಸಮ್ಮತ—ಆದರು; ಏಕೆಂದರೆ ಉಕ್ಥ (ಉಚ್ಚರಿತ ಸ್ತುತಿ)ಗಳಿಂದ ಸೊಮಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ತನು (ದೇಹಧಾರಿ ಅಸ್ತಿತ್ವ)ವನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹುರಿದುಂಬಿಸುತ್ತಾರೆ. ನರಸಮಾನ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ನಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ಬಾ; ನಮಗಾಗಿ ವಾಜ (ಬಲ-ಸಮೃದ್ಧಿ)ಗಳ ಪ್ಲವಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸು. ದಿವಿ (ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ) ನೀನು ಶ್ರವಃ (ಯಶಸ್ಸು) ಮತ್ತು ವೀರನ ನಾಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೀ—ಅಚಲ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ.