
Sukta 1.120
Kakṣīvān Dairghatamasa (traditional for RV 1.120)
Aśvinau
Anuṣṭubh-like/short metre (requires śākhā verification; commonly RV 1.120 uses shorter metres than the preceding triṣṭubhs)
ಈ ಸೂಕ್ತವು ಅಶ್ವಿನೀ ಯಮಳರಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ, ಹುಡುಕುವ ಮನೋಭಾವದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಆಹ್ವಾನವಾಗಿದೆ—ಯಾವ ವಿಧದ ಹವಿರರ್ಪಣೆ ಮತ್ತು ಯಾವ ಆಂತರಿಕ ಸಿದ್ಧತೆ ಅವರಿಗೆ ನಿಜವಾಗಿ ಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಅವರ ಸಹಾಯವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಅವರನ್ನು ಸಂಕೋಚ ಮತ್ತು ಅಪಾಯದಿಂದ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು ರಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ಧಾರಕರಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಜಡತೆ, ಹಾನಿ ಹಾಗೂ ತೃಪ್ತಿಯ ಸುಖಾಸಕ್ತಿಯನ್ನಷ್ಟೇ ಹಿಡಿದಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮೀರಿಸುವಂತೆ, ಅವರ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಜಾಗರಣಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೇಡುತ್ತದೆ.
Mantra 1
का राधद्धोत्राश्विना वां को वां जोष उभयोः । कथा विधात्यप्रचेताः ॥
ಓ ಅಶ್ವಿನರೇ! ಯಾವ ಅರ್ಪಣ-ಶಕ್ತಿ (ರಾಧ) ನಿಮಗೆ ಜಯ ತರುತ್ತದೆ? ನಮ್ಮ ಯಾವ ಪ್ರೀತಿ ನಿಮಿಬ್ಬರನ್ನೂ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ? ಇನ್ನೂ ಅಪ್ರಚೇತ—ಜಾಗೃತನಾಗದವನು—ನಿಮಗಾಗಿ ಅಂತರ್ಯಜ್ಞದ ಯುಕ್ತ ವಿಧಾ/ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಏರ್ಪಡಿಸಲಿ?
Mantra 2
विद्वांसाविद्दुरः पृच्छेदविद्वानित्थापरो अचेताः । नू चिन्नु मर्ते अक्रौ ॥
ತಿಳಿಯದವನು, ತಿಳಿದವರು ತಿಳಿದಿರುವ ಆ ದ್ವಾರವನ್ನು ಕುರಿತು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ; ಹೀಗೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬನು—ಅಚೇತ, ಅವಿದ್ವಾನ್—ದಾರಿ ತಪ್ಪುತ್ತಾನೆ. ಈಗಲೂ ಮರಣಶೀಲನಲ್ಲಿ ಆ ಎರಡು (ಶಕ್ತಿಗಳು) ಹಿಡಿಯಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
Mantra 3
ता विद्वांसा हवामहे वां ता नो विद्वांसा मन्म वोचेतमद्य । प्रार्चद्दयमानो युवाकुः ॥
ಆ ಇಬ್ಬರು ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ನಾವು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತೇವೆ; ಆ ಇಬ್ಬರು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇಂದು ನಮಗೆ ಪ್ರೇರಿತ ವಾಣಿ (ಮನ್ಮ) ಹೇಳಲಿ. ನಿಮ್ಮ ದಯೆಯನ್ನು ಬಯಸುವ ಯುವ ಸಾಧಕನು ಸ್ತುತಿ-ಗಾನವನ್ನು ಉನ್ನತವಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸಲಿ.
Mantra 4
वि पृच्छामि पाक्या न देवान्वषट्कृतस्याद्भुतस्य दस्रा । पातं च सह्यसो युवं च रभ्यसो नः ॥
ನಾನು ನಿಮಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತೇನೆ—ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವವನಂತೆ ಅಲ್ಲ. ಹೇ ದಸ್ರಾ, ಅದ್ಭುತ ಕೌಶಲ್ಯವಂತರೇ, ವಷಟ್ಕಾರದಿಂದ ಅಭಿಷಿಕ್ತ ಆಹ್ವಾನದ ನಾದದಲ್ಲಿ—ಸಹಿಸಬೇಕಾದದ್ದರಲ್ಲಿ ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ನಮ್ಮ ರಕ್ಷಕರಾಗಿರಿ; ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದದ್ದರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ವೇಗವಾದ ಸಹಾಯಕರಾಗಿರಿ.
Mantra 5
प्र या घोषे भृगवाणे न शोभे यया वाचा यजति पज्रियो वाम् । प्रैषयुर्न विद्वान् ॥
ಭೃಗು-ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಘೋಷದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಆ ವಾಣಿ—ಅದೇ ವಾಣಿಯಿಂದ ಪಜ್ರಿಯನು ನಿಮಗೆ ಯಜ್ಞಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೂ ಅವನು ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದೆ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಒತ್ತುವವನಂತೆ (ನೀವು ಅವನೊಳಗೆ ವಾಣಿಯ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಉಜ್ಜ್ವಲಗೊಳಿಸುವ ತನಕ).
