Rig Veda 10.27.4: Mandala 10, Sukta 27, Mantra 4

Sukta 10.27

Devata: Indra (dominant heroic power implied by maghavan- diction; hymn-context suggests Indraic overcoming)

Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 10.27; needs metrical verification per pada count)

Samhita Patha (Devanagari)

यदज्ञातेषु वृजनेष्वासं विश्वे सतो मघवानो म आसन् । जिनामि वेत्क्षेम आ सन्तमाभुं प्र तं क्षिणां पर्वते पादगृह्य ॥

Transliteration

yád-ajñā́teṣu vṛjáneṣv-ā́saṁ víśve sató maghávāno ma ā́san | jinā́mi vét kṣém̐ ā́ sántam ā́bhuṁ prá táṁ kṣiṇā́m párvate pāda-gṛ́hya ||

Translation

ನಾನು ಅಜ್ಞಾತವಾದ, ಗೋಜುಗೊಂಡ ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾಗ, ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಧರಿಸುವ ಎಲ್ಲ ಮಘವಾನ್ ಶಕ್ತಿಗಳು ನನ್ನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿದ್ದವು. ನಾನು ಜಯಿಸುತ್ತೇನೆ; ಕ್ಷೇಮ—ಸುರಕ್ಷಿತ, ಸ್ಥಿರ ಸ್ಥಿತಿ—ನಾನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ಪಾದಾಧಾರವನ್ನು ಹಿಡಿದು ನಾನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಒತ್ತುತ್ತೇನೆ; ಕಷ್ಟದ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿಯೂ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವವನನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸಿ ಕ್ಷೀಣಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यत्: when/that which
• यत्: सम्बन्ध (यद्-तद् सम्बन्ध) / वाक्य-सम्बन्धक
• Type: Indeclinable
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) अथवा यद्-सम्बन्धी अव्यय

• अज्ञातेषु: among the unknown
• अज्ञातेषु: अधिकारण
• Type: Adjective
• Root: अज्ञात (न- + ज्ञात; √ज्ञा) (विशेषण-प्रातिपदिक)

• वृजनेषु: in the throngs/hostile bands (in the crowd)
• वृजनेषु: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: वृजन (प्रातिपदिक)

• आ: towards; in
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• आसम्: I was (present)
• आसम्: कर्तृ (अहं)
• Type: Verb
• Root: √अस् (भू/अस्)

• विश्वे: all
• विश्वे: कर्तृ (आसन् इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: विश्व (सर्व) (विशेषण-प्रातिपदिक)

• सतः: being; true
• सतः: कर्तृ (आसन् इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: सत् (√अस्; वर्तमान-कृदन्त) (प्रातिपदिक)

• मघवानः: bountiful ones (mighty givers)
• मघवानः: कर्तृ (आसन् इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: मघवन् (इन्द्रस्य विशेषण-प्रातिपदिक)

• मे: for me / of me
• मे: सम्प्रदान (हित/लाभ) / सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• आसन्: were
• आसन्: —
• Type: Verb
• Root: √अस्

• जिनामि: I conquer
• जिनामि: कर्तृ (अहं)
• Type: Verb
• Root: √जि (जय) अथवा √जि/ज्यै (to conquer)

• वेत्: knows / let (him) know
• वेत्: कर्तृ (अन्तर्निहितः)
• Type: Verb
• Root: √विद् (जान) अथवा √वेद् (to know) — ‘वेत्’ = वेद्/विद् लिट्/लट् रूप (Vedic)

• क्षेमम्: security; safe dwelling
• क्षेमम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: क्षेम (प्रातिपदिक)

• आ: towards; to
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• सन्तम: being; existing; true
• सन्तम: कर्म (क्षेमम्-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सन्त (√अस्; वर्तमान-कृदन्त) (विशेषण)

• आभुम्: aid; support
• आभुम्: कर्म (प्राप्य/लभ्य)
• Type: Noun
• Root: आभु (प्रातिपदिक; वेदिक—‘सहाय/समर्थ/निकट’ इत्यर्थे) अथवा √भू-सम्बद्ध

• प्र: forth; forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• तम्: him/that
• तम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम)

• क्षिणामि: I diminish; I destroy
• क्षिणामि: कर्तृ (अहं)
• Type: Verb
• Root: √क्षि (क्षय/क्षिणोति—‘to diminish, destroy’)

• पर्वते: on/in the mountain
• पर्वते: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: पर्वत (प्रातिपदिक)

• पादगृह्य: having seized by the foot; at the foothold
• पादगृह्य: करण/अधिकारण (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पाद-गृह्य (समास; ‘पाद’ + ‘गृह्य’ < √ग्रह्, ग्रहणीय) अथवा ‘पादगृह्य’ इति अव्ययीभाव/कृदन्त-प्रयोग