Mantra 6
श्रुतं गायत्रं तकवानस्याहं चिद्धि रिरेभाश्विना वाम् । आक्षी शुभस्पती दन् ॥
ನಾನು ತಕವಾನನ ಗಾಯತ್ರೀ-ಛಂದವನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಮತ್ತು ನಾನು, ಗಾಯಕನು, ಹೇ ಅಶ್ವಿನರೇ, ನಿಮಗೇ ಕರೆ ನೀಡುತ್ತೇನೆ. ಬನ್ನಿರಿ—ಹೇ ಶುಭಸ್ಪತೀ, ಸೌಂದರ್ಯದ ಅಧಿಪತಿಗಳೇ, ಎರಡು ದೀಪ್ತ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ದಾನಮಾಡಿರಿ.
Mantra 7
युवं ह्यास्तं महो रन्युवं वा यन्निरततंसतम् । ता नो वसू सुगोपा स्यातं पातं नो वृकादघायोः ॥
ಓ ಯುಗಲ ದೇವರೇ, ನೀವು ನಿಜಕ್ಕೂ ಮಹಾನ್ (ಮಹೋ)ನ ಆನಂದ; ನೀವು ನಮ್ಮನ್ನು ಸಂಕೋಚ/ಬಂಧನದಿಂದ ಹೊರತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವವರು. ಓ ವಸುಗಳೇ (ಉದಾರ ದಾತರು), ನಮಗೆ ಸುಗೋಪಾ—ಉತ್ತಮ ರಕ್ಷಕರು—ಆಗಿರಿ; ವೃಕ (ತೋಳ) ಮತ್ತು ಅಘಾಯು (ಹಾನಿಕಾರಕನು)ಗಳಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡಿರಿ.
Mantra 8
मा कस्मै धातमभ्यमित्रिणे नो माकुत्रा नो गृहेभ्यो धेनवो गुः । स्तनाभुजो अशिश्वीः ॥
ನಮ್ಮನ್ನು ಯಾವ ಶತ್ರುಭಾವಿಯ (ಅಮಿತ್ರಿಣೆ) ಕೈಗೂ ಒಪ್ಪಿಸಬೇಡಿ; ನಮ್ಮ ಮನೆಯೊಳಗಿಂದ ನಮ್ಮ ಧೇನವರು—ಪೋಷಕ ಶಕ್ತಿಗಳು—ಎಲ್ಲೀಗೂ ದೂರ ಹೋಗದಿರಲಿ. ಸ್ತನದಿಂದ ಪಾನ ಮಾಡುವ, ಹಾಲು ಕೊಡುವ, ಎಂದಿಗೂ ವಿಫಲವಾಗದ (ಅಶಿಶ್ವೀ) ಧೇನವರು ಇರಲಿ.
Mantra 9
दुहीयन्मित्रधितये युवाकु राये च नो मिमीतं वाजवत्यै । इषे च नो मिमीतं धेनुमत्यै ॥
ಮಿತ್ರನ ಆಧಾರವಾದ ಧೃತಿ (ಮಿತ್ರಧಿತಿ)ಗಾಗಿ ದೋಹಿಸುತ್ತ, ಓ ಯುಗಲರೇ, ನಮಗೆ ರಾಯ—ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಸಮೃದ್ಧಿ—ವಾಜವತ್ಯೈ (ವಿಜಯಶಾಲಿ/ಬಲವಂತ) ಆಗುವಂತೆ ಅಳೆಯಿರಿ. ಹಾಗೆಯೇ ನಮಗೆ ಇಷೆ—ಪ್ರೇರಿತ ಅನ್ವೇಷಣಾ-ಶಕ್ತಿ—ಧೇನುಮತ್ಯೈ (ಬೆಳಕಿನ ಗೋವಿನಿಂದ ಸಮೃದ್ಧ) ಆಗುವಂತೆ ಅಳೆಯಿರಿ.
Mantra 10
अश्विनोरसनं रथमनश्वं वाजिनीवतोः । तेनाहं भूरि चाकन ॥
ಅಶ್ವಿನರ ರಥವು ಶ್ರಮವಿಲ್ಲದದು—ಆದರೂ ವಿಜಯಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ಅದರಿಂದಲೇ ನಾನು ಬಹು ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನೂ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನೂ ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ.
Mantra 11
अयं समह मा तनूह्याते जनाँ अनु । सोमपेयं सुखो रथः ॥
ಈ ರಥವು ನನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಜನರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ನನ್ನನ್ನು ಹೊರುತ್ತದೆ; ಸೋಮಪಾನಕ್ಕಾಗಿ ಸುಖವಾಗಿ ಸಾಗುವ ರಥವಾಗಿದೆ.
Mantra 12
अध स्वप्नस्य निर्विदेऽभुञ्जतश्च रेवतः । उभा ता बस्रि नश्यतः ॥
ನಂತರ, ನಿದ್ರೆಯ ಕ್ಲೇಶದಿಂದಲೂ ಮತ್ತು ಕೇವಲ ಐಶ್ವರ್ಯಭೋಗದಿಂದಲೂ—ಆ ಎರಡೂ ಅಡ್ಡಿಗಳು ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ; ಹೇ ಬಸ್ರಿ, ಎರಡೂ ಲಯವಾಗುತ್ತವೆ.
The Aśvins are twin deities known as swift horsemen and divine physicians. They are praised for rescuing people from danger and bringing help at dawn.
The hymn asks what kind of offering and inner readiness truly pleases the Aśvins, and it prays for their protection—especially to be drawn out of constriction and kept safe from harm.
It points to inner obstacles: dullness, inertia, and complacency. The Aśvins’ help is sought not only for outer safety but also for awakening and right enjoyment guided by clarity.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.